IV SA 3486/02

Dnia 26 marca 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janina Kosowska (spr) Sędzia WSA Hanna Raszkowska Asesor WSA Irena Szczepkowska Protokolant Grzegorz Klimek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2004 r. sprawy ze skargi K. i A. J. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" r. Nr "[...]" w przedmiocie nakazania rozbiórki samowolnie wybudowanego budynku letniskowego - skargę oddala. Decyzją z dnia 26 czerwca 2002 r., działając na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r., Nr 106, póz. 1126 ze zm.), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. nakazał K. i A. J. rozbiórkę budynku letniskowego wybudowanego samowolnie na działce Nr 138/1 w L., gmina M. W uzasadnieniu, organ I instancji podniósł, iż w trakcie przeprowadzonego postępowania administracyjnego stwierdzono, że wiosną 2001 r., na wskazanej wyżej działce rolnej, wybudowany został budynek letniskowy o konstrukcji drewnianej o wymiarach 5,0 x 12,0 m z dachem dwuspadowym pokrytym płytą falistą wraz z tarasem o wymiarach 2,0 x 7,2 m, posadowiony na gruncie za pomocą słupków metalowych. Obiekt wybudowany został bez wymaganego pozwolenia na budowę i zatwierdzonej dokumentacji technicznej. W odwołaniu od tej decyzji, K. i A. J., wnosząc o jej uchylenie, podnieśli, że sporny budynek pełni funkcje gospodarcze i jako taki, zgodnie z art. 29 ust. l 1 pkt l Prawa budowlanego, nie wymaga pozwolenia na budowę ani stosownych zgłoszeń. Wskazali również, że znajduje się on w odległości większej niż 7 metrów od każdej z granic działek sąsiadujących i 120 m od linii brzegowej jeziora, a ponadto ma charakter tymczasowy gdyż nie jest na trwałe związany z gruntem. W wyniku rozpatrzenia odwołania, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w O., decyzją z dnia 24 lipca 2002 r., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu podniósł, iż w niniejszej sprawie bezspornym jest, że przedmiotowy budynek został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę oraz dokumentacji technicznej. Zgodnie z art. 28 Prawa budowlanego legalne rozpoczęcie robót budowlanych uzależnione jest natomiast od posiadania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę lub zgłoszenia. Każde inne działanie traktowane jest jako samowola budowlana i zagrożone jest sankcją określoną w art. 48 tego prawa, który przewiduje bezwzględny nakaz rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego lub jego części. Sankcja ta ma na celu przeciwdziałanie powstawaniu i zwalczanie samowoli budowlanych. Z tych powodów, fakt wykorzystywania obiektu na cele gospodarcze nie może być podstawą zmiany decyzji. Bez znaczenia jest również fakt, że obiekt ten nie jest trwale połączony z gruntem. Powołany przez strony w odwołaniu przepis art. 29 ust. l pkt l Prawa budowlanego dotyczy natomiast obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej, natomiast działka, na której posadowiony został sporny budynek nie spełnia wymogów planu dopuszczającego budowę siedliska. Organ odwoławczy wskazał ponadto, iż budynek letniskowy wybudowany został na terenie, który zgodnie z miejscowym planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego Gminy M. (uchwała Rady Gminy w M. z dnia 27 listopada 1992 r. Nr "[...]"), obowiązującym w czasie powstania zabudowy, przeznaczony był na uprawy rolne. W skardze z dnia 26 sierpnia 2002 r., przesłanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, K. i A. J. podnieśli, iż sporny obiekt powstał jako zaplecze gospodarcze, gdyż w tej samej wsi, oprócz działki nr 138/1, posiadają jeszcze inną działkę o powierzchni ponad 2,5 ha. Budynek ten służy do przechowywania narzędzi, pełni rolę szatni, zapewnia też możliwość noclegu. Przepis art. 64 Konstytucji RP zapewnia natomiast ochronę prawa własności. Wskazali ponadto, że władze gminy obecnie opracowują plan zagospodarowania przestrzennego, który m.in. przewiduje zmianę przeznaczenia części terenów rolnych na cele rekreacyjne. Kwestionując racjonalność rozbiórki, podtrzymali twierdzenie zawarte w odwołaniu, że sporny budynek nie jest trwale związany z gruntem i ma charakter tymczasowy. Wyjaśnili też, że taras służy im jako suszarnia dla odzieży roboczej oraz ziół. W odpowiedzi na skargę, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, podtrzymał dotychczas zajmowane stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Podkreślił ponadto, że wszelkie starania skarżących o wprowadzenie zmian do miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego nie mają wpływu na ocenę legalności zaskarżonej decyzji bowiem skutki samowoli budowlanej ocenia się w oparciu o przepisy obowiązujące w dacie jej popełnienia. W niniejszej sprawie na treść rozstrzygnięcia nie może mieć również wpływu nieznajomość przepisów Prawa budowlanego. W dniu 26 marca 2004 r., na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, skarżący dodali ponadto, że obecnie posiadają we wsi L. grunty o łącznej powierzchni ponad 5 ha. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje: Powyższa skarga, w związku z reformą sądownictwa administracyjnego, podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie na podstawie art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1271 ze zm.). Podkreślić należy, że stosownie do art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269) Wojewódzki Sąd Administracyjny ma obowiązek badania zaskarżonej decyzji organu odwoławczego wyłącznie w zakresie jej legalności, a więc z punktu widzenia zgodności z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Tym samym, jeżeli zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Sąd obowiązany jest skargę oddalić. W niniejszej sprawie, decyzja z dnia 26 czerwca 2002 r., nakazująca skarżącym rozbiórkę budynku letniskowego wybudowanego na działce Nr 138/1 w L., gmina M., wydana została na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r., Nr 106, póz. 1126 ze zm.). Przepis ten stanowi, że właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Nakaz rozbiórki, przewidziany w tym przepisie ma zatem charakter bezwzględny, a jego jedyną przesłanką jest brak wymaganego pozwolenia na budowę albo stosownego zgłoszenia bądź wniesienie sprzeciwu przez organ budowlany. Oznacza to, że w sytuacji wykrycia tzw. samowoli budowlanej, organ nadzoru budowlanego ma obowiązek nakazania rozbiórki, bez potrzeby ustalania jakichkolwiek innych okoliczności, takich jak np. przyczyny jej popełnienia, czy też przeznaczenie terenu, na którym samowola została popełniona (z wyjątkiem sytuacji, w której zastosowanie ma przepis art. 49 Prawa budowlanego). Z tych też powodów, wskazane przez skarżących okoliczności, przewidywanej zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jak również użyteczności spornego budynku, wykorzystywanego jako zaplecze gospodarcze, nie mają żadnego znaczenia dla oceny legalności przedmiotowej decyzji rozbiórkowej. W rozpatrywanej sprawie skarżący nie zaprzeczają bowiem, że sporny budynek letniskowy wybudowany został bez uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. Zasadą ogólną Prawa budowlanego jest natomiast obowiązek uzyskania przez inwestora pozwolenia na budowę wszelkiego rodzaju obiektów budowlanych i wykonywanie wszelkich robót budowlanych chyba, że przepisy art. 29 i 30 tego prawa, obowiązku tego nie wymagają. Dla uznania danej inwestycji za obiekt budowlany nie jest natomiast wymagane trwałe związanie z gruntem. Wystarczy, że jest to konstrukcja przestrzenna, posiadająca jako element konieczny pokrycie dachowe, które w jakikolwiek sposób łączy się z gruntem. Nie powinno zatem budzić wątpliwości, że budowa budynku letniskowego, który zgodnie z opisem organu I instancji, jest budynkiem o konstrukcji drewnianej, z dachem dwuspadowym, pokrytym płytą falistą wraz z tarasem, posadowionym na gruncie za pomocą słupków metalowych, wymagała pozwolenia na budowę. Tym samym, w świetle przedstawionych okoliczności, stwierdzić należy, że w niniejszej sprawy, brak jest podstaw do zarzucenia organom nadzoru budowlanego naruszenia prawa. Samowolne, bez uzyskania pozwolenia na budowę wybudowanie budynku letniskowego na terenie, który ponadto zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego gminy M. przeznaczony jest na uprawy rolne, musiało skutkować wydaniem decyzji nakazującej jego rozbiórkę na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. W tym stanie sprawy, organy nadzoru budowanego zobligowane były bowiem do orzeczenia przymusowej rozbiórki na podstawie powołanego przepisu. Odnosząc się natomiast do pozostałych zarzutów podniesionych w skardze, stwierdzić należy, iż brak jest również podstaw do uznania domku skarżących za obiekt gospodarczy, na którego budowę pozwolenie nie jest wymagane na podstawie przepisu art. 29 ust. l pkt l Prawa budowlanego. Z uwagi na charakter i rozmiar spornego budynku, jak również fakt, iż działka skarżących nie ma charakteru działki siedliskowej, nie można uznać, że skarżący byli zwolnieni z uzyskania pozwolenia na jego budowę. Ponadto, gdyby nawet zwolnienie takie dotyczyło spornego budynku, to na skarżących ciążył obowiązek zgłoszenia jego budowy właściwemu organowi, czego jednak nie uczynili. Fakt dokupienia przez skarżących gruntu w L. nie ma zatem w niniejszej sprawie znaczenia. Należy zauważyć również, że zgodnie z wyrokami Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 stycznia 1999 r., sygn. akt P 2/98 oraz z dnia 26 marca 2002 r., sygn. akt SK 2/01, przepis art. 48 Prawa budowlanego jest zgodny z powołanym przez skarżących w skardze przepisem art. 64 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Tym samym, brak jest podstaw do twierdzenia, że decyzja organu nadzoru budowlanego wydana na tej podstawie narusza istotę przysługującego skarżącym prawa własności. Na marginesie wskazać natomiast należy, że na posadowienie na działce barakowozu, co do zasady wymagane jest również pozwolenie właściwego organu administracji publicznej. W świetle powyższego, skarga, z mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270), podlega oddaleniu..