II SAB/Ol 39/05

PostanowienieWSA w Olsztynie2005-06-14

Skład orzekający: Katarzyna Matczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółdzielnia mieszkaniowa jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej?
Ratio decidendi
Spółdzielnie mieszkaniowe nie są podmiotami zobowiązanymi do udzielania informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, ponieważ nie są władzą publiczną ani nie wykonują zadań publicznych w sposób uzasadniający zastosowanie tej ustawy. W związku z tym skarga na bezczynność spółdzielni w tym zakresie jest niedopuszczalna.
Stan faktyczny
Członek spółdzielni mieszkaniowej, działający również jako prezes stowarzyszenia i radny, wystąpił do zarządu spółdzielni o udzielenie informacji dotyczących jej działalności, powołując się na ustawę o dostępie do informacji publicznej. Zarząd odmówił, wskazując, że spółdzielnie nie podlegają tej ustawie, a członek może zapoznać się z dokumentami w siedzibie spółdzielni zgodnie ze statutem. Wnioskodawca wniósł skargę na bezczynność organu do WSA, traktując brak odpowiedzi jako odmowę dostępu do informacji publicznej.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Katarzyna Matczak po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2005r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. L. na bezczynność Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej "A" w E. w przedmiocie udzielenia informacji publicznej postanawia odrzucić skargę W. L. powołując się na swoje prawo, jako członka Spółdzielni Mieszkaniowej "A" w E., jako Prezesa Stowarzyszenia "[...]" oraz radnego Sejmiku Województwa wystąpił pismami z dnia 8 maja 2005r. oraz 11 maja 2005r. do Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej "A" w E. o udzielenie informacji dotyczących działalności spółdzielni powołując się na prawo wynikające z ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. Nr 112, poz. 1198, ze zm.). W odpowiedzi Zarząd poinformował, iż stosownie do aktualnego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego spółdzielnie mieszkaniowe nie podlegają rygorom ustawy o dostępie do informacji publicznej, jak również wyjaśniono, iż Stowarzyszenie "[...]" w E. nie posiada uprawnień do żądania informacji dotyczących działalności spółdzielni mieszkaniowej. Nadto poinformowano, że spółdzielnia wobec swoich członków jest zobligowana do udzielenia określonych informacji w oparciu o przepisy Prawa spółdzielczego, ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych oraz statutu spółdzielni. Z § 15 statutu wynika, że członek spółdzielni ma prawo zaznajamiania się z informacjami dotyczącymi spółdzielni poprzez ich przeglądanie, w związku z czym wnioskodawca może z dokumentami zapoznać się w siedzibie spółdzielni. W dniu 25 maja 2005r. W. L. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na zaniechanie działania przez Prezesa Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej "A" w E. w sprawie udzielenia odpowiedzi na postawione pytania dotyczące kontroli działań podejmowanych przez spółdzielnię. Jako podstawę prawną żądania skarżący wskazał ustawę z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - art. 22 ust. 1. Wskazał, iż brak odpowiedzi na postawione pytania traktuje jako odmowę prawa do dostępu do informacji publicznej, które to zaniechanie uprawnia go do wystąpienia ze skargą. Podniósł, iż jako radny Sejmiku Województwa oraz Prezes Stowarzyszenia "[...]" ma prawo i obowiązek sprawowania kontroli nad działalnością spółdzielni mieszkaniowej, która działa w sferze zadań publicznoprawnych oraz korzysta z pieniędzy publicznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Podnieść należy, iż stosownie do art. l § l ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta obejmuje jednak tylko orzekanie w sprawie skarg na akty administracyjne lub czynności z zakresu administracji publicznej, enumeratywnie wymienione w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270, ze zm.), jak również obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt l -4 tego przepisu. Dopuszczalna jest zatem skarga na bezczynność organów dotycząca procesu podejmowania decyzji administracyjnych, postanowień oraz innych aktów i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień i obowiązków wynikających z przepisów prawa. W niniejszej sprawie skarżący domagał się od Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej "A" w E. udzielenia mu w oparciu o przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. Nr 112, poz. 1198, ze zm.) informacji i kopii dokumentów wskazanych w złożonym wniosku. Stosownie do art. 4 powołanej ustawy ustawodawca zakreślił krąg podmiotów zobowiązanych do udzielenia informacji publicznej. W art. 4 ust. l pkt 1-5 wymienione zostały przykładowo podmioty zobowiązane do udzielenia informacji publicznej, przy czym katalog ten nie ma charakteru katalogu zamkniętego, gdyż katalog ten został poprzedzony ogólnym określeniem jako "władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne". W tym miejscu wskazać pozostaje, iż wbrew twierdzeniu skarżącego spółdzielnie mieszkaniowe nie działają w sferze zadań publicznoprawnych. Wprawdzie poprzednie orzecznictwo sądowoadministracyjne uznawało spółdzielnie mieszkaniowe jako podmioty, które są zobowiązane do udzielania informacji publicznej w oparciu o art. 4 ust. l pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej, to aktualnie stanowisko to uległo weryfikacji. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 11 kwietnia 2005r. sygn. I OPS 1/05 stwierdził, że spółdzielnie mieszkaniowe nie są podmiotami do których ma zastosowanie art. 4 ust. l pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej i sąd orzekający w sprawie pogląd ten w pełni podziela. Prawo obywatela do informacji publicznej określone zostało w art. 61 ust. l Konstytucji RP i jest to prawo do uzyskania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz informacji o działalności osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje także prawo do uzyskania informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego oraz osób i jednostek organizacyjnych, ale tylko w takim zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Zatem konstytucyjne prawo do uzyskania informacji publicznej związane zostało z działalnością organów władzy publicznej, działalnością osób pełniących funkcje publiczne oraz z działalnością innych podmiotów, jeżeli wykonują zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Ustawa o dostępie do informacji publicznej określa natomiast jedynie przedmiot tego prawa, którym jest każda informacja o sprawach publicznych - art. l ust. l ustawy, jednakże tylko w powiązaniu z działalnością ściśle określonych podmiotów, które wskazano w art. 4 ustawy. Aby zatem określony podmiot był zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej musiałby być podmiotem wykonującym zadania władzy publicznej, natomiast spółdzielnie mieszkaniowe działające w oparciu o ustawę z dnia 16 września 1982r. Prawo spółdzielcze (Dz.U. z 2003r. Nr 188, poz. 1848, ze zm) oraz ustawę z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz.U. z 2003r. Nr 119, poz. 116) nie są podmiotami władzy publicznej, jak również nie są podmiotami wykonującymi zadania władzy publicznej, gdyż są dobrowolnym zrzeszeniem osób fizycznych, które w tej formie organizacyjnej zmierzają do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych swoich członków i ich rodzin oraz potrzeb gospodarczych, kulturalnych, oświatowych i innych społecznych potrzeb, ale tylko członków tej spółdzielni. Spółdzielnie mieszkaniowe nie mieszczą się w pojęciu " władzy publicznej", gdyż nie są władzą publiczną tj. organami państwowymi lub samorządowymi, lub innymi podmiotami sprawującymi w ich imieniu funkcje publiczne. Brak jest także podstaw do uznania, iż spółdzielnie mieszkaniowe wykonują zadania publiczne, jak również dysponują majątkiem publicznym przez który należy rozumieć mienie państwowe, mienie komunalne oraz mienie należące do podmiotów sektora finansów publicznych. Spółdzielnie mieszkaniowe dysponują jedynie majątkiem spółdzielni, który jest prywatną własnością jej członków, a zatem spółdzielnie mieszkaniowe nie dysponują mieniem publicznym ani też nie reprezentują osób, które dysponują takim majątkiem. W związku z powyższym skarga na bezczynność Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej "A" w E. wniesiona w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna, gdyż spółdzielnia mieszkaniowa nie jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej w oparciu o przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wobec powyższego na podstawie art. 58 § l pkt. 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało odrzucić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło