II SA/Ol 97/11
PostanowienieWSA w Olsztynie2011-09-21
Skład orzekający: Alicja Jaszczak Sikora
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała okoliczności uzasadniające przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od opłaty kancelaryjnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca wykazała, iż jej środki finansowe są na tyle skromne, że uiszczenie opłaty kancelaryjnej, stanowiącej 1/5 jej dochodów, spowodowałoby uszczerbek w zaspokojeniu jej najpilniejszych potrzeb. Ponadto, skarżąca nie dysponuje środkami pozwalającymi na poczynienie oszczędności na ten cel. W związku z tym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznano jej prawo pomocy w zakresie częściowym.Stan faktyczny
Skarżąca K. N. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł. W uzasadnieniu podała trudną sytuację materialną wynikającą m.in. ze zniszczenia mienia w pożarze, problemów zdrowotnych, niskich dochodów z gospodarstwa rolnego oraz zajęcia części gruntów pod drogę bez otrzymania odszkodowania. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, jednak skarżąca wniosła sprzeciw, podtrzymując swoje argumenty o braku środków na uiszczenie opłaty.Rozstrzygnięcie
Przyznano K. N. prawo pomocy w zakresie częściowym i zwolniono ją od obowiązku uiszczenia opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie: Sędzia WSA – Alicja Jaszczak Sikora po rozpoznaniu w dniu 21 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł. w sprawie ze skargi K. N. i A. N. na postanowienia Wojewody z dnia "[...]" Nr "[...]" i z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie wymeldowania – stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia: przyznać K. N. prawo pomocy w zakresie częściowym i zwolnić ją od obowiązku uiszczenia opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł. WSA/post.1 - sentencja postanowienia
Skarżąca ubiegała się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku z uzasadnieniem .
We wniosku wskazała, iż nie jest jej w stanie ponieść tych kosztów bez nadmiernego uszczerbku. Podała, iż w styczniu 2008 r. spaleniu uległy należące do niej stodoła i obora wraz z owcami, sianem oraz zapasami wełny i skór, a także rzeczy osobiste i z tego tytułu nie otrzymała żadnego odszkodowania. Pogorszył się natomiast stan jej zdrowia. Podniosła, iż płaci podatki od nieruchomości rolnej o powierzchni 6,80 ha mimo, że 4 ha nie uprawia. Wskazała, iż dziki niszczą pola, dlatego też od 2008 r. musi kupować ziemniaki. Musiała również wyremontować budynki gospodarcze na zimę dla zwierząt, wobec czego poniosła duże koszty materiału i robocizny. Wskazała, iż obecnie chowa owce tylko na mięso dla siebie i syna. W E. nie może sprzedać wełny i skór. Oświadczyła, że nic więcej nie ma z gospodarstwa i nic nie sprzedaje. Dodała, iż choruje i leczy się, więc nie zarabia. Płaci ponadto czynsz oraz ponosi wydatki za wodę i CO. Wskazała, iż musi pożyczać od ludzi na opłaty, ponieważ "ceny ziemi pod drogi są groszowe". Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżąca prowadzi 1-osobowe gospodarstwo domowe. Do jej majątku należy dom o pow. 32 m2 bez bieżącej wody ("po awarii rurociągu do remontu"), mieszkanie spółdzielcze o pow. 49 m2 ("niedopłaty około 1.100 zł i czynsz 490 zł"), nieruchomość rolna o pow. 7 ha ("z tego około 20 arów (...) pod drogi za 1 m2 płacą 9,08 zł cena nie do przyjęcia – odwołania") oraz oszczędności w kwocie 564 zł. W rubryce nr 10 skarżąca oświadczyła, iż "nie ma dochodu z gospodarstwa rolnego, a rodzina prowadzi oddzielne gospodarstwo domowe". W rubryce nr 11 wymieniła swoje dolegliwości zdrowotne oraz lekarzy specjalistów, z których opieki musi korzystać. Do przedmiotowego wniosku, skarżąca załączyła kserokopie dokumentów, potwierdzających jej problemy ze zdrowiem.
Postanowieniem z dnia "[..,]" wydanym przez referendarza sądowego odmówiono K. N. przyznania prawa pomocy.
Skarżąca wniosła sprzeciw od tego postanowienia, w którym podniosła, że nie stać jej na uiszczenie tak wysokiej opłaty z uwagi na skromne dochody, z których, po zaspokojeniu najpilniejszych potrzeb, nie jest w stanie nic zaoszczędzić. Podała, że nie ma skąd pożyczyć pieniędzy, bo nie będzie miała z czego oddać długu. Podała, że część jej gruntów została zajęta pod drogę, ale nie otrzymała jeszcze z tego tytułu odszkodowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W razie wniesienia sprzeciwu, jeśli nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym; sąd rozstrzyga ją w drodze postanowienia. (art. 260 p.p.s.a.).
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosek skarżącej o częściowe zwolnienie go od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. wykazanie okoliczności, iż strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym może obejmować zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Natomiast częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej. ( art. 245 § 3 i § 4 p.p.s.a.)
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego strona wykazała, że posiadane przez nią środki finansowe są tak skromne, że uiszczenie opłaty kancelaryjnej, która wynosi 1/5 jej dochodów spowoduje uszczerbek w wydatkach na zaspokojenie najniezbędniejszych jej potrzeb, a ponadto, że środki, którymi dysponuje nie dają możliwości poczynienia jakichkolwiek oszczędności, które mogłyby być przeznaczone na ten cel.
Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., należało orzec jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło