IV SA 3842/03
WyrokWSA w Olsztynie2004-11-23
Skład orzekający: Marzenna Glabas, Adam Matuszak, Bogusław Jażdżyk, Urszula Wojciechowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za usunięcie drzew bez zezwolenia została prawidłowo wymierzona, jeśli pomiary obwodów pni zostały dokonane na wysokości ścięcia, a strona nie została powiadomiona o oględzinach?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, ponieważ pomiary obwodów pni drzew zostały dokonane na wysokości ścięcia, a nie na wysokości 130 cm, co jest istotne dla wymiaru kary. Ponadto, strona nie została powiadomiona o oględzinach drzew, co narusza jej prawa procesowe. Uchybienia te wskazują na naruszenie zasady dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.Stan faktyczny
Burmistrz Miasta P. nałożył na F. G. karę pieniężną za usunięcie 7 sztuk drzew bez wymaganego zezwolenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. F. G. wniósł skargę do WSA, podnosząc, że drzewa zagrażały bezpieczeństwu, nie wiedział o wymogu zezwolenia, a także kwestionował sposób pomiaru obwodów pni i brak powiadomienia o oględzinach. Dołączył pismo zobowiązujące do usunięcia drzew ze względu na stan rowu melioracyjnego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i utrzymaną nią w mocy decyzję Burmistrza Miasta P., orzekł, że decyzja nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego koszty postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędzia WSA Asesor WSA Protokolant Marzenna Glabas Adam Matuszak (spr.) Bogusław Jażdżyk Urszula Wojciechowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2004 r. sprawy ze skargi F. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie usunięcia drzew bez wymaganego zezwolenia 1) uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Burmistrza Miasta P. z dnia 25 maja 2003 r. 2) orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku; 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego koszty postępowania sądowego w kwocie 50 (pięćdziesiąt) złotych.
2 IV SA 3842/03
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 25 maja 2003 r., "[...]", Burmistrz Miasta P., działając na podstawie art.47k ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody (tekst jednolity z 2001r. Dz. U. Nr 99, poz. 1079 z późniejszymi zmianami) oraz § 10 ust. l pkt.l i ust. 2 i § 11 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 1998 r. w sprawie kar pieniężnych za naruszenie wymagań ochrony środowiska oraz rejestru decyzji dotyczących tych kar (Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1138) a także art. 104 kpa, w związku z prowadzonym postępowaniem administracyjnym przeciwko B. i F. G., zamieszkałym w G., gmina P., w sprawie usunięcia baz wymaganego zezwolenia drzew z terenu działki o nr "[...]", położonej w obrębie geodezyjnym G., nałożył na wyżej wymienionych karę pieniężną za usunięcie bez wymaganego zezwolenia 7 sztuk drzew (sześciu topól o obwodzie pni 218 cm, 180 cm, 120 cm, 180 cm, 190 cm i 242 oraz jednej brzozy o obwodzie pnia 76 cm ), w wysokości 8.412,80 złotych.
W uzasadnieniu wskazano, że obwody pni zmierzone zostały na wysokości ścięcia, a usunięte drzewa rosły na powierzchni około 3 m2, w kępie, nad rowem melioracyjnym, na gruncie rolnym stanowiącym własność B. i F. G. Dwa drzewa były bardzo pochylone nad rowem, częściowo były nadłamane i zanieczyszczały rów. Ograniczały również dostęp światła młodnikowi rosnącemu w sąsiedztwie. Wycięcia wskazanych drzew dokonał F. G.
W odwołaniu od tej decyzji F. G. podniósł, że przyczyną usunięcia przez niego 6 sztuk drzew (brzozy i 5 topól) był fakt, że zagrażały one bezpieczeństwu przechodzących tam osób i przejeżdżających pojazdów. Stwierdził, iż nie wiedział, że na wycinkę tych drzew należy uzyskać zezwolenie odpowiedniego organu administracji.
Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia 9 lipca 2003r., Nr "[...]", utrzymało w mocy decyzję organu I instancji wskazując, że organ ten zastosował właściwe przepisy i zgodnie z nimi wymierzył stronie karę pieniężną. Wskazało, że w sprawie spełnione zostały wszystkie przesłanki niezbędne do nałożenia kary. Okoliczności dotyczące wycinki drzew oraz osoby, która jej dokonała zostały wyjaśnione, a zgromadzony materiał dowodowy nie budzi zastrzeżeń. Natomiast argumenty podniesione przez stronę nie mogą być uwzględnione. Nie ma znaczenia fakt nieświadomości odwołującego się co do wymogu uzyskania zezwolenia. Przepisy powołanej ustawy o ochronie przyrody są powszechnie obowiązujące, a w związku z tym okoliczność ta nie wyłącza konieczności poniesienia kary pieniężnej. Także stan drzew przed ich wycinką, jak również sytuacja materialna strony nie mają żadnego wpływu na wymiar kary pieniężnej, gdyż ustawodawca nie przewidział możliwości jej złagodzenia czy odstąpienia od jej wymiaru z uwagi na te przesłanki.
Na powyższą decyzję organu II instancji skargę wniósł F. G. Wnosząc o jej uchylenie, skarżący wskazał na dotychczas podnoszone okoliczności. Nadto, dołączył do akt sprawy pismo Kierownika Rejonowego Oddziału w S. Zarząd Melioracji Wodnych w O. z dnia 15 kwietnia 2003 r., zobowiązujące skarżącego do odmulenia rowu oraz usunięcia drzew rosnących na skarpie (działka Nr "[...]"). W piśmie tym stwierdzono, iż drzewa są pochylone i w wypadku wywrócenia spowodują zatamowanie odpływu wody z rowu. Skarżący wskazał, że komisja melioracyjna kilka razy przed wycinką drzew zwracała mu uwagę i zobowiązywała do ich usunięcia. Ponadto zakwestionował obwody ściętych drzew przyjęte w decyzji, stwierdził, że drzewa wyciął przy samej ziemi, żeby wyrównać powierzchnię ze skarpą. Podniósł także, iż nie był powiadomiony przez organ I instancji o oględzinach drzew, ani w nich nie uczestniczył.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, zważył co następuje:
Powyższa skarga, w związku z reformą sądownictwa administracyjnego, podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie na podstawie art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.).
Zgodnie z art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości , między innymi, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd nie jest związany granicami skargi, co oznacza, że skarga powinna być uwzględniona, jeśli tylko Sąd, niezależnie od zarzutów w niej podniesionych i wniosków w niej sformułowanych, stwierdzi naruszenie prawa, skutkujące wzruszeniem zaskarżonego aktu administracyjnego.
Skarga w niniejszej sprawie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy - art. 3 w zw. z art. 145 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Zgodnie z art. 47 k ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody ( Dz. U. z 2001 r. , Nr 99, poz. 1079 ze zm.) - "za zniszczenie terenów zieleni albo drzew lub krzewów, powodowane niewłaściwym wykonywaniem robót ziemnych lub wykorzystaniem sprzętu mechanicznego albo urządzeń technicznych oraz zastosowaniem środków chemicznych w sposób szkodliwy dla roślinności oraz za usuwanie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia, a także za zniszczenie spowodowane niewłaściwą pielęgnacją terenów zieleni, zadrzewień, drzew lub krzewów wójt, burmistrz albo prezydent miasta wymierza administracyjną karę pieniężną". Przepis art. 47 1. ust. l cytowanej ustawy stanowi, że "jednostkowe stawki kary nie mogą przekroczyć za jeden centymetr obwodu pnia drzewa mierzonego na wysokości 130 cm, trzykrotnej stawki jednostkowej opłaty przewidzianej dla danego rodzaju lub gatunku (odmiany) drzewa". Z kolei w ust.2 wskazanego przepisu wynika, że " Minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze rozporządzenia, tryb nakładania kar pieniężnych, o których mowa w ust. l". W dniu wydania decyzji przez organ II instancji obowiązywało w tej kwestii rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 6 maja 2003 r. w sprawie jednostkowych stawek kar za usuwanie drzew (Dz. U. Nr 99 póz. 907), które weszło w życie z dniem l lipca 2003 r. Natomiast w dniu wydania decyzji przez organ I instancji, tj. 25 maja 2003 r. obowiązywało rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 1998 r. w sprawie kar pieniężnych za naruszenie wymagań ochrony środowiska oraz rejestru decyzji dotyczących tych kar (Dz. U. Ne 162 póz. 1138 ze zm.).
Oczywistym w niniejszej sprawie jest, że usunięcia drzew dokonał F. G. Jednakże okoliczności dotyczące okresu wycinki tych drzew (marzec czy kwiecień 2003 r.), ich ilości (6 czy 7 sztuk), obwodów ich pni i sposobu dokonania pomiarów tych pni, wbrew twierdzeniom organów administracji , nie zostały jednoznacznie wyjaśnione i budzą szereg wątpliwości. Pismem z dnia 15 kwietnia 2003 r. Kierownik Rejonowego Oddziału w S. Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w O. zobowiązał F. G. do odmulenia rowu i usunięcia drzew rosnących na skarpie na jego działce nr "[...]". Z pisma tego wynikało by zatem, że skarżący realizując powyższe zalecenia, dokonał wycinki wskazanych drzew w kwietniu 2003 r. Z kolei z protokołu oględzin drzew z dnia 23 kwietnia 2003 r. wynika, że pomiarów obwodów ściętych pni drzew dokonano, wbrew przepisom, na wysokości ich ścięcia, a nie na wysokości 130 cm, co nie jest bez znaczenia i może mieć istotny wpływ na wysokość orzeczonej kary pieniężnej. Skarżący zakwestionował sposób dokonanych pomiarów pni, stwierdził, że ich obwody były znacznie mniejsze, większość drzew była karłowata i z jednego pnia wyrastało kilka sztuk odnóg, dużo cieńszych od obwodu pnia po ścięciu. Nadto skarżący podniósł, iż nie uczestniczył w oględzinach drzew i nie był o przeprowadzeniu tej czynności powiadomiony. Fakt ten niewątpliwie naruszył prawa skarżącego wynikające z treści art.10 kpa, art. 79 § l i 2 kpa, tj. prawa udziału strony w przeprowadzonym dowodzie z oględzin i składania ewentualnych wyjaśnień, a organ administracji nie mógł pozbawić strony tego prawa. Stwierdzone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchybienia wskazują, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem zasady dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7 kpa), spowodowanym niedopełnieniem obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego (art. 77 § l kpa i art. 80 kpa), co mogło mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Rozpatrując ponownie sprawę organ orzekający winien zastosować właściwe przepisy prawa materialnego oraz wykonać zalecenia Sądu w zakresie uzupełnienia materiału dowodowego, co pozwoli na dokładne ustalenie stanu faktycznego istotnego w sprawie, jego wszechstronną i właściwą analizę, co w konsekwencji umożliwi wydanie prawidłowej decyzji w postępowaniu administracyjnym.
Z podanych wyżej powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, na podstawie art. 145 § l pkt l lit. c) oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270), orzekł jak w sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono stosownie do art. 200 powołanej wyżej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło