II SAB/Ol 135/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Osipuk po rozpoznaniu w dniu 14 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. S. na bezczynność Zastępcy Wójta Gminy Ełk w sprawie wystawienia pisemnego oświadczenia postanawia odrzucić skargę. WSA/post.1 - sentencja postanowienia Dwoma odrębnymi pismami z dnia 29 maja 2022 r., W. S. (dalej jako: "skarżący"), wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargi na bezczynność Wójta Gminy Ełk i bezczynność Zastępcy Wójta Gminy Ełk w sprawie braku pisemnej odpowiedzi na wezwanie z dnia 27 marca 2022 r. Skarga na bezczynność Wójta Gminy Ełk zarejestrowana została pod sygnaturą II SAB/Ol 137/22, zaś skarga na bezczynność Zastępcy Wójta Gminy Ełk pod sygnaturą II SAB/Ol 135/22. W uzasadnieniu obydwu skarg skarżący powołał taką samą argumentację. Wskazał, że postanowieniem z dnia 15 marca 2021 r., Zastępca Wójta Gminy Ełk, działając z upoważnienia Wójta, wznowiła postępowanie zakończone decyzją z dnia 7 listopada 2019 r. Wobec zawiadomienia skarżącego, że jest stroną postępowania, skarżący złożył wniosek wraz z "Wezwaniem" (jako załącznik) do sporządzenia pisemnej odpowiedzi dotyczącej wskazanych dokumentów urzędowych. Skarżący zarzucił, że mimo upływu terminów Zastępca Wójta, nie podjęła żadnych działań zmierzających do merytorycznego rozpatrzenia jego wezwania i wydania stosownego pisma. Podał, że w toku postępowania odwoławczego przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Olsztynie wskazywał na brak odpowiedzi na jego wezwanie, do którego organ się nie odniósł w wydanym postanowieniu z dnia 2 lutego 2022 r., nr SKO.73.473.2021. W odpowiedzi na obydwie skargi, Kierownik Referatu ds. Planowania Przestrzennego w Urzędzie Gminy Ełk, działając z upoważnienia Wójta Gminy Ełk, wniósł o ich oddalenie. Wyjaśniono, że w toku postępowania wznowieniowego dotyczącego ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania części magazynu w ramach istniejącej zabudowy zagrodowej w gospodarstwie rolnym, zlokalizowanym w granicy działki o nr [...], obręb [...] – S., gmina E., skarżący pismem z 27 marca 2021 r. złożył obszerny wniosek "w sprawie wznowionego postępowania zakończonego decyzją z dnia 7 listopada 2019 r." wraz z załącznikami, w tym załącznikiem nr 12 stanowiącym przedmiotowe wezwanie. Wniosek ten został w całości dołączony do akt sprawy wznowionego postępowania. Decyzją z dnia 16 czerwca 2021 r., Wójt Gminy umorzył wznowione postępowanie. Po rozpoznaniu złożonych odwołań – w tym odwołania skarżącego – Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie decyzją z dnia 1 września 2021 r., nr SKO.73.262.2021 utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy Ełk. Ww. informacje podane przez organ w odpowiedzi na skargę, znajdują potwierdzenie w aktach administracyjnych, wspólnych dla spraw o sygn. II SA/Ol 301/22, II SA/Ol 306/22, II SA/Ol 307/22 oraz II SA/Ol 318/22, z których wynika, że pismo skarżącego z dnia 27 marca 2021 r., adresowane do Zastępcy Wójta Gminy Ełk zatytułowane "Wezwanie" dotyczące sprawy znak: WIP.6730.601.2020.MM, stanowiło załącznik nr 12 do pisma złożonego w toku wznowionego postępowania administracyjnego zakończonego decyzją z dnia 7 listopada 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania zasadności skargi sąd administracyjny jest zobowiązany do zbadania dopuszczalności jej wniesienia. Na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2022 r., poz. 329 z późn. zm., dalej jako: "p.p.s.a."), Sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona. W świetle tego przepisu, wyjaśnić należy, że obie skargi w sprawach sygn. akt II SAB/Ol 135/22 i II SAB/Ol 137/22 dotyczą tego samego przedmiotu, tj. rozpatrzenia wezwania tej samej treści, złożonego w tym samym postępowaniu wznowieniowym. Przy czym, organem orzekającym, właściwym do rozpatrzenia sprawy, w tym pism skarżącego złożonych w toku wznowionego postępowania, był Wójt Gminy Ełk. Podkreślić należy, że sporne pisma zatytułowane "Wezwanie" tej samej treści, stanowiły stanowisko skarżącego, jako strony postępowania wznowieniowego i podlegały rozważeniu i załatwieniu w decyzji kończącej to postępowanie, do wydania której właściwy był Wójt Gminy. To Wójt Gminy jest organem wykonawczym gminy. Stosownie do art. 33 ust. 1 ustawy z dnia z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2022 r., poz. 559, dalej jako: "u.s.g.") wójt wykonuje zadania przy pomocy urzędu gminy. W myśl art. 39 ust. 1 u.s.g., decyzje w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej wydaje wójt, o ile przepisy szczególne nie stanowią inaczej. Stosownie zaś do art. 39 ust. 2 u.s.g., wójt może upoważnić swoich zastępców lub innych pracowników urzędu gminy do wydawania decyzji administracyjnych, o których mowa w ust. 1, w imieniu wójta. Sam skarżący słusznie w skardze zauważył, że postanowienie o wznowieniu postępowania wydał Zastępca Wójta, działający z upoważnienia Wójta. Zastępca nie jest więc odrębnym organem decyzyjnym. Organem właściwym do rozpatrzenia pism skarżącego składanych w toku toczącego się postępowania był wyłącznie Wójt Gminy. Dlatego należało uznać, że skargi dotyczą bezczynności tego samego podmiotu. Ponieważ skarga pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku i nieprawomocnym postanowieniem z 29 sierpnia 2022 r. tutejszy Sąd odrzucił skargę w sprawie II SAB/Ol 137/22, uznając, że przedmiotowe "Wezwanie" nie mogło być objęte skargą na bezczynność, to tożsama skarga w niniejszej sprawie podlegała odrzuceniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. Dodatkowo należało rozważyć dopuszczalność skargi wniesionej w niniejszej sprawie ze względu na jej przedmiot. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 735, dalej również jako k.p.a.), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Ponadto, stosownie do art. 3 § 2a p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Powołane wyżej przepisy i normy prawne wyznaczają zakres kognicji sądów administracyjnych, wyjaśniając jakie konkretnie działania organów administracji publicznej i w jakim przedmiocie bezczynność tych organów może być zaskarżona do sądu administracyjnego. Tym samym, kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne ma charakter ograniczony, co oznacza, że objęte są nią jedynie działania organów administracyjnych (lub ich brak), wskazane w ustawie. W związku z tym, że przedstawiony katalog ma charakter zamknięty, wniesienie skargi wykraczającej poza ten zakres, skutkuje jej odrzuceniem jako niedopuszczalnej, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. wynika, że dopuszczalność skargi na bezczynność organu administracji publicznej występuje wówczas, gdy organ zwleka z wydaniem decyzji, postanowienia albo aktu lub dokonaniem czynności dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Taka sytuacja w niniejszej sprawie natomiast nie zachodzi. Z treści skargi wniesionej przez skarżącego w niniejszej sprawie wynika, że jej przedmiotem jest bezczynność organu w sprawie pisemnej odpowiedzi na "Wezwanie", stanowiące załącznik nr 12 do pisma - wniosku z dnia 27 marca 2021 r. złożonego przez skarżącego, w toku postępowania administracyjnego wznowieniowego. Skarżący, niezadowolony z braku odniesienia się przez organ do złożonego "Wezwania", mógł bronić swojego interesu prawnego w postępowaniu wznowieniowym, poprzez wniesienie odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, co uczynił, a także przez dalsze wniesienie skargi do sądu administracyjnego. Tutejszemu Sądowi wiadomo z urzędu (sprawa sygn. akt II SA/Ol 301/22) – i co wynika z akt administracyjnych sprawy – postępowanie wznowieniowe zostało zakończone decyzją ostateczną. Oznacza to, że w dacie wnoszenia niniejszej skargi bezczynność nie istniała, a co za tym idzie, nie istniał przedmiot zaskarżenia. Wszystkie pisma strony przedkładane w toku postępowania wznowieniowego, zostały bowiem załatwione ostateczną decyzją. Kwestia tego, czy organ odniósł się do nich w uzasadnieniu decyzji kończącej wznowione postępowanie, nie należy zaś do przedmiotu niniejszej sprawy i mogła ona być kontrolowana w przypadku ewentualnego zaskarżenia decyzji wydanej we wznowionym postępowaniu. Zgodnie z uchwałami Naczelnego Sądu Administracyjnego: sygn. akt II OPS 5/19 z dnia 22 czerwca 2020 r. oraz II OPS 1/21 z dnia 7 marca 2022 r. (publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl), skarga na bezczynność wniesiona po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania, poprzez wydanie decyzji jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. W uchwałach tych NSA wyjaśnił, że stan bezczynności ustaje z chwilą wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie. Stan bezczynności zawsze może być uznany za mający miejsce w toku postępowania administracyjnego. Skoro wiadomym jest, że wznowione postępowanie, w którym zostało złożone przedmiotowe pismo zostało zakończone ostateczną decyzją administracyjną, to udzielenie ochrony jednostce nie jest prawnie możliwe wobec ustania stanu bezczynności, a prowadzenie w tym przedmiocie postępowania przestaje mieć podstawy prawne ze względu na brak celu jego prowadzenia. Trzeba mieć bowiem na uwadze, że celem skargi na bezczynność jest przede wszystkim doprowadzenie do usunięcia stanu bezczynności, natomiast w przypadku merytorycznego załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym taki stan już nie istnieje. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1, 4 i 6 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.