II SAB/Ol 78/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Matczak Sędzia WSA Beata Jezielska Protokolant st. sekretarz sądowy Jakub Borowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 października 2013r. sprawy ze skargi P. B. na bezczynność Dziekana Wydziału Sztuki Uniwersytetu w udzieleniu informacji publicznej 1/ stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2/ orzeka o niewymierzaniu organowi grzywny; 3/ umarza postępowanie sądowe w pozostałym zakresie; 4/ zasądza od Dziekana Wydziału Sztuki na rzecz skarżącego P. B. kwotę 357 zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu 20 grudnia 2012 r. P. B. wystąpił do Dziekana Wydziału Sztuki Uniwersytetu (dalej jako: organ) o udostępnienie informacji publicznej obejmujacej treść (losowo wybranych) decyzji administracyjnych, doręczonych imiennie oznaczonemu kandydatowi o nieprzyjęciu na studia stacjonarne pierwszego stopnia, kierunek edukacja artystyczna w zakresie sztuki muzycznej, w roku akademickim 2010/2011 oraz wskazanie imienia i nazwiska co najmniej 2 innych kandydatów, którym doręczono taką decyzję. W dniu 11 stycznia 2013 r. P. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na bezczynność organu, polegającą na nierozpoznaniu wymienionego wniosku. W dniu 15 stycznia 2013 r. organ udostępnił wnioskodawcy żądane dwie losowo wybrane i zanonimizowane decyzje o przyjęciu na studia oraz odmówił wskazania imienia i nazwiska co najmniej dwóch osób nieprzyjętych na studia. Pismem z 11 lutego 2013 r. pełnomocnik P. B. - radca prawny T. B., wniósł o umorzenie postępowania sądowego w zakresie bezczynności oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z dnia 21 marca 2013r. umorzył, jako bezprzedmiotowe, postępowanie sądowe oraz zasądził na rzecz skarżącego od organu koszty postępowania sądowego. Na skutek skargi kasacyjnej P. B. od tego postanowienia, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 11 czerwca 2013r. sygn. akt I OSK 1107/13 uchylił zaskarżone orzeczenie, jako wydane z naruszeniem art. 161 § 1 pkt 3 i art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, ze zm., dalej jako: P.p.s.a.) i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojwódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowisko Sądu Wojewódzkiego, wyrażone w zaskarżonym postanowieniu nie uwzględniło pełnej treści art. 149 P.p.s.a., który przy rozpoznawaniu skargi wniesionej na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. wymaga nie tylko orzekania w przedmiocie istnienia bezczynności ale także w przedmiocie stwierdzenia, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1 zdanie drugie P.p.s.a.) oraz w zakresie wymierzenia organowi grzywny z tego tytułu (art. 149 § 2 P.p.s.a.). Sąd ten wskazał, że wydanie przez organ decyzji po wniesieniu do sądu skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego, nie powoduje, że w zakresie dotyczącym rozstrzygnięcia o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, rozpoznając ponownie sprawę rozstrzygnie, czy bezczynność miała miejsce z naruszeniem prawa, czy naruszenie to nie było rażące oraz rozważy kwestię wymierzenia organowi grzywny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 190 zd. 1 P.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Oznacza to, że przy niezmienionym stanie faktycznym i prawnym sprawy odstąpienie od wykładni dokonanej przez sąd II instancji jest niedopuszczalne. W rozpoznawanej sprawie przedmiotm skargi była bezczynność Dziekana Wydziału Sztuki UWM w udzieleniu informacji publicznej. Aby móc skutecznie zarzucać bezczynność należy w pierwszej kolejności stwierdzić, czy na takim organie ciąży wynikający z przepisów prawa obowiązek udzielenia informacji publicznej. Państwowa szkoła wyższa, jako część systemu nauki polskiej i systemu edukacji narodowej, jest powszechnie uważana za zakład administracyjny, wykonujacy zadania publiczne. Skoro stosowne organy uczelni wykonują zadania z zakresu władzy publicznej i wydają w związku z tym akty administracyjne, to są one organem administracji publicznej w znaczeniu funkcjonalnym i ich działalność podlega ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. nr 112, poz. 1198 ze zm.). Jak wynika z przekazanych Sądowi akt, organ w dniu wniesienia skargi pozostawał bezczynny w załatwieniu wniosku skarżącego z dnia 20 grudnia 2012r. Stan ten jednak został usunięty przed przekazaniem skargi przez organ do Sądu. Nie budzi zatem wątpliwości, że bezczynność będąca przedmiotem skargi przestała istnieć po wniesieniu skargi, ponieważ żądaną informację przekazano w dniu 15 stycznia 2013r., którą to okoliczność potwierdziły strony, w tym skarżący w piśmie zawierającym wniosek o umorzenie postępowania sądowego wobec usunięcia stanu bezczynności. W tej sytuacji postępowanie sądowoadministracyjne w zakresie wyznaczenia organowi terminu do udostępnienia żądanej informacji publicznej stało się bezprzedmiotowe i podlega w związku z tym umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Zgodnie z art. 149 § 1zdanie 1 P.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność organu, zobowiązuje go do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Orzekanie w tym zakresie stało się bezprzedmiotowe skoro wniosek skarżącego o udzielenie informacji publicznej został już załatwiony. Z tych względów orzeczono jak w postanowieniu, zawartym w punkcie 3/ sentencji wyroku. Nie stało się jednak bezprzedmiotowe postępowanie sądowe w całości. Podjęcie działania przez organ, którego bezczynność była przedmiotem skargi, nie zwalnia Sądu z obowiązku rozważenia i dokonania oceny, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz, w zależności od tej oceny, ewentualnego orzeczenia o wymierzeniu organowi grzywny. Stosownie bowiem do treści art. 149 § 1 zd. drugie P.p.s.a. Sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W przedstawionych okolicznościach faktycznych sprawy, Sąd nie znalazł podstaw do uznania, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z akt sprawy wynika, że organ nieznacznie uchybił termionowi, określonemu w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Ponadto z informacji uzyskanej na rozprawie od pełnomocnika Dziekana wynika, że nie posiada on własnej obsługi prawnej i podejmie kroki w celu przeszkolenia pracowników w zakresie postępowania dotyczącego udzielania informacji publicznej. Nadto organ nie zignorował wniosku o udzielenie informacji publicznej lecz po otrzymaniu skargi w tej sprawie a przed przekazaniem jej do Sądu rozpoznał wniosek skarżącego. Okoliczności te uzasadniają rozstrzygnięcie zawarte w pkt 1/ wyroku. Wskazane okoliczności uzasadniały też rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2/ sentencji wyroku. Zgodnie bowiem z art. 149 § 2 P.p.s.a. sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Przepis ten nie obliguje sądu do wymierzenia grzywny lecz daje mu takie uprawnienie w razie stwierdzenia, że bezczynność miała charakter rażącego naruszenia prawa. Kwestia ta pozostawiana jest do uznania sądu orzekającego w sprawie. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy zaniechanie organu, choć oczywiste, nie wymaga dyscyplinowania organu poprzez wymierzenie grzywny, z czym zgodził się sam skarżący, który w skardze wnosił o niewymierzenie organowi grzywny z urzędu. W pkt 4/ sentencji Sąd postanowił, na zasadzie art. 201 § 1 P.p.s.a. w związku z § 14 ust.2 pkt1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 20 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tj. Dz. U. z 2013 r. poz. 490), o zwrocie skarżącemu od organu kosztów postępowania. Koszty te obejmują wpis od skargi w kwocie 100 zł oraz koszty zastępstwa prawnego (240 zł tytułem wynagrodzenia pełnomocnika i 17 zł uiszczonej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa).