III SA 2239/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Bogusław Szumacher Sędziowie WSA: - Andrzej Błesiński (spr.) - Tadeusz Piskozub Protokolant - Paweł Guziur po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2004r. sprawy ze skargi A. M. na postanowienie Izby Skarbowej z dnia "[...]"r. Nr "[...]" w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, oddala skargę. 1 III SA 2239/03 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia 11 grudnia 2001r. Nr "[...]" Urząd Skarbowy w O. odmówił A. M. umorzenia zaległości podatkowej w kwocie 3.410 zł z tytułu podatku od towarów i usług za okres od stycznia do września 2001r. wraz z należnymi odsetkami za zwłokę. Z powodu niemożności doręczenia decyzji adresatowi przesyłka Urzędu Skarbowego została doręczona w dniu 14 grudnia 2001r. sąsiadce A. M., która podjęła się oddania pisma adresatowi. Powyższa decyzja zawierała pouczenie odnośnie trybu odwoławczego. W dniu 31 grudnia 2001r. sąsiadka przekazała przyjętą decyzję skarżącej. Odwołanie od decyzji Urzędu Skarbowego skarżąca wniosła - złożyła osobiście w Urzędzie Skarbowym w O. w dniu 18 stycznia 2002r. Postanowieniem z dnia 8 marca 2002r. "[...]" Izba Skarbowa w O. stwierdziła, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu określonego w art. 223§2 ust 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 137, poz. 926 ze zm.) w związku z czym pozostawiono je bez merytorycznego rozpatrzenia. W uzasadnieniu Izba wskazała, że decyzję doręczono w dniu 14 grudnia, w związku z czym termin wyznaczony na wniesienie odwołania upłynął 28 grudnia 2001r. Odwołanie natomiast strona złożyła w siedzibie Urzędu Skarbowego w O. w dniu 18 stycznia 2002r. czym uchybiła 14 - dniowemu terminowi do wniesienia odwołania. Na powyższe postanowienie Izby Skarbowej w O. skargę wniosła A. M. Z treści skargi wynika, iż skarżąca zarzuca naruszenie przepisów postępowania. Tłumaczy z jakich przyczyn nie złożyła odwołania w wymaganym terminie. Zdaniem skarżącej nie mogła złożyć odwołania do dnia 28 grudnia 2001r. ponieważ nie było jej w tym czasie w O. i nie wiedziała o doręczonej decyzji. Następnie po przekazaniu jej przez sąsiadkę przesyłki z Urzędu Skarbowego, wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania i oczekiwała na odpowiedź organu I instancji z wyznaczonym terminem do wniesienia odwołania. Twierdzi, iż przedmiotowe odwołanie złożyła w terminie tj. 18 stycznia 2002r. po otrzymaniu w dniu 10 stycznia 2002r. oczekiwanej odpowiedzi z Urzędu Skarbowego (k.37 - pismo o przekazaniu Izbie Skarbowej podania A. M ). W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w O. wniosła o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Organ odwoławczy z urzędu bada zachowanie terminu do wniesienia odwołania. Uchybienie bowiem tego terminu prowadzi do ostateczności decyzji, w konsekwencji wyłącza dopuszczalność jej skontrolowania w zwyczajnym postępowaniu odwoławczym, co najwyżej może ewentualnie wówczas wchodzić w rachubę kontrola w trybie nadzwyczajnym. Przepis art. 223§2 Ordynacji podatkowej przewiduje czternastodniowy termin do wniesienia odwołania. Termin ten liczy się od dnia doręczenia decyzji stronie. Zasadniczą kwestią jest ustalenie, czy decyzja organu I instancji, od której odwołanie złożyła A. M. została doręczona w sposób prawidłowy oraz czy zawiera prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie wniesienia środka odwoławczego. Analiza akt podatkowych prowadzi do potwierdzenia powyższych kwestii. Decyzję wydaną przez Urząd Skarbowy w O. w dniu 11 grudnia 2001r. doręczono w dniu 14 grudnia 2001 r., kierując ją do A. M. na adres jej zamieszkania. Decyzję tę odebrała i potwierdziła własnoręcznym podpisem sąsiadka skarżącej D. M. Decyzja w przedostatnim zdaniu uzasadnienia zawiera prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie wniesienia odwołania. Stosownie do art. 149 Ordynacji podatkowej - w przypadku nieobecności adresata w mieszkaniu, pisma doręcza się za pokwitowaniem dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, gdy osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Pod pojęciem "nieobecności adresata w mieszkaniu" należy rozumieć każde spowodowane przejściowymi okolicznościami niezastanie odbiorcy w miejscu, które jest właściwe dla doręczeń. Skoro na druku potwierdzenia odbioru znajduje się informacja, że D. M. podjęła się oddać przesyłkę adresatowi, zaś decyzja odpowiada wymogom normatywnym w zakresie pouczenia o terminie i sposobie złożenia odwołania (art. 210 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej) oznacza to, że decyzję doręczono w sposób prawidłowy, zgodny z przepisami art. 149 i art. 152 ww. ustawy. W świetle utrwalonego orzecznictwa czasowa nieobecność adresata w miejscu zamieszkania nie wyklucza możliwości doręczenia decyzji w sposób prawnie skuteczny, chociaż nie będzie to doręczenie właściwe, lecz zastępcze. W przedmiotowej sprawie, stosownie do art. 223 § 2 Ordynacji podatkowej termin do wniesienia odwołania rozpoczął swój bieg w dniu 15 grudnia 2001 r., natomiast data 28 grudnia 2001 r. była ostatnim dniem terminu do skutecznego złożenia odwołania. Data doręczenia zastępczego jest miarodajna do oceny, czy środek odwoławczy wniesiony został w terminie ustawowym. Okoliczność, że przesyłka nie dotarła w stosownym czasie do rąk adresata, nie ma wpływu na bieg terminu do wniesienia odwołania. W rozpoznawanej sprawie ustawowy termin do złożenia odwołania upłynął zanim adresatka otrzymała przeznaczoną dla niej przesyłkę, w tej sytuacji pozostawało jedynie złożenie wniosku o przywrócenie uchybionego terminu, co też skarżąca uczyniła składając w dniu 2 stycznia 2002r. stosowne podanie. W kwestii tej zapadło odrębne postanowienie Izby Skarbowej, zaskarżone do sądu przez podatniczkę. Okoliczność ta - w świetle wcześniejszych wywodów nie sprawiła jednak, że dla A. M. ponownie otworzył się termin do złożenia odwołania. Całkowicie bezpodstawne są nadto twierdzenie skarżącej; jakoby nie była pouczona o terminie wniesienia odwołania i powoływanie się przy tym na pismo Urzędu Skarbowego w O. z dnia 7 stycznia 2002r., otrzymane 10 stycznia 2004r. Pismo to nie ma charakteru decyzji (postanowienia) a było tylko tzw. pismem przewodnim, przy którym przedstawiono Izbie Skarbowej według właściwości podanie skarżącej o przywrócenie terminu. Jako strona postępowania, skarżąca otrzymała to pismo do wiadomości. Z tych względów Izba Skarbowa prawidłowo ustaliła, że odwołanie, które wpłynęło do organu I instancji w dniu 18 stycznia 2002 r. zostało wniesione z przekroczeniem terminu ustawowego. Na marginesie zauważyć należy, iż uchybienie to miałoby również miejsce licząc przedmiotowy termin od dnia 2 stycznia 2002r. tj. dnia w którym wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu skarżąca winna była dokonać czynności (wnieść odwołanie), dla której przewidziano dany termin. Przekroczenie terminu wniesienia odwołania ma miejsce także w przypadku liczenia tego terminu od daty faktycznego przekazania skarżącej decyzji przez sąsiadkę tj. od 31 grudnia 2001r. W myśl art. 1§2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sąd administracyjny zaskarżone postanowienie kontroluje jedynie z punktu widzenia zgodności z prawem. Z przedstawionych wyżej wywodów wynika, że zaskarżone postanowienie prawu odpowiada. W tej sytuacji skarga nie zasługuje na uwzględnienie i jako taka podlega oddaleniu. Wobec powyższego na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) należało orzec jak w sentencji.