II SAB/Ol 43/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora po rozpoznaniu w dniu 23 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T.P. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego "[...]" w przedmiocie rozpoznania wniosku o wyłączenie Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej "[...]" od udziału w postępowaniu w sprawie z zakresu pomocy społecznej postanawia odrzucić skargę. Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej "[...]" postanowieniem z dnia "[...]" wyłączył "[...]" od rozpatrzenia spraw o numerach "[...]" z wniosków T.P. Natomiast postanowieniem z dnia 25 czerwca 2008 r. Burmistrz "[...]" wyłączył Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej "[...]" od rozpatrzenia sprawy z pisma T.P. z dnia 15 czerwca 2008 r. Pismem z dnia 26 czerwca 2008 r. Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej zwrócił się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego o wyznaczenie innego organu do załatwienia spraw o numerach od "[...]"do "[...]". W odpowiedzi z dnia 15 lipca 2008 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że brak jest podstaw prawnych do wyznaczenia innego organu do załatwienia wymienionych spraw z wniosków T. i W.P., gdyż Burmistrz wyłączył Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej tylko w sprawie z pisma wnioskodawczyni z dnia 15 lipca 2008 r. Brak jest zatem podstaw do wyłączenia organu od załatwienia spraw wyszczególnionych w przedmiotowym piśmie. W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skardze T.P. zarzuciła Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu, iż uchyla się od załatwienia sprawy, gdyż nie wydał decyzji ani postanowienia. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie. W uzasadnieniu organ wywiódł, że zarzut bezczynności, dotyczący wyznaczenia innego organu do załatwienia spraw z wniosków skarżącej w zakresie pomocy społecznej) nie spełnia przesłanki z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., dalej jako P.p.s.a.) Sprawa nie należy zatem do właściwości sądu administracyjnego. Na marginesie organ wskazał, że wyjaśnił powody, dla których nie wyznaczył innego organu do załatwienia spraw z wniosków skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Merytoryczne badanie legalności aktów administracyjnych poddanych kognicji Sądu jest możliwe jedynie wówczas, gdy skarga na nie jest dopuszczalna, tzn. gdy przedmiot sprawy należy do właściwości Sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Przed przystąpieniem do rozpoznawania sprawy co do meritum, należało zatem zbadać dopuszczalność skargi. Kontrola sądowa w tym zakresie wykazała, iż wniesiona skarga jest niedopuszczalna. W niniejszej sprawie skarżąca wniosła skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zarzucając temu organowi, iż uchylił się od załatwienia we właściwym trybie sprawy wyłączenia organu pomocy społecznej. Wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a tego przepisu, tj. gdy organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji administracyjnych, postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty, postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa oraz pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę (§ 3). Wobec brzmienia cytowanego przepisu skarga na bezczynność jest dopuszczalna tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie decyzji (postanowienia). Wyjaśnić należy, że podjęcie działania w trybie art. 26 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm., dalej jako K.p.a.) jest wyłącznie skorzystaniem z uprawnienia organu wyższego stopnia do delegowania swoich kompetencji na jeden z podległych organów (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 października 2005 r., sygn. akt I OW 204/05, LEX nr 201387). Na to postanowienie nie służy zażalenie, co wynika z art. 141 K.p.a., nie kończy ono również postępowania, w którym zaistniała konieczność wyłączenia organu. Ponadto, wprawdzie wydawane jest w sprawie już zawisłej przed danym organem administracji, jednakże załatwiając sprawę wyłączenia w takim postępowaniu organ wyższego stopnia nie rozstrzyga merytorycznie konkretnej sprawy administracyjnej. Skoro postanowienia w przedmiocie wyłączenia pracownika oraz organu, wydawane w trybie określonym w przepisach Rozdziału 5 Działu I K.p.a., nie podlegają zaskarżeniu w drodze zażalenia i nie kończą postępowania administracyjnego, to w konsekwencji niedopuszczalna jest skarga do sądu administracyjnego na bezczynność organu w tym zakresie. Pismo z dnia 15 lipca 2008 r. nie mieści się zatem w katalogu spraw poddanych kognicji sądu administracyjnego, wymienionych w art. 3 § 2 P.p.s.a., i jako takie nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej. Ponadto żaden przepis szczególny także nie przewiduje sądowej kontroli w żądanym przez skarżącą zakresie (art. 3 § 3 P.p.s.a.). Kwestia wyłączenia pracownika oraz organu może być oceniana przez Sąd dopiero na etapie kontrolowania decyzji kończącej postępowanie, w którym strona domagała się wyłączenia pracownika lub organu. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.