II SAB/Ol 75/17

PostanowienieWSA w Olsztynie2018-01-26

Skład orzekający: Referendarz sądowy Krzysztof Nesteruk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej bezczynności organu w przedmiocie przyznania zasiłku stałego, strona korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych i czy należy jej ustanowić profesjonalnego pełnomocnika?
Ratio decidendi
Strona wnosząca skargę na bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy społecznej jest ustawowo zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych. W związku z tym postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu jako zbędne. Jednocześnie, strona ta ma prawo do ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika na zasadach prawa pomocy, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść związanych z tym kosztów bez uszczerbku dla swojego utrzymania.
Stan faktyczny
Skarżąca M. W. wniosła skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie przyznania zasiłku stałego. Po odrzuceniu skargi, wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Skarżąca przedstawiła trudną sytuację materialną, wskazując na niskie dochody, zadłużenie i konieczność ponoszenia wydatków na utrzymanie.
Rozstrzygnięcie
1) umorzono postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2) ustanowiono dla skarżącej radcę prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Krzysztof Nesteruk po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. W. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sprawie ze skargi M. W. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w "[...]" w sprawie przyznania zasiłku stałego postanawia: 1) umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2) ustanowić dla skarżącej radcę prawnego. M. W. po odrzuceniu jej skargi wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (w rubryce 4 formularza PPF nie zostało zaznaczone drugie z żądań, lecz wynika ono z treści zażalenia). W tym miejscu należy odnotować, iż złożenie wniosku na urzędowym formularzu w terminie określonym w wezwaniu z 8 stycznia 2018 r. nastąpiło do organu. Błędne posłużenie się pośrednictwem spowodowało jego spóźniony wpływu do Sądu, jednak zastosowanie w takiej sytuacji rygoru pozostawienia go bez rozpoznania uznano za nazbyt formalistyczne (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 grudnia 2011 r., sygn. akt I OZ 1015/11 i z 14 kwietnia 2016 r., sygn. akt II GZ 342/16; orzeczenia.nsa.gov.pl). W uzasadnieniu skarżąca stwierdziła, że znajduje się w trudnej sytuacji bytowej; istnieje zagrożenie dla jej życia; ma "[...]" dochodu. Według oświadczenia, sama prowadzi gospodarstwo domowe; jej jedynym majątkiem jest mieszkanie o pow. "[...]"; jest zadłużona; tytułem wskazanego dochodu jest renta, która nie pokrywa wydatków na spłatę kredytu, czynsz, gaz, prąd, telefon, leczenie. Z dokumentów załączonych do skargi wynika, iż przed jej złożeniem skarżąca korzystała z pomocy społecznej. Wobec tego, iż z mocy art. 239 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; w skrócie: p.p.s.a.), strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie jako zbędne podlega umorzeniu stosownie do art. 249a p.p.s.a. Tym samym w zakresie merytorycznego rozstrzygnięcia przedmiotowego wniosku pozostaje kwestia ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Zgodnie z art. 262 p.p.s.a., do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych odpowiednie zastosowanie mają przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy. Jak wynika z odpowiedniego zastosowania art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika dla osoby fizycznej następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść związanego z tym kosztu, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W oparciu o podane informacje należy uznać, iż skarżąca znajduje się w tego rodzaju sytuacji. Stąd też, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło