II SA/Ol 969/23

WyrokWSA w Olsztynie2024-01-30

Skład orzekający: Katarzyna Matczak, Tadeusz Lipiński, Grzegorz Klimek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy instalacja baneru informacyjnego na elewacji budynku, polegająca na umocowaniu go za pomocą kotw w nadprożu, stanowi robotę budowlaną wymagającą zgłoszenia na podstawie Prawa budowlanego, nawet jeśli baner zawiera informacje, a nie reklamy?
Ratio decidendi
Instalacja baneru informacyjnego na elewacji budynku, polegająca na umocowaniu go za pomocą kotw w istniejącej konstrukcji nośnej (nadprożu), stanowi robotę budowlaną wymagającą zgłoszenia na podstawie art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. c Prawa budowlanego. Kluczowy jest sposób montażu, a nie treść baneru, a w przypadku współwłasności nieruchomości, obowiązki związane z rozbiórką samowolnie zainstalowanego baneru mogą być nałożone na wszystkich współwłaścicieli.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła rozbiórki baneru informacyjnego zainstalowanego na budynku biurowym bez wymaganego zgłoszenia. Organ I instancji nakazał rozbiórkę, ale organ II instancji uchylił tę decyzję i orzekł co do istoty, nakazując rozbiórkę baneru zainstalowanego bez zgłoszenia. Skarżąca spółka R. sp. z o.o. kwestionowała charakter baneru jako urządzenia reklamowego i konieczność jego zgłoszenia. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organu odwoławczego i opierając się na wcześniejszych orzeczeniach NSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Katarzyna Matczak Sędziowie Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Asesor WSA Grzegorz Klimek (spr.) Protokolant Starszy referent Aneta Krygielska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi R. sp. z o.o. z siedzibą w O. na decyzję Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], nr [...] w przedmiocie rozbiórki baneru informacyjnego oddala skargę. Decyzją z 9 sierpnia 2023 r. Warmińsko-Mazurski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (WINB), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 – k.p.a.) oraz art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. art. 51 ust. 7, art. 52 oraz z art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r. poz. 682 – Pb.), po rozpatrzeniu odwołania P. S.A. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Olsztyna (PINB, organ I instancji) z dnia 16 czerwca 2023 r., nakazującej P. S.A. i R. sp. z o.o. w O. rozbiórkę zainstalowanego na budynku biurowym przy K. w O. bez wymaganego zgłoszenia do organu administracji architektoniczno-budowlanej baneru informacyjnego, orzekł: uchylić w całości zaskarżoną decyzję organu I instancji oraz orzec co do istoty tj.: nakazać P. S.A. (KRS nr "[...]") oraz R. sp. z o.o. (KRS nr "[...]" ) rozbiórkę zainstalowanego na budynku biurowym przy K. w O. bez wymaganego zgłoszenia do organu administracji architektoniczno-budowlanej baneru informacyjnego. Zakwestionowana decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych sprawy: Pismem z dnia 8 kwietnia 2022 r. P. S.A. reprezentowana przez Dyrektora Zakładu w O. zgłosiła PINB zasadność wszczęcia postępowania w przedmiocie zawieszenia baneru pomiędzy 11 kondygnacją, a dachem budynku na K. w O.. Baner ten został zawieszony przez R. sp. z o.o. bez zgody większościowego współwłaściciela powołanego budynku, tj. P. S.A. Podczas wieszania tego banera doszło do uszkodzenia nadproża budynku poprzez umieszczenie w nim kotw mocujących ten baner. W toku czynności kontrolnych przeprowadzonych przez organ I instancji w dniu 20 kwietnia 2022 r. ustalono, że na elewacji budynku na K. w O., od strony ulicy L., zainstalowany jest na wysokości 11 kondygnacji baner o treści: "[...]". Przedstawiciel R.sp. o.o. w O. oświadczył w trakcie ww. kontroli, że baner ten został zainstalowany pod koniec marca 2022 r. staraniem R.sp. z o.o. Wykonanie baneru oraz jego montaż zostało zlecone specjalistycznej firmie. Na montaż baneru nie uzyskano zgody organu administracji architektoniczno-budowlanej, ponieważ w ocenie inwestora (R.sp. z o.o.) zgoda taka nie była wymagana w świetle ustawy Prawo budowlane, albowiem baner ten nie jest reklamą tylko informacją dla pasażerów i mieszkańców (o wymiarach 8m x 3m). W trakcie kontroli stwierdzono, że baner został zainstalowany za pomocą linek stalowych kotwionych do ściany zewnętrznej powołanego budynku. Przedstawiciel inwestora wskazał również, iż w jego ocenie na ww. roboty budowlane nie było konieczności uzyskania zgody drugiego współwłaściciela budynku (P. S.A.), albowiem baner został zawieszony na części elewacji należącej do lokalu, który jest własnością R.sp. o.o. Decyzją z 5 maja 2022 r. organ I instancji, w trybie art. 51 ust. 7 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 Pb., nakazał R. sp. z o.o. w O. rozbiórkę zainstalowanego na budynku biurowym przy K. w O. bez wymaganego tytułu prawnego baneru informacyjnego o treści: "[...]". WINB po rozpatrzeniu odwołania R.sp. z o.o., decyzją z dnia 28 czerwca 2022 r. uchylił w całości decyzję z 5 maja 2022 r. oraz przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał m.in., iż PINB winien zweryfikować czy stan faktyczny nie uległ zmianie, umożliwić stronom skorzystanie z uprawnień wynikających z art. 10 k.p.a. oraz nałożyć obowiązek stosownie do treści art. 52 Pb., tj. na wszystkich współwłaścicieli budynku przy K. w O. Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. wyrokiem z dnia 26 sierpnia 2022 r., wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Ol 554/22, oddalił sprzeciw R.sp. z o.o. na decyzję organu odwoławczego. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 12 stycznia 2023 r., sygn. akt II OSK 2652/22, oddalił skargę kasacyjną R.sp. z o.o. od ww. wyroku WSA w O.. Organ I instancji, umożliwiając stronom skorzystanie z uprawnień wynikających z art. 10 k.p.a., decyzją z dnia 16 czerwca 2023 r., działając w trybie art. 51 ust. 1 pkt 1 Pb., nakazał P. S.A. i R. Olsztyn sp. z o.o. w O. rozbiórkę zainstalowanego na budynku biurowym przy K. w O. bez wymaganego zgłoszenia do organu administracji architektoniczno-budowlanej baneru informacyjnego o treści: "[...]". W uzasadnieniu swojego stanowiska PINB wskazał m.in., że roboty zostały wykonane z naruszeniem art. 4 Pb., bowiem inwestor nie posiada pełnego prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, bowiem większościowy współwłaściciel budynku nie wyraża zgody na legalizację przedmiotowych robót budowlanych. Elewacja budynku przy K. w O. jest częścią wspólną, zatem do zgodnego z prawem zainstalowania baneru informacyjnego na budynku, wymagana jest zgodna wszystkich jego współwłaścicieli. W związku z powyższym nie ma możliwości przeprowadzenia legalizacji przedmiotowych robót budowlanych, co wiąże się koniecznością wydania decyzji nakazującej rozbiórkę na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Pb. Od powyższej decyzji odwołanie złożył pełnomocnik P. S.A. zarzucając organowi I instancji naruszenie art. 107 § 1 pkt 4 i pkt 6 k.p.a. oraz art. 52 Pb., poprzez brak wskazania w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji art. 52 Pb., chociaż przepis ten określa adresata zobowiązanego do wykonania nałożonego obowiązku, a także wadliwe zastosowanie art. 52 ww. ustawy, poprzez nałożenie obowiązku rozbiórki przedmiotowego baneru na współwłaśćiceli budynku przy K. w O., podczas gdy obowiązek ten powinien zostać nałożony na inwestora, tj. R. sp. z o.o. (inwestora, który naruszył zapisy ustawy Prawo budowlane). W uzasadnieniu decyzji z 9 sierpnia 2023 r. WINB podniósł, że zgodnie z art. 29 ust. 3 pkt 3 lit c Pb. nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. Użyte przez ustawodawcę w art. 29 ust. ust. 3 pkt 3c Pb. określenie "instalowanie" jest terminem o znaczeniu prawnym. Stanowi taki rodzaj robót budowlanych, który zgodnie z art. 3 pkt 7 powołanej ustawy, nie jest budową, a pracami polegającymi na montażu obiektu budowlanego. Dlatego też konsekwencją takiego rozróżnienia przez ustawodawcę było uznanie w art. 29 ust. ust. 3 pkt 3c Pb., że tego typu prace nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę. "Instalowanie" nie dotyczy także wykonywania nowego obiektu budowlanego, lecz wykonania takich robót budowlanych, które są związane z już istniejącym obiektem, poprzez przymocowanie (połączenie, przyłączenie) urządzenia instalowanego do innego obiektu w sposób pozwalający na jego odinstalowanie bez uszkodzenia bądź naruszenia struktury obiektu "podstawowego". W związku z powyższym zasadne było przeprowadzenie postępowania w trybie art. 50-51 Pb. Podniósł, że w przypadku współwłasności nieruchomości, roboty budowlane ingerujące w jej części wspólne (np. dach, strop, fasadę/elewację, ściany nośne, piony wodne, kanalizacyjne, wentylacyjne) jako czynności przekraczające zakres zwykłego zarządu - wymagają udzielenia zgody na ich wykonanie przez współwłaścicieli w sposób zgodny z prawną formą zarządu nieruchomości. Brak zgody wszystkich współwłaścicieli budynku na roboty budowlane dotyczące części wspólnych budynku (np. instalowanie tablic na elewacji budynku), powinno prowadzić do zastosowania nakazu rozbiórki samowolnie wykonanej instalacji tablicy. Zatem organ I instancji zasadnie uznał naruszenie art. 4 Pb. Natomiast stosownie do art. 52 ust. 1 Pb. "Obowiązki, w formie nakazów i zakazów, określone w postanowieniach i decyzjach, o których mowa w niniejszym rozdziale, nakłada się na inwestora. Jeżeli roboty budowlane zostały zakończone wykonanie postanowienia albo decyzji przez inwestora jest niemożliwe, obowiązki te nakłada się na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego". Powyższa regulacja wiąże się również z koniecznością zapewnienia możliwości skutecznego przeprowadzenia egzekucji decyzji ostatecznej nakładającej obowiązek rozbiórki samowolnie zainstalowanej tablicy/banera. Mając powyższe na względzie WINB stwierdził, że nie ulega wątpliwości, iż współwłaścicielami budynku przy K. w O. (m.in. części wspólnych tego obiektu), jest zarówno R. sp. z o.o. jak i P. S.A. Tym samym, stosownie do treści art. 52 Pb. oraz zaleceń zawartych w wyroku WSA w O. z dnia 26 sierpnia 2022 r., sygn. akt II SA/Ol 554/22 oraz w wyroku NSA z dnia 12 stycznia 2023 r., sygn. akt II OSK 2652/22, należy wskazać, iż organ I instancji dokonał prawidłowych ustaleń w zakresie adresatów zobowiązanych do wykonania nałożonego obowiązku rozbiórki. Jedynie z uwagi na oczywistą omyłkę w nazwie zobowiązanej spółki wskazanej w sentencji zaskarżonej decyzji, należało wydać orzeczenie reformatoryjne w trybie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. na decyzję WINB pełnomocnik R. Olsztyn sp. z o.o. zarzucił jej naruszenie: art. 29 ust. 3 pkt 3 lit c Pb. poprzez błędne uznanie, że baner zawierający napis "[...]" stanowi urządzenie reklamowe w rozumieniu art. 29 ust. 3 pkt 3 lit c Pb., w związku z czym do zamieszczenia banera na budynku położonym przy K. w O. mogło dojść wyłącznie na podstawie prawidłowo dokonanego zgłoszenia, co skutkowało wadliwym zastosowaniem art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 51 ust. 1 i 7, art. 52 oraz art. 83 ust. 2 Pb. i wydaniem zaskarżonej decyzji, która nakazywała spółce oraz drugiemu współwłaścicielowi budynku rozbiórkę banera jako zamieszczonego bez skutecznie dokonanego zgłoszenia, podczas gdy m.in.: - pojęcie urządzenia reklamowego powinno być - biorąc pod uwagę brak definicji legalnej tego pojęcia w Pb. - interpretowane zgodnie z wykładnią systemową, językową oraz funkcjonalną, a organ nie może tworzyć w tym zakresie autonomicznych definicji pojęcia "urządzenia reklamowego"; - zgodnie z wykładnią funkcjonalną art. 29 ust. 3 pkt 3 lit c Pb. w zw. z art. 2 pkt 16a i c ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie powinno się ograniczać prowadzenia działalności gospodarczej przez umieszczanie w przestrzeni publicznej nośników dotyczących funkcjonowania danego przedsiębiorstwa (np. informacja o zamknięciu obiektu) - przepisy te ukierunkowane są na zapobieganie chaosowi reklamowemu, nie zaś utrudnianie prowadzenia przez przedsiębiorców bieżącej działalności i rozpowszechnianiu przez nich informacji niemających charakteru promocyjnego. 2. art. 29 ust. 4 pkt 3 lit a Pb., poprzez jego błędną wykładnię oraz uznanie, że baner nie stanowi urządzenia, którego instalacja jest zwolniona z konieczności uzyskania pozwolenia na budowę lub dokonania zgłoszenia zgodnie z art. 29 ust. 4 pkt 3 lit a Pb., co skutkowało niezastosowaniem art. 29 ust. 4 pkt 3 lit a Pb., w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz niewydaniem przez organ decyzji o uchyleniu decyzji organu I instancji w całości oraz umorzenia postępowania w I instancji w całości 3. art. 10 § 1 w zw. z art. 111 § 2 k.p.a. poprzez wydanie przez organ zaskarżonej decyzji przed złożeniem odwołania przez spółkę, co skutkowało brakiem zapewnienia spółce aktywnego udziału w postępowaniu. Wskazując na powyższe wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W odpowiedzi na skargę WINB wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 - p.p.s.a.) stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które skutkowały koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Przedmiotem kontroli rozpoznawanej sprawy, w oparciu o wymienione powyżej kryteria, stała się decyzja z 9 sierpnia 2023 r. mocą której WINB uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji z dnia 16 czerwca 2023 r. oraz rzekł co do istoty nakazując współwłaścicielom rozbiórkę zainstalowanego na budynku biurowym przy K. w O. bez wymaganego zgłoszenia do organu administracji architektoniczno-budowlanej baneru informacyjnego. W pierwszej kolejności podkreślenia wymagają dwie kwestie. Sąd przeprowadzając kontrolę sądowoadministracyjną bada legalność zaskarżonej decyzji, a dodatkowo w niniejszej sprawie działa w zakresie związania, o którym mowa w art. 153 p.p.s.a. Stosownie do przywołanej regulacji ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Z kolei zgodnie z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Natomiast w myśl art. 171 p.p.s.a. wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia. Należy zauważyć, iż wyrażona w art. 170 p.p.s.a. istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu sprowadza się do tego, że organy państwowe i sądy muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu oraz ogół skutków prawnych z niego wynikających. Wprawdzie powaga rzeczy osądzonej obejmuje sentencję orzeczenia, jednak biorąc pod uwagę, że istota sądowej kontroli wyraża się w ocenie prawnej, ta zaś wyrażona jest w uzasadnieniu, to na zakres powagi rzeczy osądzonej w rozumieniu art. 171 p.p.s.a. wskazują motywy. W sytuacji, gdy zachodzi związanie prawomocnym orzeczeniem sądu i ustaleniami faktycznymi, które legły u jego podstaw, niedopuszczalne jest w innej sprawie o innym przedmiocie dokonywanie ustaleń i ocen prawnych sprzecznych z prawomocnie osądzoną sprawą. Rozstrzygnięcie zawarte w prawomocnym orzeczeniu stwarza stan prawny taki, jaki z niego wynika. Sądy rozpoznające między tymi samymi stronami spór muszą przyjmować, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak przyjęto w prawomocnym, wcześniejszym wyroku (por. wyrok NSA z 28 października 2022 r., sygn. akt III FSK 778/22, wszystkie przywołane orzeczenie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej jako: CBOSA). W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest również pogląd, że jakkolwiek związanie prawomocnym wyrokiem wiąże tylko w danej sprawie, to może odnosić się do innych postępowań w zakresie, w jakim w wyroku tym rozstrzygnięta została określona kwestia prawna, która ma znaczenie dla rozstrzygnięcia w innej sprawie jako zagadnienie wstępne, czy też dalszy element kształtujący proces stosowania prawa przez sąd (zob. wyroki NSA z dnia 31 maja 2016 r., sygn. akt II OSK 2295/14; z dnia 24 listopada 2020 r., sygn. akt II FSK 1014/19). Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela prezentowane powyżej poglądy. Powyższe nabiera szczególnego znaczenia, uwzględniając, iż sprawa stanowiąca przedmiot zaskarżonej decyzji była już przedmiotem kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wskazać należy, że wskazanym wyżej wyrokiem z dnia 12 stycznia 2023 r., sygn. akt II OSK 2652/22, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od wyroku WSA w O. z dnia 26 sierpnia 2022 r. wydanego w sprawie o sygn. akt II SA/Ol 554/22 oddalającego sprzeciw R.sp. z o.o. na decyzję WINB z 5 maja 2022 r. nakazującą nałożyć na wszystkich współwłaścicieli budynku przy K. w O., stosownie do treści art. 52 Pb., rozbiórkę zainstalowanego bez wymaganego tytułu prawnego baneru informacyjnego o treści: "[...]". Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 12 stycznia 2023 r., sygn. akt II OSK 2652/22, na wstępie zauważył, że "skarżąca spółka (R. sp. z o.o.) podnosi, że banner informacyjny będący przedmiotem niniejszego postępowania nie jest tablicą ani urządzeniem reklamowym w rozumieniu art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. c Pb., tylko informacją dla pasażerów i mieszkańców, której montaż nie wymaga na gruncie Pb. ani uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę ani zgłoszenia. Spółka podkreśla, że przepisy Pb. nie nakładają żadnych obowiązków związanych z montażem tego typu obiektów. Natomiast WINB zwrócił uwagę, że użyte przez ustawodawcę w art. 29 ust. ust. 3 pkt 3c Pb. określenie "instalowanie" jest terminem o znaczeniu prawnym. Stanowi taki rodzaj robót budowlanych, który zgodnie z art. 3 pkt 7 powołanej ustawy, nie jest budową, a pracami polegającymi na montażu obiektu budowlanego. Dlatego też konsekwencją takiego rozróżnienia przez ustawodawcę było uznanie w art. 29 ust. 3 pkt 3c Pb., że tego typu prace nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę. W związku z powyższym zasadne było przeprowadzenie postępowania w trybie art. 50-51 Pb". Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że przepis art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. c Pb. dotyczy takich robót budowlanych, które nie są wykonywaniem obiektu budowlanego w określonym miejscu - a zatem budową w rozumieniu art. 3 pkt 6. Dodatkowo przepis ten ma zastosowanie wyłącznie do urządzeń reklamowych innych niż te, które są budowlami w świetle art. 3 pkt 3 Pb. Instalowanie urządzeń reklamowych w rozumieniu art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. c nie obejmuje wykonania nowego obiektu, w nowym miejscu, lecz zawiera tylko takie prace budowlane, które nie są budową w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy. Dodatkowo wskazał, że prawo budowlane nie zawiera legalnej definicji pojęcia instalowanie. Stąd też należy odwołać się do definicji językowej, z której wynika, że jest to montowanie urządzeń technicznych. Z kolei montaż oznacza zakładanie, instalowanie urządzeń technicznych lub składanie urządzeń z gotowych części. Zawarte w art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. c) Pb. pojęcie instalowanie odnosi się do wykonywania robót budowlanych polegających na umocowaniu (połączeniu, złączeniu) jakiegoś elementu do istniejącej już konstrukcji nośnej. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że kluczowa nie jest zatem treść wskazana na zainstalowanym banerze a sposób jego montażu. Jak wskazał: "należy mieć na uwadze, że w niniejszej sprawie doszło do uszkodzenia nadproża budynku poprzez umieszczenie w nim kotw mocujących baner. Mamy zatem do czynienia z robotami budowlanymi polegających na umocowaniu elementu do istniejącej już konstrukcji nośnej. Odnosząc się do ratio legis wskazanego powyżej art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. c) Pb. należy wskazać, że ustawodawca wskazał urządzenia reklamowe jako podlegające zgłoszeniu nie ze względu na treść znajdującą się na urządzeniu, a właśnie na jego instalację. Nie można zatem skutecznie podnosić, że treść zawarta na banerze była czynnikiem wpływającym na zwolnienie z obowiązku zgłoszenia robót budowlanych". Końcowo NSA ocenił, "że adresatami obowiązków o jakich mowa w decyzjach i postanowieniach wydawanych na podstawie przepisów Rozdziału 5b Pb. powinien być w tej sytuacji również współwłaściciel budynku". W tej sytuacji stanowisko zajęte przez WINB w zaskarżonej decyzji należy podzielić, nie pozostaje ono bowiem w sprzeczności z poglądem wyrażonym w ww. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, a którym to poglądem pozostaje związany zarówno Sąd jak i organy orzekające w niniejszej sprawie. Tym samym niezasadny jest przede wszystkim zarzut skargi, że baner nie jest urządzeniem reklamowym. Przypomnieć należy, że art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. c) Pb. stanowi, że nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. Za NSA przyjdzie powtórzyć, że to nie treść banera przesądza o tym, że jest to urządzenie reklamowe, a wyłącznie sposób jego zainstalowania na istniejącej już konstrukcji nośnej. Zatem to sposób wykonania określonych robót budowlanych determinuje charakter banera jako urządzenia reklamowego, którego instalacja wymaga zgłoszenia. Konsekwentnie należy również stwierdzić, że w sprawie nie mógł mieć zastosowania art. 29 ust. 4 pkt 3 lit a Pb., bowiem jak wyżej wskazano, instalacja banera wymagała zgłoszenia. Natomiast kwestia braku zapewnienia stronie skarżącej aktywnego udziału w postępowaniu przed organami administracji – naruszenie art. 10 § 1 w zw. z art. 111 § 2 k.p.a., była rozpatrywana przez tut. Sąd w sprawie o sygn. akt II SA/Ol 1126/23. Wyrokiem z 30 stycznia 2024 r., sygn. akt II SA/Ol 1126/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. uchylił postanowienie WINB z dnia 20 września 2023 r. w przedmiocie niedopuszczalności odwołania od decyzji dotyczącej rozbiórki banera informacyjnego. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło