IV SA 2466/02

WyrokWSA w Olsztynie2004-01-28

Skład orzekający: Eugeniusz Mzyk, Zbigniew Ślusarczyk, Irena Szczepkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia może zostać utrzymane w mocy, jeśli tytuł wykonawczy (nakaz rozbiórki) dotyczy dwóch osób (małżonków), a grzywna została nałożona tylko na jedną z nich, bez wyjaśnienia kwestii podziału majątku lub zmiany podmiotu zobowiązanego?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji, uznając, że zachodzi sprzeczność w rozstrzygnięciu organu I instancji, gdyż grzywna została nałożona na jedną osobę, podczas gdy tytuł egzekucyjny dotyczył obu małżonków. Ponadto, organ nie wyjaśnił wszystkich okoliczności sprawy, w tym potencjalnej zmiany podmiotu zobowiązanego do wykonania nakazu rozbiórki po ewentualnym podziale majątku, co uzasadnia uchylenie postanowień na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c PPSA.
Stan faktyczny
Skarżący J. G. (właściwie J. U.) zaskarżył postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o nałożeniu na niego grzywny w celu przymuszenia w kwocie 15.120 zł z powodu uchylania się od wykonania nakazu rozbiórki budynku. Skarżący kwestionował zasadność nałożenia grzywny po tak długim czasie od wydania nakazu rozbiórki. Organ II instancji podtrzymał swoje stanowisko, wskazując na prawomocną decyzję nakazującą rozbiórkę.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sędzia WSA Asesor Protokolant Eugeniusz Mzyk Zbigniew Ślusarczyk Irena Szczepkowska (sprawozdawca) Karolina Alboszta po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi J. G. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" r., Nr "[...]" w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia- I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. 2 IV SA 2466/02 UZASADNIENIE Postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia 22 kwietnia 2002r., nr "[...]"., wydanym na podstawie art. 32 i art. 122 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 1991r. Nr 36 póz. 161 z późn. zm.) nałożono na skarżącego J. U. grzywnę w celu przymuszenia w kwocie 15.120 zł. W uzasadnieniu tego postanowienia stwierdzono, że J. U. uchyla się od wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, znak: "[...]" z dnia l sierpnia 2001r., wystawionym przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. Postanowieniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia 23 maja 2002 r., nr: "[...]", wydanym po rozpatrzeniu zażalenia J. U., na podstawie art.138 § l pkt l w zw. z art. 144 Kpa, utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu postanowienia organ II instancji stwierdził: "Państwo A. i J. U. samowolnie, bez wymaganego przepisami Prawa budowlanego pozwolenia na budowę wybudowali samowolnie budynek drewniany na działce rolnej nr 152/27, położonej w obrębie miejscowości L., gmina D. Kierownik Urzędu Rejonowego w S. w dniu 15.09.1994 r. wydał decyzję, znak: "[...]" nakazującą rozbiórkę przedmiotowego obiektu. Wojewoda O. decyzją z dnia 26.10.1994r., znak: "[...]" utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 2.09.1996 r. sygn. akt "[...]" umorzył postępowanie sądowe, ponieważ skarżący wycofał skargę. Tak więc decyzja nakazująca rozbiórkę podlega wykonaniu. Ponieważ dotychczas nie został dobrowolnie wykonany obowiązek nałożony decyzją organu I instancji z dnia 15.09.1994 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. po uprzednim upomnieniu wydał w dniu 22.04.2002r. postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. W prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym nie stwierdzono uchybień." Skargę na powyższe postanowienie do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł J. U. argumentując, że Gmina D. przekwalifikowała grunty, na których wybudowany jest jego domek na grunty letniskowe i pobiera za działkę oraz domek letniskowy opłaty roczne. Nie rozumie jakimi powodami kierował się Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakładając na niego, po siedmiu latach od wydania nakazu rozbiórki, grzywnę. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Powyższa skarga, w związku z reformą sądownictwa administracyjnego, podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie na podstawie art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, póz.1271, z późn. zm.) Skargę należy uwzględnić, aczkolwiek z innych niż w niej podano przyczyn. Stosownie do art. 134 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270) Sąd nie jest związany granicami skargi i z urzędu wziął pod uwagę, że zachodzi sprzeczność w samym rozstrzygnięciu organu I instancji. W osnowie bowiem postanowienia organu I instancji nałożono grzywnę na J. U., gdy tymczasem z uzasadnienia tej decyzji wynika, że tytuł egzekucyjny (nakaz rozbiórki) dotyczy J. i A. U. Nie wiadomo również przeciwko komu wystawiony został tytuł egzekucyjny. Już tylko z tego względu zaskarżone postanowienie podlega uchyleniu na podstawie art. 145§ l pkt l lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Niezależnie od tego należało wziąć pod uwagę, że tytuł wykonawczy dotyczy w ogóle J. i A. U. Poza tym z pisma skarżącego, nazwanego "wnioskiem o umorzenie", które organ potraktował jako zażalenie, wynikałoby, że pomiędzy J. U. i A. U. toczy się postępowanie przed sądem powszechnym o podział majątku dorobkowego. Nie sposób wykluczyć, że w wyniku podziału majątku dorobkowego działka, na której zbudowany został obiekt budowlany podlegający rozbiórce, przyznana została jednemu z małżonków. Kwestia ta wymaga jednak wyjaśnienia, co w konsekwencji uzasadnia zarzut wydania zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu pierwszej instancji przed wyjaśnieniem wszystkich okoliczności sprawy. Należy bowiem mieć na uwadze, że upomnienie nosi datę 25 sierpnia 1995 r., natomiast nałożenie grzywny w celu przymuszenia podjęte zostało w dniu 22 kwietnia 2002 r. O ile w upomnieniu z 1995 r. wymienieni zostali jako zobowiązani A. i J. U., to nałożenie kary grzywny dotyczy tylko J. U. Trudno zatem mówić o skutecznym upomnieniu. W związku z tym nasuwa się pytanie czy można w ogóle mówić o tytule wykonawczym nadającym się do wykonania w odniesieniu do konkretnej osoby. Nie wiadomo poza tym jakie czynności podejmowane były w dacie od 1995 r. do 2002 r. Nie sposób wykluczyć, że doszło do zmiany podmiotu zobowiązanego do wykonania nakazu rozbiórki a w takim przypadku powinno dojść do ponownego skierowania upomnienia z dołączeniem tytułu wykonawczego. Nie wiadomo również czy podmioty zobowiązane do wykonania nakazu rozbiórki wniosły zarzuty dotyczące postępowania egzekucyjnego. Już na marginesie dotychczasowych uwag podnieść należy, że upomnienie z dnia 25 sierpnia 1995 r. nie pozostaje w pełnej zgodności z treścią tytułu egzekucyjnego (decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia 15 września 1994 r.). Decyzja nakazująca rozbiórkę wymienia tylko działkę, na której został zbudowany obiekt budowlany i nie określa osoby zobowiązanej do wykonania nakazu rozbiórki. Kwestia ta wymaga również rozważenia i poczynienia dodatkowych ustaleń. Z powyższych przyczyn na podstawie art. 145 § l pkt l lit. c przywołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania sądowego uzasadnia przepis art. 200 powołanego Prawa przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło