II SA/Ol 97/11

PostanowienieWSA w Olsztynie2011-06-20

Skład orzekający: Referendarz sądowy Agnieszka Bińczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że jej sytuacja materialna uzasadnia częściowe zwolnienie od kosztów sądowych (opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł) pomimo posiadania oszczędności i ponoszenia bieżących wydatków związanych z utrzymaniem gospodarstwa i mieszkania?
Ratio decidendi
Skarżąca nie wykazała, aby jej sytuacja materialna uzasadniała zwolnienie od opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł. Posiadanie oszczędności w kwocie 564 zł oraz zdolność do ponoszenia bieżących wydatków na utrzymanie siebie, zwierząt, gospodarstwa rolnego i mieszkania, świadczą o tym, że jej sytuacja nie jest na tyle zła, aby uzasadniała przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Stan faktyczny
Skarżąca K. N. złożyła wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w kwocie 100 zł tytułem opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia. W uzasadnieniu wskazała na trudną sytuację materialną spowodowaną pożarem stodoły i obory, pogorszeniem stanu zdrowia, problemami z gospodarstwem rolnym i brakiem dochodów. Sąd rozpatrywał wniosek w kontekście wcześniejszego oddalenia skarg skarżących na postanowienia Wojewody dotyczące zameldowania.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania skarżącej K. N. prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Agnieszka Bińczyk po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. N. o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, obejmujące zwolnienie od opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł w sprawie ze skarg K. N. i A. N. na postanowienia Wojewody z dnia "[...]" Nr "[...]" z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie zameldowania – stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia odmówić przyznania skarżącej – K. N. prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującego zwolnienie od opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł. Wyrokiem z dnia 22 marca 2011 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargi K. N. i A. N. na postanowienia Wojewody z dnia "[...]", Nr "[...]" i z dnia "[...]", Nr "[...]". We wniosku z dnia 15 kwietnia 2011 r. skarżąca wniosła o zwolnienie od opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł za odpis przedmiotowego orzeczenia z uzasadnieniem, podnosząc, iż nie jest jej w stanie ponieść bez nadmiernego uszczerbku. W odpowiedzi na wezwanie do złożenia wniosku o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, obejmujące zwolnienie od opłaty kancelaryjnej, na urzędowym formularzu, skarżąca przedłożyła wniosek z dnia 6 czerwca 2011 r., w uzasadnieniu którego podniosła, iż w "[...]" spaleniu uległy należące do niej stodoła i obora wraz z owcami, sianem oraz zapasami wełny i skór, a także rzeczy osobiste. Dodała, iż w związku z tym zdarzeniem nie otrzymała odszkodowania. Pogorszył się natomiast stan jej zdrowia. Podniosła, iż płaci podatki od nieruchomości rolnej o powierzchni "[...]" ha mimo, że "[...]" ha nie uprawia. Wskazała, iż dziki niszczą pola, dlatego też od "[...]" musi kupować ziemniaki. Musiała również wyremontować budynki gospodarcze na zimę dla zwierząt, wobec czego poniosła duże koszty materiału i robocizny. Wskazała, iż obecnie chowa owce tylko na mięso dla siebie i syna. W E. nie może sprzedać wełny i skór. Oświadczyła: "nic więcej nie mam z gospodarstwa i nic nie sprzedaję." Dodała, iż choruje i leczy się, więc nie zarabia. Płaci ponadto czynsz oraz ponosi wydatki za wodę i CO. Wskazała, iż musi pożyczać od ludzi na opłaty, ponieważ "ceny ziemi pod drogi są groszowe". Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżąca prowadzi 1-osobowe gospodarstwo domowe. Do jej majątku należy dom o pow. "[...]" bez bieżącej wody ("po awarii rurociągu do remontu"), mieszkanie spółdzielcze o pow. "[...]" ("niedopłaty około 1.100 zł i czynsz 490 zł"), nieruchomość rolna o pow. "[...]" ("z tego około 20 arów (...) pod drogi za 1 m2 płacą 9,08 zł cena nie do przyjęcia – odwołania") oraz oszczędności w kwocie 564 zł. W rubryce nr 10 skarżąca oświadczyła, iż "nie ma dochodu z gospodarstwa rolnego, a rodzina prowadzi oddzielne gospodarstwo domowe". W rubryce nr 11 wymieniła swoje dolegliwości zdrowotne oraz lekarzy specjalistów, z których opieki musi korzystać. Do przedmiotowego wniosku, skarżąca załączyła kserokopie dokumentów, potwierdzających jej problemy ze zdrowiem. Wskazać należy, iż zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ppsa, zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, następuje jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że to na stronie ciąży obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy. Nie wystarczy przy tym wykazanie, iż poniesienie kosztów postępowania sądowego pogorszy sytuację materialną strony. Strona wykazać powinna, że posiadane środki są tak skromne, że uiszczenie kosztów tego postępowania spowoduje uszczerbek w wydatkach na zaspokojenie najniezbędniejszych jej potrzeb, a ponadto, że środki, którymi dysponuje nie dają możliwości poczynienia jakichkolwiek oszczędności, które mogłyby być przeznaczone na ten cel. W niniejszej sprawie, skarżąca nie wykazała, aby jej sytuacja materialna uzasadniała zwolnienie jej od opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł. Skarżąca stwierdziła wprawdzie, że nie jest w stanie ponieść przedmiotowej opłaty bez nadmiernego uszczerbku, lecz przeczy temu fakt posiadania oszczędności w kwocie 564 zł i brak wskazania, aby istniały jakiekolwiek przeszkody do uiszczenia przedmiotowej opłaty z tych środków. Skarżąca powołała się wprawdzie na problemy rodzinne, zdrowotne i związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, lecz zauważyć należy, iż mimo tych problemów i tego, że nie wykazuje żadnych dochodów, skarżąca znajduje środki nie tylko na utrzymanie własne, w tym leczenie, ale również na chów owiec i utrzymanie gospodarstwa rolnego, a także mieszkania, za które - jak twierdzi - sama ponosi opłaty. Skoro zatem skarżąca była dotychczas w stanie utrzymać siebie oraz zwierzęta, ponosić wydatki związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego oraz utrzymaniem mieszkania, a ponadto poczynić - wykazane w formularzu wniosku - oszczędności, to uznać należy, że jej sytuacja nie jest na tyle zła, aby uzasadniała zwolnienie jej od opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł. W świetle powyższego, stwierdzić należy, iż w warunkach niniejszej sprawy, skarżąca nie wykazała, że istnieje podstawa do przyznania jej prawa pomocy. Tym samym, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło