II SAB/Ol 45/13
PostanowienieWSA w Olsztynie2013-06-07
Skład orzekający: Marzenna Glabas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej w sprawie realizacji roszczeń wynikających z art. 36 ust. 1 i 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jest dopuszczalna przed sądem administracyjnym?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej w sprawie realizacji roszczeń wynikających z art. 36 ust. 1 i 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jest niedopuszczalna przed sądem administracyjnym. Roszczenia te mają charakter cywilnoprawny i realizowane są w drodze umowy przed sądem powszechnym, a sąd administracyjny nie jest właściwy do rozstrzygania sporów o charakterze cywilnoprawnym.Stan faktyczny
Skarżący wyraził zgodę na odpłatne przekazanie części swojej nieruchomości gminie pod drogę lub zamianę na inną działkę. Po złożeniu zażalenia na bezczynność organu, organ poinformował o nieakceptowaniu zaproponowanej ceny i zaproponował ustalenie ceny w oparciu o operat szacunkowy. Skarżący złożył skargę na bezczynność Burmistrza w rozpatrzeniu jego wniosku oraz w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości. Sąd administracyjny rozpoznał skargę w części dotyczącej bezczynności w sprawie przekazania części działki.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 czerwca 2013r. sprawy ze skargi J. W. na bezczynność Burmistrza w przedmiocie wyrażenia zgody na przekazanie lub zamianę części działki postanawia odrzucić skargę. WSA/post.1 - sentencja postanowienia
Pismem z dnia 16 maja 2011r. Zastępca Burmistrza zwrócił się do J. i B. W. z propozycją podjęcia uzgodnień w sprawie przekazania na rzecz Gminy prawa własności części nieruchomości stanowiącej ich własność, w związku z przeznaczeniem w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego tej części nieruchomości pod drogę. Organ wskazał, że w przypadku wyrażenia zgody przez właścicieli, na koszt gminy zostanie zlecony podział geodezyjny mający na celu wydzielenie terenu o symbolu 11KD6 , a następnie kolejne czynności zmierzające do uzgodnienia i sporządzenia stosownej umowy w formie aktu notarialnego.
W odpowiedzi na powyższą propozycję J. W. pismem z dnia 16 stycznia 2012r. oświadczył, że wyraża zgodę na odpłatne przekazanie części nieruchomości za kwotę nie mniejszą niż 10.000zł lub zamianę na inną działkę.
Następnie w dniu 28 lutego 2012r. J. W. złożył do Samorządowego Kolegium Odwoławczego zażalenie na bezczynność Burmistrza w podjęciu dalszych działań zmierzających do przejęcia nieruchomości. Zażalenie to Samorządowe Kolegium Odwoławcze pismem z dnia 12 marca 2012r. przekazało do rozpatrzenia Radzie Miasta jako skargę na działalność burmistrza w sprawie odpłatnego nabycia gruntów przez gminę. W związki z wycofaniem skargi przez J. W., uchwała co do zarzutów wobec burmistrza nie została podjęta.
Pismem z dnia 1 marca 2012r. Zastępca Burmistrza, w odpowiedzi na pismo z dnia 16 stycznia 2012r., poinformował J. W., że zaproponowana kwota - nie mniej niż 10.000zł za sprzedaż na rzecz gminy części gruntów, jest nie do przyjęcia. Organ wskazał na poziom cen za 1m2 gruntu przy sprzedaży nieruchomości na analizowanym obszarze i zaproponował, aby cenę sprzedaży terenu przeznaczonego pod drogę określić w oparciu o operat szacunkowy sporządzony przez uprawnionego rzeczoznawcę majątkowego, a koszty podziału geodezyjnego i aktu notarialnego zostaną pokryte z budżetu gminy.
W dniu 4 kwietnia 2013r. J. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na bezczynność Burmistrza w rozpatrzeniu jego pisma w przedmiocie wyrażenia zgody na przekazanie lub zamianę części działki nr "[...]", stanowiącej drogę dojazdową, a także w przedmiocie rozpatrzenia odwołań od decyzji w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości. Skarżący domagał się ponadto ustalenia, czy postępowanie prowadzone było z rażącym naruszeniem prawa oraz wymierzenia organowi grzywny.
W odpowiedzi na skargę Burmistrz wniósł o jej odrzucenie w części dotyczącej bezczynności w rozpatrzeniu wniosku o przekazania części działki.
Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału II z dnia 30 kwietnia 2013r. skarga w części dotyczącej bezczynności w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości przekazana została do Wydziału I tutejszego Sądu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje:
Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi.
W myśl art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( tekst jedn. Dz. U. z 2012r, poz. 270 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a."), określającego zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
W rozpoznawanej sprawie uprawnienia skarżącego do uzyskania rekompensaty za ograniczenie prawa własności nieruchomości wynikają z art. 36 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 marca 2003r o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( tekst jedn. Dz. U. z 2012r., poz. 647 ze zm.) W myśl tego przepisu, jeżeli w związku z uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą, korzystanie z nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób lub zgodny z dotychczasowym przeznaczeniem stało się niemożliwe bądź istotnie ograniczone, właściciel albo użytkownik wieczysty nieruchomości może, z zastrzeżeniem ust. 2, żądać od gminy:
odszkodowania za poniesioną rzeczywistą szkodę albo wykupienia nieruchomości lub jej części (art. 36 ust.1), przy czym realizacja roszczeń, o których mowa w ust. 1, może nastąpić również w drodze zaoferowania przez gminę właścicielowi albo użytkownikowi wieczystemu nieruchomości zamiennej. Z dniem zawarcia umowy zamiany roszczenia wygasają (art.36 ust. 2).
Podkreślić należy, że w sytuacji opisanej w powołanym wyżej przepisie gmina ma obowiązek realizować roszczenie wskazane przez uprawnionego. Jeżeli wybierze on odszkodowanie, to może wnosić o nie w granicach rzeczywiście poniesionej szkody, natomiast w przypadku wyboru wykupu nieruchomości w całości lub w części - po stronie gminy powstaje obowiązek wykupu. Oba rodzaje roszczeń mają charakter cywilnoprawny i realizuje się je w drodze umowy, przy czym przeniesienie własności nieruchomości (lub jej części) wymaga zachowania formy aktu notarialnego. Również zaoferowanie przez gminę nieruchomości zamiennej (art.36 ust.2) następuje na podstawie przepisów prawa cywilnego tj. na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego (por. "Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne. Komentarz" pod red. Z. Niewiadomskiego, wyd. VI, Wyd. C.H. Beck Warszawa 2011, str. 297-298).
Zatem, jak wynika z powyższych rozważań, organ administracji publicznej w przypadku roszczeń z art. 36 ust.1 i 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, nie wydaje aktów ani nie podejmuje czynności opisanych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a p.p.s.a. , a co za tym idzie, wniesiona skarga na bezczynność Burmistrza jest niedopuszczalna. Realizacji roszczeń skarżący dochodzić może przed sądem powszechnym. Sąd administracyjny powołany jest bowiem, jak już wyżej wskazano, do kontrolowania aktów administracji publicznej i bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania przy ich podejmowaniu, a nie rozstrzygania sporów o charakterze cywilnoprawnym
Biorąc powyższe pod uwagę, w oparciu o art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 58 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło