IV SA 4309/02
WyrokWSA w Olsztynie2004-03-23
Skład orzekający: Janina Kosowska, Maria Matyja, Katarzyna Matczak, Grażyna Wojtyszek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej rozpoznał w całości wniosek inwestorów o pozwolenie na budowę, uwzględniając wszystkie zgłoszone żądania, w tym dotyczące przebudowy dachu?Ratio decidendi
Sąd uwzględnił skargę, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Organ I instancji nie rozpoznał w całości wniosku inwestorów, nie objął rozstrzygnięciem żądania dotyczące przebudowy dachu i nie ustosunkował się do niego w uzasadnieniu. Organ II instancji utrzymał wadliwą decyzję w mocy. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.Stan faktyczny
Inwestorzy złożyli wniosek o pozwolenie na dobudowę klatki schodowej, werandy i przebudowę dachu. Organ I instancji zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę obejmujące realizację wykusza, informując o odstąpieniu od realizacji klatki schodowej i wystawek w połaci dachu. Strona skarżąca, właścicielka sąsiedniej nieruchomości, złożyła odwołanie, podnosząc m.in. bezprawność decyzji ze względu na istniejące nielegalne nadbudowy i zagrażającą bezpieczeństwu budowę. Wojewoda utrzymał decyzję organu I instancji w mocy. Skarżąca wniosła skargę do sądu, zarzucając bezprawność decyzji i łamanie prawa przez organy administracji.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta E. Orzeczono, że zaskarżony akt nie może być wykonany.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, Janina Kosowska (spr) Maria Matyja Katarzyna Matczak Grażyna Wojtyszek w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sędzia SO Asesor WSA Protokolant po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2004 r. sprawy ze skargi D. P. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" r. Nr "[...]" w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego: 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, 2) stosowanie do art. 152 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zaskarżony akt nie może być wykonany.
We wniosku z dnia 21 czerwca 2002 r. R. L. oraz M. Z. wystąpiły o pozwolenie na dobudowę klatki schodowej i werandy oraz na przebudowę części dachu w budynku jednorodzinnym przy ul. "[...]" w E., załączając do wniosku projekt budowlany, dowód stwierdzający prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania. Decyzją tą ustalone zostały warunki dla zamierzenia polegającego na przebudowie części dachu oraz dobudowie zewnętrznej klatki schodowej i wykusza w poziomie I piętra we wskazanym wyżej budynku.
Postanowieniem z dnia 12 lipca 2002 r., Prezydent Miasta E., nałożył na wskazanych wyżej inwestorów obowiązek uzupełnienia złożonej dokumentacji projektowej o wskazane w nim elementy, ustalając jednocześnie termin wykonania tego obowiązku. Następnie, decyzją z dnia l sierpnia 2002 r., działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. l, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r., Nr 106, póz. 1126 ze zm.), zatwierdził projekt budowlany i wydał dla R. L. oraz M. Z. pozwolenie na budowę inwestycji, obejmującej realizację wykusza w poziomie I pietra w budynku mieszkalnym jednorodzinnym w celu powiększenia funkcji mieszkalnej, na działce położonej w E. przy ul. "[...]" oraz wskazał warunki, jakie należy zachować przy wykonywaniu robót budowlanych. W uzasadnieniu Prezydent Miasta podniósł, że inwestor spełnił warunki wynikające z art. 32 ust. 4 i art. 33 ust. 2 powołanej ustawy z dnia 7 lipca 1994 r., przedłożył projekt budowlany wraz z niezbędnymi uzgodnieniami, odpis księgi wieczystej oraz wykonał obowiązek uzupełnienia dokumentacji nałożony postanowieniem z dnia 12 lipca 2002 r., odstępując jednocześnie od realizacji letrznej klatki schodowej. Organ wskazał ponadto, że inne strony, pomimo zawiadomienia o wszczęciu niniejszego postępowania, nie wniosły do niego żadnych uwag.
Odwołanie od tej decyzji złożyła D. P. - właścicielka sąsiadującej nieruchomości. W uzasadnieniu wskazała, że decyzja ta jest bezprawna, bowiem wydana stała wbrew postanowieniu Sądu Rejonowego, Wydział Karny, z dnia "[...]" 1994 r., stwierdzającemu, że nadbudowa piętra nad garażem jest nielegalna, ocenie strony, najpierw należałoby rozebrać nielegalną część budowy i dopiero wtedy i byłoby wydawać pozwolenia na dalszą rozbudowę. Obecna budowa zagraża natomiast
bezpieczeństwu i powinna być, po częściowej rozbiórce, doprowadzona do stanu zgodnego z prawem.
Po rozpatrzeniu odwołania, Wojewoda, decyzją z dnia 23 września 2002 r., utrzymał decyzję organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu podniósł, że inwestor wystąpił z wnioskiem o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę spornego przedsięwzięcia w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, przedkładając jednocześnie wszystkie wymagane do jej wydania dokumenty. Organ wskazał, iż projekt budowlany, stanowiący integralną część zaskarżonej decyzji, uwzględnia realizację wykusza w odległości 5,5 m od działki, stanowiącej własność D. P., tj. z zachowaniem obowiązujących warunków technicznych w zakresie wymaganych odległości od granic sąsiedniej nieruchomości. Wyjaśnił, że przebudowa ta nie dotyczy części garażowej budynku mieszkalnego, która zdaniem strony powinna być rozebrana, a ponadto wskazał, że do przedmiotowego budynku nie orzeczono nakazu rozbiórki, więc nie ma podstaw do zastosowania w niniejszej sprawie art. 35 ust. 5 prawa budowlanego. Stwierdził też, że pozostałe zarzuty podnoszone przez stronę w odwołaniu, jako nie mające związku ze sprawą, nie podlegają rozpoznaniu w toku postępowania odwoławczego.
W skardze z dnia 23 października 2002 r., wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie i uzupełnionej pismem z dnia 28 stycznia 2003 r., D. P. ponownie wskazała, że decyzje obydwu instancji są bezprawne, bowiem wydane zostały w sytuacji, gdy obowiązuje prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego, Wydział Karny, z dnia "[...]" 1994 r., stwierdzające, że przedmiotowa budowa jest przestępstwem. Skarżąca wskazała, że orzeczenie to powinno znajdować się w aktach sprawy, pomimo, że "[...]" urzędnicy, popełniając przestępstwo z art. 276 kk, wielokrotnie niszczyli albo ukrywali ten dokument.
Wskazała ponadto, że właściciele posesji przy ul. "[...]", posiadali jej zgodę jedynie na budowę parterowego garażu w odległości l m od granicy działki. Tymczasem wybudowali już dwie kondygnacje nad garażem i taras oraz mur o długości ok. 16 m, którego wysokość od strony jej posesji dochodzi do 2,7 m, a także komin, którego odległość od drewnianej ściany jej domu wynosi 3 m. Dodała, że woda deszczowa z obu rynien budowy spływa od lat na jej niżej położoną posesję i przedostaje się do piwnicy.
Skarżąca podniosła także, że w sprawie tej organy administracji od lat łamią prawo budowlane, administracyjne i karne, przekraczają uprawnienia i niedopełniają swoich obowiązków. Od 1996 r. nie udostępniają skarżącej akt sprawy, nie zawiadamiają też o wydawanych decyzjach, które od razu stają się wykonalne.
W odpowiedzi na skargę, Wojewoda, podtrzymał dotychczas zajmowane stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów, dodał natomiast, że zarówno organ I, jak i II instancji, zapewnił skarżącej czynny udział w każdym stadium postępowania administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje:
Powyższa skarga, w związku z reformą sądownictwa administracyjnego, podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie na podstawie art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1271 ze zm.).
Podkreślić należy, że stosownie do art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269) Wojewódzki Sąd Administracyjny ma obowiązek badania zaskarżonej decyzji organu odwoławczego wyłącznie w zakresie jej legalności, a więc z punktu widzenia zgodności z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Sąd nie jest natomiast związany granicami skargi.
W niniejszej sprawie, skarga została uwzględniona, bowiem Sąd, niezależnie od zarzutów w niej podniesionych, stwierdził istnienie naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Naruszenie to, skutkujące koniecznością uchylenia zarówno zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, polega natomiast na nie rozpoznaniu wniosku inwestorów w całości.
Wskazać należy, że po uzyskaniu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na przebudowie części dachu oraz dobudowie zewnętrznej klatki schodowej i wykusza w poziomie I piętra w budynku mieszkalnym jednorodzinnym przy ul. "[...]" w E., inwestorzy we wniosku z dnia 21 czerwca 2002 r. wystąpili do organu administracji architektoniczno-budowlanej o wydanie pozwolenia na dobudowę klatki schodowej i werandy oraz na przebudowę części dachu we wskazanym wyżej budynku. Zgodnie z decyzją organu I instancji, wniosek ten został uzupełniony w dniu 31 lipca 2002 r. W aktach sprawy brak jest jednak pisma inwestorów z tej daty, czy też protokołu lub adnotacji potwierdzających tą okoliczność. Z treści uzasadnienia decyzji organu I instancji wynika natomiast, że w trakcie postępowania o wydanie pozwolenia na opisaną wyżej inwestycję, inwestorzy zmienili projekt i odstąpili od realizacji planowanej zewnętrznej klatki schodowej. W piśmie z dnia 26 sierpnia 2002 r.
l
i kierowanym do Urzędu Wojewódzkiego, Delegatura w E., organ I instancji wskazał natomiast, co nie znalazło już jednak odzwierciedlenia
w uzasadnieniu decyzji, że inwestorzy odstąpili również od realizacji wystawek w połaci dachu, a przebudowa dachu została zaprojektowana w odległości ok. 5,5 m od granicy z działką D. P.
W tym stanie sprawy, organ I instancji, decyzją z dnia l sierpnia 2002 r., zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę inwestycji, obejmującej realizację wykusza w poziomie I piętra we wskazanym wyżej budynku mieszkalnym jednorodzinnym.
W świetle powyższego, stwierdzić należy, że organ I instancji nie objął rozstrzygnięciem decyzji całego wniosku inwestorów, a organ II instancji, pomimo tego faktu, utrzymał wadliwą decyzję w mocy. Zgodnie natomiast z art. 7 kpa, organy administracji publicznej, a zatem także organy administracji architektoniczno-budowlanej, stojąc na straży praworządności, podejmują w toku postępowania wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Nie budzi wątpliwości fakt, że w interesie wnioskodawcy, występującego do określonego organu administracji państwowej o załatwienie indywidualnej sprawy, jest rozpoznanie jego wniosku zgodnie z zawartymi w nim żądaniami. Rozstrzygnięcie organu, wydane po rozpoznaniu tych żądań, powinno być natomiast sformułowane jasno i precyzyjnie, tak aby wynikało z niego w sposób jednoznaczny, jakie uprawnienia zostały przyznane lub jakie obowiązki zostały nałożone na stronę. W uzasadnieniu decyzji strona powinna znaleźć natomiast wyjaśnienie podjętego rozstrzygnięcia.
Zestawienie żądań inwestorów, zawartych we wniosku z dnia 21 czerwca 2002 r. i później zmodyfikowanych, w sposób wskazany wyżej, z treścią rozstrzygnięcia decyzji organu I instancji pozwala na stwierdzenie, że organ ten rozpoznał wniosek inwestorów w części, nie objął natomiast rozstrzygnięciem ich żądania dotyczącego przebudowy części dachu, nie ustosunkował się też do niego w uzasadnieniu swojej decyzji.
Dodatkowo podkreślić należy, że decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu wytycza podstawowe kierunki ukształtowania projektowanej inwestycji budowlanej w sposób wiążący zarówno dla projektanta obiektu budowlanego, jak i dla organu wydającego decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę. Tym samym decyzja o pozwoleniu na budowę powinna być zgodna z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Zgodnie bowiem z art. 47 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r., Nr 15, póz. 139 ze zm.), warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, ustalone w decyzji, wiążą organ wydający pozwolenie na budowę.
•f ł
Tym samym, w toku ponownego rozpoznawania niniejszej sprawy, organ I instancji powinien rozpoznać wniosek inwestorów w całości i wydać w tym zakresie stosowne rozstrzygnięcie.
W świetle powyższego, na podstawie art. 145 § l pkt l lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270), należało orzec jak w sentencji. Stosownie do przepisu art. 152 powołanej wyżej ustawy, Sąd orzekł również, iż zaskarżony akt nie może być wykonany w całości.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło