II SO/Ol 27/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Jaszczak - Sikora po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.Z. o zmianę w trybie art. 165 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 13 kwietnia 2012 r. w sprawie z wniosku A.Z. o wymierzenie P. S.A. "[...]" grzywny w trybie art. 55 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanawia oddalić wniosek. A. Z. wniósł do tut. Sądu wniosek o wymierzenie Poczcie Polskiej S.A. Centrum Poczty Polskiej Oddziałowi Rejonowemu w O. grzywny w trybie art. 55 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zarządzeniem z dnia 19 listopada 2011 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł od powyższego wniosku, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia wniosku. W zakreślonym terminie, skarżący zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym polegającym na zwolnieniu od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 24 lutego 2012 r. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie odmówił zwolnienia wnioskodawcy od kosztów sądowych. Po rozpoznaniu sprzeciwu wniesionego przez skarżącego, postanowieniem z dnia 13 kwietnia 2012 r. Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie. W uzasadnieniu podniesiono, że złożone w sprawie oświadczenia skarżącego nie pozwalały na ocenę jego faktycznej sytuacji materialnej i zdolności finansowych. Skoro zaś nie przedstawił on informacji, które wskazywałyby w sposób nie budzący wątpliwości na te okoliczności, to rozpoznawany wniosek należało ocenić jako niezasadny, wobec niemożności przeprowadzenia pełnej analizy posiadanych przez stronę środków. Zażalenie wniesione przez skarżącego na to postanowienie zostało przez Naczelny Sąd Administracyjny oddalone postanowieniem z dnia 19 czerwca 2012 r., sygn. akt I OZ 382/12. Następnie pismem z dnia 18 maja 2012 r., które wpłynęło do Sądu w dniu 28 maja 2012 r., skarżący wniósł, na podstawie art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, o zmianę "treści sentencji" m.in. postanowienia tut. Sądu z dnia 13 kwietnia 2012 r. Skarżący wskazał na zmianę okoliczności faktycznych, będących podstawą odmowy przyznania mu prawa pomocy w zakresie częściowym polegającym na ustanowieniu adwokata. W uzasadnieniu podniósł, że z uwagi na to, iż nie dano wiary przedłożonym przez niego dowodom i oświadczeniom, przedłożył nowe dowody w postaci dokumentów odpowiednich instytucji państwowych, tj.: zaświadczenie z Urzędu Skarbowego w B. o dochodach skarżącego za 2011 r., zaświadczenie z tego Urzędu, że skarżący nie figuruje w ewidencji podatników podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu działów specjalnych produkcji rolnej i że nie figuruje w ewidencji osób prowadzących działalność gospodarczą. W ocenie skarżącego wymienione zaświadczenia stanowią istotne dowody w sprawie, o które Sąd jednak nie wystąpił. Dodatkowo zwrócił uwagę, że ustanowienie na jego rzecz profesjonalnego pełnomocnika ma szczególne znaczenie, gdyż jego skargi zostały odrzucone lub oddalone przez sąd administracyjny, a sporządzenie skargi kasacyjnej od orzeczeń sądu objęte jest tzw. przymusem adwokackim. Z tego też względu, w ocenie skarżącego, od przyznania mu prawa pomocy przez ustanowienie pełnomocnika z urzędu, uzależniona jest realizacja konstytucyjnego prawa do sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarżący złożył wniosek o zmianę "treści sentencji" wskazanego we wniosku postanowienia tut. Sądu na podstawie art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, zwanej dalej P.p.s.a.). Zgodnie z w/w przepisem postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Wobec powyższego koniecznie było zbadanie czy nastąpiła zmiana okoliczności sprawy. Wyjaśnić należy, że przez pojęcie "zmiany okoliczności sprawy" w rozumieniu cytowanego przepisu należy rozumieć wszelkie zmiany występujące w okolicznościach faktycznych sprawy i w obowiązującym prawie, które uzasadniają wydanie postanowienia o odmiennej treści. Oceniając w tym kontekście złożony wniosek należy stwierdzić, że skarżący nie powołał w nim żadnych nowych istotnych okoliczności, które mogłyby doprowadzić do zmiany postanowienia z dnia 13 kwietnia 2012 r. W postanowieniu tym Sąd ustalił, że wnioskodawca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku, nie otrzymuje również innych świadczeń z tego tytułu, nie ubiegał się też o świadczenia z pomocy społecznej. Wnioskodawca wykazał, że jest właścicielem mieszkania o pow. 36 m² i nieruchomości rolnej o pow. 0,59 ha, nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych, a zgromadzone na rachunku bankowym środki finansowe w kwocie 1.286,64 zł zostały bezterminowo zablokowane przez komornika. Na wezwanie wystosowane w trybie art. 255 P.p.s.a. do przedłożenia oświadczenia wskazującego wysokość wszelkich środków pieniężnych uzyskanych w okresie od 1 stycznia 2011 r. do dnia odbioru niniejszego wezwania ze wskazaniem daty ich uzyskania, wysokości oraz tytułu ich uzyskania, wszystkie kategorie ponoszonych wydatków oraz przybliżoną miesięczną wysokość każdego z nich, skąd pochodziły środki pieniężne, czy uprawiane są wszystkie trzy działki, o łącznej powierzchni 0,59 ha, a także wyciągów ze wszystkich posiadanych rachunków bankowych za okres od 5 października 2011 r. do dnia odbioru niniejszego wezwania oraz kopii aktów notarialnych nabycia mieszkania i nieruchomości rolnych, skarżący odesłał do uprzednio złożonych wyjaśnień i dowodów. Sąd zauważył, że składając pisma dowodowe i oświadczenia w innych sprawach o przyznanie prawa pomocy (m.in. o sygn. akt: II SA/Ol 701/11, II SA/Ol 703/11, II SA/Ol 704/11, II SA/Ol 705/11, II SA/Ol 706/11), skarżący również nie udzielił pełnych wyjaśnień, umożliwiających zbadanie faktycznej wysokości i źródeł uzyskiwanego przez niego dochodu oraz rodzaju i wysokości ponoszonych stałych wydatków. Ponadto ze złożonych w tych postępowaniach kopii aktów notarialnych z dni: 15 czerwca 2004 r., 21 września 2005 r. i 13 sierpnia 2010 r. (z których treści skarżący usunął niemal wszystkie dane), nie wynikało, jakie jest przeznaczenie trzech działek, o łącznej powierzchni 0,59 ha, ani jaka była cena zakupu (wartość) tych gruntów i mieszkania. Uwzględniając udzielone przez skarżącego w niniejszej sprawie informacje oraz dane zawarte w oświadczeniach dokumentach uprzednio złożonych przez skarżącego, Sąd stwierdził, że skarżący również w tej sprawie nie wykazał, jakimi środkami pieniężnymi rzeczywiście dysponuje oraz jakiego rodzaju i w jakiej wysokości wydatki ponosi. Ponadto nie wskazał źródeł środków pieniężnych wydatkowanych na zakup mieszkania w 2010 r., a także zaniechał przedłożenia kopii aktów notarialnych nabycia mieszkania i trzech nieruchomości. Wnosząc sprzeciw skarżący także nie przedłożył żądanych oświadczeń i dokumentów. Przedłożone wraz z wnioskiem z dnia 18 maja 2012 r. zaświadczenia z Urzędu Skarbowego w B. nie dowodzą, że w sprawie zaistniała zmiana okoliczności faktycznych, która uzasadniałaby zmianę stanowiska wyrażonego w postanowieniu z dnia 13 kwietnia 2012 r. Przyczyną odmowy przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie nie było bowiem prowadzenie przez skarżącego działalności gospodarczej ani uzyskiwanie przychodów z działów specjalnych produkcji rolnej, czy też zadeklarowany w Urzędzie Skarbowym niewielki, osiągnięty w 2011 r., dochód, lecz fakt, że wniosek o przyznanie prawa pomocy nie został uzupełniony w sposób prawidłowy, a niewykonanie wezwania Sądu z dnia 19 grudnia 2011 r. uniemożliwiło dokonanie analizy sytuacji materialnej i zdolności finansowych skarżącego. Treść wniosku z dnia 18 maja 2012 r. i załączone do niego dokumenty nie pozwalają na ocenę, że zmieniły się okoliczności sprawy, tj. sytuacja materialna i zdolności finansowe skarżącego, skoro nie można było ich ustalić w postępowaniu zakończonym postanowieniem z dnia 13 kwietnia 2012 r. Odnosząc się do wywodów skarżącego, że od przyznania wnioskowanego prawa pomocy uzależniona jest realizacja jego prawa do sądu przez umożliwienie wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie, należy podnieść, że sprawa z wniosku o ukaranie organu grzywna w trybie art. 55 § 1 P.p.s.a., nie została jeszcze rozpoznana. W tej sytuacji wywody o konieczności wniesienia skargi kasacyjnej są przedwczesne. Na marginesie zauważyć należy, że skuteczność wniesienia środka zaskarżenia od orzeczenia wydanego w sprawie ukarania grzywną nie jest uzależnione od jego sporządzenia przez profesjonalnego pełnomocnika. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 165 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.