II SA/Ol 930/09

Dnia 10 grudnia 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Marzenna Glabas (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Sędzia WSA Irena Szczepkowska Protokolant Grzegorz Knop po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2009 roku sprawy ze skargi K. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zgłoszenia zakończenia przebudowy i zmiany sposobu użytkowania lokalu oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia "[...]", nr "[...]",Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania K. B., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" r., znak: "[...]", którą organ I instancji wniósł sprzeciw oraz odmówił przyjęcia zawiadomienia o zakończeniu przebudowy i zmiany sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego nr 2 na lokal handlowo - usługowy w budynku przy ul. "[...]" w O. oraz budowy nowego wejścia i schodów zewnętrznych do w/w lokalu na działce nr "[...]". Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, iż rozstrzygnięcie to wydane zostało w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: w dniu 24 czerwca 2008r. do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego wpłynęło zawiadomienie o zakończeniu przebudowy i zmiany sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego nr 2 na lokal handlowo - usługowy w budynku przy ul. "[...]" w O. oraz budowy nowego wejścia i schodów zewnętrznych do w/w lokalu na działce nr "[...]". Po analizie załączników do zgłoszenia oraz akt sprawy PINB w dniu "[...]". wydał decyzję, którą na mocy art. 54 i 57 Prawa budowlanego zgłosił sprzeciw i odmówił przyjęcia zawiadomienia o zakończeniu przedmiotowej budowy i zmiany użytkowania wskazanego lokalu. Organ ustalił bowiem, że roboty budowlane prowadzone były w sposób istotnie naruszający warunki pozwolenia na budowę oraz przepisy ustawy Prawo budowlane, jak również na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, która została wyeliminowana z obrotu prawnego na skutek stwierdzenia jej nieważności. Wyjaśniono, że roboty budowlane prowadzone były niezgodnie z projektem budowlanym, gdyż w trakcie robót budowlanych zmieniono projekt schodów zewnętrznych i balustrady - projektant dokonał wpisu w tym zakresie w dzienniku budowy w dniu 5 marca 2008r., oraz wymieniono stolarkę okienną od podwórza (wpis projektanta z dnia 11 marca 2008r.). Organ wskazał, że roboty budowlane prowadzone były w budynku wpisanym do rejestru zabytków, stąd wszelkie zmiany wprowadzane w trakcie robót budowlanych podlegały uzgodnieniu z właściwym miejscowo konserwatorem zabytków. Decyzją z dnia "[...]".Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał powyższy sprzeciw w mocy. WINB potwierdził, że inwestor wprowadzając zmiany w projekcie bez wymaganego uzgodnienia nie spełnił warunków przystąpienia od użytkowania obiektu budowlanego. Wyjaśnił, iż prace budowlane dotyczyły budynku wpisanego do rejestru zabytków co skutkuje tym, iż nawet najmniejsza zmiana w projekcie budowlanym bez wymaganych prawem uzgodnień z konserwatorem stanowi istotne odstępstwo. Podniesiono też, że inwestor zawiadamiając o zakończeniu budowy winien wziąć pod uwagę fakt, iż PINB prowadzi postępowanie dotyczące przedmiotowych robót budowlanych, wobec których istnieją zastrzeżenia co do ich legalności. Poza tym do dnia wydania niniejszej decyzji nie zakończyło się postępowanie prowadzone przez Miejskiego Konserwatora Zabytków w sprawie kontroli przestrzegania i stosowania przepisów ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Rozstrzygnięcia powyższe stały się następnie przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który wyrokiem z dnia 20 stycznia 2009r., sygn. akt II SA/Ol 831/08, oddalił skargę K. B.. Sąd potwierdził, iż skarżący nie mógł wnieść skutecznie zawiadomienia, o którym mowa w art. 54 ustawy Prawo budowlane, gdyż w sposób istotny odstąpił od zatwierdzonego projektu budowlanego i udzielonego pozwolenia na budowę, a nadto przed zakończeniem procesu inwestycyjnego decyzja o pozwoleniu na budowę, na podstawie której wykonano roboty budowlane, utraciła moc prawną. Sąd wskazał, że w dacie dokonania zgłoszenia nie podlegała wykonaniu decyzja Prezydenta Miasta z "[...]"