IV SA 3443/02

WyrokWSA w Olsztynie2004-03-26

Skład orzekający: Janina Kosowska, Hanna Raszkowska, Irena Szczepkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ pierwszej instancji, działając na podstawie art. 132 § 1 k.p.a., może uchylić własną decyzję w trybie samokontroli, jeśli odwołanie strony nie zostało uwzględnione w całości?
Ratio decidendi
Organ pierwszej instancji nie może uchylić własnej decyzji w trybie samokontroli na podstawie art. 132 § 1 k.p.a., jeśli odwołanie strony nie zostało uwzględnione w całości. Przepis ten wymaga, aby organ uznał odwołanie za zasługujące w całości na uwzględnienie. W sytuacji, gdy organ uznaje żądanie strony tylko częściowo, powinien przesłać odwołanie wraz z aktami sprawy organowi odwoławczemu. Uchylenie decyzji organu odwoławczego oraz poprzedzających ją decyzji organu pierwszej instancji jest konieczne w przypadku naruszenia tego przepisu.
Stan faktyczny
Skarżący R. G. zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o przesunięcie terminu rozbiórki budynku nakazanej decyzją ostateczną. Organ pierwszej instancji uznał wniosek za bezprzedmiotowy i umorzył postępowanie. Po uchyleniu tej decyzji przez ten sam organ w trybie samokontroli z powodu braków formalnych, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję uchylającą. Skarżący zaskarżył decyzje organów nadzoru budowlanego do sądu administracyjnego, domagając się ich uchylenia.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzające ją decyzje organu pierwszej instancji z dnia 31 maja 2002 r. i z dnia 9 maja 2002 r. Zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz R. G. kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, Janina Kosowska (spr) Hanna Raszkowska Irena Szczepkowska w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NS A Sędzia WSA Asesor WS A Protokolant Grzegorz Klimek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2004 r. sprawy ze skargi R. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" r. Nr "[...]" w przedmiocie odroczenia terminu nakazanej rozbiórki: 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzje organu pierwszej instancji z dnia "[...]" r. oraz z dnia "[...]" r., 2) zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz R. G. kwotę 10 zł (dziesięciu złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wyrokiem z dnia 13 listopada 2001 r. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę R. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 3 września 1999 r., utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia 4 sierpnia 1999 r., nakazującą rozbiórkę budynku wzniesionego samowolnie na działce nr 50/24, położonej w K., gmina S. W związku z powyższym, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S., stosownie do art. 15 § l ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 1991 r., Nr 36, póz. 161 ze zm.) przesłał R. G. upomnienie, w którym wezwał zobowiązanego do rozebrania opisanego wyżej budynku w terminie 7 dni od daty doręczenia przedmiotowego upomnienia. Po otrzymaniu tego upomnienia, R. G. zwrócił się z prośbą do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. o przesunięcie terminu rozbiórki do dnia 15 sierpnia 2002 r., podnosząc, że wykonanie nałożonego na niego obowiązku w terminie 7 dni jest nierealne. Wyjaśnił, że nie stać go na wynajęcie ekipy budowlanej do rozbiórki budynku, a nie ma obecnie możliwości otrzymania urlopu, który zgodnie z planem urlopów może wykorzystać dopiero w I dekadzie sierpnia. Decyzją z dnia 9 maja 2002 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S., działając na podstawie art. 105 § l kpa, uznał wniosek R. G. za bezprzedmiotowy i umorzył postępowanie administracyjne. W uzasadnieniu, organ I instancji wskazał, że przepisy prawa budowlanego nie przewidują możliwości ustalania lub przesuwania terminów przymusowych rozbiórek obiektów budowlanych nakazanych na podstawie art. 48 tego prawa. W odwołaniu z dnia 22 maja 2002 r., R. G., wniósł o uchylenie decyzji organu I instancji oraz o uwzględnienie jego wniosku o przesunięcie terminu nakazu rozbiórki, ewentualnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu odwołania, zarzucając organowi administracji publicznej naruszenie przepisów art. 7 i 11 kpa, podniósł, że zaskarżona decyzja jest dla niego krzywdząca, bowiem nie uwzględnia motywów, które skłoniły go do wystąpienia w tej sprawie. Ponadto wskazał, że decyzja ta nie zawiera oznaczenia organu, który ja wydał, co stanowi naruszenie art. 107 § l kpa. W ocenie odwołującego się, organ I instancji błędnie powołał się też w niniejszej sprawie na art. 48 Prawa budowlanego, gdy tymczasem upomnienie wydane zostało na podstawie art. 15 § l powołanej wyżej ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. W wyniku rozpatrzenia odwołania, decyzją z dnia 31 maja 2002 r.. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S., powołując się na art. 132 § I kpa, uchylił, w trybie samokontroli, własną decyzję z dnia 9 maja 2002 r. z uwagi na brak w decyzji oznaczenia organu administracji publicznej, który ją wydał Odwołanie od tej decyzji wniósł ponownie R. G. W uzasadnieniu wskazał, że decyzja organu I instancji nie uwzględnia jego odwołania z dnia 22 maja 2002 r. w całości. W odwołaniu tym, wniósł bowiem także o przesuniecie terminu rozbiórki, a Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w decyzji z dnia 31 maja 2002 r. wniosku tego nie uwzględnił, przez co jego decyzja jest dla niej bardzo krzywdząca. Po rozpatrzeniu odwołania, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w O., decyzją z dnia 16 lipca 2002 r., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, stwierdzając w uzasadnieniu, że działanie organu I instancji jest prawidłowe Wyjaśnił jednocześnie, że organ ten uchylił własną decyzję ze względów formalnych, gdyż naruszała ona przepis art. 107 § l kpa. W skardze z dnia 16 sierpnia 2002 r., przesłanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie i uzupełnionej pismem z dnia 22 marca 2004 r., R. G. wniósł o uchylenie decyzji organów nadzoru budowlanego w całości jako wydanych z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu podtrzymał swoje stanowisko, zawarte w odwołaniu, że organ I instancji nie miał prawa uchylić własnej decyzji na podstawie art. 132 § l kpa skoro nie uwzględnił jego odwołania z dnia 22 maja 2002 r. w całości Tym samym decyzja organu I instancji z dnia 31 maja 2002 r. wydana została bez podstawy prawnej, natomiast decyzja organu odwoławczego, utrzymująca ją w mocy, z naruszeniem prawa. W uzupełnieniu skargi R. G., nie podnosząc nowych zarzutów wobec decyzji organów nadzoru budowlanego, powołał się na okoliczności dotyczące wyodrębnienia jego działki z terenu działki siedliskowej, płacenia podatku od nieruchomości jak za grunt letniskowy oraz wskazał, że jego budynek nie stwarza żadnego zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia. W odpowiedzi na skargę, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w O., podtrzymał dotychczas zajmowane stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje: Powyższa skarga, w związku z reformą sądownictwa administracyjnego, podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie na podstawie art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz 1271 ze zm.). Podkreślić należy, że stosownie do art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz 1269) Wojewódzki Sąd Administracyjny ma obowiązek badania zaskarżonych decyzji wyłącznie w zakresie ich legalności, a więc z punktu widzenia zgodności z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Sąd nie jest natomiast związany granicami skargi. W niniejszej sprawie, skarga zasługuje na uwzględnienie. Sąd, dokonując kontroli zaskarżonych decyzji w oparciu o kryterium legalności, stwierdził bowiem naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Wskazać należy, że decyzją z dnia 31 maja 2002 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. uchylił w trybie samokontroli własną decyzję z dnia 9 maja 2002 r., umarzającą postępowanie w sprawie przesunięcia terminu wykonania decyzji z dnia 4 sierpnia 1999 r., nakazującej rozbiórkę budynku wzniesionego samowolnie przez skarżącego na działce położonej w K., z uwagi na brak w tej decyzji oznaczenia organu, który ją wydał. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał przepis art. 132 § l kpa. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu, Jeżeli odwołanie wniosły wszystkie strony, a organ administracji publicznej, który wydał decyzję, uzna, że to odwołanie zasługuje w całości na uwzględnienie, może wydać nową decyzję, w której uchyli lub zmieni zaskarżoną decyzję". Warunkiem wydania nowej decyzji w tym trybie jest zatem wniesienie odwołania przez wszystkie strony postępowania, a ponadto uznanie organu, że żądanie stron zawarte w odwołaniu jest uzasadnione w całości. We wszystkich innych przypadkach, organ zobowiązany jest natomiast przesłać odwołanie wraz z aktami sprawy organowi odwoławczemu. W niniejszej sprawie skarżący, będący jedyną stroną postępowania, w odwołaniu z dnia 22 maja 2002 r. wniósł o uchylenie decyzji z dnia 9 maja 2002 r. i o uwzględnienie jego wniosku o przesunięcie terminu nakazu rozbiórki, ewentualnie o przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia z uwagi na podniesione w nim okoliczności W świetle powyższego, nie można zatem uznać, że organ I instancji, ograniczając się do uchylenia decyzji z dnia 9 maja 2002 r. ze względów formalnych, uwzględnił odwołanie strony w całości. W sytuacji kiedy organ uznał żądanie strony za uzasadnione tylko częściowo, brak było natomiast podstaw do wydania decyzji na podstawie art. 132 § l kpa Z tych też przyczyn, Sąd uznał za konieczne uchylenie zarówno decyzji organu odwoławczego, który utrzymał w mocy wadliwą decyzję, jak i poprzedzających ją decyzji organu I instancji z dnia 31 maja 2002 r. i z dnia 9 maja 2002 r. Pierwszej, z uwagi na naruszenie przepisu art. 132 § l kpa, drugiej, ze względu na konieczność wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji, wydanej z naruszeniem art. 107 § l kpa (brak oznaczenia organu, który ją wydał) i przywrócenia sprawy do stanu pierwotnego w celu stworzenia warunków do jej ponownego rozpatrzenia zgodnie z wnioskiem skarżącego. W świetle powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, na podstawie art. 145 § l pkt l lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270), orzekł jak w sentencji. O zwrocie kosztów orzeczono stosownie do art. 200 powołanej wyżej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło