IV SA 2582/03
WyrokWSA w Olsztynie2004-07-29
Skład orzekający: Janina Kosowska, Maria Matyja, Beata Jezielska, Romualda Gumińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej ma kompetencje do wydania pozwolenia na użytkowanie samowolnie wykonanych instalacji grzewczych, jeśli nie zachodzą przesłanki określone w art. 55 Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej nie posiada kompetencji do wydania pozwolenia na użytkowanie samowolnie wykonanych instalacji grzewczych, jeśli nie zachodzą przesłanki określone w art. 55 Prawa budowlanego. W takiej sytuacji postępowanie w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie powinno zostać umorzone jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 Kpa.Stan faktyczny
Inwestorzy zwrócili się o pozwolenie na użytkowanie samowolnie wykonanych instalacji grzewczych. Starosta B. wydał pozwolenie, uznając, że instalacja jest bezpieczna. Wojewoda uchylił decyzję Starosty i umorzył postępowanie, uznając brak podstaw prawnych do wydania pozwolenia. Inwestorzy zaskarżyli decyzję Wojewody do WSA, kwestionując jej zasadność. WSA rozpoznał sprawę, biorąc pod uwagę reformę sądownictwa administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sędzia SO del. Asesor WSA Protokolant Janina Kosowska (spr.) Maria Matyja Beata Jezielska Romualda Gumińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lipca 2004 r., sprawy ze skargi J. B. i S. K. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie instalacji grzewczej - oddala skargę.
We wniosku z dnia 11 kwietnia 2003 r. J. B. i S. K. zwrócili się do Starosty B. z prośbą o wydanie pozwolenia na użytkowanie instalacji grzewczych w lokalach mieszkalnych nr 8/1 i nr 8/5 w budynku mieszkalnym wielorodzinnym w miejscowości P., gmina B.
Po rozpatrzeniu wniosku, Starosta B., działając na podstawie art. 59 ust. l w związku z art. 49 ust. l i art. 58 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r., Nr 106, póz. 1126 ze zm.), decyzją z dnia 17 kwietnia 2003 r., udzielił wskazanym wyżej inwestorom pozwolenia na użytkowanie samowolnie wykonanych robót budowlanych, polegających na wykonaniu instalacji grzewczych etażowych we wskazanych wyżej lokalach mieszkalnych. W uzasadnieniu wskazał, że postanowieniem z dnia 17 lutego 2003 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 listopada 2002 r., "[...]", nakazał opracowanie orzeczenia o stanie technicznym instalacji ogrzewania etażowego w lokalach mieszkalnych nr 8/1 i nr 8/5. Z przedłożonego orzeczenia wynika, że instalacja spełnia swoje podstawowe zadanie, jest w dobrym stanie technicznym i jest bezpieczna w eksploatacji, ponadto odłączenia od istniejących pionów dokonano bez naruszenia jakichkolwiek elementów instalacji wspólnej. W związku z powyższym, organ I instancji postanowił udzielić inwestorom pozwolenia na użytkowanie wskazanych instalacji grzewczych.
Odwołanie od decyzji Starosty B. złożyła Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa, Oddział Terenowy w O., Gospodarstwo Skarbu Państwa w B. z/s w M. Odwołująca się, zarzucając wskazanej wyżej decyzji naruszenie przepisu art. 3 ust. l w związku z art. 5, 6 i 22 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali oraz naruszenie zasady czynnego udziału stron w postępowaniu, wniosła o jej uchylenie i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia oraz o zawieszenie postępowania do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia przed sądem powszechnym sprawy pomiędzy Agencją, a małżonkami T. i J. B. oraz A. i S. K. o zapłatę, w której Sąd rozstrzygnie czy pozwani mogli dokonać samowolnego odłączenia od sieci centralnego ogrzewania bez uzyskania zgody pozostałych właścicieli i czy w związku z tym, Agencji, jako dostawcy energii cieplnej przysługuje roszczenie o zapłatę.
W uzasadnieniu odwołania Agencja wskazała, że zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 28 sierpnia 1997 r., sygn. akt III CZP 36/97, po wejściu w życie ustawy o własności lokali, właściciel lokalu nie może bez zgody pozostałych właścicieli odłączyć swojego lokalu mieszkalnego od zainstalowanej w budynku instalacji centralnego ogrzewania i przy jej wykorzystaniu zastosować inny rodzaj ogrzewania. W niniejszej sprawie zgody takiej nie udzieliła odwołująca się, która jest właścicielem dwóch lokali mieszkalnych w budynku nr 8. Agencja wskazała ponadto, że z naruszeniem art. 10 kpa, nie była informowana o prowadzonym postępowaniu administracyjnym, nie została jej również doręczona zaskarżona decyzja, o której istnieniu dowiedziała się dopiero w dniu 14 maja 2003 r.
W wyniku rozpatrzenia odwołania, Wojewoda, działając na podstawie art. 138 § l pkt 2 w związku z art. 105 kpa, decyzją z dnia 10 czerwca 2003 r., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie organu I instancji. W uzasadnieniu wskazał, że decyzja o pozwoleniu na użytkowanie została wydana przez Starostę B. bez postawy prawnej, ponieważ wniosek inwestorów dotyczy sprawy, która nie podlega rozstrzygnięciu co do istoty przez organ administracji architektoniczno-budowlanej. Organ odwoławczy podniósł jednocześnie, że przepis art. 55 prawa budowlanego, który powinien stanowić w niniejszej sprawie podstawę prawną wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, nie ma w niej zastosowania z uwagi na brak określonych w nim przesłanek. Z tych też przyczyn, postępowanie wszczęte na wniosek inwestorów podlega umorzeniu, jako bezprzedmiotowe.
W skardze z dnia 7 lipca 2003 r., wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, J. B. i S. K. wyjaśnili, że po wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 listopada 2002 r., wszczęte zostało postępowanie mające doprowadzić do zatwierdzenia użytkowania wykonanych przez nich instalacji grzewczych. W tym celu Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. nakazał przedłożyć orzeczenie o stanie technicznym funkcjonującej instalacji centralnego ogrzewania w lokalach nr l i nr 5 oraz o wpływie odłączenia na obieg całej instalacji grzewczej w całym budynku. Po przedłożeniu wymaganej ekspertyzy, Starosta B. udzielił inwestorom pozwolenia na użytkowanie instalacji grzewczych etażowych, a Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., decyzją z dnia 13 maja 2003 r. umorzył postępowanie w tej sprawie. Skarżący wskazali, iż wszystkie wymogi zostały przez nich spełnione, dlatego też decyzja Wojewody i jej uzasadnienie jest dla nich niezrozumiałe.
W odpowiedzi na skargę. Wojewoda podtrzymał dotychczas zajmowane stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje:
Powyższa skarga, w związku z reformą sądownictwa administracyjnego, podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie na podstawie art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1271 ze zm.).
Podkreślić należy, że stosownie do art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269), Wojewódzki Sąd Administracyjny ma obowiązek badania zaskarżonej decyzji wyłącznie w zakresie jej legalności, a więc z punktu widzenia jej zgodności z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Tym samym, jeżeli zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Sąd obowiązany jest skargę oddalić.
Wskazać należy, że uzyskanie pozwolenia na użytkowanie jest jedną z form zakończenia procesu inwestycyjnego. Formą, wymaganą jednak tylko w ściśle określonych sytuacjach.
W niniejszej sprawie, organ odwoławczy słusznie uznał, że w sprawie, która dotyczy robót budowlanych polegających na samowolnym wykonaniu instalacji grzewczych, wydanie pozwolenia na użytkowanie powinno nastąpić na podstawie art. 55 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r., Nr 106, póz. 1126 ze zm.). Orzekanie o wskazanym pozwoleniu w oparciu o powołany wyżej przepis możliwe jest jednak wyłącznie w określonych w nim sytuacjach, a mianowicie gdy:
właściwy organ nałożył taki obowiązek w pozwoleniu na budowę, właściwy organ stwierdził, że zgłoszony przez inwestora obiekt budowlany został wykonany z naruszeniem warunków, określonych w pozwoleniu na budowę, właściwy organ wydał, na podstawie art. 51 ust. l pkt 2 lub art. 71 ust. 3 ustawy, decyzję nakazującą dokonanie określonych czynności, zmian lub przeróbek, zachodzą okoliczności wymienione w art. 49 ust. l ustawy,
- przystąpienie do użytkowania obiektu budowlanego ma nastąpić przez wykonaniem wszystkich robót budowlanych.
W rozpoznawanej sprawie, żadna z powyższych podstaw nie wystąpiła. Skoro natomiast brak było okoliczności uzasadniających powstanie obowiązku ubiegania się o pozwolenie na użytkowanie, postępowanie administracyjne wszczęte na wniosek
skarżących, należało umorzyć na podstawie art. 105 Kpa, co też słusznie uczynił organ odwoławczy.
Konieczność umorzenia postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie wynikała bowiem z braku ustawowego umocowania organu administracji architektoniczno-budowlanej do orzekania o pozwoleniu na użytkowanie. Jeżeli bowiem nie zachodzi żadna z sytuacji, wymienionych w przytoczonym wyżej przepisie art. 55 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, wniosek o wydanie decyzji o pozwolenie na użytkowanie nie może powodować podjęcia decyzji administracyjnej o wydaniu takiego pozwolenia lub o odmowie jego wydania. Organ administracyjny nie posiada bowiem wówczas kompetencji do podejmowania decyzji administracyjnej.
Tym samym, prawidłowe było również uchylenie przez organ odwoławczy decyzji organu I instancji, wydanej w oparciu o przepisy, które z uwagi na charakter niniejszej sprawy nie miały do niej zastosowania. Sprawa ta nie dotyczyła bowiem obiektu budowlanego, którego rozbiórki nie można było nakazać z uwagi na upływ 5 lat od dnia zakończenia jego budowy, a którego istnienie nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym, lecz samowolnie wykonanych w obiekcie budowlanym instalacji grzewczych, do których zastosowanie miałby przepis art. 55 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, gdyby istniały określone w nim przesłanki.
W świetle przedstawionych okoliczności, stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw do zarzucenia organowi II instancji naruszenia prawa w stopniu powodującym uchylenie zaskarżonej decyzji.
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270), oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło