II SAB/Ol 22/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Jezielska Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Protokolant specjalista Jakub Borowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 czerwca 2016r. sprawy ze skargi Spółki A na bezczynność Marszałka Województwa w udostępnieniu informacji publicznej 1) zobowiązuje Marszałka Województwa do rozpoznania wniosku skarżącej Spółki A z dnia "[...]" w terminie 14 dni; 2) orzeka, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3) zasądza od Marszałka Województwa Warmińsko-Mazurskiego na rzecz skarżącej Spółki A kwotę 597 zł (pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że w dniu 2 grudnia 2015 r., spółka A, na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej, wystąpiła do Marszałka Województwa z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w zakresie: 1. kopii umów o świadczenie usług publicznych w transporcie kolejowym (w tym ramowych i rocznych) oraz aneksów podpisanych po 30 czerwca 2015 r. wraz ze wszystkimi załącznikami i aneksami oraz ustaloną w umowie i aneksach pracą eksploatacyjną oraz ze stawkami dopłaty do pociągokilometra; 2. umów związanych z taborem kolejowym (w tym zakupy, naprawa, dzierżawa, modernizacja) oraz infrastrukturą okołoprzewozową zawartych po 1 stycznia 2012 r. W odpowiedzi na powyższy wniosek Marszałek Województwa pismem z dnia 14 grudnia 2015 r., odnosząc się do punktu 1 wniosku, wskazał, że poinformował już skarżącą w piśmie z dnia 2 listopada 2015 r., iż "umowa o wykonanie wojewódzkich i międzywojewódzkich kolejowych przewozów pasażerskich w ramach świadczenia usług publicznych na obszarze województwa A i województwach sąsiednich w latach 2016-2020 po anonimizacji zostanie udostępniona poprzez opublikowanie na stronie Biuletynu Informacji Publicznej Urzędu Marszałkowskiego Województwa A". Jednocześnie Marszałek nadmienił, że umowa ta została opublikowania w BIP-ie w dniu 24 listopada 2015r. Odnosząc się do punktu 2 wniosku wskazał, że "treść umowy nr "[...]" z dnia "[...]" na dostawę jednego dwuczłonowego Elektrycznego Zespołu Trakcyjnego typu 37 WE została opublikowania w Biuletynie Informacji Publicznej Województwa A". Strona pismem z dnia 30 grudnia 2015 r. wskazała, że wniosek dotyczył udostępnienia kopii umów w wersji ostatecznej, tj. jako skanów dokumentów podpisanych przez wszystkich sygnatariuszy". Natomiast udostępnione na stronach Biuletynu Informacji Publicznej Województwa A dokumenty, będące w edytowalnych plikach MS WORD, nie są w pełni uzupełnione, nie stanowią finalnego i obowiązującego dokumentu, a jedynie mogą zostać uznane za projekt danego dokumentu jakim jest podpisana umowa czy aneks, w związku z czym przekazane pismo Urzędu wraz z odnośnikami do stron ww. Biuletynu Informacji Publicznej Województwa A, nie stanowi dla Spółki odpowiedzi na w/w wniosek. Pismem z dnia 13 stycznia 2016 r. organ wskazał, że zgodnie z przytoczonymi w ww. piśmie przepisami dokumenty zamieszczone na portalach informacyjnych jednostek administracji publicznej muszą mieć formę edytowalną. Umowy te stanowią finalny i obowiązujący dokument. Następnie pismem z dnia 11 lutego 2016r. spółka A wywiodła skargę na bezczynność Marszałka Województwa A w zakresie udostępnienia informacji publicznej. Strona skarżąca zwróciła się o zobowiązanie Marszałka do rozpoznania wniosku strony o udostępnienie informacji publicznej z dnia 2 grudnia 2015r. w terminie 14 dni od daty doręczenia organowi prawomocnego wyroku w przedmiotowej sprawie. W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że wbrew stanowisku organu nie udostępnił on w Biuletynie Informacji Publicznej wnioskowanych umów, a jedynie edytowalne projekty umów, które z pewnością nie mają finalnej treści. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wskazując m.in., że wyjaśnił wnioskodawcy dlaczego żądane przez niego dokumenty zostały opublikowane w wersji edytowalnej oraz na jakiej podstawie dokonał anonimizacji treści umów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga wniesiona w rzeczonej sprawie jest zasadna. Podnieść należy, że stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014r., poz. 1647 j.t.) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przy czym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270) zwanej dalej: ustawą ppsa. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty administracyjne lub czynności z zakresu administracji publicznej, enumeratywnie wymienione w art. 3 § 2 ustawy ppsa, jak również stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 tej ustawy stronie przysługuje skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a, a także stosownie do art. 3 § 2 pkt 9 skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Stosownie zaś do art. 3 § 3 sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. W takich sprawach można skutecznie wnieść skargę na bezczynność, jeśli organ administracji publicznej nie załatwi sprawy w terminie określonym w przepisach art. 35-36 k.p.a., bądź w terminie wynikającym z innej ustawy regulującej sposób postępowania organów administracji. Wyjaśnić należy również, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie - ale mimo zaistnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu lub nie podjął stosownych czynności. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu nie ma znaczenia okoliczność z jakich powodów określona decyzja, postanowienie lub inny akt nie zostały dokonane, a w szczególności czy bezczynność została spowodowana zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu. Udostępnianie zaś informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni - art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014r., poz. 782, j.t.), za wyjątkiem sytuacji przewidzianych w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2. Stosownie do art. 13 ust. 2 jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1). Ponadto trzeba mieć na uwadze, że zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Do rozstrzygnięć podmiotów obowiązanych do udostępnienia informacji, niebędących organami władzy publicznej, o odmowie udostępnienia informacji oraz o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji przepisy art. 16 stosuje się odpowiednio. Wnioskodawca może wystąpić do podmiotu, o którym mowa w ust. 1, o ponowne rozpatrzenie sprawy. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołania (art. 17 ustawy). Na ograniczenia w zakresie udzielenia informacji publicznej wskazuje art. 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Stosownie do tej regulacji prawnej organ może ograniczyć dostęp do żądanych informacji publicznych np. ze względu na prywatność osoby fizycznej lub z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych tajemnic ustawowo chronionych. Nie jest natomiast odmową udzielenia informacji publicznej wskazanie, że się ich nie posiada. Jednakże o tym fakcie organ winien powiadomić wnioskodawcę pisemnie, wskazując – jeśli posiada taką wiedzę, gdzie zainteresowany żądane informacje może uzyskać. Organ nie ma natomiast obowiązku wydawania w takiej sytuacji decyzji administracyjnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 września 2002r., II SAB 289/02). W sytuacji zaś gdy wnioskodawca żąda udzielenia informacji, które nie są informacjami publicznymi, lub takich informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia jedynie wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą (por. wyrok NSA Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie z 20 czerwca 2002r., II SA/Lu 507/02). W ocenie Sądu wnioskowane przez stronę skarżącą informacje mają charakter informacji publicznych. Nie ulega to wątpliwości ponieważ żądane dane dotyczą podmiotu realizującego zadania publiczne czyli Marszałka Województwa. Ponadto przedmiotem wniosku skarżącej są dokumenty, które bez wątpienia mają charakter oficjalnych umów o świadczenie usług publicznych. Z całą pewnością są to dokumenty ostateczne, który posiadają walory oficjalności oraz określoną zamkniętą postać, która nie może być dowolnie zmieniana. Zgodzić się należy natomiast z organem, że informacje publiczne ujawnione w Biuletynie Informacji Publicznej nie muszą być udostępniane na wniosek. Tymczasem na gruncie niniejszej sprawy podmiot zobowiązany umieścił wnioskowane umowy w BIP-ie, jednakże nie w pełnym zakresie. Ewidentnie umowy umieszczone w Biuletynie Informacji Publicznej zawierają wykropkowane miejsca. Tym samym nie może być mowy o udostępnieniu w tym miejscu wnioskowanych przez stronę dokumentów w pełnym zakresie. Biorąc zaś pod uwagę powyższe okoliczności oraz regulacje prawne określające sposób udzielania informacji publicznych, w ocenie Sądu należy stwierdzić, że organ nie rozpoznał w prawidłowy sposób wniosku strony o udostępnienie jej informacji publicznej. Skoro wniosek strony dotyczy informacji publicznej to organ powinien jej udzielić dokonując ewentualnie utajnienia pewnych danych wrażliwych bądź odmówić jej udzielenia ze względu na inne dobra prawnie chronione (prywatność, ochrona danych osobowych, tajemnica służbowa). Jednak odmawiając udzielenia wnioskowanej informacji publicznej organ zobowiązany jest to uczynić w procesowej formie decyzji. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł, jak w pkt 1 sentencji wyroku i zobowiązał Marszałka Województwa do rozpoznania wniosku skarżącej spółki z 2 grudnia 2015r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni. Wskazać należy stronie skarżącej, że Sąd w sprawie dotyczącej bezczynności nie był władny zobowiązywać organu do udzielenia pełnych wnioskowanych informacji. Jednocześnie Sąd stwierdził w pkt 2, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Na ocenę taką wpłynął fakt, że wydaje się, iż organ był przekonany o prawidłowym załatwieniu wniosku strony i o tym, że interesujące ją umowy w pełnym dopuszczalnym zakresie umieszczone są na stronie Biuletynu Informacji Publicznej. Poza tym Sąd nie dopatrzył się w działaniach organu umyślności, a jedynie braku wiedzy co do prawidłowego zakończenia rzeczonego postępowania. O kosztach orzeczono w pkt 3 stosownie do art. 200 w związku z art. 205 § 2 powołanej ustawy.