II SA/Ol 941/09

WyrokWSA w Olsztynie2009-12-01

Skład orzekający: Marzenna Glabas, Beata Jezielska, Irena Szczepkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił wysługę lat policjanta dla celów wzrostu uposażenia zasadniczego, odmawiając zaliczenia okresu zatrudnienia z powodu braku wiarygodnych dowodów i sprzeczności w zeznaniach świadków oraz strony?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając naruszenie przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji dotyczących ustalania wysługi lat policjantów. Organy wprawdzie prawidłowo wskazały termin nabycia prawa do wzrostu uposażenia, jednak nie zawarły tej informacji w części dyspozytywnej decyzji, co uniemożliwiało stronie wyegzekwowanie świadczeń. Zamieszczenie tej informacji jedynie w uzasadnieniu było niewystarczające.
Stan faktyczny
Policjant M. D. wystąpił o zaliczenie do wysługi lat okresu zatrudnienia od 1 października 1982 r. do 21 stycznia 1986 r. Organy administracji odmówiły zaliczenia części tego okresu z powodu braku wiarygodnych dowodów i sprzeczności w zeznaniach świadków oraz samego policjanta. Policjant odwołał się, zarzucając naruszenie przepisów KPA. Po utrzymaniu decyzji w mocy przez organ II instancji, sprawa trafiła do WSA.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Jezielska Sędzia WSA Irena Szczepkowska Protokolant Małgorzata Krajewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi M. D. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat I. uchyla zaskarżoną decyzję - rozkaz personalny Nr "[...]" oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji - rozkaz personalny Nr "[...]" Komendanta Powiatowego Policji; II. orzeka, że zaskarżona decyzja - rozkaz personalny nie podlega wykonaniu. Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, iż rozkazem personalnym nr "[...]" z dnia "[...]" Komendant Powiatowy Policji, w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, na podstawie art. 32, art. 102 i art. 107 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t. j. Dz. U. z 2007r. Nr43, poz. 277 ze zm.) oraz § 4 ust. 1 pkt 5 i § 5 ust. 3 i 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalenia wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 152, poz. 1732 ze zm.), ustalił policjantowi M. D. na dzień 3 maja 1986r., tj. przyjęcia do służby, wysługę lat uwzględnianą przy ustaleniu wzrostu uposażenia zasadniczego - jeden miesiąc i trzy dni oraz orzekł o nabyciu w związku z tym z dniem 11 kwietnia 2008r. prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat w wysokości 21 procent. W motywach rozstrzygnięcia organ wskazał, iż w dniu 11 kwietnia 2008r. policjant zwrócił się z raportem o zaliczenie dotychczas nieudokumentowanego okresu zatrudnienia, od 1 października 1982r. do 21 stycznia 1986r., do wysługi lat uwzględnianej przy ustaleniu wzrostu uposażenia zasadniczego. Jednak z przedłożonych dokumentów wynika, iż M. D. był zgłoszony do ubezpieczenia społecznego w okresie od 1 października 1982r. do 2 listopada 1982r. Dlatego organ uznał za zasadne zaliczenie do wysługi lat tylko tego okresu oraz 1 dzień służby w Policji, tj. 3 maja 1986r. Jednocześnie Komendant nie zaliczył policjantowi okresu pracy od 3 listopada 1982r. do 21 stycznia 1986r. ze względu na brak wiarygodnych dowodów w tym zakresie. Organ podniósł, iż przeprowadzone postępowanie dowodowe nie potwierdziło wskazanego zatrudnienia. Z dokumentów znajdujących się w aktach osobowych policjanta wynika bowiem, iż przed przyjęciem do służby M. D. nie był zatrudniony (własnoręcznie wypełnił ankietę osobową, gdzie w pkt 16 widnieje adnotacja, iż pozostaje na utrzymaniu rodziców, również w życiorysie policjant nie wspomina o okresie zatrudnienia wskazanym w raporcie z dnia 10 kwietnia 2008r). Zaznaczono, iż brak jest potwierdzenia zgłoszenia do ubezpieczenia społecznego z tytułu zatrudnienia. Poza tym organ nie uznał za wiarygodne zeznań R. S. i J. D., z uwagi na występujące sprzeczności w faktach podawanych przez tych świadków, a przedstawianych przez stronę. Ponadto wskazano, iż twierdzenia policjanta odnoszące się do spornego zatrudnienia podważa okoliczność kontynuowania nauki w systemie dziennym. Komendant Powiatowy Policji wyjaśnił też, iż w związku z ponownym przeliczeniem okresów zatrudnienia na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach osobowych (okres służby od 4 maja 1986r. do 11 kwietnia 2008r. – 21 lat, 11 miesięcy i 8 dni) i zaliczeniem dotychczas nieudokumentowanych okresów zatrudnienia (od 1 października 1982r. do 2 listopada 1982r. i 3 maja 1986r. – 1 miesiąc i 3 dni), roszczenia z wynikającego stąd prawa do wzrostu uposażenia stały się wymagalne z dniem 11 kwietnia 2008r., a zatem przy uwzględnieniu dyspozycji art. 107 ust. 1 ustawy o Policji, policjantowi przysługuje z dniem 11 kwietnia 2005r. prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego w wysokości 19 procent. M. D. odwołał się od tej decyzji zarzucając, iż organ nie wyjaśnił wątpliwości wyszczególnionych w decyzji oraz, że poddał pod wątpliwość wiarygodność funkcjonariusza. Zaznaczył, iż jest daleki od próby manipulacji i zniekształcenia stanu faktycznego, jest osobą uczciwą i lojalną wobec przełożonych, powierzonych obowiązków i rocie ślubowania jakie złożył wstępując do służby. Wyjaśnił, iż dążenie do zatwierdzenia przepracowanego okresu przed rozpoczęciem służby, jest podyktowane chęcią dojścia do prawdy oraz względami finansowymi, gdyż wpłynie to bezpośrednio na wysokość jego przyszłej emerytury. Podkreślił, że nie ma możliwości przedstawienia innych dowodów na okoliczność wskazywanego zatrudnienia. Odnosząc się do argumentów organu podniósł, iż do pracy w Zakładzie Wytwarzania Artykułów z Tworzyw Sztucznych w Ł. został przyjęty w dniu 01.10.1982r. Pracodawca P. G. zgłosił go wówczas do ubezpieczenia społecznego, o czym świadczy pieczątka w dowodzie osobistym oraz zaświadczenie z ZUS w Ł. Do chwili otrzymania z ZUS w Ł. informacji o okresie składkowym, nie miał świadomości, że został zgłoszony do ubezpieczenia tylko na okres jednego miesiąca. Zdaniem odwołującego dowodzi to, że pracodawca bez informowania pracownika, zataił przed ZUS i innymi instytucjami (w tym Cechem Rzemiosł Różnych w Ł.) fakt jego zatrudnienia, prawdopodobnie w celu nieponoszenia dodatkowych kosztów wynikających z zatrudnienia pracownika. Przyznał, że w ankiecie osobowej, w punkcie 16 widnieje jego adnotacja, iż przed przyjęciem do służby był na utrzymaniu rodziców. Wskazał, iż odpowiada to prawdzie, gdyż pracodawca zmarł w dniu 21 stycznia 1986r. Zatem od chwili jego śmierci do dnia 3 maja 1986r., czyli do dnia wcielenia do służby w ówczesnej Milicji nie pracował i był na utrzymaniu swoich rodziców. Wyjaśnił, iż wypełniając dokumenty osobowe uległ sugestii pracownika wydziału kadr ówczesnego Wojewódzkiego Urzędu Spraw Wewnętrznych w Ł., aby nie wspominać o zatrudnieniu w prywatnej firmie, gdyż może to wpłynąć negatywnie na decyzję o przyjęciu, a zależało mu na pozytywnej weryfikacji. Odwołujący nie zgodził się ze stanowiskiem, że zeznania świadków zawierały sprzeczności. Zauważył, że składały je osoby w podeszłym wieku (R. S. lat 90 i J. D. lat 67). Wskazał, że o zleceniu przesłuchań dowiedział się telefonicznie od swojej matki, która otrzymała wezwanie do stawienia się w najbliższej miejscu zamieszkania jednostce Policji. Poinformował ją jedynie o temacie przesłuchania. Odwołujący stwierdził, iż przesłuchani świadkowie wypowiedzieli się spontanicznie, w oparciu o zapamiętane fakty sprzed ponad dwudziestu pięciu lat. Sam fakt przesłuchiwania przez policjantów był dla tych świadków sytuacją wielce stresującą. Dlatego należy wziąć pod uwagę ewentualne rozbieżności oraz nieudzielenie wyczerpujących odpowiedzi. Odnośnie do podniesionego w decyzji argumentu kontynuowania pracy zarobkowej po podjęciu nauki w systemie dziennym, w Pomaturalnym Studium Zawodowym, w okresie od 1 września 1985 roku do dnia śmierci P. G., odwołujący wyjaśnił, iż w tamtym czasie, jako osoba pełnoletnia pracując zarobkowo, odciążał domowy budżet. Godzenie nauki i pracy zarobkowej było związane z wieloma wyrzeczeniami oraz koniecznością właściwego zaplanowania każdego dnia, lecz praca na drugą zmianę była możliwa, ponieważ w tym czasie na pierwszą zmianę pracowała inna osoba. Z powyższych względów odwołujący wniósł o ponowne rozpatrzenie przedstawionych dokumentów. Komendant Wojewódzki Policji rozpatrując sprawę w postępowaniu odwoławczym, rozkazem personalnym nr "[...]" z dnia "[...]" utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, podzielając stanowisko organu I instancji, że w niniejszej sprawie M. D. nie przedłożył wiarygodnych dowodów na okoliczność zatrudnienia od 3 listopada do 21 stycznia 1986r., a przeprowadzone postępowanie dowodowe nie potwierdziło tego zatrudnienia. Organ wyjaśnił, iż przystępując do szczegółowej analizy odwołania i otrzymanych materiałów uwzględnił, że rozporządzeniem z dnia 6 grudnia 2001 roku w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz.U. Nr 152, poz. 1732 ze zm.) Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji określił warunki podwyższania uposażenia z tytułu wysługi lat, a także szczegółowe zasady ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego, uwzględniając przy tym rodzaje okresów służby, pracy, innych okresów podlegających zaliczeniu do wysługi, sposób jej dokumentowania oraz tryb postępowania w tych sprawach. Podał, że § 5 rozporządzenia określa, że policjant jest zobowiązany złożyć w komórce organizacyjnej jednostki Policji właściwej do spraw kadr dokumenty potwierdzające okresy zaliczane do wysługi lat, przy czym wysługę lat oraz poszczególne jej okresy składowe ustala się na dzień przyjęcia policjanta do służby także w przypadku zmiany wysługi lat w związku z zaliczeniem policjantowi dotychczas nieudokumentowanych okresów podlegających zaliczeniu do wysługi. Zauważył jednocześnie, że w § 5 ust. 4 rozporządzenia wprowadzono wymóg, aby "w decyzji ustalającej lub zmieniającej wysługę lat" określano termin nabycia prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi oraz procentową jego wysokość - z uwzględnieniem przepisów o przedawnieniu. Organ podał, że takim przepisem jest art. 107 ust. 1 ustawy o Policji, zgodnie z którym roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Komendant stwierdził, iż organ I instancji uwzględnił dyspozycję tego uregulowania, bowiem wskazał, że policjantowi przysługuje z dniem 11 kwietnia 2005 roku prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego w wysokości 19 procent. Odnosząc się do argumentów odwołania organ podniósł, iż odwołujący występując o zaliczenie dotychczas nieudokumentowanego okresu zatrudnienia, dostarczył nieuwierzytelnione kserokopie dokumentów mających potwierdzać okres zatrudnienia od dnia 1.10.1982r. do dnia 21.01.1986r. Natomiast w dniu 09.02.2009r. dostarczył potwierdzone notarialnie oświadczenia R. S. i J. D., tj. babki i matki oraz kserokopię zaświadczenia z dnia 09.05.2008r., wystawionego przez Centrum Kształcenia Ustawicznego w Ł. na okoliczność, że w okresie od dnia 01.09.1982r. do dnia 25.04.1985r. uczył się w Liceum Ogólnokształcącym dla Pracujących w CKU. Następnie Komendant Powiatowy Policji zwrócił się do Komendanta Miejskiego Policji w Ł. z pisemną prośbą o przesłuchanie wskazanych przez wnioskodawcę świadków z rodziny, na okoliczności zgłoszonego zatrudnienia. Zwrócono też się pisemnie do Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych nr 15 w Ł. o przesłanie zaświadczenia dotyczącego terminów, w jakich policjant uczęszczał do tej placówki z podaniem w jakim systemie odbywał naukę. Poza tym wezwano wnioskodawcę do przesłania oryginalnych dokumentów potwierdzających nieudokumentowany okres zatrudnienia oraz dwukrotnie przesłuchano stronę na okoliczności sprawy. Odwołujący został też poinformowany w dniu 26 czerwca 2009r. o możliwości wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji co do zebranych dowodów i materiałów w postępowaniu. Komendant Wojewódzki Policji stwierdził, iż zaświadczeniem dla celów emerytalno-rentowych z dnia 8 kwietnia 2002 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Ł. potwierdził fakt zgłoszenia objęcia odwołującego ubezpieczeniem za okres od 1 października 1982r. do 2 listopada 1982r. Podniósł, iż zgodnie z obowiązującym prawem obowiązek opłacania składki na ubezpieczenie społeczne ciążył na pracodawcy. Brak opłacenia składek w spornym okresie pracy świadczy o fakcie niewykonywania pracy, co z kolei jest przesłanką uniemożliwiającą uznanie wykonywania pracy. Stwierdził, iż brak świadomości lub niewiedza nie mogą być argumentami stanowiącym na korzyść strony. Organ nie przyjął też tłumaczenia odwołującego, iż przed przyjęciem do służby w podaniu, życiorysie i ankiecie celowo nie wspomniał o zatrudnieniu w prywatnej firmie, gdyż uległ sugestii pracownika kadr. Zdaniem organu sytuacja taka wydaje się mało prawdopodobna. Wskazał, że pkt 16 wymienionej ankiety brzmi: "Źródła utrzymania do chwili obecnej (żaden okres nie może być pominięty, jak przebywanie bez pracy, pobyt w wojsku, za granicą, w więzieniu itp. - załączyć do ankiety wszystkie świadectwa pracy)". W ocenie organu fakt pominięcia wcześniejszego okresu pracy, już na wstępie służby, był naganny i trudny do zrozumienia, i stanowi obecnie argument do odmowy zaliczenia wskazanego okresu pracy do wysługi lat, od której uzależniony jest wzrost uposażenia zasadniczego policjanta. Komendant Wojewódzki Policji potwierdził, że analiza zebranych w sprawie materiałów nasuwa szereg wątpliwości. Zauważył, że świadek J. D. - matka odwołującego, ściśle określiła czasookres świadczenia przez niego pracy podając, że wykonywał ją od 7.00 do 15.00 i że syn był jedynym pracownikiem tej firmy. Drugi świadek R. S. - babka policjanta podaje lata zatrudnienia -" na pewno były to trzy lata ", że zakład mieścił się tylko w jednej siedzibie - S i że jej wnuczek był jedynym pracownikiem. Także w swoim zeznaniu z dnia 17 czerwca 2009r. M. D. podał, że pracował w godzinach od 7.00 do 15.00, że firma zmieniała lokalizację. Początkowo była w Ł., następnie w miejscowości S. Podawał również, że w firmie zatrudnieni byli syn pracodawcy i jego dziadek, którzy już nie żyją. Faktu tego nie podaje jednak żaden ze świadków, pomimo, że świadkowie zamieszkiwali wówczas pod jednym adresem. Ze względu na wskazane sprzeczności, organ nie uznał powyższych zeznań za wiarygodne. Z ustaleń organu, jak zaznaczono, wynika również, że M. D. w latach szkolnych 1985/1986 uczęszczał do Policealnego Studium Zawodowego w systemie dziennym. Organ I instancji uznał za niemożliwe uczęszczanie do szkoły i świadczenie pracy w godzinach od 7.00 do 15.00. Dlatego na tę okoliczność odwołujący w dniu 24 czerwca 2009r. został ponownie przesłuchany. Podał wówczas, że od jesieni 1985r. pracował u pana G. w godzinach popołudniowych, w wymiarze 8 godzin. Komendant Wojewódzki Policji ocenił, że niepoinformowanie o tym fakcie podczas wyjaśnień w dniu 17 czerwca 2009r. świadczy na niekorzyść policjanta, a rozbieżności w zeznaniach świadków i jego własnych nie można usprawiedliwić tym, że świadkowie wypowiadali się spontanicznie, w oparciu o zapamiętane fakty sprzed ponad dwudziestu pięciu lat, a okoliczność przesłuchania przez policjantów był dla nich sytuacją wielce stresującą. Mając powyższe na uwadze, organ odwoławczy nie zgodził się z zarzutem, iż nie podjęto prób wyjaśnienia wątpliwych kwestii i rozbieżności. Podkreślono, iż w celu wyjaśnienia wątpliwości zostali przesłuchani świadkowie, dwukrotnie sam skarżący. Jednakże zebrane dowody nie potwierdziły jednoznacznie wykonywania przez odwołującego pracy w spornym okresie. Organ stwierdził, iż oczywistym jest, że wiarygodność policjanta została podważona. Już w momencie przyjęcia do służby zataił fakt rzekomego wcześniejszego zatrudnienia. Ponadto w swoim raporcie z dnia 10 kwietnia 2008r. oraz w zeznaniu z dnia 17 czerwca 2009r. podał, że pracował w godzinach od 7.00 do 15.00 i dopiero gdy w trakcie postępowania administracyjnego ujawniono fakt, że w latach 1985/1986 uczęszczał do Policealnego Studium Zawodowego i odbywał naukę w systemie dziennym, w zeznaniu z dnia 24 czerwca sprostował, że od jesieni 1985r. wykonywał pracę w godzinach popołudniowych w wymiarze 8 godzin. Zdaniem organu tłumaczenie strony nie może być uznane za wiarygodne. Komendant Wojewódzki Policji zaznaczył jeszcze raz, że policjant występujący z raportem o zaliczenie okresu zatrudnienia do wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego, zobowiązany jest złożyć w komórce organizacyjnej jednostki Policji właściwej do spraw kadr, dokumenty potwierdzające pracę we wnioskowanym okresie. Tymczasem dokumenty złożone przez stronę nasunęły szereg wątpliwości, a Komendant Powiatowy Policji dokonał wszelkich starań, aby ustalić stan faktyczny sprawy. W złożonej skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie M. D. zarzucił powyższemu rozstrzygnięciu naruszenie art. 7, 8 i 9 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071, dalej jako k.p.a.). Podniósł, iż zadaniem organu prowadzącego postępowanie administracyjne jest wszechstronne wyjaśnienie sprawy, a nie mnożenie wątpliwości i interpretowanie ich na niekorzyść strony. Zdaniem skarżącego uzasadnianie, że zapoznał się z całością materiału dowodowego i nie wnosił o jego uzupełnienie jest niepoważne, gdyż obowiązek taki ciążył na organie, a nie na osobie zainteresowanej. Stwierdził, iż organ nie może obarczać strony odpowiedzialnością za niewyjaśnione, czy wątpliwe kwestie. Wskazał, iż nie skorzystał z prawa do wypowiedzenia się po zaznajomieniu z materiałem dowodowym, gdyż w jego ocenie był on wystarczający do wydania pozytywnego dla niego rozstrzygnięcia o zaliczeniu okresu zatrudnienia od 3 listopada 1982r. do dnia 21 stycznia 1986r. Skarżący podkreślił, że zebrane dowody oparte zostały na prawdzie i są zgodne ze stanem faktycznym. Zaznaczył, iż stwierdzenie organu odwoławczego, iż "brak świadomości lub niewiedzy nie może być argumentem na korzyść strony", stoi w sprzeczności z art. 9 k.p.a. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Zdaniem organu nie nastąpiło naruszenie powołanych w skardze przepisów art. 7, 8 i 9 k.p.a. Zaznaczono, iż w pełni zrealizowano zasadę prawdy obiektywnej określonej w art. 7 k.p.a., poprzez przeprowadzenie z urzędu postępowania dowodowego tj.: przesłuchanie świadków, przesłuchanie strony, zwrócenie się do Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych w Ł. co do ustalenia okresu nauki oraz weryfikację dokumentów przedłożonych przez skarżącego. Tym samym organ uznał, że wyczerpująco zbadał wszystkie okoliczności faktyczne związane ze sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa. Organ wskazał, że skarżący nie sprecyzował dokładnie zarzutu naruszenia zasady unormowanej w art. 8 k.p.a. Mimo to podkreślił, iż w literaturze przyjęto, że prowadzenie postępowania zgodnie z przepisami prawa procesowego oraz prawidłowe stosowanie przepisów prawa materialnego, jest działaniem zgodnym z zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa. Z tego też powodu, zdaniem organu, nie nastąpiło naruszenie powyższej zasady jak również zasady określonej w art. 9 k.p.a. Na rozprawie w dniu 1 grudnia 2009r. skarżący podtrzymał skargę, dodatkowo podnosząc, iż uważa, że organ powinien dotrzeć do jedynego żyjącego spadkobiercy jego byłego pracodawcy, który być może byłby w stanie potwierdzić okoliczności dotyczące jego zatrudnienia. Wyjaśnił też, że rozbieżność co do godzin pracy wynikła z jego nieostrożności, ponieważ pisał pozew w oparciu o wydrukowany szablon z programu LEX. Dopiero potem go doprecyzował. Pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi. Podał, że nie jest w stanie wskazać, jak wobec brzmienia sentencji decyzji I instancji, ustalone i wypłacone zostaną uposażenie i inne świadczenia od kwietnia 2005r., o czym organ pisze w uzasadnieniu. Nie wie też w jaki sposób dochodzi do faktycznej wypłaty tych świadczeń. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, jednakże z przyczyn innych niż w niej podniesione. Podnieść należy na wstępie, iż z mocy art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest jedynie pod względem legalności czyli kontroli zgodności zaskarżonego aktu z prawem. Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwana dalej w skrócie p.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowym podlega prawidłowość zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność zastosowania wykładni tych przepisów. W myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia zaskarżonej decyzji gdy dotknięta jest ona: naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania lub innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy. Badając legalność zaskarżonej decyzji w świetle powołanych wyżej kryteriów oraz w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji wydane zostały z naruszeniem § 5 ust. 4 i 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalenia wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 152, poz. 1732 ze zm.), w związku z niezastosowaniem tych przepisów. Organy wprawdzie powołały się w uzasadnieniach wydanych decyzji na § 5 ust. 4 tegoż rozporządzenia, prawidłowo wskazując, iż przy uwzględnieniu dyspozycji art. 107 ust. 1 ustawy o Policji, określającego trzyletni termin przedawnienia roszczeń, policjantowi przysługuje z dniem 11 kwietnia 2005r. prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego w wysokości 19 procent. Nie dały jednak temu wyraz w części dyspozytywnej decyzji, do czego obliguje treść ustępu 4 § 5, co uniemożliwia stronie wyegzekwowanie wynikających stąd świadczeń. Zamieszczenie przytoczonego zapisu jedynie w uzasadnieniu decyzji nie pozwala na jego wykonanie. Organ I instancji formułując treść rozstrzygnięcia pominął przy tym brzmienie ustępu 5 § 5 rozporządzenia, zgodnie z którym dalszy wzrost uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat w Policji nie wymaga wydania odrębnej decyzji. Przepis ten odnosi się do wzrostu uposażenia zasadniczego w związku z rosnącym stażem pracy w Policji. Oznacza to, że w przypadku, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie, zmiany wysługi lat w związku zaliczeniem policjantowi dotychczas nieudokumentowanych okresów zatrudnienia, w decyzji zmieniającej wysługę lat określa się jeden termin, z którym policjant nabywa prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego, ustalony zgodnie z wymogami ust. 4 omawianego paragrafu. Późniejszy wzrost uposażenia, spowodowany wydłużeniem stażu pracy, przeliczany jest automatycznie, bez potrzeby wydawania odrębnych decyzji. Z przedstawionych powyżej względów Sąd uwzględnił skargę i na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Oznacza to, że organy administracji ponownie rozpatrzą sprawę z uwzględnieniem wykładni wskazanych przepisów prawa przyjętej przez Sąd. Z mocy art. 152 wskazanej ustawy Sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Sąd nie podzielił natomiast zarzutów podniesionych w skardze. W szczególności organy orzekające wyjaśniły sprawę w stopniu pozwalającym na jej rozstrzygnięcie i swoje stanowisko przekonywująco w tym zakresie uzasadniły. Stosownie do treści § 5 ust. 1 cytowanego rozporządzenia, policjant jest obowiązany złożyć w komórce organizacyjnej jednostki Policji właściwej do spraw kadr dokumenty potwierdzające okresy zaliczane do wysługi lat. Zatem ciężar dowodu, z mocy tego przepisu, spoczywa na stronie. Niemniej jednak nie zwalnia to organu od obowiązku podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu strony (art. 7 k.p.a). Konkretyzację powyższej zasady stanowi art. 77 § 1 k.p.a., zobowiązujący organ administracji publicznej do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Przepisy te konstytuują zasadę prawdy obiektywnej, której istota sprowadza się do zapewnienia organowi prowadzącemu postępowanie możliwość badania stanu faktycznego sprawy i do swobodnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego – w myśl art. 80 k.p.a. Wyrazem tej oceny powinno być uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji, uwzględniające wymagania określone w art. 107 § 3 k.p.a. W ocenie Sądu organy orzekające w sprawie uczyniły zadość wskazanym wymogom. Należy zauważyć, że chodzi tutaj o zdarzenie z odległej przeszłości. Skarżący na potwierdzenie swoich słów przedstawił tylko pisemne oświadczenia babci i mamy oraz dokumenty, które potwierdziły jego zatrudnienie w Zakładzie Wytwarzania Artykułów z Tworzyw Sztucznych w Ł. w okresie od 1 października do 2 listopada 1982r. Jak dotąd skarżący nie był natomiast w stanie udowodnić zatrudnienia w tym zakładzie w okresie od 3 listopada 1982r. do 21 stycznia 1986r. Wskazał, że właściciel zakładu i jego syn oraz dziadek skarżącego, którzy byli tam zatrudnieni już nie żyją. Przesłuchane w charakterze świadków babcia i mama skarżącego wprawdzie potwierdziły, iż pracował on w powyższym zakładzie do śmierci właściciela, jednak obie podały, że skarżący był jedynym zatrudnionym tam pracownikiem. J. D. zeznała też, że syn pracował w godzinach od 7.00 do 15.00. Taką również wersję utrzymywał skarżący, do momentu ustalenia przez organ I instancji, iż od dnia 2 września 1985r. do czerwca 1986r. uczył się w systemie dziennym w Policealnym Studium Zawodowym – młodzieżowym w Ł. Dopiero po zapoznaniu go z tą okolicznością skarżący przyznał, że od jesieni 1985r. pracę u P. G. wykonywał na drugą zmianę w pełnym wymiarze 8 godzin. Wobec zaistniałych rozbieżności organy orzekające w sprawie, zakwestionowały wiarygodność dowodów z zeznań świadków oraz przesłuchania strony, do czego miały prawo w oparciu o art. 80 k.p.a. Dokonana w tym względzie ocena materiału dowodowego nie ma cech dowolności. Zasadnym jest wskazać, iż zgodnie z powszechnie przyjętym poglądem organ orzekający ocenia wyniki postępowania wyjaśniającego (dowodowego) na podstawie wiedzy i zasad doświadczenia życiowego. Ponadto przesłanką prawidłowości swobodnej oceny dowodów jest to, aby organ administracji publicznej ocenił "nie tylko każdy dowód z osobna, ale wszystkie dowody w łączności" (E. Iserzon, Kodeks Postępowania Administracyjnego Komentarz IV, 1970, s. 156). Swobodna ocena dowodów musi być ponadto dokonywana z uwzględnieniem zasady równej mocy środków dowodowych, zawartej w art. 75 § 1. Oznacza to, że określone fakty mogą być udowodnione przy użyciu dowolnych środków dowodowych, byleby nie były one sprzeczne z prawem (por. wyr. NSA z dnia 9 marca 1989 r., II SA 961/88, ONSA 1989, nr 1, poz. 33). Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji Komendant Wojewódzki Policji orzekał w oparciu o cały zgromadzony materiał dowodowy, wskazując, iż skarżący przy przyjęciu do służby nie wskazywał na wcześniejsze zatrudnienie. Organ wykazał też sprzeczność zeznań świadków i strony z otrzymanym potwierdzeniem kontynuowania przez skarżącego nauki w systemie dziennym od jesieni 1985r. W tej sytuacji Komendant Wojewódzki Policji mógł przyjąć, iż powyższe okoliczności podważają twierdzenia świadków i strony co do zatrudnienia skarżącego w spornym okresie. Należy ponownie podkreślić, iż organ prowadzący postępowanie musi dążyć do ustalenia prawdy materialnej i według swej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania ocenić wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych. Dlatego też organ mógł w granicach przysługującej mu swobodnej oceny dowodów, nie dać wiary wyjaśnieniom skarżącego i zgłoszonych przez niego świadków. Poza tym same twierdzenia strony, nie poparte żadnymi wiarygodnymi dowodami, nie mogły zostać uznane za wystarczający środek dowodowy. Mając powyższe na uwadze Sąd rozpatrując sprawę nie dopatrzył się podnoszonego w skardze naruszenia przez organy orzekające art. 8 i 9 k.p.a. Odnosząc się do zgłoszonego na rozprawie zarzutu nieprzesłuchania w charakterze świadka jedynej żyjącej spadkobierczyni byłego pracodawcy, zauważyć wypada, iż w toku postępowania administracyjnego skarżący nie zgłosił takiego wniosku dowodowego. Nie podnosił też w ogóle, aby osoba ta mogła mieć jakąkolwiek wiedzę na temat jego zatrudnienia. Ponadto w odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżący sam przyznał, iż nie dysponuje innymi dowodami prócz tych, które zostały już zgromadzone. Dlatego nie można uznać, iż organy zaniechały przeprowadzenia tego dowodu. Poza tym z wypowiedzi skarżącego wynika, iż sam nie jest pewny czy przeprowadzenie tego dowodu potwierdziłoby jego zatrudnienie w spornym okresie. Z podanych względów Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło