IV SA 4680/02

WyrokWSA w Olsztynie2004-07-15

Skład orzekający: Zbigniew Ślusarczyk, Maria Matyja, Katarzyna Matczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, dotycząca inwestycji polegającej na adaptacji istniejących budynków inwentarskich na cele magazynowania odpadów niebezpiecznych i produkcji brykietów opałowych, wydana bez przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, jest nieważna z mocy prawa?
Ratio decidendi
Decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, dotycząca inwestycji mogącej pogorszyć stan środowiska (jak produkcja brykietów z odpadów drzewnych), wydana bez przeprowadzenia wymaganego postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, jest nieważna z mocy prawa na podstawie art. 36 ustawy o dostępie do informacji o środowisku. Brak przeprowadzenia takiego postępowania stanowi wadę powodującą nieważność decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wójta Gminy O. ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na adaptacji budynków inwentarskich na magazyn odpadów niebezpiecznych i produkcję brykietów opałowych. Wnioskodawcy domagali się stwierdzenia nieważności tej decyzji, argumentując, że nie przeprowadzono wymaganego postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w E. stwierdziło nieważność decyzji Wójta, co zostało zaskarżone przez inwestora. Skarżący podnosił, że inwestycja nie wymaga oceny oddziaływania na środowisko, a także kwestionował przymiot strony wnioskodawców.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Ślusarczyk Sędzia SO(del.) Maria Matyja Asesor WSA Katarzyna Matczak (spr.) Protokolant Urszula Wojciechowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lipca 2004 r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" r. nr "[...]" w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu oddala skargę. Decyzją z 14 listopada 2001 r. Nr "[...]" Wójt Gminy O., po rozpatrzeniu wniosku Przedsiębiorstwa Usług Komunalnych Spółki z o.o. w O, ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie wiaty o konstrukcji stalowej, fundamentu pod wagę samochodową, fundamentu pod dwa zbiorniki stalowe na trociny oraz kanalizacji sanitarnej, deszczowej, związanych z adaptacją istniejących budynków inwentarskich z przeznaczeniem do czasowego magazynowania odpadów niebezpiecznych i produkcji brykietów opałowych, przewidzianej do realizacji na działce nr 4/91 położonej w miejscowości M., stanowiącej własność tej Spółki. W dniu 29 stycznia 2002r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w E. wpłynął wniosek B. K. o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy O. z dnia 14 listopada 2001 r. Nr "[...]" na podstawie art. 156 § l pkt 7 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 36 ustawy z dnia 9 listopada 2000r. o dostępie do informacji o środowisku i jego ochronie oraz ocenach oddziaływania na środowisko i art. 11 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. prawo ochrony środowiska. Wnioskodawca podał, że decyzja wydana została z rażącym naruszeniem art. 25 i nast. Ustawy o dostępie do informacji oraz art. 46 ustawy Prawo ochrony środowiska. Planowana inwestycja polega na adaptacji istniejących budynków inwentarskich na obiekt czasowego gromadzenia odpadów niebezpiecznych oraz produkcji brykietów opałowych oraz budowie obiektów towarzyszących, zatem stosownie do § 2 ust. 3 (c) oraz § 2 ust. 10 (h) rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji, wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, którego nie przeprowadzono. Nadto wskazał, że niezgodny z prawem jest zapis w decyzji, iż zmiana sposobu zagospodarowania obiektów nie wymaga ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Przedmiotem ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu nie jest bowiem sama lokalizacja nowych obiektów lecz cała inwestycja polegająca na adaptacji istniejących już obiektów do czasowego gromadzenia odpadów niebezpiecznych oraz zakład produkcji brykietów wraz z budową obiektów towarzyszących. Wyjaśniono, iż wprawdzie postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla niniejszej inwestycji toczyło się pod rządami zarówno ustawy z dnia 9 listopada 2000r. o dostępie do informacji (...) (Dz.U. Nr 109, póz. 1157) oraz ustawy z 27 kwietnia 2001r. prawo ochrony środowiska (Dz.U. Nr 62, póz. 627), jednakże zgodnie z przepisami wprowadzającymi tę ostatnią ustawę do spraw wszczętych i nie zakończonych stosuje się przepisy dotychczasowe. Wobec wydania decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu z naruszeniem przepisów postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko decyzja taka jest nieważna z mocy prawa na podstawie art. 36 ustawy o dostępie do informacji (...). W dniu 6 lutego 2002r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w E. wpłynął kolejny wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy O. z dnia 14 listopada 2001 r. na podstawie art. 156 § l pkt 7 Kpa w związku z art. 11 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. Nr 62, póz. 627) od Zakładów "[...]" SA w M. Wskazano w nim, iż wnioskodawca posiada przymiot strony w tej sprawie, gdyż prowadzi działalność gospodarczą w zakresie produkcji i handlu wyrobami mięsno-spożywczymi i jest zainteresowany aby w otaczającym zakład środowisku nie następowała ingerencja, która mogłaby negatywnie wpłynąć na środowisko i zdrowie ludzi. Planowana przez Spółkę inwestycja należy do kategorii mogących pogorszyć stan środowiska, a zatem w świetle art. 46 ustawy prawo ochrony środowiska wydanie decyzji winno poprzedzić postępowanie w sprawie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Zarzucono, iż brak takiej oceny wpływa na legalność decyzji - art. 11 tej ustawy. Nadto wskazano, iż wydana decyzja jest sprzeczna z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, gdyż nieruchomość znajduje się na terenie dla którego przewidziano funkcję związaną z obsługą rolnictwa, zaś charakter planowanej inwestycji pozostaje w sprzeczności z tą funkcją zapisaną w planie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w E. decyzją z 24 czerwca 2002r. Nr Rep."[...]"stwierdziło nieważność decyzji Wójta Gminy O. z dnia 14 listopada 2000r. Nr "[...]" w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. W podstawie prawnej wskazano art. 156 § l pkt 7 w zw. z art. 157 § l i art. 62 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r. Nr 98, póz. 1071, ze zm), art. 25 ust. l i ust. 3 pkt l oraz art. 36 ustawy z dnia 9 listopada 2000r. O dostępie do informacji o środowisku i jego ochronie oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. Nr 109, póz. 1157, ze zm) oraz art. 3 ust. l ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. O wprowadzeniu ustawy Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 100, póz. 1085). Wskazano, iż planowana inwestycja, na realizację której wydana została decyzja ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, nie jest sprzeczna z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, gdyż działka objęta ustaleniem niniejszej decyzji położona jest na terenie dla którego zapis w planie dopuszcza możliwość zmiany dotychczasowej funkcji - do obsługi rolnictwa, jeżeli będzie ona zbędny dla rolniczego wykorzystania. O zbędności nieruchomości na dany cel decyduje sam jej właściciel, dlatego też Spółka była uprawniona do wystąpienia o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji zmieniającej jej dotychczasową funkcję, pod warunkiem, iż spełnione zostaną wymogi ochrony środowiska. Kolegium uznało jednak, iż planowana inwestycja z uwagi na zapisy § 2 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji (Dz.U. Nr 93, póz. 589) w zakresie brykietowania odpadów należy do kategorii mogących pogorszyć stan środowisko, a wobec tego należało zgodnie z art. 25 ust. l i ust. 3 pkt l ustawy o dostępie do informacji (...) wydanie decyzji