IV SA 2482/03
WyrokWSA w Olsztynie2004-10-21
Skład orzekający: Tadeusz Lipiński, Hanna Raszkowska, Beata Jezielska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wznowienia postępowania administracyjnego, uznając, że wnioskodawca nie posiada przymiotu strony w sprawie dotyczącej ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji liniowej, która może oddziaływać na jego nieruchomość sąsiednią?Ratio decidendi
Organy administracji obu instancji błędnie odmówiły wznowienia postępowania, uznając brak interesu prawnego skarżącego. Sąd uznał, że skarżący, jako właściciel nieruchomości sąsiedniej, może posiadać interes prawny w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji liniowej, zwłaszcza w kontekście alternatywnych sposobów realizacji tej inwestycji (linia napowietrzna vs. kablowa). Brak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia rzeczywistego wpływu inwestycji na nieruchomość skarżącego stanowi naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżący Z. Z. złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną Wójta Gminy E. z dnia 23 sierpnia 2002 r. w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla budowy linii energetycznej. Organy obu instancji odmówiły wznowienia, uznając, że skarżący nie jest stroną postępowania, ponieważ nie wykazał swojego interesu prawnego. Skarżący odwołał się, zarzucając naruszenie zasady czynnego udziału strony i brak odniesienia się do jego argumentów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy E. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 10 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Sędzia WSA Hanna Raszkowska Asesor WSA Beata Jezielska (spr.) Protokolant Grzegorz Klimek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2004 r., sprawy ze skargi Z. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" r. nr "[...]" w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 10 złotych (dziesięć) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
2 IV SA 2482/03
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 6 lutego 2003r. Wójt Gminy E. odmówił wznowienia postępowania z wniosku Z. Z. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Wójta Gminy E. z dnia 23 sierpnia 2002r. nr "[...]" w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu na realizację zamierzenia polegającego na budowie linii energetycznej napowietrznej lub kablowej SN-15kV i NN-0,4 kV wraz z napowietrzną stacją transformatorową celem zasilenia gminnej stacji uzdatniania wody, uznając iż wnioskodawca nie jest stroną tego postępowania. Podano, iż Z. Z. nie jest właścicielem, ani użytkownikiem wieczystym działek na których planowana jest przedmiotowa inwestycja, a jedynie współwłaścicielem działek sąsiadujących z tym terenem. Wyjaśniono, iż przewód linii kablowej energetycznej niskiego napięcia ułożony będzie w gruncie na głębokości 0,8 -l m poniżej poziomu terenu, a jego realizacja i funkcjonowanie w żaden sposób nie będzie miało wpływu na sąsiednie tereny. Ponadto wskazano, iż działka, na której planowana jest budowa nowej linii energetycznej jest drogą gminną, a zgodnie z art. 43 ust. l ustawy o drogach publicznych obiekty budowlane przy drogach gminnych poza terenem zabudowanym powinny być usytuowane w odległości od istniejącej zewnętrznej krawędzi jezdni betonowej w odległości nie mniejszej niż 15 m. Zatem z mocy prawa ograniczona jest możliwość ewentualnego inwestowania przez Z. Z. na należącej do niego działki. Takich ograniczeń nie rodzą zaś same plany budowy kabla energetycznego. Podniesiono, iż wnioskodawca wielokrotnie stwierdzał iż nie wyraża zgody na realizację zasilania energetycznego gminnej stacji uzdatniana wody poprzez należące do niego tereny z powodu własnych planów inwestycyjnych i wskazywał na możliwość realizacji budowy zasilania energetycznego stacji przez tereny będące własnością gminy, zaś przedmiotowa decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu czyni zadość tym zastrzeżeniom i uwagom i nie narusza jego interesów. W ocenie organu poczynania wnioskodawcy mają na celu utrudnianie, a nawet uniemożliwianie wypełniania przez gminę E. jej ustawowych obowiązków co do realizacji celów publicznych, a ponadto mają na celu zatuszowanie działalności gospodarczej prowadzonej przez Z. Z. polegającej na nielegalnym pozyskiwaniu i sprzedaży piasku z terenów nie przeznaczonych na ten cel w
miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, bez wymaganej koncesji. Zatem wnioskodawca rości sobie prawo do ingerencji w plany zagospodarowania sąsiedniego terenu, sam naruszając te ustalenia i zasady współżycia społecznego.
Od tej decyzji odwołał się Z. Z. Zarzucił naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, wskazując iż uniemożliwiło mu to przedstawienie swojego stanowiska.
Decyzją z dnia 14 kwietnia 2003r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w E. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano, iż decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu określa w sposób wiążący między innymi dopuszczalny na danym terenie rodzaj inwestycji. W związku z tym może ona wkraczać w sferę praw i obowiązków właściciela nieruchomości i z reguły będzie on uprawniony do występowania w charakterze strony w postępowaniu dotyczącym ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Nie można także wykluczyć udziału w takim postępowaniu właściciela nieruchomości sąsiedniej, jednakże nie w każdym wypadku będzie on korzystał z przymiotu strony. Jeżeli bowiem zmiana sposobu zagospodarowania terenu nie jest związana z jego zabudową, wówczas nie może ona wpływać na sferę interesów właściciela sąsiedniej nieruchomości. W ocenie organu także nie każda budowa będzie rodziła takie uprawnienia. Wskazano, iż nawet w przypadku inwestycji o szczególnej uciążliwości nie można wykluczyć, iż oddziaływanie to nie będzie wykraczać poza teren nieruchomości, na którym realizowana jest inwestycja, a wówczas właściciel nieruchomości sąsiedniej nie będzie miał przymiotu strony. W związku z tym właściciel nieruchomości sąsiedniej winien wykazywać swój interes prawny w konkretnej sprawie i w konkretnych okolicznościach. Wskazano, iż z treści decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wynika, iż dotyczy ona inwestycji liniowej, polegającej na budowie linii energetycznej napowietrznej lub kablowej wraz z napowietrzną stacją transformatorową celem zasilania gminnej stacji uzdatniania wody. Skarżący opiera swój interes prawny na niezgodności budowy gminnej stancji uzdatniania wody na tym terenie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a ponadto na jej usytuowaniu na terenie byłej fermy świń. Jednakże planowane zamierzenie dotyczy budowy części składowej infrastruktury technicznej, dla której plan nie wyznacza terenów innych poza tymi, na których ma być realizowana inwestycja. Ponadto wnioskodawca nie wskazuje w jaki sposób realizacja tego zamierzenia może ograniczyć bądź wyłączyć normalne korzystanie z nieruchomości, której jest właścicielem, podnosząc jedynie
iż sprzeczność interesów między rolniczym przeznaczeniem terenu, a nierolniczym jego wykorzystaniem powoduje spory między nim a organami samorządowymi. W ocenie organu realizacja zamierzonej inwestycji w żaden sposób nie ograniczy sposobu korzystania z nieruchomości przez skarżącego, zwłaszcza biorąc pod uwagę fakt iż decyzja zawiera alternatywną możliwość budowy linii kablowej lub napowietrznej. Wyjaśniono przy tym, iż okoliczność uznania Z. Z. za stronę postępowania o wydanie pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji nie ma znaczenia, gdyż wybór jednego z alternatywnych sposobów realizacji zamierzenia mógł mieć wpływ na sposób korzystania z nieruchomości i w związku z tym uznania go za stronę przez organ prowadzący to postępowanie.
Na tę decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w E. skargę wniósł Z. Z., zarzucając naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Podniósł, iż w zaskarżonej decyzji w ogóle nie odniesiono się do jego argumentów zawartych w odwołaniu. Ponadto wyjaśnił, iż nie wypowiadał się w kwestii prawa materialnego, gdyż nie miał możliwości przedstawienia swoich racji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w E. podtrzymało swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skargi wyjaśniono, iż zasada czynnego udziału stron wyrażona w art. 10 Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczy także postępowania wznowieniowego, lecz postępowanie w niniejszej sprawie nie zostało wznowione. Natomiast skarżący nie wskazał na czym miałoby polegać naruszenie innych przepisów, o których mowa w skardze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 póz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi. Stąd też pomimo wniesienia skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie orzeczenie zapadło w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie.
Podnieść należy, iż w myśl art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 póz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zatem rozpoznając skargę na decyzję Sąd dokonuje jedynie oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź też procesowego, jeżeli mogło mieć to wpływ na treść rozstrzygnięcia.
W niniejszej sprawie organy administracji obydwu instancji odmówiły wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu na realizację zamierzenia polegającego na budowie linii energetycznej napowietrznej lub kablowej uznając, iż skarżący nie jest stroną tego postępowania. W ocenie organów bowiem skarżący nie wykazał swojego interesu prawnego w sprawie. Z takim stanowiskiem nie można się zgodzić.
Podnieść należy, iż słusznie w swoich wywodach organ odwoławczy oparł się na rozważaniach zawartych w uzasadnieniu uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 września 1995r. (sygn. akt IV SA 13/95 opublik. NSA 1995 nr 4 póz. 154), w której stwierdzono iż stronami postępowania administracyjnego o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu mogą być właściciele lub użytkownicy wieczyści sąsiednich działek. Przy czym wskazać należy, iż z treści uzasadnienia tej uchwały wynika, iż właściciel nieruchomości sąsiedniej będzie stroną w postępowaniu o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu zawsze, gdy zmiana sposobu zagospodarowania terenu może wpływać na sferę jego interesów właścicielskich. Przy czym ocena istnienia bądź braku interesu prawnego właściciela nieruchomości sąsiedniej winna być dokonywana na tle stanu faktycznego konkretnej sprawy. Podnieść jednak należy, iż organy odmówiły wznowienia postępowania stwierdzając już na tym etapie postępowania oczywisty brak interesu prawnego po stronie skarżącego. Trudno jednak uznać, iż ocena ta została dokonana na tle całokształtu stanu faktycznego sprawy. Organy nie przeprowadziły bowiem żadnego postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia, czy przedmiotowa inwestycja będzie w jakikolwiek sposób oddziaływać na sposób korzystania z nieruchomości przez skarżącego, a tym samym czy ma on interes prawny w niniejszej sprawie. Ponadto organ odwoławczy uznał, iż z uwagi na alternatywny sposób przeprowadzenia linii energetycznej określony w przedmiotowej decyzji, sposób korzystania z nieruchomości sąsiedniej przez skarżącego nie
zostanie ograniczony. Jednakże w ocenie Sądu właśnie ta okoliczność może mieć istotne znaczenie dla istnienia interesu prawnego skarżącego. Przy czym organ ograniczył swoje rozważania do kwestii oddziaływania zamierzonej inwestycji na nieruchomość sąsiednią tylko w zakresie jej realizacji w postaci linii kablowej, pomijając zupełnie fakt iż decyzja uprawnia także do alternatywnego poprowadzenia linii napowietrznej. Ponadto stanowisko organu odwoławczego nie jest konsekwentne. Skoro bowiem organy architektoniczno-budowlane orzekające w przedmiocie pozwolenia na budowę mogły - w ocenie organu odwoławczego - uznać skarżącego za stronę tego postępowania z powodu przyjęcia jednego z alternatywnych sposobów realizacji zamierzenia, co może mieć wpływ na korzystanie z nieruchomości sąsiedniej, to sam dopuścił możliwość oddziaływania zamierzonej inwestycji na nieruchomość należącą do skarżącego w przypadku realizacji jednego z jej wariantów. Niewątpliwie zatem istnienie, bądź brak interesu prawnego skarżącego wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, zgodnie z dyspozycją art. 7 i 77 § l Kodeksu postępowania administracyjnego, co możliwe jest dopiero po wznowieniu postępowania.
Wobec powyższego uznać należy, iż zaskarżona decyzja a także decyzja ją poprzedzająca zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy w oparciu o art. 145 § l pkt l lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 póz. 1270) Sąd orzekł jak w sentencji wyroku, zasądzając koszty stosownie do art. 200 tej ustawy. Sąd podjął rozstrzygnięcia w przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło