II SAB/Ol 17/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Lipiński po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 marca 2010 r. sprawy ze skargi I. Z. na bezczynność Wojewody w przedmiocie rozpoznania skargi z dnia "[...]" na działalność Rady Miejskiej postanawia odrzucić skargę Pismem z dnia "[...]" (a także zażaleniem opatrzonym tą samą datą i przekazanym Wojewodzie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze), I. Z. wniósł do Wojewody skargę na nienależyte wykonywanie zadań przez Radę Miejską oraz na naruszenie praworządności. Jednocześnie podniósł, że w dniach "[...]" złożył do Rady Miejskiej skargi na działalność Burmistrza. Wskazał przy tym, że Rada Miejska rozpatrzyła wspomniane skargi ale podczas ich rozpatrywania naruszyła zasady określone w art. 238 kpa i nie podała właściwego uzasadnienia faktycznego i prawnego. W piśmie z dnia "[...]" działający z upoważnienia Wojewody Dyrektor Wydziału Prawnego i Nadzoru w Urzędzie Wojewódzkim podniósł, że niemożliwym jest zastosowanie przez Wojewodę środka nadzoru w postaci stwierdzenia nieważności kwestionowanej przez I. Z. uchwały ponieważ uprawnienia nadzorcze Wojewody nie obejmują uchwał w przedmiocie rozpatrzenia skarg w trybie przepisów działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego, podejmowanych przez organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego. Jednocześnie organ poinformował, że pismem z dnia "[...]" wezwał Radę Miejską do terminowego załatwiania skarg. Natomiast pismem, które wpłynęło do Wojewody w dniu "[...]" opatrzonym tytułem wezwanie do przerwania bezczynności i usunięcia naruszenia prawa, skarżący wezwał do rozpatrzenia jego skarg na Radę Miejską z dnia "[...]" oraz przedmiotowej z dnia "[...]", stwierdzając, iż nie zgadza się, że "w świetle obowiązujących przepisów na takie postępowanie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia". Skarżący podniósł, że uchwała Rady Gminy jako organu właściwego do oceny kwestionowanego postępowania organu wykonawczego gminy (art. 229 pkt 3 kpa) jest podejmowana w sprawie z zakresu administracji publicznej. Tym samym według skarżącego Wojewoda również jest władny do oceny kwestionowanego postępowania. W odpowiedzi pismem z dnia "[...]" działający z upoważnienia Wojewody Dyrektor Wydziału Prawnego i Nadzoru Urzędu w Urzędzie Wojewódzkim poinformował, że Wojewoda podtrzymuje swoje stanowisko w przedmiocie niedopuszczalności stosowania przez organ nadzoru środka w postaci stwierdzenia nieważności uchwał stanowiących jednostek samorządu terytorialnego w przedmiocie rozpatrzenia skargi złożonej w trybie działu VIII kpa. Pismem, które wpłynęło do Wojewody w dniu "[...]" I. Z. wniósł skargę do tut. Sądu na bezczynność organu związaną z nierozpatrzeniem m.in. jego skargi z dnia "[...]" na działalność Rady Miejskiej. Podkreślił, że uchwała Rady Gminy jako organu właściwego do oceny kwestionowanego postępowania organu wykonawczego gminy (art. 229 pkt 3 kpa ) jest podejmowana w sprawie z zakresu administracji publicznej. Tym samym zdaniem skarżącego Wojewoda również jest władnym do oceny kwestionowanego postępowania organu jakim jest rada gminy bądź rada miasta. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie. Wskazano przy tym, że skoro obowiązujące regulacje wyłączają kompetencje nadzorcze Wojewody względem uchwał podejmowanych przez organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego w przedmiocie rozpatrzenia skarg, rozpatrywanych w rozumieniu rozdziału VIII kpa, to nie można uznać za dopuszczalną skargę na bezczynność organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Bezspornym w sprawie jest, że pismem z dnia "[...]" I. Z. wniósł do Wojewody skargę na nienależyte wykonywanie zadań przez Radę Miejską oraz na naruszenie praworządności. Następnie pismem, które wpłynęło do Wojewody w dniu "[...]" opatrzonym tytułem wezwanie do przerwania bezczynności i usunięcia naruszenia prawa skarżący wezwał do rozpatrzenia jego skargi na działalność Rady Miejskiej z dnia "[...]" Istotnym jest w tym miejscu wskazać, że postępowanie skargowo-wnioskowe przewidziane w ww. przepisach kpa stanowi instrument społecznej kontroli administracji, będąc zarazem realizacją przyznanego każdemu prawa składania petycji, wniosków i skarg do organów władzy publicznej oraz organizacji i instytucji społecznych (art. 63 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej). Postępowanie to ma charakter odrębny od postępowania administracyjnego, a do czynności podejmowanych w postępowaniu skargowo-wnioskowym nie stosuje się przepisów działu II Kodeksu postępowania administracyjnego, ponieważ w odróżnieniu od postępowania administracyjnego postępowanie skargowo-wnioskowe nie kończy się wydaniem decyzji administracyjnej, ale czynnością materialno-techniczną, tzn. zawiadomieniem o załatwieniu sprawy (art. 238 § 1 kpa), które nie zostało zaliczone przez ustawodawcę do aktów i czynności podlegających kontroli sądów administracyjnych. Tryb skargowo-wnioskowy (art. 221 i następne ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego, Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071) jest jednocześnie jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, którego zakończenie, czyli zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi, nie daje podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, a więc nie tylko postępowania odwoławczego, ale także postępowania sądowoadministracyjnego. Zgodnie zaś z treścią przepisu art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosuje środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sąd obejmuje orzekanie w sprawach skarg dotyczących katalogu spraw wymienionych w tym przepisie. Wśród spraw objętych kognicją sądu administracyjnego nie jest jednak wymieniona kategoria skargi powszechnej, uregulowanej w dziale VIII kodeksu postępowania administracyjnego (art. 221 - 256 k.p.a.), co jednoznacznie przesądza o tym, że w takiej sprawie wniesienie skargi do sądu administracyjnego jest niedopuszczalne. Z tego powodu nie jest dopuszczalne również wniesienie w tego rodzaju sytuacji skargi na bezczynność organu. Dlatego też na gruncie przedmiotowej sprawy niedopuszczalne jest wniesienie skargi na bezczynność Wojewody. Warto w tym miejscu przywołać postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 listopada 2000 r. sygn. akt III SAB 108/99 (LEX nr 48017), w którym to orzeczeniu Sąd stwierdził, że skargą do sądu nie jest objęte uproszczone postępowanie o charakterze administracyjnym dotyczące skarg i wniosków uregulowane w dziale VIII k.p.a. (art. 221 - 256). W takim postępowaniu nie rozstrzyga się bowiem konkretnej sprawy administracyjnej. Konsekwencją tego jest, że w tym postępowaniu nie przysługuje również skarga na bezczynność. Wypada podkreślić, że obecny stan prawny jest - pod tym względem - kontynuacją poprzedniej regulacji, która obowiązywała pod rządami ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) i stąd istnieje możliwość stosowania aktualnie orzecznictwa opartego na tle przepisów z poprzedniego stanu prawnego. Biorąc powyższe zatem pod uwagę Sąd - z mocy przepisu art. 58 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sadami administracyjnymi - orzekł jak w sentencji.