., nr "[...]", o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na przebudowę i zmianę sposobu użytkowania wyżej wymienionego lokalu, gdyż Wojewoda decyzją z "[...]". nr "[...]"stwierdził jej nieważność, zaś wcześniej postanowieniem z dnia "[...]". nr "[...]" wstrzymał z urzędu wykonanie decyzji Prezydenta Miasta z dnia "[...]", na podstawie art. 159 § 1 kpa. Decyzja ta została następnie utrzymana w mocy przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia "[...]". nr "[...]". Sąd wyjaśnił też, że nawet drobna zmiana w projekcie budowlanym bez wymaganych prawem uzgodnień lub pozwoleń jest istotnym odstępstwem. Przyznał w związku z tym rację organowi II instancji, iż inwestor nie mógł dokonać wymiany stolarki okiennej w budynku wpisanym do rejestru zabytków bez pozwolenia na prowadzenie robót budowlanych, wydanego przez właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków, którego uzyskanie jest wymagane przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę zgodnie z art. 39 ust. 1 Prawa budowlanego. Sąd zaznaczył, że na podstawie art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego takie istotne odstąpienie od projektu jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Natomiast inwestor nie występował o wydanie takiej decyzji. Sąd zauważył, iż już tylko ta okoliczność była wystarczająca do wystąpienia organu ze sprzeciwem, bez względu na zmiany w wykonaniu innych elementów, np. zewnętrznych schodów wejściowych. Ponadto Sąd wskazał, że Miejski Konserwator Zabytków wydał decyzję z dnia "[...]"., nr "[...]", o przywróceniu w tym zakresie zabytku do stanu poprzedniego - właściciele nieruchomości zostali zobowiązani do doprowadzenia zabytku do jak najlepszego stanu poprzez zdemontowanie trzech okien z PCV, zamontowanych bez pozwolenia i wykonanie w lokalu nowej stolarki okiennej od strony podwórza. Pomimo, że od decyzji tej wniesione zostało odwołanie, to do inwestora należało wykazanie zgodności wykonanego zamierzenia budowlanego z projektem, a w tym zakresie takiej zgodności inwestor nie mógł wykazać, skoro projekt budowlany nie zawiera postanowień w tym przedmiocie. Wyrok powyższy uprawomocnił się z dniem 31 marca 2009r. W dniu "[...]" K. B. ponownie zawiadomił PINB o zakończeniu przebudowy i zmiany sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego nr 2 na lokal handlowo - usługowy w budynku przy ul. "[...]" w O. oraz budowy nowego wejścia i schodów zewnętrznych do w/w lokalu na działce nr "[...]". Po zapoznaniu się z dokumentami przedłożonymi przez inwestora PINB w dniu "[...]". wydał decyzję, którą na mocy art. 54 i 57 Prawa budowlanego zgłosił sprzeciw i odmówił przyjęcia zawiadomienia o zakończeniu przedmiotowej budowy i zmiany użytkowania wskazanego lokalu. Uzasadniając swoje stanowisko organ powtórzył argumenty podniesione w decyzji z dnia "[...]". Podkreślił też, iż w przedmiocie robót budowlanych związanych z remontem przedmiotowego lokalu toczy się przed PINB postępowanie mające na celu doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Po zakończeniu tegoż postępowania inwestor będzie mógł złożyć wniosek o udzielenie pozwolenia na użytkowanie. W odwołaniu od tej decyzji K. B. wniósł o jej uchylenie i warunkowe zezwolenie na korzystanie z obiektu. Podniósł, iż bezsprzecznym jest, że zmiana przeznaczenia lokalu została wykonana na podstawie prawomocnej i nieuchylonej decyzji o pozwoleniu na budowę. Roboty prowadzone były zgodnie z projektem i zatwierdzoną dokumentacją projektową. Ewentualne odstępstwa mieszczą się w pojęciu odstępstw nieistotnych i nie wymagały uzyskania nowych pozwoleń na budowę. Wskazał, że do zgłoszenia o zakończeniu robót załączył wszystkie wymagane dokumenty (po raz drugi). Zdaniem odwołującego postępowanie przed konserwatorem zabytków nie ma wpływu na sposób użytkowania lokalu. Stwierdził, że użytkowaniu lokalu sprzeciwia się bezprawnie jeden lokator, złośliwie śląc skargi do różnych urzędów, które dają posłuch bezzasadnym insynuacjom. Zaznaczył również, że powstała sytuacja powoduje bardzo duże straty po stronie inwestora. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, rozpatrując sprawę w postępowaniu odwoławczym, wyjaśnił w podjętej decyzji (wymienionej na wstępie), iż zgłoszenie sprzeciwu jest możliwe w szczególności, gdy organ stwierdzi, że zgłoszony przez inwestora obiekt budowlany został wykonany z naruszeniem warunków określonych w pozwoleniu na budowę i w konsekwencji wiąże się z obowiązkiem uzyskania pozwolenia na użytkowanie. Po zgłoszeniu sprzeciwu powinny być podjęte czynności, o których mowa w art. 51 Prawa budowlanego. Organ podniósł, iż w niniejszej sprawie bezsprzecznie zostało udowodnione, iż przedmiotowa nieruchomość jest wpisana do rejestru zabytków. Podlega zatem dyspozycji art. 36a ust. 5 Prawa budowlanego, zgodnie z którym nieistotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego nie może dotyczyć zmian wymagających uzyskania opinii, uzgodnień, pozwoleń i innych dokumentów, wymaganych przepisami szczególnymi. Organ podkreślił, iż fakt, że prace dotyczyły budynku wpisanego do rejestru zabytków powoduje, iż nawet najdrobniejsza zmiana w projekcie budowlanym, bez wymaganych prawem uzgodnień jest istotnym odstępstwem. Zaznaczył też dodatkowo, iż z akt sprawy wynika, że 2 kwietnia 2008r. PINB wszczął postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych wykonanych bez zgody właściwego organu w lokalu nr 2 budynku przy ul. "[...]" w O. Postępowanie to nie zakończyło się do dnia dzisiejszego, zatem i doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem do chwili obecnej nie nastąpiło. Ponadto, jak zauważono, stan faktyczny sprawy wskazuje, że roboty nie zostały zakończone. WINB wyjaśnił, że inwestor zawiadamiając o zakończeniu budowy, winien wziąć pod uwagę to, iż PINB prowadzi postępowanie dotyczące przedmiotowych robót budowlanych, wobec których istnieją zastrzeżenia, co do ich legalności. Ze względu na te okoliczność, jak podkreślono, logicznym jest, iż w obecnym stanie faktycznym bezcelowe jest występowanie przez inwestora z zawiadomieniem o zakończeniu budowy. K. B. nie zgodził się z tym rozstrzygnięciem i zaskarżył je do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie. Wniósł o uchylenie obu wydanych decyzji i zezwolenie skarżącemu na warunkowe korzystanie z lokalu wykonanego zgodnie z decyzją o zezwoleniu na budowę. Zarzucił organom przeinaczanie faktów. Wskazał, że decyzja GINB w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Olsztyn z dnia "[...]" została uchylona wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 10 marca 2009r., sygn. akt VII SA/Wa 2139/08. W związku z tym pozwolenie na budowę, na podstawie którego wykonał wszystkie roboty budowlane, jest cały czas prawomocne. Stwierdził, że roboty wykonano w całym zakresie objętym zatwierdzoną dokumentacją projektową. Zarzucił, że organy w ogóle nie wykazały w jakim zakresie rzekomo odstąpił od zatwierdzonego projektu. Zaprzeczył, aby miała miejsce zmiana projektu schodów zewnętrznych (3 stopnie). Wyjaśnił, iż tylko dokonano za zgodą projektanta zmiany materiałów, gdyż poprzednio zaprojektowane stały się nieosiągalne. Wymiana zaś okien stała się konieczna ze względu na ich całkowite zdekapitalizowanie i sprawa ta nie była w ogóle objęta dokumentacją projektową ani też decyzją o pozwoleniu z 8 listopada 2007r. Zdaniem skarżącego wymiana okien nie powinna być w ogóle rozważana w niniejszym postępowaniu, ponieważ okna zostały wymienione faktycznie po zakończeniu robót budowlanych objętych decyzją, które w całej rozciągłości były uzgadniane z właściwym konserwatorem zabytków. Skarżący zaznaczył, że żadne roboty objęte decyzją o pozwoleniu z dnia "[...]" nie zostały wykonane w warunkach samowoli budowlanej. W trakcie ich realizacji PINB nie wydał też decyzji w trybie art. 54 Prawa budowlanego, wobec tego wniesienie sprzeciwu jest bezzasadne. Zauważył też, iż to projektant jest właściwy do opiniowania w trybie art. 36 a ust. 5, a nie organy nadzoru budowlanego. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko, wyrażone w zaskarżonej decyzji. W dniu 23 listopada 2009r., w wykonaniu wezwania Sądu, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nadesłał akta postępowania administracyjnego zakończonego decyzją WINB z dnia "[...]". Organ udokumentował też, iż w postępowanie administracyjne wszczęte w dniu 25 lutego 2008r. przez Miejskiego Konserwatora Zabytków w sprawie kontroli i przestrzegania stosowania przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami w budynku przy ul. "[...]" w O., zostało zakończone wydaniem dwóch decyzji administracyjnych. Pierwszą decyzją z dnia"[...]", znak: "[...]", właściciele przedmiotowego lokalu B. i K. B. zostali zobowiązani do doprowadzenia zabytku usytuowanego przy ul. "[...]" w O. do jak najlepszego stanu poprzez zdemontowanie trzech okien z PCV, zamontowanych bez pozwolenia i wykonanie nowej stolarki okiennej w lokalu nr 2 od strony podwórza. Od decyzji tej odwołanie do Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego złożył K.B. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego postanowieniem z dnia "[...]"., znak: "[...]", stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, w związku z czym decyzja z dnia "[...]" r. jest ostateczna. Drugą decyzją nr "[...]" z dnia "[...]" r., znak: "[...]", Miejski Konserwator Zabytków zobowiązał właścicieli wymienionego lokalu nr 2 do doprowadzenia zabytku usytuowanego przy ul. "[...]" w O. do jak najlepszego stanu poprzez dostosowanie formy stolarki okiennej i drzwiowej w lokalu nr 2 w obrębie elewacji frontowej przedmiotowego budynku do formy historycznej stolarki okiennej; demontaż metalowych schodów zewnętrznych, prowadzących do lokalu nr 2 oraz przedstawienie projektu schodów zewnętrznych do tego lokalu, uwzględniającego dostosowanie formy tych schodów do rozwiązań stylistycznych i materiałowych zastosowanych w zabytkowej elewacji frontowej budynku przy ul. "[...]" w O. Decyzja ta nie jest ostateczna, gdyż została zaskarżona przez dwóch współwłaścicieli nieruchomości, a organ odwoławczy sprawy jeszcze nie rozstrzygnął. WINB wyjaśnił również, że Wojewoda uwzględniając wyrok WSA w Warszawie z dnia 1 marca 2009r., po przeprowadzeniu postępowania uzupełniającego, decyzją z dnia "[...]", znak: "[...]", ponownie stwierdził nieważność decyzji Prezydenta Miasta z dnia "[...]", nr "[...]", zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na przebudowę i zmianę sposobu użytkowania przedmiotowego lokalu. Organ wskazał, że odwołanie wniesione w tej sprawie przez inwestora przekazane zostało w dniu 17 września 2009r. Głównemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego. W piśmie procesowym złożonym w tut. Sądzie w dniu 2 grudnia 2009r., skarżący podniósł dodatkowo, że obecne postępowanie jest nowym postępowaniem wszczętym po nowych uzgodnieniach i licznych wyjaśnieniach z konserwatorem zabytków związanych z przekazaniem obiektu do użytkowania. Podkreślił, że postępowanie toczące się przed konserwatorem zabytków prowadzone jest na różnych szczeblach instancyjnych z powodu licznych zarzutów i nieprawidłowości Miejskiego Konserwatora Zabytków. Skarżący wskazał, że organ ten zażądał wyimaginowanych zmian projektu schodów po ich wykonaniu według zatwierdzonego przez siebie projektu. Na dowód tego skarżący przedstawił decyzję Miejskiego Konserwatora Zabytków z dnia "[...]", zezwalającą B. K. na adaptację mieszkania nr 2 w budynku przy ul. "[...]" w O. na salon handlowo-usługowy według projektu budowlanego wykonanego w listopadzie 2001r. przez arch. M. i M. P., stanowiącego załącznik nr 1 do tej decyzji. Zarzucił, że PINB opiera swoje stanowisko na nieuprawnionych żądaniach Konserwatora, a nie w oparciu o stan faktyczny wykonanych robót, uzasadniając swoje stanowisko jedynie ogólnikami. Podniósł też, że WINB niezasadnie powołał w wydanej decyzji art. 51 Prawa budowlanego, gdyż przepis ten nie ma w sprawie zastosowania. Zaprzeczył też, aby PINB prowadził jakiekolwiek postępowanie w sprawie robót budowlanych wykonanych bez zgody właściwego organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga podlegała oddaleniu, bowiem podniesione w niej zarzuty nie zasługują na uwzględnienie, jak również sąd z urzędu nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji takich naruszeń przepisów prawa, które uzasadniałyby jej wyeliminowanie z obrotu prawnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lub 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej jako p.p.s.a. W stanie faktycznym i prawnym sprawy wniesienie przez organ nadzoru budowlanego sprzeciwu w trybie art. 54 ustawy Prawo budowlane było w pełni usprawiedliwione. Zasadnym jest wskazać, iż zgodnie z art. 71 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego, jeżeli zamierzona zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga wykonania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę – rozstrzygnięcie w sprawie zmiany sposobu użytkowania następuje w decyzji o pozwoleniu na budowę. Z kolei zgodnie z art. 36 ust. 1 pkt 5 w decyzji o pozwoleniu na budowę organ zamieszcza informację o obowiązkach i warunkach, wynikających z art. 54 lub art. 55. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, przedmiotowe roboty budowlane realizowane były na podstawie decyzji Prezydenta Miasta z dnia "[...]"., nr "[...]", zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na przebudowę i zmianę sposobu użytkowania przedmiotowego lokalu. W decyzji tej Prezydent Miasta zobowiązał też inwestora do zawiadomienia właściwego organu o zakończeniu robót budowlanych. W związku z powyższym inwestor mógłby przystąpić do użytkowania tego lokalu w razie skutecznie wniesionego zawiadomienia, o którym mowa w art. 54 i 57 prawa budowlanego. Zgłoszenie takiego zawiadomienia zapewnia organowi nadzoru budowlanego wypowiedzenie się w kwestii spełnienia kryteriów umożliwiających przystąpienie do użytkowania danego obiektu, w tym zgodności wykonanych robót z przepisami i warunkami pozwolenia na budowę. W niniejszej sprawie bezsporne jest, że legalność wykonanych przez inwestora robót budowlanych została podważona. Przede wszystkim wobec stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę, na podstawie którego roboty były realizowane. Decyzja nadzorcza nie jest jeszcze ostateczna, ale nie oznacza to, że dopóki funkcjonuje w obrocie prawnym pozwolenie budowlane to należy a priori przyjmować, że objęte nim roboty wykonane zostały zgodnie z prawem. W zaskarżonej decyzji wyjaśniono stronie, że 2 kwietnia 2008r. PINB wszczął postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych wykonanych w lokalu nr 2 budynku przy ul. "[...]" w O. bez zgody właściwego organu (wnioskować można, że chodzi tu o zgodę właściwego konserwatora zabytków, gdyż okolicznością uzasadniającą stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę, jak wynika z ustaleń WSA w Warszawie poczynionych w wymienionym wyroku, był brak zgody właśnie tego organu. Zauważyć można, że Sąd ten uchylił poprzednie rozstrzygnięcia wydane w trybie nadzwyczajnym jedynie z powodu stwierdzonych uchybień procesowych). Postępowanie to nie zakończyło się do dnia wydania zaskarżonej decyzji. Niezgodność z prawem wykonanych robót potwierdzają poza tym wskazane powyżej rozstrzygnięcia Miejskiego Konserwatora Zabytków, zobowiązujące właścicieli przedmiotowego lokalu do doprowadzenia zabytku do jak najlepszego stanu poprzez wykonanie wymienionych działań, które do dnia dzisiejszego nie zostały przez inwestora zrealizowane. Okoliczności powyższe przekonują, iż obecnie brak jest podstaw do twierdzenia, że wykonane przez inwestora roboty budowlane są zgodne z prawem (część z nich, jak sam przyznał w skardze, wykonał bez zgody i wiedzy konserwatora zabytków, mimo że obiekt jest objęty ochroną konserwatorską), co uzasadniało wydanie zaskarżonego sprzeciwu. W tej sytuacji kwestię istotności stwierdzonych przez organy nadzoru budowlanego odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego należy uznać za drugorzędną w niniejszej sprawie. Niemniej jednak organy orzekające zasadnie zwróciły uwagę na zależność oceny skuteczności zawiadomienia o zakończeniu robót budowlanych od kwestii dotyczących odstąpienia przez inwestora od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę oraz konieczność rozważenia, czy odstępstwa te są istotne w rozumieniu art. 36a ust. 1 ustawy Prawo budowane. Legalność przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego czy jego części należy rozpatrywać nie tylko na gruncie art. 54 ustawy Prawo budowlane, ale również w świetle przepisu art. 57 ust. 1 pkt 2 lit. a tej ustawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 września 2008 r., II OSK 1082/07 - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Stosownie do art. 57 ust. 1 pkt 2 lit. a Prawa budowlanego do zawiadomienia o zakończeniu robót budowlanych inwestor jest obowiązany dołączyć oświadczenie kierownika budowy o zgodności wykonania obiektu budowlanego z projektem budowlanym i warunkami pozwolenia na budowę oraz przepisami. W przypadku zmian nieodstępujących w sposób istotny od zatwierdzonego projektu lub warunków pozwolenia na budowę, dokonanych podczas wykonywania robót, do zawiadomienia należy dołączyć kopie rysunków wchodzących w skład zatwierdzonego projektu budowlanego z naniesionymi zmianami, a w razie potrzeby także uzupełniający opis - ust. 2 art. 57. Oznacza to, że ustawodawca dopuścił możliwość ujęcia w zawiadomieniu o zakończeniu robót budowlanych także robót, które można zakwalifikować jako nieistotne odstąpienie od pozwolenia na budowę. Powyższe zawiadomienie z woli ustawodawcy nie obejmuje kwestii dotyczących istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego pozwolenia na budowę lub innych warunków pozwolenia na budowę. Te zagadnienia zostały unormowane w innych przepisach omawianej ustawy (art. 36a ust. 1, art. 50 ust. 1 pkt 4, art. 51 ust. 1 pkt 3, art. 51 ust. 4, art. 51 ust. 7 tej ustawy). Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela dotychczasowe stanowisko, iż nawet najmniejsza zmiana zatwierdzonego projektu, który dotyczy budynku objętego ochroną konserwatorską wymaga zgody właściwego w tym względzie organu i zmiany wydanego uprzednio pozwolenia budowlanego. W rozpoznawanej sprawie skarżący sam potwierdza, że dokonał zmian w projekcie, które uznał za nieistotne. Poglądowi takiemu przeczy jednak utrwalone w tym względzie stanowisko doktryny i judykatury. Niniejsze postępowanie administracyjne toczyło się na skutek ponownego zgłoszenia przez inwestora zawiadomienia o zakończeniu robót budowlanych. W przekonaniu strony dokonane uzgodnienia z konserwatorem zabytków powinny umożliwić użytkowanie przedmiotowego lokalu. Jednak stan faktyczny i prawny nie uległ w istocie zmianie od poprzednich rozstrzygnięć. Dopóki wykonane roboty budowlane związane ze zmianą sposobu użytkowania lokalu nie zostaną doprowadzone do stanu zgodnego z prawem, dopóty inwestor nie będzie mógł skutecznie rozpocząć użytkowania przedmiotowego lokalu. W tym stanie rzeczy, wobec braku podstaw do kwestionowania zgodności zaskarżonej decyzji z prawem, skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.