II SAB/Ol 25/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Matczak Sędzia WSA Piotr Chybicki Protokolant Specjalista Małgorzata Krajewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi R. P. na bezczynność Starosty w udostępnieniu informacji publicznej I. stwierdza, że Starosta dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącej z dnia "[...]"; II. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Starosty na rzecz skarżącej kwotę 597 zł (pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Z przekazanych Sądowi akt sprawy wynika, że R. P. wnioskiem z dnia 11 lutego 2016 r. zwróciła się do Starosty o przesłanie na adres mailowy umów cywilnych zawartych przez powiat z adwokatem lub radcą prawnym albo kancelarią adwokatów, radców prawnych albo adwokatów i radców prawnych dotyczących stałej obsługo prawnej powiatu w okresie obowiązywania rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Realizacja wniosku powinna nastąpić w formie skanów. Tego samego dnia z Sekretariatu Starostwa do wnioskodawczyni przesłana została pocztą elektroniczną informacja, że wnioskowi nie może zostać nadany bieg urzędowy, ponieważ nie spełnia on wymogów art. 63 k.p.a., regulującego między innymi wymogi i formę podań kierowanych drogą komunikacji elektronicznej do organów administracji publicznej. Podania w tej formie winny być opatrzone podpisem elektronicznym lub składane przez elektroniczną skrzynkę podawczą na wskazany adres. W dniu 26 lutego 2016 r. R. P., reprezentowana przez adwokata, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na bezczynność Starosty w udostępnieniu informacji publicznej obejmującej dane wskazane w jej piśmie z dnia 11 lutego 2016 r. Wniosła także o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego w kwocie 2880 zł, zgodnie z pkt 3 załączonej do skargi umowy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, ewentualnie o umorzenie postępowania. W uzasadnieniu wskazał, że dopiero w chwili wpływu do Starostwa Powiatowego skargi okazało się, że doszło do omyłki związanej z wcześniejszym błędnym zakwalifikowaniem wniosku skarżącej jako podania w rozumieniu art. 63 k.p.a. W związku z tym, pismem z dnia 2 marca 2016 r. poinformowano skarżącą, że we wskazanym we wniosku okresie nie były zawierane umowy cywilnoprawne dotyczące obsługi prawnej powiatu a obsługa ta zapewniana była przez radców prawnych zatrudnionych w starostwie na podstawie umów o pracę. Jednocześnie organ podniósł, że domaganie się przez skarżącą zawyżonych kosztów zastępstwa prawnego w wysokości 2880 zł jest nieadekwatne do charakteru sprawy i rzeczywistego nakładu pracy pełnomocnika. Zarówno charakter oraz zawiłość sprawy jak i niezbędny nakład pracy pełnomocnika, nie dają podstaw do żądania zasądzenia od organu kosztów zastępstwa procesowego w wysokości sześciokrotnej stawki minimalnej. Organ z ostrożności procesowej wniósł o ewentualne przyznanie wynagrodzenia w wysokości stawki minimalnej. Na poparcie zasadności tego stanowiska przywołał poglądy prezentowane w orzecznictwie. W piśmie procesowym z dnia 24 marca 2016 r. pełnomocnik skarżącej wskazał, że w sytuacji czyniącej możliwym umorzenie postępowania, o jego kosztach orzeka się na podstawie art. 201 p.p.s.a. Wskazał, że organ udzielił informacji dopiero po otrzymaniu skargi, co czyni ją na dzień wniesienia zasadną. Odnosząc się do kosztów zastępstwa prawnego podniósł, że w związku z oświadczeniem złożonym w sprawie, nie jest możliwe na zasadzie § 16 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie, zastosowanie zarówno stawki minimalnej, jak i miarkowanie tych kosztów na podstawie § 15 rozporządzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), w brzmieniu obowiązującym od dnia 15 sierpnia 2015r., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. § 1a Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. § 2 Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Istota skargi na bezczynność polega na tym, że sąd, uwzględniając taką skargę, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub do dokonania czynności. W sytuacji, gdy wniosek skarżącej z dnia 11 lutego września 2016 r. o udzielenie informacji publicznej został już załatwiony, to rozstrzygnięcie w oparciu o art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. byłoby bezprzedmiotowe. Zasadnym zatem stało się oparcie rozstrzygnięcia o przepis art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. tj. stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącej. Zgodnie bowiem z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r . o dostępie do informacji publicznej ( tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 2058 ze zm.) udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Z kolei w myśl art. 13 ust. 2 tej ustawy jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. W rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości Sądu, że bezczynność organu przestała istnieć po wniesieniu skargi, ponieważ organ udzielił odpowiedzi na wniosek z dnia 11 lutego 2016 r. pismem z dnia 2 marca 201 6r. , (co potwierdziła skarżąca w piśmie z dnia 24 marca 2016 r.), jednakże nastąpiło to już po upływie wskazanego wyżej 14 - dniowego terminu. Starosta nie poinformował również skarżącej o powodach opóźnienia i terminie załatwienia wniosku. W związku z powyższym zasadnym było stwierdzenie, że pozostawał w bezczynności, o czym Sąd rozstrzygnął w punkcie pierwszym wyroku w oparciu o art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Jednocześnie Sąd uznał, że w zaistniałych okolicznościach faktycznych sprawy, bezczynność w załatwieniu wniosku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, gdyż wynikła, co przyznał sam organ, z początkowo błędnej oceny charakteru pisma skarżącej. Niezwłocznie jednak po otrzymaniu skargi udzielił odpowiedzi na wniosek W tej sytuacji nie sposób dopatrzyć się ze strony organu działania z rażącym naruszeniem prawa, co uzasadniało rozstrzygnięcie zawarte w punkcie drugim wyroku. Odnosząc się natomiast do zawartego w skardze żądania zasądzenia kosztów postępowania, to Sąd, działając na podstawie art. 200 p.p.s.a w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a., uznał je za uzasadnione jedynie do kwoty 597 zł, obejmującej zwrot uiszczonego wpisu w wysokości 100 zł, opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł oraz kosztów zastępstwa prawnego w wysokości stawki minimalnej tj. 480 zł. Przyznanie tych ostatnich w wysokości sześciokrotności stawki minimalnej, jak tego domagała się skarżąca, nie znajduje uzasadnienia prawnego. Zgodnie z § 15 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie ( Dz. U. z 2015 r., poz. 1800) opłatę w sprawach niewymagających przeprowadzenia rozprawy ustala się w wysokości równej stawce minimalnej. Natomiast w myśl art. 119 pkt 4 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenia postępowania, przy czym z mocy art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Skoro zatem rozpoznawanie skarg na bezczynność nie wymaga obligatoryjnie przeprowadzenia rozprawy, to w ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie podstawę ustalenia kosztów zastępstwa prawnego winien stanowić powołany wyżej § 15 ust.2 rozporządzenia, nawet w sytuacji, gdy sprawę rozpoznano na rozprawie. Wobec powyższego o kosztach postępowania Sąd orzekł jak w punkcie trzecim wyroku.