V SA 2125/03

WyrokWSA w Olsztynie2004-02-17

Skład orzekający: Hanna Raszkowska, Józef Waksmundzki, Katarzyna Matczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił przesłankę trwałego i dobrowolnego opuszczenia lokalu mieszkalnego przez osobę, która następnie została osadzona w zakładzie karnym, w kontekście postępowania o wymeldowanie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo ustaliły, iż skarżący trwale i dobrowolnie opuścił lokal mieszkalny przed osadzeniem w zakładzie karnym. Brak potwierdzenia przez świadków faktu zamieszkiwania w lokalu, a jedynie widywania skarżącego w jego okolicach lub na klatce schodowej, nie stanowi dowodu na zamieszkiwanie. Organy meldunkowe nie rozstrzygają konfliktów rodzinnych, a jedynie rejestrują miejsce pobytu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wymeldowania W. P. z pobytu stałego. Organ pierwszej instancji (Burmistrz Miasta K.) orzekł o wymeldowaniu, uznając, że W. P. dobrowolnie opuścił lokal przed osadzeniem w zakładzie karnym i nie ponosił kosztów jego utrzymania. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. W. P. zaskarżył decyzję do sądu, podnosząc, że do czasu śmierci brata bratowa nie chciała jego wymeldowania, a po jego osadzeniu w zakładzie karnym chce się go pozbyć z mieszkania, co utrudnia mu udowodnienie faktycznego zamieszkiwania.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Hanna Raszkowska Sędzia NSA Józef Waksmundzki Asesor WSA Katarzyna Matczak (sprawozdawca) Protokolant Romualda Gumińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lutego 2004 r., sprawy ze skargi W. P. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" r. Nr "[...]" w przedmiocie wymeldowania - oddala skargę. Decyzją z dnia 2 kwietnia 2003r. Nr "[...]" Burmistrz Miasta K. orzekł o wymeldowaniu W. P. z pobytu stałego przy ul. "[...]" w K. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że W. P. we wskazanym lokalu nie zamieszkuje od kilku lat, co potwierdziła strona wnosząca o wymeldowanie – A. P. oraz Powiatowa Komenda Policji w K. Lokal mieszkalny opuścił dobrowolnie nie dokonując obowiązku wymeldowania z pobytu stałego. Aktualnie W. P. przebywa w zakładzie karnym. Z zeznań D. P. - pełnomocnika strony wnioskującej o wymeldowanie wynika, że w przedmiotowym lokalu znajduje się jedynie kilka rzeczy wymeldowanego. Dalej organ wskazał, że wymeldowany nigdy nie łożył i nie loży na utrzymanie mieszkania, a przysługujący mu udział w tym lokalu darował bratu –T. P. umową darowizny sporządzoną przed notariuszem w dniu 12 marca 1996r. W mieszkaniu przebywał sporadycznie odwiedzając brata. Z wyjaśnień przesłanych do organu przez W. P. wynika wprawdzie, że do czasu osadzenia w zakładzie karnym zamieszkiwał w miejscu stałego zameldowania oraz wskazał świadków, którzy tę okoliczność potwierdzą, jednakże przeprowadzone dowody z zeznań tych świadków nie potwierdziły tej okoliczności. Od powyższej decyzji odwołanie wniósł W. P. wskazując, że do czasu śmierci brata bratowa – A. P. nie żądała jego wymeldowania ze wskazanego lokalu oraz utrzymywała z nim kontakt, który obecnie zerwała. Wyjaśnił, iż świadkowie nie mogli potwierdzić faktu widywania go w miejscu zameldowania, gdyż brat nie pozwalał mu na spotkania z kolegami w jego mieszkaniu. Zaskarżoną decyzją z dnia 21 maja 2003r. Nr "[...]" Wojewoda na podstawie art. 138 § l Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity z 2001 r. Nr 87, poz. 960, ze zm.) utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Miasta K. z dnia 2 kwietnia 2003r. Nr "[...]" w sprawie wymeldowania z pobytu stałego W. P. z lokalu mieszkalnego przy ul. "[...]" w K. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że W. P. przebywa obecnie w Areszcie Śledczym, gdzie odbywa karę pozbawienia wolności. Do aresztu został zabrany w dniu 12 sierpnia 1999r. po uprzednim zatrzymaniu na terenie miasta K. Przesłuchani przez organ pierwszej instancji świadkowie zawnioskowani przez skarżącego nie potwierdzili faktu jego zamieszkiwaniu w lokalu przy ul. "[...]" w K. natomiast podali, że widywali go w okolicach miejsca zameldowania, bądź na klatce schodowej. Organ ocenił, iż dowody te nie potwierdzają faktu zamieszkiwania. Wyjaśniono, że z uwagi na konieczność przeprowadzenia wyczerpującego postępowania wyjaśniającego, organ informował skarżącego o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy, zwłaszcza, że skarżący sam informował organ o podejmowanych w tej sprawie działaniach dotyczących sprawdzenia prawdziwości zeznań świadków przesłuchiwanych w jego sprawie, w związku z czym wystąpi do prokuratury, jako właściwego organu. Pomimo oczekiwania na stanowisko skarżącego w tej sprawie nie przedłożył żadnych nowych dowodów, natomiast na jego wniosek przesłano mu kopię zebranego w sprawie materiału dowodowego. Dodatkowo wyjaśniono, że do wymeldowania osoby z pobytu stałego niezbędne jest spełnienie przesłanki trwałego i dobrowolnego opuszczenia lokalu. Z zebranych dowodów w sprawie nie wynika aby skarżący został zmuszony do opuszczenia lokalu oraz że znajdują się w nim jakiekolwiek przedmioty wskazujące na przebywanie z zamiarem stałego pobytu w spornym lokalu. Powyższą decyzję organu odwoławczego W. P. zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnosząc o jej uchylenie. Podniósł, iż od 1999r. odbywa 5 letni wyrok pozbawienia wolności. Wyjaśnił, że do śmierci brata bratowa A. P. nie chciała jego wymeldowania, jak również utrzymywała z nim kontakt. Obecnie zaś po wyjeździe do Włoch chce się go pozbyć z mieszkania, aby swobodnie nim rozporządzać. Wyjaśnił, że brat nie pozwalał mu sprowadzać kolegów do domu, zatem aktualnie ma problem aby udowodnić, że faktycznie w lokalu zamieszkiwał przed osadzeniem w zakładzie karnym. Dodatkowo podniósł, że w lokalu tym był od urodzenia zameldowany, zaś po śmierci rodziców brat się ożenił i wspólnie zamieszkiwał z jego rodziną. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie. Zdaniem organu odwoławczego z materiału dowodowego zebranego w sprawie nie wynika aby skarżący przed osadzeniem w zakładzie karnym zamieszkiwał w spornym lokalu, jak również aby podejmował jakiekolwiek kroki prawne, by w lokalu zamieszkiwać z zamiarem stałego pobytu, jak również brak jest podstaw do stwierdzenia, że do opuszczenia lokalu został przez kogokolwiek zmuszony. W tym stanie sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: W myśl art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271, ze zm.) na skutek reformy sądownictwa administracyjnego skargi wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004r. podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne. Zgodnie z art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) stosownie do przysługujących sądowi administracyjnemu kompetencji, Sąd kontroluje zaskarżone decyzje pod kątem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi w granicach danej sprawy - art. 134 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Skarga nie jest zasadna. Zaskarżona decyzja bowiem odpowiada prawu. Przepisami prawa materialnego, na podstawie których orzekały organy administracji publicznej w sprawie są przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001r. Nr 87, poz. 960, ze zm.). Sprawę wymeldowania osoby z pobytu stałego reguluje unormowanie zawarte w art. 15 ust. 2 tej ustawy. W myśl tego przepisu wymeldowanie osoby z miejsca pobytu stałego, na wniosek strony lub z urzędu następuje wówczas, gdy osoba bez wymeldowania się faktycznie opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego, bądź też opuściła dotychczasowe miejsce stałego pobytu i nie przebywa w nim co najmniej przez okres 6 miesięcy, a nowego miejsca jej pobytu nie można ustalić. Z wyżej przytoczonych przepisów wynika, że istnieją dwie grupy przesłanek uzasadniających wymeldowanie z urzędu. Wymeldowanie jest możliwe zatem tylko wówczas, gdy zostaną spełnione wyżej wskazane przesłanki, przy czym przepis ten reguluje l dwie samodzielne podstawy do wymeldowania osoby. W przedmiotowej sprawie jak słusznie wskazały organy ma zastosowanie pierwsza przesłanka. W toku postępowania administracyjnego organy niewadliwie ustaliły, że w sprawie zachodzi przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu przez skarżącego. Ustalenia te wbrew zarzutom skargi nie zostały oparte na okoliczności, że obecne przebywanie skarżącego w zakładzie karnym jest równoznaczne z opuszczeniem spornego lokalu, gdyż opuszczenie mieszkania przy ul. "[...]" w K. miało miejsce przed zatrzymaniem w 1999r. w celu odbycia kary pozbawienia wolności. Nie budzi także wątpliwości Sądu okoliczność, że zawnioskowani przez skarżącego świadkowie nie potwierdzili w sposób nie budzący wątpliwości faktu jego zamieszkiwania, bowiem nie bywali u skarżącego, widywali go jedynie w okolicach budynku lub na klatce schodowej, bądź też odwiedzali go w okresie gdy przebywał w zakładzie karnym. Z uwagi na powyższe organy administracji publicznej w sposób nie wadliwy dokonały oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego stosownie do art. 77 Kpa, jak również umożliwiły skarżącemu, mimo osadzenia w zakładzie karnym, czynny udział w toku prowadzonego postępowania. Postępowanie takie jest zgodne z dyspozycją art. 10 § l Kpa. W. P. był informowany zarówno o stanie sprawy, jak również przeprowadzanych w niej dowodach, z którymi był zapoznawany, jak również przesłano mu, na żądanie, kopie zebranych materiałów w sprawie. Brak jest podstaw do zarzutu, iż postępowanie zostało przeprowadzone w sposób wadliwy, nie umożliwiający mu wypowiedzenia się w sprawie, zwłaszcza, że skarżący sam odmówił przesłuchania go w charakterze strony. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntował się pogląd, że przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych spełniona jest wówczas, gdy opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 kwietnia 2001r. sygn. akt V SA 3169/00 lex 50123). Należy stwierdzić, że ocena obydwu organów odnośnie potwierdzenia okoliczności opuszczenia w sposób dobrowolny i trwały miejsca stałego zameldowania przez W. P. nie budzi wątpliwości, wobec czego brak jest podstaw do wzruszenie zaskarżonej decyzji. Podzielić należy stanowisko organu odwoławczego, że ewidencja ludności i organy meldunkowe nie rozwiązują rodzinnych sytuacji konfliktowych. Ewidencja służy jedynie rejestracji miejsca pobytu, w związku z czym okoliczności wykraczające poza kompetencje organu meldunkowego nie są brane pod uwagę w postępowaniu w sprawie meldunkowej. Bezzasadny jest także zarzut skarżącego, iż działania w sprawie wymeldowania bratowa podjęła dopiero po śmierci brata, bowiem do orzeczenia w przedmiocie wymeldowania niezbędne jest jedynie potwierdzenie wystąpienia jednej z przesłanek, natomiast poza oceną jest kwestia, czy z wnioskiem o wymeldowanie osoba zainteresowana wystąpi zaraz po opuszczeniu lokalu, czy też ma to miejsce w późniejszym okresie. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. W tym stanie prawnym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło