II SO/Ol 4/17

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Agnieszka Bińczyk po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o zwolnienie od kosztów sądowych złożonego przed wniesieniem skargi w przedmiocie umieszczenia na liście osób uprawnionych do wynajęcia lokalu postanawia odmówić zwolnienia wnioskodawczyni od kosztów sądowych. We wniosku, złożonym na urzędowym formularzu PPF, A. S. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazała, że nie jest aktualnie nigdzie zatrudniona. Utrzymuje się ze świadczeń z pomocy społecznej, a na dzieci ma zasądzone alimenty. Dodała, że musi zaciągać kredyty, aby wspomagać domowy budżet. Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawczyni prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z trójką dzieci, które jak wskazała w rubryce nr 8 nie pracują i nie uzyskują żadnego dochodu, poza jednym dzieckiem, które posiada stypendium. Wnioskodawczyni nie wykazała żadnego majątku. W rubryce nr 10 wykazała dochód córki z tytułu stypendium w wysokości "[...]" rocznie, natomiast w rubryce nr 11 wskazała, że jej aktualny stan zadłużenia to "[...]" i wykazała wydatki: media - "[...]", przedszkole - "[...]", koszty życia - "[...]". W związku z koniecznością uzupełnienia informacji na temat sytuacji materialnej wnioskodawczyni i jej rodziny oraz wyjaśnienia wątpliwości powstałych na tle złożonego przez nią oświadczenia, wezwana ona została do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących aktu, który zamierza zaskarżyć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie oraz radcy prawnego S. N., którego adres Kancelarii wskazany został w rubryce nr 2.2. jako jej adres do korespondencji, a ponadto dotyczących sytuacji majątkowej (w zakresie odnoszącym się do mieszkania, zlokalizowanego pod adresem wskazanym w rubryce nr 2.1. jako jej adres zamieszkania) oraz finansowej (w zakresie odnoszącym się do jej aktualnego statusu jako osoby bezrobotnej, statusu zawodowego jej pełnoletniego dziecka, otrzymywanych przez nią i jej dzieci świadczeń socjalnych, alimentów oraz ewentualnej pomocy udzielanej im przez jakiekolwiek instytucje, osoby trzecie lub członków rodziny, wysokości i przeznaczenia ponoszonych wydatków, posiadanego zadłużenia, a ponadto wyciągów z posiadanych przez nią i jej pełnoletnie dziecko rachunków bankowych z okresu od dnia 1 stycznia 2017 r. do dnia udzielenia odpowiedzi na przedmiotowe wezwanie). W wezwaniu zawarte zostało pouczenie, zgodnie z którym nieprzedłożenie w wyznaczonym terminie żądanych dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych może stanowić podstawę odmowy przyznania prawa pomocy. Wezwanie skierowane zostało do wnioskodawczyni na adres do korespondencji. Z akt sprawy nie wynika bowiem aby w postępowaniu wszczętym na wniosek o przyznanie prawa pomocy wnioskodawczyni była reprezentowana przez pełnomocnika. Zgodnie ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru, przedmiotowe wezwanie zostało doręczone w dniu 16 maja 2017 r. W wyznaczonym terminie wnioskodawczyni nie przedłożyła żadnych dodatkowych oświadczeń ani dokumentów źródłowych. Wskazać należy, iż zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, następuje jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy, to na stronie spoczywa ciężar wykazania, iż nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. Składając formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, powinna tym samym skrupulatnie go wypełnić, a w sytuacji, gdy zawarte w nim oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach okaże się niewystarczające dla oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 p.p.s.a.), przedłożyć dodatkowe oświadczenia i dokumenty źródłowe pozwalające na zweryfikowanie złożonego przez nią oświadczenia i dokonanie oceny jej rzeczywistej sytuacji rodzinnej i materialnej. W niniejszej sprawie, pomimo zawartego w wezwaniu pouczenia o skutkach nieprzedłożenia w wyznaczonym terminie wymienionych w nim dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, wnioskodawczyni nie przedłożyła ani żadnych oświadczeń, czy też dokumentów źródłowych ani żadnego pisma wyjaśniającego brak ich złożenia. Wobec powyższego nie jest możliwe jednoznaczne stwierdzenie, czy rzeczywiście wnioskodawczyni nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, a jeśli tak - to w jakim zakresie. To, że wnioskodawczyni, mimo wezwania, nie przedkłada żądanych dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących sytuacji majątkowej 4-osobowej rodziny oraz źródeł jej utrzymania i ponoszonych przez nią wydatków, a także wyciągów z rachunków bankowych, nie wyjaśniając jednocześnie przyczyn braku ich złożenia, uniemożliwia zweryfikowanie oświadczenia wnioskodawczyni w zakresie sytuacji materialnej i tym samym ocenę jej rzeczywistych możliwości płatniczych. Rodzi również wątpliwości co do rzetelności złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach i nie pozwala przyjąć w sposób nie budzący wątpliwości, że wnioskodawczyni nie posiada i nie jest w stanie zdobyć środków pieniężnych, które mogłyby posłużyć do sfinansowania kosztów sądowych, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla niej i jej rodziny. Wskazać należy, że oświadczenie niepełne oraz takie, które budzi wątpliwości nie może stanowić podstawy przyznania prawa pomocy. Prawo pomocy jest bowiem instytucją wyjątkową i jako taka powinno być stosowane tylko w stosunku do osób, które w sposób nie budzący wątpliwości wykazały, że spełniają przesłanki do jego otrzymania, czego w warunkach niniejszej sprawy wnioskodawczyni nie uczyniła. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.