V SA 3175/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Hanna Raszkowska (spr.) Sędzia NSA Józef Waksmundzki Asesor WSA Katarzyna Matczak Protokolant Romualda Gumińska po rozpoznaniu na rozprawie W dniu 17 lutego 2004 r., sprawy ze skargi E. S. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" roku, nr "[...]" W przedmiocie wymeldowania oddala skargę. 2 V SA 3175/03 Uzasadnienie Decyzją Nr "[...]" z dnia 15 października 2002r. Prezydenta Miasta odmówił wymeldowania E. S. z pobytu stałego przy ul. L. w E. W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, że E. S. zameldowany jest w lokalu od 1994r., jednak przebywa od kilku lat w Stanach Zjednoczonych. Jednocześnie organ I instancji zaznaczył, że w sierpniu 2002r. E.S. próbował wraz z rodziną dostać się do miejsca stałego zameldowania, lecz ojciec jego żony –R. E. uniemożliwił mu to. W uzasadnieniu wskazano dalej, że opuszczenie miejsca stałego pobytu nie miało trwałego charakteru, ponieważ E. S. podczas swoich pobytów w kraju chciałaby zamieszkiwać w E. przy ul. L. Od powyższej decyzji odwołanie wniósł R. E. wskazując, iż E. S. od trzydziestu lat zamieszkując w USA. Posiada on także własnościowe mieszkanie w W. Po rozpoznaniu odwołania, organ II instancji decyzją z dnia 9 lipca 2003r. Nr "[...]" zmieniał decyzję organu I instancji wskazując, że o wymeldowaniu osoby z pobytu stałego należy orzec wówczas, gdy osoba której dotyczy wymeldowanie faktycznie opuściła lokal bez obowiązku wymeldowania się. W uzasadnieniu decyzji podano dalej, że warunkiem koniecznym do posiadania stałego miejsca zameldowania jest stałe przebywanie pod wskazanym adresem. Fakt ten winien być potwierdzony przez właściciela lokalu lub najemcę. Podniesiono też, że z materiału dowodowego nie wynika, by E. S. przebywał we wskazanym lokalu z zamiarem stałego pobytu. Uzasadniono to faktem przebywania strony w Stanach Zjednoczonych. Organ odwoławczy wyraził pogląd, że aby posiadać stałe zameldowanie pod wskazanym adresem, należy przebywać we wskazanym lokalu z zamiarem stałego pobytu i posiadać w nim swoje centrum życiowe. Organ przytoczył wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002r., z którego wynika m. in., że meldunek to rejestracja miejsca pobytu, która nie rodzi żadnych uprawnień do lokalu. Dlatego też - wywodził organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji - krótkotrwałego przebywania strony w kraju nie można wiązać ze stałym zamieszkiwaniem. Wskazano wreszcie, że brak stałego zameldowania nie wpływa na rozstrzygnięcia związane ze sprawami majątkowymi. Na powyższą decyzję E. S. złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wnosząc o uchylenie decyzji organu II instancji. Skarżący wskazał, że lokal przy ul. L. w E. jest własnością córek jego małżonki, które także przebywają w Stanach Zjednoczonych, lecz ich pobyt tam jest wciąż czasowy, zaś skarżący łączy swoje centrum życiowe z wyżej wymienionym lokalem. Podniesiono dalej, że możliwość wymeldowania z pobytu stałego istnieje tylko wtedy, gdy osoba nie przebywa w lokalu i miejsce jej pobytu nie jest znane. Wskazano wreszcie, że wymeldowania dokonał teść skarżącego, a przyczyną tego stanu rzeczy było odwołanie darowizny na rzecz swoich wnuczek. Wymeldowanie ma spowodować odzyskanie wskazanego lokalu, celem dokonania jego darowizny na rzecz syna R.E. Odpowiadając na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, zważył co następuje: Skarga, w związku z reformą sądownictwa administracyjnego, podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, na podstawie z art. 97 ust. l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). Skarga jest nieuzasadniona. Stosownie do uregulowania zawartego w art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów powszechnych /Dz. U. nr 153 poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że sąd administracyjny bada, czy organy administracyjne powołane do orzekania o uprawnieniach lub obowiązkach obywateli, orzekły zgodnie z obowiązującym prawem materialnym oraz czy nie naruszyły przepisów normujących postępowanie administracyjne. W rozpoznawanej sprawie Sąd nie stwierdził, aby organ odwoławczy dopuścił się naruszenia prawa. Przepisami prawa materialnego, na podstawie których orzekały w sprawie organy administracyjne są przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity: Dz. U. z 200Ir. Nr 87, poz. 960 ze zm.). Sprawę wymeldowania osoby z pobytu stałego reguluje unormowanie zawarte w art. 15 ust. 2 powyżej powołanej ustawy. Przepisy te zezwalają na wymeldowanie z urzędu lub na wniosek z pobytu stałego osoby, która bez wymeldowania się faktycznie opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego, bądź też opuściła dotychczasowe miejsce stałego pobytu i nie przebywa w nim co najmniej przez okres 6 miesięcy, a nowego miejsca jej pobytu nie można ustalić. Z wyżej przytoczonych przepisów wynika, że istnieją dwie grupy przesłanek uzasadniających wymeldowanie z urzędu. Wymeldowanie takie jest możliwe tylko wówczas, gdy zostanie spełniona pierwsza przesłanka lub gdy zostaną spełnione łącznie przesłanki z drugiej grupy uzasadniające wymeldowanie. W sprawie niniejszej jak słusznie ustalił organ odwoławczy ma zastosowanie pierwsza przesłanka. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, że przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych jest spełniona, jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne (por. wyroki Naczelnego Sąd Administracyjnego: z dnia 23 kwietnia 2001r. sygn. akt. V SA 3169/00, LEX nr 50123, z dnia 3 kwietnia 2000r. sygn. akt V SA 1784/99, LEX nr 49415, z dnia 23 września 1999r. sygn. akt V SA 252/99, LEX nr 49952). Bezsporne między stronami jest to, że skarżący przebywa obecnie w Stanach Zjednoczonych. Tam też znajduje się jego centrum życiowe. Wyjazd do USA był dobrowolny i nastąpił z woli skarżącego. Przyjazdy do Polski mając jedynie charakter wizyt rodzinnych. Tak więc skarżący na stałe nie przebywa w E. w lokalu przy ul. L. Jak wynika z materiału dowodowego taki stan rzeczy utrzymuje się od 18 lat. Dlatego też słuszna jest argumentacja organu administracji II instancji, że do sytuacji skarżącego ma zastosowanie pierwsza ze wskazanych wyżej przesłanek tzn. skarżący bez wymeldowania się opuścił dotychczasowe miejsce pobytu stałego. Skoro tak, to w stosunku do niego po myśli przepisu art. 15 ust. 2 powyżej powołanej ustawy organ administracji zobligowany był do wydania decyzji o wymeldowaniu. Należy uznać także za trafny argument podnoszony przez organ odwoławczy, że ewidencja ludności służy rejestracji faktycznego miejsca pobytu i nie może prowadzić do fikcji meldunkowej oraz, że brak stałego zameldowania nie wpływa na rozstrzygnięcia związane ze sprawami majątkowymi. Nie jest natomiast słuszny zarzut skargi, jakoby do wymeldowania osoby z pobytu stałego mogło dojść jedynie w sytuacji gdy, jest nieznany adres osoby, która ma zostać wymeldowana. Jak wskazano bowiem wyżej są dwie grupy przesłanek uzasadniających wymeldowanie, które stanowią samodzielne, niezależne od siebie podstawy wymeldowania. Nieznajomość adresu osoby, która opuściła miejsce pobytu ma znaczenie jedynie w drugiej ze wskazanych wyżej grup tzn. osoba opuszcza dotychczasowe miejsce pobytu nie informując nikogo o nowym adresie, dodatkowo nie wskazując, czy opuszcza je na stałe, czy tymczasowo. Mając na uwadze powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. W tym stanie prawnym, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji wyroku.