o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu poprzedzić przeprowadzeniem postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko. Postępowanie takie nie zostało przeprowadzone przed wydaniem kwestionowanej decyzji, co zgodnie z art. 36 tej ustawy stanowi o nieważności z mocy prawa decyzji podjętej bez wskazanego postępowania. W dniu 5 sierpnia 2002r. Przedsiębiorstwo Usług Komunalnych w O. złożyło w trybie art. 127 § 3 Kpa wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wskazało, iż zakres planowanego przedsięwzięcia dotyczy jedynie budowy obiektów towarzyszących, zaś adaptacja istniejących na działce 4/91 w M. budynków inwentarskich na obiekty czasowego gromadzenia odpadów niebezpiecznych i produkcji brykietów opałowych wykracza poza zakres rozstrzygnięcia w tej sprawie. Sprawa ta będzie rozstrzygana dopiero na etapie decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenie na budowę. Wobec powyższego decyzja Kolegium wydana została z rażącym naruszeniem prawa. Nadto wskazano, iż raport oddziaływania na środowisko został sporządzony. Rozpatrując sprawę ponownie, decyzją z 23 września 2002r. Nr Rep. "[...]", Samorządowe Kolegium Odwoławcze w E. utrzymało w mocy własną decyzję z dnia 24 czerwca 2002r. stwierdzającą nieważność decyzji Wójta Gminy O. z dnia 14 listopada 2000r. Nr "[...]". W uzasadnieniu organ po raz kolejny wyjaśnił, że wniosek skarżącego złożony w dniu 20 września 2001r. nie obejmował - jak obecnie podnosi - jedynie lokalizacji inwestycji polegającej na budowie wiaty o konstrukcji stalowej, fundamentu pod wagę samochodową, fundamentu pod dwa zbiorniki stalowe na trociny oraz kanalizacji sanitarnej i deszczowej, bowiem wskazywał także funkcję i charakter zamierzenia inwestycyjnego. Spółka określiła je jako adaptację istniejących obiektów na zbiorniki czasowego gromadzenia odpadów niebezpiecznych celem dalszego przekazania do utylizacji oraz produkcji paliwa ekologicznego /brykietów/ na bazie odpadów drewnianych. Przepisy ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym tj. art. 41 ust. 2 i art. 42 określają jakie elementy winien zawierać wniosek o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania oraz decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, gdzie jednym z elementów jest obowiązek określenia funkcji i sposobu zagospodarowania terenu oraz charakterystyki zabudowy i zagospodarowania terenu. W określeniu funkcji sposobu zagospodarowania terenu mieści się natomiast przeznaczenie inwestycji, którą zamierza się realizować i pod tym kątem organ zobowiązany jest do zbadania jej zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Zarzut wobec tego o przekroczeniu uprawnień organu w badaniu zgodności planowanej inwestycji w oderwaniu od jej funkcji i przeznaczenia jest chybiony. Poza tym wskazano na art. 39 ust. 2 pkt 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, z którego wynika że nie wymagają ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu roboty budowlane polegające na remoncie lub montażu, przebudowie oraz zmianie przeznaczenia budynku lub jego części, jeżeli nie powodują zmiany sposobu zagospodarowania terenu. Zatem te roboty budowlane lub przebudowa budynku, które powodują zmianę sposobu zagospodarowania terenu wymagają ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Wyjaśniono także, że postępowanie w sprawie oceny oddziaływania inwestycji na środowisko w postaci raportu oddziaływania na środowisko projektowanej wytwórni brykietów i raportu oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na uruchomieniu magazynu czasowego gromadzenia odpadów nie zostało przeprowadzone na etapie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu lecz dopiero w kwietniu 2002r. na etapie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę i nie mogło konwalidować postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Powyższa decyzja została zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez pełnomocnika Przedsiębiorstwa Usług Komunalnych Sp. z o.o w O., który zarzucił jej wadliwą kwalifikację przedsięwzięcia określonego w decyzji Wójta Gminy O. z dnia 14 listopada 2001 r., co rażąco narusza art. 25 ust. l oraz art. 26 ustawy o dostępie do informacji o środowisku (...) oraz art. 156 § l pkt 2 Kpa poprzez błędne ich zastosowanie. Nadto zarzucił wadliwą i dowolną ocenę materiału dowodowego poprzez uznanie technologicznego powiązania funkcji magazynowania odpadów z funkcją wykorzystywania lub unieszkodliwiania odpadów podczas, gdy druga z tych funkcji nie została ustalona dla przedmiotowej nieruchomości oraz naruszenie art. 157 § 2 w zw. z art. 28 Kpa poprzez wszczęcie postępowania na wniosek osób, które nie posiadają przymiotu strony w tym postępowaniu. Z uwagi na wskazane naruszenia wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej. W skardze zakwestionował ustalenie, że inwestycja należy do grupy przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, gdyż nie dotyczy ona wykorzystywania lub unieszkodliwiania odpadów lecz jedynie ich przejściowego gromadzenia. Pojęcia wykorzystywania i unieszkodliwiania odpadów winny być zaś rozumiane zgodnie z art. 5 ustawy z 27 czerwca 1997r. o odpadach, gdzie odróżnia się je od "gromadzenia odpadów" o jakim mowa w art. 21 ust. 6 tej ustawy. Także instalacja do produkcji brykietów opałowych z surowca - drewna, nie może być uznana za taką inwestycję, gdyż drewno stosowane do takiej instalacji nie musi mieć statusu odpadu w rozumieniu art. 3 ustawy o odpadach z 1997r. Poza tym z wniosku skarżących nie wynika aby brykietowaniu miały podlegać odpady i w tym względzie ustalenia Kolegium są dowolne. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w E. wnosząc o jej oddalenie podtrzymało stanowisko prezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wyjaśniło, iż § l pkt 13 rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji (Dz.U. Nr 93, póz. 589) określa jako mogące pogorszyć stan środowiska inwestycje związane z wykorzystaniem lub magazynowaniem odwodów niebezpiecznych oraz termicznym przekształcaniem wszystkich odpadów. Z zebranych w sprawie materiałów wynika, że brykietowaniu mają być poddawane trociny, które skatalogowane zostały jako odpady z przetwórstwa drewna oraz produkcji płyt i mebli rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 24 grudnia 1997r. w sprawie klasyfikacji odpadów (Dz.U. Nr 162, póz, 1135, ze zm.). Zatem trociny niezależnie, czy pozostają w dyspozycji ich wytwórcy, czy też nabywcy wytwarzane są w przetwórstwie drewna, produkcji mebli i płyt wiórowych jako odpad poprodukcyjny. Odnośnie zarzutu dotyczącego prowadzenia postępowania na skutek wniosku osób, które nie posiadają przymiotu strony wyjaśniono, że w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, stroną jest nie tylko strona postępowania zwykłego, ale każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku mogą dotyczyć skutki stwierdzenia nieważności takiej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, że w myśl art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, póz. 1271, ze zm) na skutek reformy sądownictwa administracyjnego skargi wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004r. podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne. Zgodnie z art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, póz. 1269) stosownie do przysługujących sądowi administracyjnemu kompetencji, Sąd kontroluje zaskarżone decyzje pod kątem ich zgodności z prawem. Zatem usunięcie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego może nastąpić tylko w przypadku, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organ naruszył prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § l pkt l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W sprawie brak jest podstaw do stwierdzenia takiego naruszenia prawa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w E. działając w przedmiotowej sprawie jako organ nadzoru prawidłowo uznało, że decyzja Wójta Gminy O. zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa. Jako podstawę prawną podjętego rozstrzygnięcia wskazano art. 156 § l pkt 7 Kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z którym organ stwierdza nieważność decyzji, która zawiera wadę powodująca jej nieważność z mocy prawa. Art. 36 ustawy z dnia 9 listopada 2000r. o dostępie do informacji o środowisku i jego ochronie oraz o ocenach oddziaływania na środowiska (Dz.U. Nr 109, Nr 1157, ze zm.) zwanej dalej "ustawą o dostępie do informacji" zawiera taką właśnie regulację, gdyż stanowi o nieważność m.in. decyzji, o której mowa w art. 25 ust. 3 - ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu wydanej na podstawie przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym- w przypadku podjęcia jej z naruszeniem wymagań określonych w art. 12-17, art. 25 ust. 2, art. 38, 43 i 46. Organ wydający zaskarżoną decyzję uznał, iż decyzja Wójta Gminy O. z dnia 14 listopada 2001 r. ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie wiaty o konstrukcji stalowej, fundamentu pod wagę samochodową, fundamentu pod dwa zbiorniki stalowe na trociny oraz kanalizacji sanitarnej, deszczowej, związanych z adaptacją istniejących budynków inwentarskich z przeznaczeniem do czasowego magazynowania odpadów niebezpiecznych i produkcji brykietów opałowych, przewidzianej do realizacji na działce nr 4/91 położonej w miejscowości M. winna być poprzedzona przeprowadzonym postępowaniem w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, o którym mowa w art. 25 ust. l ustawy o dostępie do informacji. Sąd stanowisko to podziela. Na mocy bowiem art. 66 tej ustawy ilekroć w dotychczasowych przepisach jest mowa o inwestycjach szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo inwestycjach mogących pogorszyć stan środowiska, należy rozumieć odpowiednio przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w art. 30 ust. l pkt l albo art. 30 ust. l pkt l ustawy. Skarżąca wniosek o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu złożyła pod rządami ww. ustawy oraz rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji (Dz.U. Nr 93, póz. 589) - zwanego dalej "rozporządzeniem w sprawie inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska". W § l pkt 13 tego rozporządzenia zapisano, że inwestycją szczególnie szkodliwą dla środowiska i zdrowia ludzi jest inwestycja związana z wykorzystaniem lub unieszkodliwianiem odpadów niebezpiecznych oraz związana z termicznym przekształcaniem wszystkich odpadów, natomiast po myśli § 2 ust. 3 lit "c" do inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska zalicza się zakłady brykietowania węgla kamiennego i brunatnego, usytuowane poza obszarem zakładu górniczego, oraz zakłady brykietowania odpadów. Zgodzić się należy za organem, że planowana przez skarżącą inwestycja obejmuje właśnie ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla takiej inwestycji mogącej pogorszyć stan środowiska poprzez produkcję paliwa ekologicznego /brykietów/ na bazie odpadów drzewnych. Nie zasługuje na uwzględnienie zarzutu skarżącej, że Kolegium dokonało swobodnej i dowolnej oceny w sprawie uznania, że produkcja brykietów będzie następowała z wykorzystaniem odpadów, gdyż to sama skarżąca we wniosku z dnia 18 września 2001r. tak określiła surowiec do produkcji paliwa ekologicznego - odpad drzewny. Także dołączone do wniosku dokumenty przedstawiające wyrywkowo proces produkcyjny brykietów wskazują, że produkcja paliwa ekologicznego będzie następowała na bazie suchych trocin. Już tylko z tego powodu zasadnym było przyjęcie przez organ, że ta nowa funkcja dotychczas istniejących obiektów inwentarskich wraz z budową nowych obiektów towarzyszących wymaga przeprowadzenia postępowania, o którym mowa w art. 25 ust. l ustawy o dostępie do informacji o środowisku. Odnośnie zaś drugiej przesłanki wskazanej w § l pkt 13 rozporządzenia w sprawie inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska organ z ostrożności wskazał jako ewentualny także tę okoliczność, skoro taki termiczny proces przetwarzania odpadów drzewnych w procesie produkcji paliwa ekologicznego został wskazany w załączonych do wniosku dokumentach. Podzielić należy stanowisko skarżącej, iż w rozumieniu pojęć zawartych w cytowanym wyżej rozporządzeniu należy posługiwać się zakresem pojęciowym uregulowanym ustawą z dnia 27 czerwca 1997r. o odpadach (Dz.U. Nr 96, póz. 592, ze zm.) i odróżniać pojęcie "wykorzystywania i unieszkodliwiania odpadów" od pojęcia "ich gromadzeniem", o którym mowa w art. 21 ust. 6 ustawy, jednakże brak takiego czytelnego rozdzielenia tych pojęć w uzasadnieniu przedmiotowej decyzji nie miał wpływu dla oceny czy wydanie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu winno być poprzedzone postępowaniem w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, gdyż już tylko lokalizacja zakładu brykietowania odpadów drzewnych taki obowiązek nakładała na organ ustalający warunki zabudowy i zagospodarowania terenu w momencie złożenia takiego wniosku. Prawidłowo także organ orzekający w sprawie dokonał ustalenia stanu prawnego i regulacji prawnych mających zastosowanie w tej sprawie. Wprawdzie w momencie wydania decyzji będącej przedmiotem stwierdzeniem nieważności weszła w życie ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. Nr 62, póz. 627), jednakże na podstawie art. 3 ust. l ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 100, póz. 1085) do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy dotychczasowe, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Ustawa prawo ochrony środowiska w art. 11 zawiera także zapis o nieważności decyzji wydanej z naruszeniem przepisów dotyczących ochrony środowiska. Organ orzekający w sprawie prawidłowo dokonał oceny, iż wbrew wymogowi ustawy o dostępie do informacji decyzja Wójta Gminy O. z 14 listopada 2001 r. nie została poprzedzona przeprowadzeniem postępowania w sprawie oddziaływania na środowiska, co skutkuje jej nieważnością z mocy prawa. Prawidłowo zatem na podstawie art. 156 § l pkt 7 kpa orzeczono o stwierdzeniu jej nieważności. Na marginesie wyjaśnić należy, iż prawidłowo organ dokonał oceny planowanej inwestycji, która nie polega jedynie na budowie obiektów towarzyszących lecz związana jest z adaptacją istniejących obiektów inwentarskich z przeznaczeniem na zbiornicę czasowego gromadzenia odpadów niebezpiecznych celem ich późniejszego przekazania do utylizacji oraz produkcji paliwa ekologicznego na bazie odpadów drzewnych. Nie wymagają ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu tylko roboty budowlane polegające na remoncie lub montażu, przebudowie oraz zmianie przeznaczenia budynku lub jego części, jeżeli nie powodują zmiany sposobu zagospodarowania terenu, jeżeli zaś taką zmianę powodują to takiej decyzji wymagają także te roboty budowlane. Przy czym przez zmianę zagospodarowania terenu należy rozumieć /wyrok NSA z dnia 19 listopada 2002r. sygn. akt SA/Bk 800/02 - nie publikowany/ nie tylko zmianę fizycznie ukształtowanego terenu ale także zmianę dotychczasowej funkcji terenu. Chybione jest stanowisko skarżącej, że oceny oddziaływania na środowiska można dokonywać dopiero na etapie zmiany sposobu użytkowania istniejących obiektów w momencie wystąpienia o ich adaptację - przedstawienia projektu budowlanego i uzyskania pozwolenia na budowę. Skoro bowiem organ w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu ma obowiązek wskazania rodzaju inwestycji, to musi znać jej funkcje oraz sposób zagospodarowania terenu, aby ocenić czy jest zgodna z zapisami miejscowego planu zagospodarowania terenu, czy też pozostaje w sprzeczności z zapisami tego planu. Kolejny zarzut skarżącej dotyczy wszczęcia i prowadzenia postępowania na podstawie wniosku osób którym nie przysługuje przymiot strony postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu. Wyjaśnić należy, iż z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności wystąpił dzierżawca "Gospodarstwa "[...]" sąsiadującego z nieruchomości dla której ustalono warunki zabudowy i zagospodarowania terenu oraz Zakłady "[...]" SA w M., która nie sąsiaduje bezpośrednio z nieruchomością skarżących lecz powołując się na możliwe oddziaływanie inwestycji także na jej nieruchomości wywodziła swój interes prawny. W aktach sprawy Zakład w M. powoływał się poza przesłankami natury subiektywnej na okoliczność zlokalizowania na tym samym terenie inwestycji mogącej znacząco oddziaływać na środowisko i zakładu, w którym prowadzona jest produkcja mięsno - spożywcza. Wobec istnienia tylko jednego ujęcia wody istnieje zatem po stronie Zakładów w M. uzasadniona obawa, że taka lokalizacja może doprowadzić do skażenia jedynego źródła wody niezbędnej do produkcji, co uniemożliwi dalsze prawidłowe funkcjonowanie zakładu i w tym wyraża się interes prawny tego podmiotu. Sąd nie podziela w tym wypadku stanowiska Kolegium, iż strona ta wykazała swój interes prawny w postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla działki 4/91 położonej w M. z uwagi na swoje nieruchomości położone - jak sama podaje - w kilkusetmetrowej odległości od wskazanej działki.. Natomiast niewątpliwie taki interes prawny występuje po stronie B. K. -dzierżawcy gospodarstwa i nieruchomości sąsiadującej z działką oznaczoną jako 4/91 położoną w M. gm. O. Interes prawny, o którym stanowi art. 28 Kpa, to interes chroniony przez normy prawa. Treścią interesu prawnego są uprawnienia i obowiązki oparte na prawie. Źródłem interesu prawnego są przepisy prawa materialnego (wyrok NSA z dnia 8 października 1987r. sygn. akt IV SA 498/87, GAP 1988, Nr 16). Cechami interesu prawnego jest to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny i sprawdzalny obiektywnie. Osoba domagająca się uznania jej przez organ administracji publicznej winna, jeżeli decyzja nie dotyczy jej bezpośrednio wykazać, że uzyskanie przez inną osobę żądanego rozstrzygnięcia powoduje równocześnie ograniczenie lub prawa jej przysługującego. W orzecznictwie sądowym nie budzi wątpliwości okoliczność, że przymiot strony w postępowaniu dotyczącym ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu przysługuje właścicielowi, bądź użytkownikowi wieczystemu tej nieruchomości oraz nieruchomości sąsiadującej. Wielokrotnie jednakże w nauce prawa oraz orzecznictwie sądowym wskazywano sytuacje, w których wywodzono skutecznie interes prawny ze stosunków cywilnoprawnych. W niniejszej sprawie niewątpliwie umowa dzierżawy jest takim stosunkiem prawnym uprawniającym do powoływania się na swój interes prawny w uczestniczeniu na prawach strony w niniejszym postępowaniu. Mocą umowy dzierżawy - art. 693 § l Kodeksu cywilnego wydzierżawiąjący zobowiązuje się oddać dzierżawcy rzecz do używania i pobierania pożytków przez czas oznaczony lub nie oznaczony, a dzierżawca zobowiązuje się płacić wydzierżawiającemu umówiony czynsz. Wprawdzie umowa powyższa nie upoważnia do rozporządzania rzeczą oddaną w dzierżawę, jednakże nie można pominąć w tym miejscu tej okoliczności, że powyższa umowa dzierżawy zawarta została z Agencją Nieruchomości Rolnej i jest szczególnego rodzaju umową obligacyjną. Dzierżawca w wykonaniu tej umowy nabywa także "ekspektatywę" prawa nabycia własności tejże nieruchomości na mocy art. 29 ust. l pkt 3 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (Dz.U. z 2001r. Nr 57, póz. 603, ze zm). Posiada zatem interes prawny, a nie faktyczny w tym aby lokalizacja inwestycji na nieruchomości sąsiadującej nie naruszała jego prawa i możliwości zagospodarowania nieruchomości, stosownie do funkcji zapisanych w planie zagospodarowania przestrzennego, nie powodując żadnych niekorzystnych immisji dla tej nieruchomości. W tym stanie rzeczy skarga jako niezasadna podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło