II SAB/Ol 25/18
WyrokWSA w Olsztynie2018-04-24
Skład orzekający: Adam Matuszak, Ewa Osipuk, Marzenna Glabas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, działająca w formie jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością gminy, jest zobowiązana do udostępnienia informacji publicznej w zakresie listy wszystkich zatrudnionych osób, w tym pracowników na stanowiskach usługowych i pomocniczych?Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego działająca w formie jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością gminy jest zobowiązana do udostępnienia informacji publicznej dotyczącej obsady personalnej organów oraz osób zatrudnionych, które wykonują zadania publiczne. W odniesieniu do pracowników na stanowiskach usługowych i pomocniczych, prawo dostępu do informacji publicznej może podlegać ograniczeniu ze względu na ochronę prywatności, chyba że osoby te dobrowolnie z niej zrezygnują. W przypadku ustania bezczynności organu przed wydaniem orzeczenia sądowego, postępowanie w sprawie skargi na bezczynność umarza się, jednak sąd nadal ocenia, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.Stan faktyczny
Skarżący zwrócił się do Spółki A z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej wykształcenia i doświadczenia członków zarządu i rady nadzorczej, listy zatrudnionych osób oraz listy umów cywilnoprawnych. Spółka odmówiła udostępnienia listy pracowników, uznając te dane za nieposiadające waloru informacji publicznej, a listę umów cywilnoprawnych za informację przetworzoną. WSA w Olsztynie pierwotnie oddalił skargę na bezczynność w części dotyczącej listy pracowników, umorzył postępowanie w części dotyczącej umów cywilnoprawnych i stwierdził bezczynność w tej części. NSA uchylił wyrok WSA w części dotyczącej listy pracowników i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując, że dane te stanowią informację publiczną. W ponownym postępowaniu Spółka udostępniła część danych, a w pozostałym zakresie wydała decyzję odmowną. Skarżący wniósł skargę na bezczynność.Rozstrzygnięcie
Umarza postępowanie w części dotyczącej bezczynności Sp. A w udzieleniu informacji publicznej zawartej w punkcie 2 wniosku z dnia 29 września 2015 r.; stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Matuszak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Osipuk Sędzia WSA Marzenna Glabas Protokolant specjalista Karolina Hrymowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi M. Z. na bezczynność Spółki A w udostępnieniu informacji publicznej I. umarza postępowanie w części dotyczącej bezczynności Sp. A w udzieleniu informacji publicznej zawartej w punkcie 2 wniosku z dnia 29 września 2015 r.; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
"[...]" (dalej jako "skarżący") zwrócił się do "[...]" (dalej jako "Spółka") z wnioskiem z dnia 29 września 2015 r. o udostępnienie informacji publicznej przez podanie: wykształcenia kierunkowego i doświadczenia zawodowego członków zarządu i rady nadzorczej Spółki; listy osób zatrudnionych w Spółce na dzień złożenia wniosku i na dzień 1 października 2014 r. oraz listy umów cywilnoprawnych podpisanych ze Spółką w okresie od dnia 1 stycznia 2015 r. do dnia złożenia wniosku.
W piśmie z dnia 9 października 2015 r. Spółka podała skarżącemu dane dotyczące wykształcenia kierunkowego i zawodowego członków jej organów w odniesieniu do osób będących pracownikami Spółki. Odmówiła jednocześnie udostępnienia listy pracowników, wyjaśniając, że wobec osób zatrudnionych w Spółce pełni ona funkcji pracodawcy i dane te nie posiadają waloru informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Odnosząc się natomiast do żądania udostępnienia listy umów cywilnoprawnych stwierdziła, że informacja ta posiada walor informacji przetworzonej i wezwała skarżącego do wykazania przesłanki szczególnie istotnego interesu prawnego w tym zakresie i do doprecyzowania wniosku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, po rozpoznaniu sprawy ze skargi skarżącego na bezczynność Spółki w udostępnieniu informacji publicznej, wyrokiem z dnia 5 stycznia 2016 r., sygn. akt II SAB/Ol 74/15, oddalił skargę co do bezczynności
w rozpoznaniu pkt. 2 wniosku skarżącego z dnia 29 września 2015 r.; umorzył postępowanie sądowe co do bezczynności w rozpoznaniu pkt. 3 tego wniosku; stwierdził, że Spółka dopuściła się bezczynności w rozpoznaniu pkt. 3 wniosku skarżącego; stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa i zasądził od Spółki na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu skargi kasacyjnej stowarzyszenia "[...]" od powyższego wyroku, wyrokiem z dnia 16 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 1129/16, uchylił zaskarżony wyrok w części obejmującej pkt 1 i przekazał w tym zakresie sprawę tut. Sądowi do ponownego rozpoznania oraz zasądził od Spółki na rzecz stowarzyszenia zwrot koszów postępowania kasacyjnego.
W uzasadnieniu wyroku NSA stwierdził, że w świetle art. 1 ust. 1 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1764, z późn. zm.), dalej jako: "u.d.i.p.", informacje dotyczące danych w zakresie imion, nazwisk oraz stanowisk osób zatrudnionych w podmiocie będącym osobą prawną jednostki samorządu terytorialnego, działającym w formie samorządowej (np. gminnej) jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, stanowią informację publiczną. Są to bowiem informacje bezpośrednio związane z działalnością podmiotów publicznych, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. W tym zakresie, zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt. 2 lit. d) u.d.i.p., obowiązkowi udostępnienia podlegają w szczególności dane dotyczące obsady personalnej organów tego rodzaju podmiotów oraz dane dotyczące osób sprawujących funkcje w tych podmiotach (osób zatrudnionych na stanowiskach kierowniczych, zarządzających lub związanych z realizacją zadań publicznych). NSA zaznaczył, że w odniesieniu do pracowników zatrudnionych na tzw. stanowiskach niefunkcyjnych (pełniących funkcje usługowe lub pomocnicze) w podmiotach publicznych prawo dostępu do informacji publicznej może podlegać ograniczeniu ze względu na zasadę ochrony prywatności osób fizycznych, chyba że osoby te dobrowolnie rezygnują z przysługującego im prawa do ochrony prywatności (art. 5 ust. 2 u.d.i.p.).
Wyjaśnił, że w sytuacji gdy podmiot ubiegający się o udostępnienie informacji publicznej wnosi o udzielenie informacji na temat danych personalnych wszystkich osób zatrudnionych w danym podmiocie publicznym (np. w spółce komunalnej) według stanu na określony dzień, obowiązkiem właściwego organu (podmiotu) jest dokonanie odpowiedniego podziału pracowników według kryterium pełnienia przez nich funkcji publicznych (funkcji związanych kierowaniem/zarządzaniem podmiotem publicznym lub
z bezpośrednią realizacją zadań publicznych przez ten podmiot) oraz powiązanie z tak przeprowadzoną kategoryzacją formy prawnej załatwienia wniosku o udostępnienie danych personalnych pracowników.
Na rozprawie przed tut. Sądem w dniu 24 kwietnia 2018 r. Spółka podała, że odpowiedziała skarżącemu na pytanie zawarte w pkt. 2 wniosku i wykonała zalecenia NSA w części dotyczącej osób zajmujących stanowiska kierownicze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 190 zd. pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, z późn. zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.", sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Przez ocenę prawną, o której mowa w art. 190 p.p.s.a., należy rozumieć osąd
o prawnej wartości sprawy, a ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak też kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania takiej, a nie innej decyzji. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku NSA może być wyłączony jedynie, gdy stan faktyczny sprawy ustalony w wyniku ponownego jej rozpoznania uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego nie mają zastosowania przepisy wyjaśnione przez ten Sąd oraz wtedy, gdy po wydaniu orzeczenia przez Naczelny Sąd Administracyjny zmieni się stan prawny.
Sąd rozpoznając powtórnie niniejszą sprawę nie stwierdził zaistnienia przesłanek umożliwiających odstąpienie od oceny prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt I OSK 1129/16.
W wyroku tym przesądzono, że właściwy organ jest zobowiązany do dokonania odpowiedniego podziału pracowników według kryterium pełnienia przez nich funkcji publicznych oraz powiązanie z tak przeprowadzoną kategoryzacją formy prawnej załatwienia wniosku o udostępnienie danych personalnych pracowników. Jedynie bowiem osoby zatrudnione na stanowiskach usługowych i pomocniczych (np. kierowcy, portierzy, informatycy, osoby sprzątające), jako nierealizujące bezpośrednio zadań publicznych przypisanych do danego podmiotu publicznego mogą zostać zaliczone do grupy pracowników niepełniących funkcji publicznych w rozumieniu art. 5 ust. 2 u.d.i.p., a tym samym można względem nich rozważać ograniczenie prawa dostępu do informacji publicznej.
Oceniając niniejszą sprawę podnieść również należy, że z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. wynika, że w przypadku skargi na bezczynność organu przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak, w przypadku gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu ma bowiem na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Powyższe determinuje zakres kontroli Sądu, sprowadzającej się do oceny, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego lub czynności.
W kontekście powyższego należy stwierdzić, że Spółka dopuściła się bezczynności w rozpatrzeniu pkt. 2 wniosku skarżącego z dnia 29 października 2015 r., lecz bezczynność ta ustała w dniu 23 kwietnia 2018 r., czyli po wniesieniu skargi, lecz przed wydaniem przez Sąd orzeczenia. Spółka, przy piśmie z dnia 23 kwietnia 2018 r., przekazała bowiem skarżącemu listę osób zatrudnionych w Spółce na dzień złożenia wniosku i na dzień 1 października 2014 r., których nie dotyczy ochrona z art. 5 ust. 2 zdanie pierwsze u.d.i.p., zaś w pozostałym zakresie wydała decyzję z tego samego dnia, którą odmówiła udostępnienia informacji publicznej polegającej na przekazaniu listy osób zatrudnionych w Spółce we wskazanych we wniosku terminach, w zakresie, w jakim informacja ta nie dotyczy osób, o których mowa w art. 5 ust. 2 zdanie pierwsze u.d.i.p.
W sytuacji ustania bezczynności Sąd orzeka, biorąc za podstawę stan faktyczny sprawy w czasie wydania orzeczenia sądowego. Jeżeli w toku postępowania sądowoadministracyjnego, przed dniem orzekania w sprawie ze skargi na bezczynność, organ administracji wydał akt lub dokonał czynności, chociażby z przekroczeniem ustawowych terminów, to oznacza to, że organ nie pozostaje w stanie bezczynności i sąd nie może uwzględnić skargi na tzw. milczenie władzy. Nie może bowiem zobowiązać organu do określonego działania, które przed dniem orzekania zostało już podjęte (por. wyrok NSA z dnia 18 stycznia 2017 r., sygn. akt I OSK 1789/16, dostępny [w:] Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W takich przypadkach, zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, które z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe, o czym orzeczono w pkt. I wyroku.
Podjęcie przez organ stosownego działania w toku postępowania sądowego po wniesieniu skargi na bezczynność, jest równoznaczne z uwzględnieniem skargi przez organ, lecz nie zwalania sądu administracyjnego z obowiązku rozpoznania skargi wniesionej na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. w zakresie orzekania w przedmiocie stwierdzenia, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa
(art. 149 § 1a p.p.s.a.).
W ocenie Sądu, zaistniała bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, o czym orzeczono w pkt. II wyroku. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi przypadek oczywistego lekceważenia wniosku skarżącego i braku woli załatwienia sprawy, które można byłoby rozpatrywać w kategoriach rażącego naruszenia prawa, oznaczającego wadliwość kwalifikowaną, o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym. Zdaniem Sądu, nie można przypisać Spółce złej woli, a jedynie wadliwą interpretację przepisów prawa. Brak było więc podstaw, by zwłoce organu administracji w rozpoznaniu przedmiotowych wniosków o udostępnienie informacji publicznej przypisać charakter rażący.
Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i art. 149 § 1a p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło