III SA 1206/03
WyrokWSA w Olsztynie2004-10-20
Skład orzekający: Ryszard Maliszewski, Wiesława Pierechod, Renata Kantecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatnik, który został prawomocnie pozbawiony prawa do prowadzenia działalności gospodarczej na okres dwóch lat, może ubiegać się o restrukturyzację należności publicznoprawnych na podstawie ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców?Ratio decidendi
Podatnik, który został prawomocnie pozbawiony prawa do prowadzenia działalności gospodarczej na okres dwóch lat, traci status przedsiębiorcy w rozumieniu ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców. W związku z tym, organ podatkowy słusznie stwierdził brak podstaw do zastosowania przepisów tej ustawy, a skarga podatnika jako niezasadna podlega oddaleniu.Stan faktyczny
Skarżący R. K. złożył wniosek o restrukturyzację zaległości podatkowych. Izba Skarbowa utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego odmawiającą restrukturyzacji, wskazując, że skarżący nie był przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów, ponieważ prawomocnym postanowieniem sądu został pozbawiony prawa do prowadzenia działalności gospodarczej na okres dwóch lat, co skutkowało wykreśleniem go z ewidencji działalności gospodarczej. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i Kodeksu postępowania administracyjnego, wnosząc o uchylenie decyzji. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Ryszard Maliszewski Sędzia WSA - Wiesława Pierechod Asesor WSA - Renata Kantecka (spr.) Protokolant - Katarzyna Lenartowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2004r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Izby Skarbowej Ośrodek Zamiejscowy z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie restrukturyzacji należności publicznoprawnych oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją Izba Skarbowa Ośrodek Zamiejscowy utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego z dnia 30 grudnia 2002r. w sprawie odmowy objęcia restrukturyzacją zaległości podatkowych z tytułu: zryczałtowanego podatku dochodowego od niektórych przychodów osiągniętych przez osoby fizyczne - karta podatkowa za okres od maja do grudnia 1999r., od stycznia do grudnia 2000r. oraz styczeń 2001r. wraz z odsetkami za zwłokę, w podatku dochodowym od osób fizycznych pobieranego przez płatnika za okres styczeń i luty 2002r. wraz z odsetkami za zwłokę oraz w podatku od towarów i usług za okres od października 2001r. do marca 2002r. wraz z odsetkami za zwłokę.
W motywach zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał, iż stosownie do art.1 ust.2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców (Dz.U. nr 155, poz.1287 ze zm.) restrukturyzacja obejmuje tylko i wyłącznie przedsiębiorców, czyli podmioty określone w art.2 ust.2 i 3 ustawy z dnia 19 listopada 1999r. Prawo działalności gospodarczej (Dz.U. nr 101, poz.1178 ze zm.).
Zgromadzony materiał dowodowy wskazuje natomiast, iż R. K. składając w dniu 18 listopada 2002r. wniosek o restrukturyzację zaległości podatkowych, nie był przedsiębiorcą w rozumieniu powołanych przepisów. Prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego Wydział Gospodarczy z dnia 13 grudnia 2001r., sygn. akt "[...]", R. K. pozbawiony został bowiem prawa do prowadzenia działalności gospodarczej na własny rachunek oraz pełnienia funkcji reprezentanta lub pełnomocnika przedsiębiorcy, członka rady nadzorczej i komisji rewizyjnej w spółce akcyjnej, z ograniczoną odpowiedzialnością lub spółdzielni na okres dwóch lat. W konsekwencji powyższego Burmistrz Miasta B., decyzją z dnia 13 marca 2002r., wykreślił z ewidencji działalności gospodarczej z dniem 13 marca 2002r. wpis dotyczący działalności gospodarczej prowadzonej przez R. K.
Izba Skarbowa stwierdziła zatem, iż w niniejszej sprawie, wobec utraty przez podatnika statusu przedsiębiorcy w świetle art.1 ust.2 ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców, przepisy tejże ustawy nie znajdują zastosowania.
Organ odwoławczy zaznaczył również, iż skierowana przez R. K., do Sądu Okręgowego Wydział Gospodarczy apelacja uczestnika postępowania z dnia 6 grudnia 2002r., sygn. akt "[...]", nie może stanowić podstawy do zmiany decyzji organu pierwszej instancji, gdyż w obrocie prawnym funkcjonuje prawomocne orzeczenie Sądu z dnia 13 grudnia 2001r. Nadto zauważył, iż R. K. w dniu 19 marca 2002r., złożył w Urzędzie Skarbowym deklarację VAT-Z, świadczącą o zaprzestaniu wykonywania z dniem 13 marca 2002r. prowadzonej działalności gospodarczej w związku z jej likwidacją.
W skardze R. K. wniósł o uchylenie decyzji organu drugiej instancji, zarzucając jej naruszenie art.201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej w związku z art.97§ 1 pkt 4 k.p.a. Zaznaczył, iż już na etapie postępowania odwoławczego podnosił kwestię prowadzenia przed Sądem Okręgowym postępowania w sprawie uchylenia postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 27 września 2002r. oddalającego skargę R. K. w sprawie wznowienia postępowania w sprawie pozbawienia go prawa wykonywania działalności gospodarczej, a organ nie dokonując w tym zakresie żadnych ustaleń, poprzestał na stwierdzeniu, iż w obrocie prawnym funkcjonuje prawomocna decyzja Burmistrza Miasta B. z dnia 13 marca 2002r. o wykreśleniu podatnika z ewidencji działalności gospodarczej. W ocenie skarżącego istotny błąd organu podatkowego polega na nie uwzględnieniu przesłanek uzasadniających konieczność zawieszenia postępowania podatkowego, gdyż rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji uzależnione było od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd - w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie przez sąd gospodarczy czy skarżący jest, czy też nie jest przedsiębiorcą. Nadmienił, iż w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano przesłanki merytoryczne przewidziane w art.1 ust.2 ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców, określające warunki dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców, ale w postępowaniu organ okoliczności tych w żadnym zakresie nie badał i nie ustalił. Zaznaczył, iż organ podatkowy nie uwzględnił możliwości unieważnienia decyzji w trybie art.156§1 pkt 2 k.p.a.
W odpowiedzi Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi jako nieuzasadnionej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Mają uprawnienia wyłącznie kasacyjne, co oznacza, że nie zastępują organów administracji w rozstrzyganiu spraw, a stwierdzając, że zaskarżona decyzja (postanowienie) narusza prawo materialne bądź przewidziane przepisami zasady postępowania administracyjnego, mogą uchylić zaskarżony akt lub stwierdzić jego nieważność.
Stanowią o tym: art. 3 i art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, cyt. dalej jako p.p.s.a.).
Restrukturyzacją objęci są, zgodnie z art.1 ust.2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców, przedsiębiorcy, o których mowa w przepisach o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców. Definicję legalną "przedsiębiorcy" ustawodawca zawarł w art. 2 pkt 1 wymienionej ustawy. Zgodnie z tą definicją przez przedsiębiorcę należy rozumieć przedsiębiorcę określonego w art. 2 ust.2 i 3 ustawy z dnia 19 listopada 1999r. - Prawo działalności gospodarczej mającego miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej będącego podatnikiem, płatnikiem, następca prawnym lub osobą trzecią odpowiadającą za zaległości podatkowe albo innego zobowiązanego do uiszczenia należności wymienionych w art.6.
Z kolei powołany art.2 ust.2 i 3 Prawa o działalności gospodarczej stanowi, iż przedsiębiorcą jest osoba fizyczna, osoba prawna oraz niemająca osobowości prawnej spółka prawa handlowego, która zawodowo, we własnym imieniu podejmuje i wykonuje działalność gospodarczą, czyli zarobkową działalność wytwórczą, handlową, budowlaną, usługową oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i eksploatację zasobów naturalnych, wykonywaną w sposób zorganizowany i ciągły. Przedsiębiorcami są także wspólnicy spółki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej.
Nadmienić jednocześnie należy, iż zgodnie z doktryną definicje legalne zamieszczane w tekstach aktów prawnych nadają danemu zwrotowi taki sens, który najbardziej odpowiada celowi, jaki chce osiągnąć prawodawca regulując określoną kwestię. Ustawodawca zmierza przez to do wyeliminowania nieostrości jakiegoś terminu wyznaczając w definicji nieprzekraczalne granice jego zakresu.
Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika zaś, iż R. K., prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia 13 grudnia 2001r., sygn. akt "[...]", pozbawiony został prawa m.in. prowadzenia działalności gospodarczej na własny rachunek na okres dwóch lat. Orzeczenie to natomiast stanowiło podstawę do wydania przez Burmistrza Miasta decyzji z dnia 13 marca 2002r. o wykreśleniu z ewidencji działalności gospodarczej z dniem 13 marca 2002r. wpisu dotyczącego działalności prowadzonej przez skarżącego. W konsekwencji powyższego skarżący utracił status przedsiębiorcy w rozumieniu art.2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.
Skoro zatem R. K., składając wniosek z dnia 18 listopada 2002r. o restrukturyzację należności nie był przedsiębiorcą w rozumieniu przytoczonych powyższej przepisów, organ podatkowy słusznie stwierdził brak podstaw do zastosowania w sprawie ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców.
Nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia art.97§1 pkt 4 i art.156§1 pkt 2 k.p.a. oraz art.201§1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Organy podatkowe nie mogły naruszyć wymienionych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, albowiem zgodnie z art.9 ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców, do restrukturyzacji stosuje się odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej w zakresie należności podatkowych, chyba że ustawa stanowi inaczej. W rozpoznanej sprawie nie było również podstaw do zawieszenia postępowania, na podstawie art. 201§1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, gdyż - wbrew twierdzeniom skarżącego - rozstrzygnięcie sprawy i wydanie decyzji nie było uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd. Okoliczność uruchomienia przez skarżącego nadzwyczajnego (wznowieniowego) trybu postępowania przed sądem powszechnym pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie. Podkreślić należy w tym miejscu ponownie, iż zaskarżona decyzja wydana została w oparciu o decyzję Burmistrza Miasta o wykreśleniu z ewidencji działalności gospodarczej wpisu dotyczącego działalności prowadzonej przez R. K. Z chwilą dokonania tego wykreślenia skarżący zaprzestał wykonywania we własnym imieniu działalności gospodarczej, stracił zatem status przedsiębiorcy w rozumieniu ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców.
Dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, Sąd nie stwierdził tego rodzaju naruszeń, które skutkować musiałyby uchyleniem wydanego rozstrzygnięcia. W związku z powyższym na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270) należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło