V SA 3931/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący del. Sędzia NSA Piotr Piszczek (sprawozdawca) Del. Sędzia NSA Janina Kosowska Asesor Beata Jezielska Protokolant Urszula Wojciechowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 marca 2004 r. sprawy ze skargi K. M. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji o wymeldowaniu - uchyla zaskarżoną decyzję. 2 V SA 3931/03 Uzasadnienie Wojewoda decyzją z dnia 5 września 2003 r. - stosownie do treści art. 138 § l pkt l w zw. z art. 145 § pkt 4 k.p.a. oraz art. 15 ust 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1994 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 ze zm.) - po rozpatrzeniu odwołania K. M. od decyzji Burmistrza z dnia 15 lipca 2003 r. (w sprawie odmowy uchylenia decyzji o wymeldowaniu) orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonego aktu administracyjnego. W uzasadnieniu przedstawiono dotychczasowy przebieg postępowania, zaś rozpoznając sprawę w Organie II - giej instancji wskazano, iż postępowanie w sprawie wymeldowania toczyło się zgodnie z przepisami prawa administracyjnego. Organ I instancji dążył do ustalenia aktualnego miejsca pobytu skarżącego; ponieważ nie można było go ustalić Sąd Rejonowy postanowieniem z dnia 16 grudnia 1998 r. (sygn. "[...]") ustanowił dla nieobecnego przedstawiciela (w osobie R. J.). Tenże należycie reprezentował interesy skarżącego w sprawie o wymeldowanie; był on także zapoznany z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, a także składał dodatkowe wyjaśnienia. Mając to na uwadze Organ II - giej instancji uznał, iż zarzut, który stawia strona (tj. pozbawienia jej możliwości wzięcia udziału w toczącym się postępowaniu) jest bezzasadny. W skardze - żądając uchylenia zaskarżonych aktów administracyjnych - podniesiono, że toczące się postępowanie nacechowane jest rażącym naruszeniem prawa. Skarżący też podniósł, że przysługuje mu prawo do zapoznania się z aktami sprawy, jak i możliwości wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego. K. M. także wskazał - we wniesionym środku zaskarżenia - że R. J. (reprezentujący jego prawa w postępowaniu administracyjnym) "doprowadził do odebrania (...) mieszkania." Wskazał też, że w/w nawet nie usiłował się skontaktować ze skarżącym. W odpowiedzi na skargę - żądając jej oddalenia - organ administracji II stopnia podniósł argumenty zbieżne z motywami zaskarżonego aktu. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje: Skarga jest zasadna. Na wstępie zauważyć należy, że w myśl art. 3 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przepis ten określa podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się postępowania. Jest nią - bez wątpienia - sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, że podstawowym celem kontroli sądowej jest eliminowanie z obowiązującego porządku prawnego aktów (zwłaszcza decyzji i postanowień) i czynności organów administracji publicznej niezgodnych z prawem i przywrócenia stanu zgodnego z prawem. Ta funkcja kontroli sądowej jest istotna zarówno z punktu widzenia podmiotu skarżącego jak i całego aparatu administracyjnego państwa, który winien być zainteresowany w eliminowaniu z obrotu prawnego niezgodnych z prawem aktów i czynności swoich funkcjonariuszy. Prawidłowość, a tym samym legalność działania organów administracyjnych stanowi, bowiem istotny element efektywności i istotną przesłankę istnienia społecznej akceptacji działania aparatu administracyjnego państwa. Stopień zaś akceptacji działania tego aparatu jest przenoszony na ocenę funkcjonowania całego państwa. W tym kontekście należy zwrócić uwagę na wniosek skarżącego z dnia 2 lipca 2003 r., w którym wskazano na chęć zapoznania się z aktami sprawy. Temu żądaniu nie uczyniono zadość wskazując, że miał on możliwość przeglądania akt sprawy, sporządzania z nich notatek i odpisów, osobiście bądź przez pełnomocnika (skarżący mógł żądać wydania z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów) - K 52 akt administracyjnych. Oceniając to stwierdzenie wskazać trzeba, że otrzymawszy żądanie dnia 2 lipca 2003 r., o tych uprawnieniach go w ogóle nie pouczono. Z niewiadomych przyczyn w niniejszym postępowaniu uczestniczył zaś R. J., pomimo, iż miejsce pobytu strony było znane. Skoro nie był on jego pełnomocnikiem nie mógł on strony w kontrolowanym przez Sąd postępowaniu skutecznie reprezentować. Naruszono tym samym - w postępowaniu/ wznowieniowym - istotne uprawnienie skarżącego w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia (de facto pozbawiono K. M. dostępu do akt sprawy uniemożliwiając udział w toczącym się postępowaniu. Uwzględniając powyższe, a także widząc potrzebę sanacji przeprowadzonego postępowania stosownie do treści art. 145 § l pkt l c powołanego Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - należało orzec jak w sentencji.