III SA 425/02
WyrokWSA w Olsztynie2004-02-03
Skład orzekający: Grzegorz Borkowski, Andrzej Błesiński, Renata Kantecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie zastępcze decyzji podatkowej, dokonane zgodnie z art. 150 Ordynacji podatkowej, jest skuteczne i wyznacza prawidłowy termin do wniesienia odwołania, nawet jeśli strona odebrała decyzję osobiście w urzędzie po upływie terminu awizowania?Ratio decidendi
Doręczenie zastępcze decyzji podatkowej, dokonane zgodnie z art. 150 Ordynacji podatkowej, jest skuteczne i wyznacza prawidłowy termin do wniesienia odwołania. Osobiste odebranie decyzji w urzędzie po upływie terminu awizowania nie niweczy skuteczności wcześniejszego doręczenia zastępczego i nie może być podstawą do uznania odwołania wniesionego po terminie za dopuszczalne.Stan faktyczny
Urząd Skarbowy wydał decyzje podatkowe w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 1997 i 1998. Decyzje wysłano na adres pełnomocnika strony, ale nie zostały odebrane. Następnie decyzje zostały odebrane osobiście przez stronę w Urzędzie Skarbowym. Izba Skarbowa stwierdziła uchybienie terminu do wniesienia odwołania, uznając, że doręczenie zastępcze było skuteczne. Strona wniosła skargi, zarzucając błędy w doręczeniu i wskazując na datę osobistego odbioru jako wiążącą dla terminu odwołania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Grzegorz Borkowski Sędziowie: Sędzia WSA - Andrzej Błesiński (spr.) Asesor WSA - Renata Kantecka Protokolant - Paweł Guziur po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lutego 2004 r. sprawy ze skarg A. L. na postanowienia Izby Skarbowej z dnia 25 stycznia 2002r. Nr "[...]" i Nr "[...]" w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia środka odwoławczego w sprawie o podatek dochodowy od osób fizycznych za 1997 i 1998r. oddala skargi.
1 III SA 425/02
U Z A S A D N I E N I E
Dnia 5 października 2001r. Urząd Skarbowy wydał dwie decyzje dotyczące zobowiązania podatkowego A. L. w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1997 (decyzja "[...]") oraz za rok 1998 (decyzja "[...]").
Decyzje zostały wysłane na adres pełnomocnika strony A. L., pomimo awizowania nie zostały odebrane. W dniu 9 listopada 2001r powyższe decyzje zostały odebrane osobiście przez A. L. w Urzędzie Skarbowym. Pełnomocnik została poinformowana o doręczeniu zastępczym oraz o biegnącym terminie do wniesienia odwołania (k. 62 t. I, k. 73 t.II) Odwołania od decyzji Urzędu Skarbowego strona skarżąca wniosła - nadała na poczcie w dniu 22 listopada 2001r.
Postanowieniami z dnia 25 stycznia 2002r. ("[...]", "[...]") Izba Skarbowa stwierdziła, że odwołania zostały wniesione z uchybieniem terminu określonego w art. 223§2 ust 1 Ordynacji podatkowej w związku z czym pozostawiono je bez merytorycznego rozpatrzenia. W uzasadnieniu Izba wskazała, że decyzje doręczono zgodnie z art. 150§1 pkt 1 i § 2 o.p. W świetle tego artykułu obie decyzje zostały skutecznie doręczone.
Decyzja znak: "[...]" została doręczona w dniu 02.11.2001r. tj. po upływie 7 dniowego okresu przechowywania przez pocztę. Poczta bowiem przesyłkę - decyzję US awizowała dnia 26.10.2001r (k. 61 t. I). Przesyłkę zwrócono Urzędowi Skarbowemu z powodu nie odebrania w terminie (dnia 03.11.2001r.). Ustawowy termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 16.11.2001r. Natomiast odwołanie wniesiono dnia 22.11.2001r., czyli z uchybieniem terminu do jego wniesienia, bez wniosku o jego przywrócenie.
Decyzja znak: "[...]" została doręczona w dniu 30.10.2001r. tj. po upływie 7 dniowego okresu przechowywania przez pocztę. Poczta bowiem przesyłkę - decyzję US awizowała dnia 23.10.2001r (k. 72 t. II). Przesyłkę zwrócono Urzędowi Skarbowemu z powodu nie odebrania w terminie (dnia 31.10.2001r.). Ustawowy termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 13.11.2001r. Natomiast odwołanie wniesiono dnia 22.11.2001r., czyli z uchybieniem terminu do jego wniesienia, bez wniosku o jego przywrócenie.
Na powyższe postanowienia Izby Skarbowej skargi wniosła A. L..
W skargach strona skarżąca powołując się na art. 150§2 o.p. zarzuca, iż jej pełnomocnik (A. L.) nie otrzymała powiadomień we wskazanych miejscach. Podnosi też, iż data osobistego odebrania decyzji przez jej pełnomocnika w Urzędzie Skarbowym w dniu 09.11.2001r. jest wiążąca dla wyznaczenia terminu określonego w art. 223§2 pkt 1 o.p. Dlatego też zdaniem strony skarżącej ustawowy termin do wniesienia odwołania upłynął dnia 23.11.2001r. Skargi podnoszą nadto przekroczenie przez organ podatkowy ustawowego terminu dwóch miesięcy do załatwienia sprawy w postępowaniu odwoławczym.
W odpowiedzi na skargi Izba Skarbowa wniosła o ich oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zawarte w zaskarżonych postanowieniach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje:
Skargi nie zasługują na uwzględnienie.
Organ odwoławczy z urzędu bada zachowanie terminu do wniesienia odwołania. Uchybienie bowiem tego terminu prowadzi do ostateczności decyzji, w konsekwencji wyłącza dopuszczalność jej skontrolowania w zwyczajnym postępowaniu odwoławczym, Co najwyżej może ewentualnie wówczas wchodzić w rachubę kontrola w trybie nadzwyczajnym.
Przepis art. 223§2 o.p. przewiduje czternastodniowy termin do wniesienia odwołania. Termin ten liczy się od dnia doręczenia decyzji stronie.
W sprawie objętej postępowaniem przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym skarżąca działała przez pełnomocnika, stąd też organ pierwszej instancji doręczając decyzje z dnia 5 października 2001r zgodnie z treścią art. 145§2 o.p. wysłał je na adres pełnomocnika. W związku z tym, że nie można było dokonać doręczenia właściwego, a więc do rąk adresata (art. 148 o.p.), przesyłkę organu pierwszej instancji złożono na okres siedmiu dni w urzędzie pocztowym, a zawiadomienie o tym pozostawiono w oddawczej skrzynce pocztowej pełnomocnika. W takim wypadku, stosownie do art. 150§2 o.p., doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia tego okresu. Tak więc Izba Skarbowa jako organ odwoławczy słusznie uznała, że odebranie przez pełnomocnika w dniu 9 listopada 2001r w Urzędzie Skarbowym przedmiotowych decyzji nie wywarło skutku proceduralnego i nie mogło zniweczyć skuteczności dokonanego wcześniej doręczenia.
Prawidłowo dokonane zastępcze doręczenie jest równoważne w skutkach z doręczeniem właściwym, gdzie dokument doręczany rzeczywiście trafia do rąk adresata, tak aby ten mógł się z nim zapoznać (por. wyrok NSA w sprawie V SA 2002/00).
Decyzję pierwszoinstancyjną doręczono pełnomocnikowi skarżącej w trybie art. 150 o.p., dlatego też datą tego doręczenia jest data, w której upłynął termin odbioru tego pisma w urzędzie pocztowym, tj. dzień 02.11.2001r (decyzja "[...]") i dzień 30.10.2001r. (decyzja "[...]"). Jeżeli zatem odwołanie wniesiono dopiero w dniu 22 listopada 2001r., to nie ulega wątpliwości, że skarżąca uchybiła terminowi do dokonania tej czynności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie nie dopatrzył się także bezczynności organu podatkowego. Stosownie do treści art. 139§3 o.p. załatwienie sprawy w postępowaniu odwoławczym powinno nastąpić nie później niż w ciągu 2 miesięcy od dnia otrzymania odwołania przez organ odwoławczy. Przedmiotowe odwołania wpłynęły do Izby Skarbowej dnia 30.11.2001r. Natomiast zaskarżone postanowienia wydane zostały 25 stycznia 2002r. Nie doszło zatem do naruszenia wskazanego przepisu.
W myśl art. 1§2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny zaskarżone postanowienia kontroluje jedynie z punktu widzenia zgodności z prawem. Z przedstawionych wyżej wywodów wynika, że zaskarżone postanowienia prawu odpowiadają. W tej sytuacji skargi nie zasługują na uwzględnienie i jako takie podlegają oddaleniu. Wobec powyższego na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło