II SO/Ol 18/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Matczak Sędzia WSA Marzenna Glabas Protokolant Karolina Hrymowicz po rozpoznaniu w dniu 9 lutego 2010 r. na rozprawie sprawy z wniosku S. G. o wymierzenie Dowódcy Jednostki Wojskowej grzywny z art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanawia wymierzyć grzywnę Dowódcy Jednostki Wojskowej w kwocie 500 zł (słownie: pięćset złotych) za nieprzekazanie Sądowi w terminie skargi i akt administracyjnych, w sprawie ze skargi S. G. na bezczynność Dowódcy Jednostki Wojskowej w wydaniu decyzji w przedmiocie wykonywania obowiązków służbowych, pobierania uposażenia wojskowego, wydania przepustki, legitymacji i munduru wojskowego. S. G., powołując się na art. 55 § 1ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wniósł o wymierzenie grzywny Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr "[...]", ponieważ "[...]" przesłał organowi skargę, która do dnia złożenia wniosku nie została przekazana do sądu. Do wniosku została dołączona kserokopia, powołanej we wniosku skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na bezczynność organu w wydaniu decyzji w przedmiocie wykonywania obowiązków służbowych, pobierania uposażenia wojskowego, wydania przepustki, legitymacji i munduru wojskowego, wraz z kserokopią dowodu nadania skargi w placówce pocztowej w dniu "[...]". Dowódca Jednostki Wojskowej Nr "[...]", działający przez pełnomocnika radcę prawnego A. G. w piśmie procesowym z dnia "[...]" (data nadania w urzędzie pocztowym) oświadczył, iż przekazuje skargę S. G. z dnia "[...]" wnosząc o jej oddalenie. Jednocześnie wniósł on o oddalenie wniosku o wymierzenie organowi grzywny. W uzasadnieniu swego stanowiska pełnomocnik przyznał, iż Skarżący wniósł skargę z dnia "[...]" oraz przytoczył argumentację przemawiającą za jej oddaleniem. Wskazał, że wydanie decyzji administracyjnych w żądanym przez stronę zakresie, było bezzasadne. Wobec tego pisma skarżącego zostały przekazane właściwej komórce kadrowej Ministerstwa Obrony Narodowej "[...]". Ponadto pełnomocnik wskazał, że S. G. składał w przedmiocie bezczynności Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr "[...]" zażalenie, w trybie art. 37 K.p.a., które nie zostało uwzględnione przez organ wyższego stopnia. Odnosząc się do wniosku o wymierzenie organowi grzywny pełnomocnik wywiódł, że niezwłoczne przekazanie pisma skarżącego Ministrowi Obrony Narodowej, jako organowi właściwemu oraz poinformowanie skarżącego o dalszym trybie postępowania, stanowią okoliczności usprawiedliwiające przekonanie organu o tym, iż skargę jako bezprzedmiotową należy pozostawić bez rozpoznania do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez Ministra Obrony Narodowej. Ponadto pełnomocnik podniósł, że wymierzenie organowi grzywny jest fakultatywne a w niniejszej sprawie jej nałożenie jest zbędne, zważywszy na fakt, iż niezwłocznie po otrzymaniu wezwania sądu z dnia "[...]" organ wykonał czynności, o których mowa w art. 54 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W piśmie, datowanym "[...]", pełnomocnik organu wyjaśnił, iż - jak wynika z dziennika korespondencyjnego - skarga S. G. z dnia "[...]" wpłynęła do organu "[...]". Na rozprawie w dniu 9 lutego 2010 r. S. G. wniósł o wymierzenie organowi stosunkowo wysokiej grzywny oraz o zastosowanie sygnalizacji, przewidzianej w art. 55 § 3 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o wymierzenie organowi grzywny jest zasadny. Zgodnie z art.54 § 1 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami, powoływanej dalej jako p.p.s.a.), skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Z regulacji tej nie wynika, że to organ administracji publicznej jest adresatem skargi i do jego kompetencji należy ocena dopuszczalności skargi lub jej zasadności. Stosownie bowiem do treści art. 54 § 2 p.p.s.a. organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. W niniejszej sprawie skarga S. G. na bezczynność Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr "[...]" w wydaniu decyzji w przedmiocie wykonywania obowiązków służbowych, pobierania uposażenia wojskowego, wydania przepustki, legitymacji i munduru wojskowego wpłynęła do organu "[...]". Datą wniesienia skargi, od której należy liczyć trzydziestodniowy termin jest jednak, zgodnie z art. 83 § 3 p.p.s.a. oddanie pisma w polskim urzędzie pocztowym, to jest "[...]". Oznacza to, że skarga winna być przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który był adresatem pisma, najpóźniej dnia "[...]". Tymczasem, jak wynika z akt sprawy sygn. akt "[...]" oryginał przedmiotowej skargi został sądowi przekazany dnia "[...]" (data stempla pocztowego) Wprawdzie w piśmie procesowym z dnia "[...]" pełnomocnik organu oświadczył, iż przekazuje przedmiotową skargę lecz w przekazanych aktach administracyjnych znajdowały się jedynie kserokopie tej skargi. Jest to działanie niedopuszczalne. Organ nie może przetrzymywać skargi na bezczynność i musi ją w terminie przekazać do sądu, nawet jeśli jego zdaniem skarga jest niedopuszczalna lub nieuzasadniona. Stanowisko w kwestii niedopuszczalności lub bezzasadności skargi organ może zawrzeć w odpowiedzi na skargę a nie w nieuprawnionym działaniu, polegającym na powstrzymywaniu się od przekazania skargi sądowi. Jedynie sąd administracyjny jest bowiem uprawniony do oceny dopuszczalności skargi i zasadności jej zarzutów. Nieprzekazanie skargi sądowi zamyka natomiast stronie drogę do sądowoadministracyjnej kontroli działalności organu administracji publicznej. Rację ma pełnomocnik organu, iż wymierzenie organu ma charakter fakultatywny. Sankcję tę sąd może zastosować w zależności okoliczności faktycznych konkretnej sprawy. Samo jednak wykonanie obowiązku, określonego w art. 54 § 2 p.p.s.a. nie uzasadnia odstąpienia od wymierzenia grzywny. W rozpoznawanej sprawie wymierzenie organowi grzywny znajduje uzasadnienie z uwagi na znaczne przekroczenie terminu, o którym mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. Nie ma, co prawda, potrzeby wymierzania grzywny w celu zdyscyplinowania organu do wykonania obowiązku przekazania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzi na skargę, gdyż organ ostatecznie wykonał ten obowiązek. Należy mieć jednak na uwadze, że uczynił to z uchybieniem terminu. Wymierzona grzywna stanowi więc sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy sądowoadministracyjnej bez nieuzasadnionej zwłoki. W przypadku, gdy organ przekazał skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę po wniesieniu wniosku o wymierzenie organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a., postępowanie w przedmiocie wymierzenia grzywny nie staje się bezprzedmiotowe i nie ma w takiej sprawie zastosowanie przepis art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. ( uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2009 r. sygn. akt II GPS 3/09). Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu powołanej uchwały wymierzenie grzywny w takiej sytuacji pełni, nie tylko funkcję represyjną, ale ma ono także funkcję prewencyjną i służy zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości. Jeśli chodzi o wysokość wymierzonej grzywny, to jest ona współmierna do stwierdzonego przez Sąd uchybienia organu i mieści się ona w granicach określonych w art. 154 § 6 p.p.s.a. Jednocześnie należy wskazać, iż ustalenie wysokości wymierzonej grzywny pozostawione zostało miarkowaniu Sądu, a jedynie jej górną granicę określono w art. 154 § 6 p.p.s.a., który stanowi, że grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Sąd określając wysokość grzywny, bierze pod uwagę takie elementy, jak charakter sprawy, okres pozostawania przez organ w bezczynności oraz podjęte w danej sprawie przez organ działania w celu załatwienia sprawy. Sąd orzekający uznał, iż w okolicznościach niniejszej sprawy, wymierzona grzywna w kwocie 500,- zł będzie stanowić adekwatną dolegliwość za wykonanie ustawowego obowiązku przekazania skargi z uchybieniem terminu oraz wpłynie na prawidłowe działanie organu w przyszłości. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. wymierzył organowi grzywnę w granicach określonych w art. 154 § 6 powołanej ustawy.