IV SA 4662/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędzia WSA Asesor WSA Janina Kosowska (spr) Hanna Raszkowska Irena Szczepkowska Grzegorz Klimek Protokolant po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" "[...]" w przedmiocie zezwolenia na wznowienie robot budowlanych: 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej budynku przy ul. "[...]" w "[...]" kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Postanowieniem z dnia 21 sierpnia 2002 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S., w związku ze stwierdzonym prowadzeniem robót budowlanych (remontowych) w budynku administracyjno-ambulatoryjnym Powiatowego Inspektoratu Weterynarii w S. przy ul. "[...]", działka nr 567/1, bez wymaganego zgłoszenia właściwemu organowi, nakazał J. T., inwestorowi tych robót, wstrzymać prowadzenie robót budowlanych wykonywanych we wskazanym wyżej budynku. Decyzją z dnia 22 sierpnia 2002 r., nałożył natomiast na inwestora obowiązek wykonania określonych w niej czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie, określając jednocześnie termin wykonania tych czynności. W związku z wykonaniem nakazów nałożonych decyzją z dnia 22 sierpnia 2002 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S., działając na podstawie art. 51 ust. la ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r., Nr 106, póz. 1126 ze zm.), decyzją z dnia 9 września 2002 r., udzielił J. T. pozwolenia na wznowienie robót remontowych w budynku administracyjno-ambulatoryjnym Powiatowego Inspektoratu Weterynarii przy ul. "[...]" w S. W uzasadnieniu podniósł, że inwestor zawiadomił Inspektorat o wykonaniu przedmiotowych nakazów w dniu 26 sierpnia 2002 r. Wykonanie zamierzonych robót nie zmieni natomiast sposobu użytkowania lokalu. Odwołanie od tej decyzji złożył Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. "[...]" w S., który w uzasadnieniu wskazał, że zamierzony zakres robót budowlanych, ze względu na fakt, że ich wykonanie naruszy konstrukcję budynku, wymaga wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Ponadto Zarząd podniósł, iż roboty te naruszają interes Wspólnoty, a organ I instancji nie uwzględnił w zaskarżonej decyzji argumentów podniesionych przez Wspólnotę w załączonym do odwołania piśmie z dnia 2 września 2002 r. Po rozpatrzeniu odwołania, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w O., decyzją z dnia 10 października 2002 r., na podstawie art. 138 § l pkt 3 kpa, umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu wskazał, że przedmiotem niniejszego postępowania administracyjnego są roboty budowlane wykonywane w budynku administracyjno-ambulatoryjnym Powiatowego Inspektoratu Weterynarii przy ul. "[...]" w S. Tym samym, w tym postępowaniu, przymiot strony przysługuje inwestorowi, a także właścicielowi budynku, w którym wykonywane były roboty budowlane Organ odwoławczy wskazał, że przedmiotowy budynek nie jest objęty granicą posesji Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. "[...]". Powiatowy Lekarz Weterynarii w S. wyraził natomiast zgodę na modernizację pomieszczeń przeznaczonych na lecznicę. W toku postępowania odwoławczego, organ II instancji nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego (prawa budowlanego) w stosunku do Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. "[...]". Jeżeli natomiast podmiot, który wnosi odwołanie nie ma uprawnień strony, odwołanie jego należy uznać za niedopuszczalne. W skardze z dnia 8 października 2002 r., wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie i uzupełnionej pismem z dnia 4 grudnia 2002 r., do którego załączono dodatkowe wnioski dowodowe, Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. "[...]" w S. zaskarżył decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. w części dotyczącej wydania dla J. T. zgody na wybicie drzwi wejściowych do lecznicy zwierząt od strony posesji Wspólnoty Mieszkaniowej i wniósł o stwierdzenie jej nieważności w tej części. W uzasadnieniu Zarząd wskazał, że decyzja organu nadzoru narusza interes prawny Wspólnoty, bowiem nie wyraziła ona zgody na to, aby ludzie przychodzący do lecznicy J. T. z chorymi zwierzętami wjeżdżali samochodami i przechodzili przez jej posesję, czy też oczekiwali na przyjęcie na jej posesji. Zarząd wskazał również, że inwestor nie wykonał nakazu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S., który zobowiązał go do przedstawienia rozwiązania komunikacji zewnętrznej do lecznicy z uwzględnieniem interesu prawnego Wspólnoty. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego pominął ten fakt, a w konsekwencji zgoda na wybicie drzwi wejściowych do lecznicy na posesję Wspólnoty narusza jej interes prawny. W odpowiedzi na skargę, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w O., podtrzymał dotychczas zajmowane stanowisko i wniósł o jej oddalenie. W uzupełnieniu skargi, w piśmie z dnia 21 maja 2003 r., Zarząd Wspólnoty podniósł ponadto, że J. T. wprowadził w błąd organ I instancji oznaczając w przedstawionej dokumentacji wejście do lecznicy z drugiej strony budynku. Drzwi od strony Wspólnoty, wybite w murze nośnym, miały mieć szerokość 80 cm i miały służyć tylko jako droga dojścia dla lekarza do lecznicy. W rzeczywistości, drzwi te mają szerokość 150 cm, co jest niezgodne z projektem budowlanym oraz podjazd, na co organ I instancji nie wydał pozwolenia. Ponadto wskazane drzwi służą jako wejście do lecznicy, co jest uciążliwe dla mieszkańców Wspólnoty. Dodatkowo J. T. wybudował równolegle do okna i drzwi wejściowych jednego z mieszkań prywatnych metalową konstrukcję bez zgody właściciela budynku - Powiatowego Inspektoratu Weterynarii w S. i właściciela tego mieszkania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje: Powyższa skarga, w związku z reformą sądownictwa administracyjnego, podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie na podstawie art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1271 ze zm.). Podkreślić należy, że stosownie do art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269), Wojewódzki Sąd Administracyjny ma obowiązek badania zaskarżonych decyzji wyłącznie w zakresie ich legalności, a więc z punktu widzenia zgodności z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Sąd nie jest natomiast związany granicami skargi, co oznacza, że skarga powinna zostać uwzględniona, jeśli tylko Sąd, niezależnie od zarzutów w niej podniesionych i wniosków w niej sformułowanych, stwierdzi istnienie naruszenia prawa, skutkujące wzruszeniem zaskarżonego aktu lub czynności. Podnieść należy, że przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest to, czy Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. "[...]" w S. jest stroną postępowania o udzielenie pozwolenia na wznowienie robót remontowych w budynku administracyjno-ambulatoryjnym Powiatowego Inspektoratu Weterynarii przy ul. "[...]" w S. Punktem wyjścia dla rozstrzygnięcia tego zagadnienia jest treść art. 28 kpa, zgodnie z którym stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Pojęcie interesu prawnego nie zostało zdefiniowane w przepisach kpa. Powszechnie przyjmuje się jednak, że interes prawny, którym musi legitymować się strona postępowania administracyjnego oznacza interes oparty na prawie lub chroniony przez prawo. Zgodnie też z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, interes prawny w postępowaniu administracyjnym oznacza ustalenie przepisu prawa powszechnie obowiązującego, na podstawie którego można żądać skutecznie czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danego podmiotu. Od tak pojmowanego interesu prawnego trzeba odróżnić interes faktyczny, to jest stan, w którym podmiot wprawdzie jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego, mającymi stanowić podstawę skutecznego żądania stosownych czynności organu administracji. W niniejszej sprawie, Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej wskazał, iż poprzez bezpośrednie sąsiedztwo z nieruchomością, na której usytuowany jest obiekt poddany remontowi, Wspólnota ma interes w dochodzeniu zaniechania naruszania jej własności w związku z używaniem jej terenu jako drogi dojścia i dojazdu do budynku, w którym adaptowane są przez inwestora pomieszczenia na lecznicę dla zwierząt. Wyjaśnienie tych okoliczności może mieć zatem istotne znaczenie dla oceny, czy Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. "[...]" w S. może być uznana za stronę tego postępowania. Wskazać należy, że w postępowaniu administracyjnym wydanie prawidłowej decyzji w każdym przypadku powinno poprzedzić, stosownie do art. 7 i 77 § l kpa, dokładne ustalenie stanu faktycznego istotnego w sprawie. Organ odwoławczy nie przeprowadzając postępowania wyjaśniającego w określonym wyżej zakresie, naruszył zatem powołane przepisy proceduralne, co miało istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy i musiało skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Z uzasadnienia bowiem zaskarżonej decyzji nie wynika, na jakiej podstawie organ oparł swoje twierdzenie, że Wspólnota nie jest stroną postępowania. Organ odwoławczy wskazał wprawdzie, że "nie stwierdził naruszenia przepisu prawa materialnego, który by został naruszony w stosunku do Wspólnoty", nie rozwinął jednak tego twierdzenia w uzasadnieniu. Uzasadnienie decyzji, które nie pozwala ustalić motywów rozstrzygnięcia i organu odwoławczego uniemożliwia natomiast Sądowi kontrolę poprawności stanowiska i organu odwoławczego w tym zakresie. Stosownie zaś do art. 107 § 3 kpa, uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za ; udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym ; dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. W rozpatrywanej sprawie organ odwoławczy, pomimo uznania przez organ I instancji Wspólnoty za stronę, nie j wywiódł natomiast żadnych argumentów wykazujących, że Wspólnota ta nie jest stroną postępowania w tej sprawie. Tym samym, w toku ponownego rozpoznawania sprawy, organ odwoławczy powinien przeprowadzić postępowanie uzupełniające mające na celu wyjaśnienie podnoszonych przez Zarząd Wspólnoty kwestii i rozważyć, czy w świetle podniesionych okoliczności, Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. "[...]" w S., zgodnie z art. 28 kpa, może być uznana za stronę przedmiotowego postępowania. Poczynione przez organ odwoławczy ustalenia powinny znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. W świetle powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, na podstawie art. 145 § l pkt l lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270), orzekł jak w sentencji. O zwrocie kosztów postępowania sądowego orzeczono stosownie do art. 200 powołanej wyżej ustawy.