II SO/Ol 20/12

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Agnieszka Bińczyk po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku F. W. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z wniosku F. W. o wymierzenie grzywny Prezesowi Sądu "[...]" w trybie art. 55 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanawia zwolnić wnioskodawcę od opłat sądowych w części ponad kwotę wpisu od wniosku o wymierzenie grzywny oraz odmówić zwolnienia od kosztów sądowych w pozostałym zakresie. We wniosku z dnia "[...]", złożonym na urzędowym formularzu, F. W. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z wniosku o wymierzenie grzywny Prezesowi Sądu "[...]" w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie ppsa. W uzasadnieniu, nawiązując do przedmiotu sprawy przed Sądem "[...]" podniósł, iż jego jedynym źródłem utrzymania jest renta "[...]". Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, wnioskodawca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i synem, który jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. W rubryce nr 7.1 ("Nieruchomości") wykazał dom o powierzchni "[...]" oraz nieruchomość rolną o powierzchni "[...]", w rubryce nr 10 ("Dochody") – dochód własny z tytułu renty i dochód żony z tytułu emerytury w łącznej wysokości "[...]", natomiast rubryce nr 11 wskazał obowiązkowe opłaty (podatek od nieruchomości, energia elektryczna, opał, wywóz odpadów, telefon, lekarstwa, utrzymanie posesji, wyżywienie). Wskazać należy, iż zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ppsa, zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, następuje jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W świetle art. 211 w związku z art. 212 § 1 ppsa, koszty sądowe obejmują opłaty sądowe, którymi są wpis i opłata kancelaryjna, oraz zwrot wydatków. Stosownie do art. 245 § 3 ppsa, zwolnienie od kosztów sądowych obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków. Zauważyć należy, iż z treści art. 246 § 1 pkt 2 ppsa wynika, że to na stronie ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej ją do otrzymania prawa pomocy. Nie wystarczy przy tym wykazanie, iż poniesienie kosztów postępowania sądowego pogorszy sytuację materialną strony. Strona wykazać powinna, że posiadane środki są tak skromne, że uiszczenie kosztów tego postępowania spowoduje uszczerbek w wydatkach na zaspokojenie najniezbędniejszych jej potrzeb, a ponadto, że środki, którymi dysponuje nie dają możliwości poczynienia jakichkolwiek oszczędności, które mogłyby być przeznaczone na ten cel. Mając na uwadze sytuację materialną wnioskodawcy i jego rodziny uznano, iż uzasadnia ona zwolnienie wnioskodawcy od opłat sądowych w części ponad kwotę wpisu od wniosku o wymierzenie grzywny. Rozpatrując zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy należy brać bowiem pod uwagę, z jednej strony, wysokość obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś jej możliwości finansowe. Na obecnym etapie postępowania sądowego jedynym wymogiem dla nadania sprawie dalszego biegu jest uiszczenie przez wnioskodawcę wpisu od wskazanego wyżej wniosku w wysokości 100 zł. Na dalszym jego etapie w zależności od podjętego w sprawie rozstrzygnięcia mogą pojawić się dalsze koszty postępowania. Mając zatem na uwadze wysokość tych kosztów oraz sytuację materialną wnioskodawcy i jego rodziny, a także kierując się brzmieniem art. 245 § 3 ppsa oraz tym, że wnioskodawca nie podnosi, iż ma zamiar złożyć wniosek o podjęcie czynności połączonej z wydatkami, za uzasadnione w warunkach niniejszej sprawy uznano zwolnienie go od opłat sądowych w części ponad kwotę wpisu od wniosku o wymierzenie grzywny. Decydując o zakresie zwolnienia wnioskodawcy od kosztów sądowych w niniejszej sprawie wzięto pod uwagę, iż sytuacja materialna jego 3-osobowej rodziny była już przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie ostatnio m.in. w sprawach o sygn. akt "[...]" i "[...]", w których wnioskodawcy przyznane zostało prawo pomocy w zakresie całkowitym. Jak wynika z uzasadnień wydanych w tych sprawach postanowień, 3-osobowa rodzina wnioskodawcy dysponowała wówczas, poza wykazanym także obecnie majątkiem i "[...]", dochodem z tytułu renty i emerytury w łącznej kwocie między "[...]", a "[...]", przeznaczanym na wykazane również obecnie wydatki. Mając na uwadze wysokość dochodu, jakim dysponowała 3-osobowa rodzina wnioskodawcy, stwierdzić należy, iż znajdowała się ona wówczas w gorszej niż obecnie sytuacji finansowej. Aktualnie, wnioskodawca nie wskazał bowiem, aby dochód rodziny w łącznej kwocie "[...]" ulegał pomniejszeniu w związku z dodatkowymi wydatkami rodziny. Uwzględniając zatem nawet wzrost wysokości pewnych wydatków związany ze wzrostem cen, przyjąć należy, iż wnioskodawca, jest w stanie obecnie ponieść wpis od wniosku o wymierzenie grzywny w wysokości 100 zł bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny zarówno w sprawie niniejszej, jak i w sprawie o sygn. akt "[...]", w której wymagalny wpis sądowy wynosi również 100 zł. Skoro bowiem dochód w łącznej kwocie między "[...]", a "[...]" pozwalał dotychczas na zabezpieczenie środków na zaspokojenie najniezbędniejszych potrzeb jego 3-osobowej rodziny, to przyjąć należy, iż obecnie wobec wzrostu wysokości tego dochodu wnioskodawca będzie w stanie wygospodarować środki pieniężne na opłacenie wpisów sądowych w łącznej kwocie 200 zł bez uszczerbku koniecznego dla niej utrzymania. Na marginesie zauważyć należy, iż zgodnie z załączoną do wniosku o wymierzenie grzywny kopią postanowienia Sądu "[...]" z dnia "[...]", sygn. akt "[...]", Sąd ten postanowił zwolnić wnioskodawcę od kosztów sądowych również tylko częściowo poprzez zwolnienie od opłat sądowych powyżej kwoty 200 zł. Wnioskodawca nie podniósł natomiast obecnie, aby uiszczenie opłat sądowych już przed sądem "[...]" stanowiło dla budżetu domowego jego rodziny niemożliwe do udźwignięcia obciążenie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 ppsa, orzeczono jak w sentencji.