IV SA 4015/02
WyrokWSA w Olsztynie2004-03-16
Skład orzekający: Janina Kosowska, Zbigniew Ślusarczyk, Irena Szczepkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca usunięcie nieprawidłowości w stanie technicznym budynku może zostać skierowana do wspólnoty mieszkaniowej bez jednoznacznego ustalenia, czy jest ona właścicielem lub zarządcą nieruchomości, a także bez ustalenia liczby lokali wyodrębnionych i niewyodrębnionych?Ratio decidendi
Decyzja nakazująca usunięcie nieprawidłowości w stanie technicznym budynku musi być skierowana do właściwego adresata, którym jest właściciel lub zarządca obiektu. Organy administracji miały obowiązek jednoznacznie ustalić, kto jest właścicielem lub zarządcą nieruchomości, a także liczbę lokali wyodrębnionych i niewyodrębnionych, aby prawidłowo określić adresata decyzji. Niedopełnienie tego obowiązku stanowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa zaskarżyła decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która nakazywała wykonanie remontu budynku. Wcześniejsza decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego również nakładała ten obowiązek. Wspólnota podnosiła, że obowiązek remontu obciąża Gminę, a także wskazywała na wysokie koszty i potencjalne zagrożenie zawaleniem budynku. Sąd administracyjny uchylił obie decyzje, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz podtrzymującą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janina Kosowska Sędziowie WSA Zbigniew Ślusarczyk Asesor WSA Irena Szczepkowska (Spr.) Protokolant Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2004 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" r. Nr "[...]" w przedmiocie wykonania robót budowlanych: I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz podtrzymującą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej kwotę dziesięć złotych (lOzł) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. w dniu 18 czerwca 2002r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie stanu technicznego budynku mieszkalnego przy ul. "[...]" w G. Podstawę wszczęcia postępowania stanowiła ocena techniczna tego budynku, sporządzona w marcu 2002 r. przez inż. W. Z. - rzeczoznawcę budowlanego.
Rzeczoznawca budowlany podał w ekspertyzie, iż zużycie techniczne przedmiotowego budynku wynosi 66% i zalecił przywrócenie stanu technicznego zgodnego z warunkami technicznymi, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane, a także wskazał rodzaje prac budowlanych do wykonania.
Decyzją Nr "[...]" z dnia 15 lipca 2002 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. nakazał Wspólnocie Mieszkaniowej wykonanie remontu budynku przy ul. "[...]" w G. wskazując jednocześnie zakres robót budowlanych i termin ich wykonania. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia wskazano na art. 66 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 r. Nr 106, póz. 1126, z późn. zm.)
W odwołaniu od powyższej decyzji, Wspólnota Mieszkaniowa budynku nr "[...]" przy ul. "[...]" w G., powołując się na § 2 Uchwały Rady Miejskiej w G. Nr "[...]" z 27 lutego 1998 r. w sprawie określenia zasad finansowania z budżetu Gminy G. remontów budynków mieszkalnych będących w zarządzie Zakładu Gospodarki Mieszkaniowej w G. z udziałem Wspólnot Mieszkaniowych, wskazywała, iż obowiązek wykonania określonych w decyzji robót budowlanych ciąży na Gminie G.
W wyniku rozpatrzenia odwołania, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. decyzją Nr "[...]" z dnia 2 września 2002 r., wydaną z powołaniem się na art. 138 § l pkt 2 kpa oraz art. 83ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu wykonania remontu, a w pozostałej części utrzymał ją w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, iż z oględzin budynku przy ul. "[...]" w G., jak również z oceny technicznej, przedstawionej organowi pierwszej instancji, wynika że przedmiotowy budynek wymaga
natychmiastowego remontu. Po przytoczeniu treści art. 61 ustawy Prawo budowlane organ podniósł, iż z materiału dowodowego oraz odwołania wynika, że właścicielem i zarządcą budynku przy ul. "[...]" w G. jest Wspólnota Mieszkaniowa, zatem obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym i estetycznym budynku został prawidłowo nałożony na Wspólnotę.
Na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła Wspólnota Mieszkaniowa domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Skarżąca wskazała na wysoki koszt remontu przedmiotowego budynku oraz brak gwarancji, że budynek posadowiony na bagnie nie będzie dalej pękał i zagrażał zawaleniem.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
W związku z pismem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 października 2002 r. wzywającym do złożenia przez Wspólnotę dokumentu, z którego wynikałoby uprawnienie do reprezentowania jej, Wspólnota Mieszkaniowa przesłała - sporządzony dnia 10 czerwca 1999 r. w formie aktu notarialnego - wypis protokołu z zebrania właścicieli lokali Wspólnoty Mieszkaniowej budynku nr "[...]", położonego w G. przy ul. "[...]", z którego wynika, iż uchwałą nr "[...]" do administrowania w/w nieruchomością powołano właścicieli wydzielonych już lokali w osobach: A. Z., D. U. i J. J.
Ponadto w dniu 14 marca 2003 r. wpłynął do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek Wspólnoty Mieszkaniowej w G. o włączenie do akt sprawy ekspertyzy budowlanej dla budynku mieszkalnego w G. przy ul. "[...]", sporządzonej przez mgr inż. A. U. - rzeczoznawcę budowlanego. W uzasadnieniu wniosku podniesiono, iż ekspertyza stwierdza stopień zużycia budynku w 77,5 %, co stwarza zagrożenie dla życia ludzi i mienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Powyższa skarga, w związku z reformą sądownictwa administracyjnego, podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie na podstawie art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo
o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, póz. 1271, z późn. zm.).
Argumentacja zawarta w skardze nie określa naruszeń prawa, które by mogły stanowić podstawę poddania kontroli sądowej zaskarżonej decyzji. Sąd jednak, zgodnie z art. 134 § l ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, póz. 1270/, nie jest związany granicami skargi i w oparciu o ten przepis zobowiązany był z urzędu wziąć pod uwagę, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji wydane zostały z naruszeniem prawa, a w szczególności przepisów postępowania administracyjnego.
Postępowanie administracyjne przeprowadzone przed wydaniem decyzji powinno zapewnić dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy poprzez wyczerpujące zebranie materiału dowodowego pozwalające na wszechstronną ocenę okoliczności konkretnej sprawy. Obowiązek ten wynika w szczególności z art. 7 i 77 kpa. Niedopełnienie obowiązku pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego, występujące w niniejszej sprawie, uniemożliwiło organom rozpoznającym sprawę prawidłowe zastosowanie prawa materialnego.
Przede wszystkim w niniejszej sprawie nie został prawidłowo ustalony adresat decyzji nakazującej usunięcie nieprawidłowości stwierdzonych w przedmiotowym budynku. Organy obu instancji skierowały decyzję do Wspólnoty Mieszkaniowej, mimo, iż nie zgromadziły w aktach sprawy dokumentów lub innych dowodów w rozumieniu art. 75 kpa, wskazujących, iż to właśnie wspólnota mieszkaniowa jest właścicielem lub zarządcą przedmiotowej nieruchomości. W aktach administracyjnych sprawy brak jest jednoznacznych ustaleń co do liczby lokali mieszkalnych znajdujących się w budynku położonym przy ul. "[...]" w G., oraz czy wszystkie lokale zostały wyodrębnione w nieruchomości wspólnej. Ustalenia te mają istotne znaczenie w rozpatrywanej sprawie.
Zgodnie z dyspozycją art. 66 pkt l ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji, w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Decyzja taka może być adresowana do właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego, a w wypadku współwłasności do wszystkich współwłaścicieli. Z treści art. 61 cyt. ustawy wynika bowiem, iż na tych właśnie podmiotach ciąży obowiązek utrzymania obiektu w należytym stanie technicznym i estetycznym.
W myśl .art. 19 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r., Nr 80, póz. 903) jeżeli liczba lokali wyodrębnionych i lokali niewyodrębnionych, należących nadal do dotychczasowego właściciela, nie jest większa niż siedem, do zarządu nieruchomością wspólną mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu cywilnego i Kodeksu postępowania cywilnego o współwłasności. Według regulacji zawartej w art. 199 Kodeksu cywilnego każdy ze współwłaścicieli jest obowiązany do zarządu rzeczą wspólną. Z kolei przepis art. 207 Kodeksu cywilnego stanowi, iż pożytki i inne przychody z rzeczy wspólnej przypadają współwłaścicielom w stosunku do wielkości udziałów; w takim samym stosunku współwłaściciele ponoszą wydatki i ciężary związane z rzeczą wspólną.
Z przytoczonych przepisów wynika, iż dla prawidłowej oceny kto winien być adresatem decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych w przedmiotowym budynku nieprawidłowości istotne znaczenie ma ustalenie do kogo należy zarząd nieruchomością wspólną. Jeśli w wyniku ponownego rozpoznania sprawy organy ustalą, że w budynku Nr "[...]" przy ul. "[...]" w G. liczba lokali wyodrębnionych i niewyodrębnionych, należących nadal do Gminy G., jest mniejsza niż siedem, wówczas zobligowane będą do skierowania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w nieruchomości wspólnej, do wszystkich współwłaścicieli, łącznie z Gminą.
Rozpoznając sprawę ponownie rzeczą organów będzie także zapoznanie się z ekspertyzą budowlaną przedmiotowego budynku, sporządzonej w marcu 2003 r. przez innego rzeczoznawcę budowlanego.
Sąd rozpoznając niniejszą sprawę stwierdził nadto, iż organy obu instancji, powoływały się ogólnie na przepis art. 66 powołanej ustawy, bez wskazania, która z przesłanek wymienionych enumeratywnie w punktach l - 3 zachodzi w rozpatrywanej sprawie. Trudno zatem jest stwierdzić, z jakich przyczyn ustawowych nakazano usunąć nieprawidłowości w budynku mieszkalnym nr "[...]" , położonym przy ul. "[...]" w G.
Z powyższych względów, na podstawie art. 145 § l pkt l lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, póz. 1270) orzeczono jak w sentencji wyroku. O zwrocie kosztów orzeczono stosownie do art. 200 powołanej wyżej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło