IV SA 3827/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sędzia WSA Asesor WSA Protokolant Janina Kosowska Marzenna Glabas Bogusław Jażdżyk (spr.) Romualda Gumińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 sierpnia 2004 r., sprawy ze skargi D. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie nakazania rozbiórki - oddala skargę. Decyzją z dnia 3 września 2003r. Nr "[...]" Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania T. B. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr "[...]" z dnia 18 kwietnia 2001r., nakazującej rozbiórkę budynku gospodarczego na działce nr "[...]" w B. gm. S., uchylił decyzję organu I instancji w całości i umorzył postępowanie przed tym organem. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że na wniosek M. i D. małż. W., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził kontrolę na działce nr "[...]" w B. gm. S. W trakcie wizji ustalono, że prowadzone roboty budowlane wykraczają poza zakres udzielonego pozwolenia na budowę i zatwierdzonego projektu na remont i modernizację budynku. Organ I instancji na podstawie art. 50 ust. l pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. Z 2000 Nr 106, poz. 1126 ze zm.) postanowieniem z dnia 6 października 2000r. wstrzymał prowadzenie robót budowlanych i decyzją z 14 listopada 2000r. nałożył określone obowiązki w celu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Inwestor wykonując nałożone obowiązki złożył następujące dokumenty: opinię Wójta Gminy, inwentaryzację budowlaną z orzeczeniem technicznym wykonanych robót oraz powykonawczą inwentaryzację geodezyjną. W wyniku oceny dokumentów przedłożonych przez inwestora, organ I instancji uznał je za niewystarczające i decyzją z dnia 18 kwietnia 2001 r. nakazał rozbiórkę wykonanego obiektu. Decyzją z 19 czerwca 2001 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskutek odwołania T. B. uchylił decyzję organu I instancji i udzielił odwołującej pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Na decyzję z 19 czerwca 2001 r. skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnieśli M. i D. małż. W. Sąd ten wyrokiem z 4 kwietnia 2003r. uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji z 3 września 2003r. argumentowano dalej, iż w trakcie rozpoznawania skargi przez Naczelny Sąd Administracyjny T. B. zakończyła roboty budowlane i decyzją Nr "[...]" z 17 lipca 2002r. wydaną przez Wójta Gminy uzyskała pozwolenie na użytkowanie obiektu. W ten sposób - zdaniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego - Wójt Gminy stwierdził prawidłowość i legalność wykonanych robót budowlanych. Organ II instancji wskazał, iż każda kolejna decyzja w sprawie będzie dotknięta wadą nieważności, jako rozstrzygająca o przedmiocie co do którego właściwe organy wypowiedziały się. Na decyzję z 3 września 2003r. skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył D. W., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. W skardze podkreślił on, iż sąsiadka skarżącego T. B. wybudowała obiekt budowlany odbiegający od zatwierdzonego projektu budowlanego i uzyskanego pozwolenia i to w taki sposób, że obiekt ten oddziaływuje na nieruchomość skarżącego. Twierdził również, że organ nadzoru budowlanego opiera się na błędnym założeniu, że decyzja Wójta Gminy wydana inwestorce 17 lipca 2002r. o pozwoleniu na użytkowanie spornego obiektu powoduje, iż organ nadzoru budowlanego może jedynie skutecznie umorzyć postępowanie w przedmiocie nakazu rozbiórki. Zdaniem skarżącego organ II instancji pominął fakt, iż decyzji o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie obiektu nie doręczono skarżącemu, który jest stroną postępowania. Ponadto podkreślił, iż podjął czynności zmierzające do wyeliminowania tej decyzji z obrotu prawnego. Z tych względów skoro decyzja o pozwoleniu na budowę jest nieprawomocna to organ II instancji wydając decyzję z 3 września 2003r. po wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego winien utrzymać w mocy decyzję organu I instancji. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: W związku z przeprowadzoną reformą sądownictwa administracyjnego sprawy, w których - jak w tym przypadku - skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed l stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne, na których obszarze właściwości mają siedzibę organy administracji publicznej, których działalność została zaskarżona - art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271, ze zm). Zgodnie z art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), Sąd kontroluje zaskarżone decyzje pod kątem ich zgodności z prawem. Zatem usunięcie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego może nastąpić tylko w przypadku, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organ naruszył prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § l pkt l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). W ocenie Sądu zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Podkreślenia wymaga fakt, iż postępowanie administracyjne prowadzone w sprawie przez organy nadzoru budowlanego miało na celu doprowadzenie budowy budynku gospodarczego do stanu zgodnego z prawem. Postępowanie to zostało wszczęte postanowieniem z 6 października 2000r., którym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego z mocy art. 50 ust. l pkt 3 Prawa budowlanego, w brzmieniu wówczas obowiązującym (tekst jednolity: Dz. U. Z 2000 Nr 106, poz. 1126 ze zm.), nałożył na T. B. obowiązek wstrzymania prowadzonych robót, z uwagi na stwierdzone w czasie kontroli odstępstwa w trakcie prowadzenia tychże robót od zatwierdzonego projektu budowlanego i wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę. Następnie decyzją z 14 listopada 2000r., organ I instancji nałożył na T. B. na podstawie art. 51 ust. l pkt 2 ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo budowlane określone obowiązki. Kolejnymi decyzjami Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dwukrotnie orzekł o nakazie rozbiórki budynku gospodarczego z powodu niewykonania przez inwestora obowiązków nałożonych decyzją z 14 listopada 2000r., a Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego dwukrotnie uchylił te decyzje, ostatecznie stwierdzając decyzją z 19 czerwca 200lr., iż T. B. wykonała nałożone obowiązki i z tego też względu organ udzielił inwestorowi pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, polegających na remoncie i modernizacji budynku gospodarczego. Na podstawie tej decyzji inwestor zakończył roboty budowlane uzyskując decyzją z dnia 17 lipca 2002r. pozwolenie na użytkowanie obiektu. Decyzję tę Wójt Gminy wydał w oparciu o art. 57 i 59 Prawa budowlanego, stwierdzając w uzasadnieniu, iż wykonane roboty zgodne są z dokumentacją techniczną. Decyzja ta potwierdziła więc, że T. B. zakończyła roboty budowlane prowadzone w związku z budową obiektu gospodarczego (art. 57 Prawa budowlanego) oraz, że budynek gospodarczy został wykonany zgodnie z warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu oraz zgodnie z pozwoleniem na budowę (art. 59 ust. l pkt l Prawa budowlanego). Organ administracji architektoniczno-budowlanej stwierdził więc legalność wykonanych robót. Decyzja ta zakończyła proces inwestycyjny związany z realizacją budynku gospodarczego. W przypadku stwierdzenia, iż obiekt budowlany nie spełniał wymagań do udzielenia pozwolenia na użytkowanie, organ administracji architektoniczno-budowlanej zobowiązany był do odmowy wydania takiego pozwolenia oraz do nałożenia na inwestora obowiązków wynikających z art. 51 Prawa budowlanego. Skoro organ ten z tego uprawnienia nie skorzystał, stwierdzając prawidłowość wykonanych robót, to bezprzedmiotowym jest prowadzenie wszczętego postępowania na podstawie art. 51 ust. l pkt 2 przez organy nadzoru budowlanego, które ma na celu doprowadzenie wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem, skoro zakończono budowę obiektu gospodarczego i stwierdzono decyzją właściwego organu, iż obiekt został wykonany zgodnie z warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę. Oznacza to, że organ nadzoru budowlanego prowadzący takie postępowanie winien je umorzyć na podstawie art. 105 Kodeksu postępowania administracyjnego. Niezasadny jest argument skargi dotyczący podważenia ostateczności decyzji z 17 lipca 2002r. W aktach sprawy znajduje się bowiem decyzja z 27 października 2003r. Nr "[...]" wydana przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, którą utrzymano w mocy decyzję Wojewody z dnia 20 sierpnia 2003r. Nr "[...]" odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej z 17 lipca 2002r. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z 17 lipca 2002r. zostało wszczęte z wniosku M. i D. małż. W. Odnosząc się natomiast do wniosku pełnomocnika skarżącego zgłoszonego na rozprawie, w którym twierdzi się, iż organ nadzoru budowlanego w zaistniałej sytuacji winien zastosować art. 66 Prawa budowlanego, nie zaś umorzyć postępowanie, podkreślić należy, iż postępowanie prowadzone w oparciu o art. 66 Prawa budowlanego jest postępowaniem w nowej sprawie administracyjnej i nie może być kontynuacją postępowania wszczętego na podstawie art. 50 tego prawa. Zgodnie z art. 66 w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany: jest w nieodpowiednim stanie technicznym albo jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, środowisku lub bezpieczeństwu mienia, albo powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia - właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania obowiązku. Z przepisu tego wynika, iż przesłanki wszczęcia postępowania administracyjnego na tej podstawie są diametralnie inne od przesłanek określonych w art. 50 Prawa budowlanego. Art. 50 ma na celu wyeliminowanie stwierdzonych naruszeń porządku prawnego obowiązującego w budownictwie. Jego treść wskazuje, że właściwy organ ma obowiązek wstrzymania w drodze postanowienia, prowadzonych robót budowlanych wykonywanych w warunkach naruszenia prawa. Art. 51 Prawa budowlanego jest kontynuacją art. 50 (tak Edward Radziszewski, Prawo budowlane Przepisy i komentarz, str. 151 i 154). Skoro więc skarżący twierdzi, iż organy nadzoru budowlanego winny przeprowadzić postępowanie na podstawie art. 66 Prawa budowlanego, powinien złożyć w sprawie stosowny wniosek. W przypadku natomiast stwierdzenia, że postępowanie winno zostać wszczęte z urzędu, skarżącemu przysługują środki zwalczania bezczynności organów administracji. Dopiero po przeprowadzeniu tegoż postępowania, sąd administracyjny będzie władny rozpoznać legalność działań nadzoru budowlanego w tym zakresie. Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Należało zatem, zgodnie z art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalić.