I SA/Op 102/24
PostanowienieWSA w Opolu2024-03-29
Skład orzekający: Tomasz Judecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, jeśli otrzymała wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi (PESEL), ale nie otrzymała odrębnego wezwania do uiszczenia wpisu sądowego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego, ponieważ nie otrzymała odrębnego wezwania do jego uiszczenia, a jedynie wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi (PESEL), które uzupełniła niezwłocznie. Fakt, że skarżąca dowiedziała się o obowiązku uiszczenia wpisu dopiero z postanowienia o odrzuceniu skargi, a następnie niezwłocznie uiściła należność i złożyła wniosek o przywrócenie terminu, przemawia za uwzględnieniem zażalenia. Sąd uchylił postanowienie o odrzuceniu skargi i przywrócił termin do uiszczenia wpisu sądowego.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę na decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Została wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez podanie numeru PESEL oraz do uiszczenia wpisu sądowego. Skarżąca uzupełniła PESEL, ale nie uiściła wpisu sądowego w terminie, co skutkowało odrzuceniem skargi. Po otrzymaniu postanowienia o odrzuceniu skargi, skarżąca wniosła zażalenie, domagając się przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego, twierdząc, że nie otrzymała odrębnego wezwania do jego uiszczenia i dowiedziała się o tym obowiązku dopiero z postanowienia o odrzuceniu skargi. Jednocześnie uiściła wymagany wpis.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu uwzględnił zażalenie, uchylił postanowienie o odrzuceniu skargi i przywrócił termin do uiszczenia wpisu sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Judecki po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi A. R. na decyzję Nadleśniczego Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśnictwo Namysłów z dnia 10 października 2023 r. w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej na skutek zażalenia skarżącej i wniosku skarżącej o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 28 lutego 2024 r., sygn. akt I SA/Op 102/24 o odrzuceniu skargi postanawia: 1) uwzględnić zażalenie, 2) uchylić postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 28 lutego 2024 r., sygn. akt I SA/Op 102/24, 3) przywrócić termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi.
A. R. (zwana dalej skarżącą) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na decyzję Nadleśniczego Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśnictwa Namysłów z dnia 10 października 2023 r. w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej.
Skarżąca została wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi przez wskazanie swojego numeru PESEL oraz do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł. Wezwania zawierały pouczenie, że czynności tych należy dokonać w terminie 7 dni od daty doręczenia przesyłki je zawierającej, pod rygorem odrzucenia skargi. Z akt sprawy wynika, że wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi i odpis zarządzenia do opłacenia skargi doręczono skarżącej w dniu 6 lutego 2024 r. (por. duplikat zwrotnego potwierdzenie odbioru przesyłki - k. 64 akt sądowych).
Skarżąca w dniu 7 lutego 2024 r. (data nadania przesyłki w placówce pocztowej) nadesłała pismo procesowe, w którym podała swój numer PESEL.
Skarżąca nie uiściła w wyznaczonym terminie wymaganego wpisu sądowego od skargi, wobec tego postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 28 lutego 2024 r., sygn. akt I SA/Op 102/24 odrzucono skargę.
Skarżąca odebrała postanowienie w dniu 6 marca 2024 r. i pismem procesowym z dnia 13 marca 2024 r., nadanym przesyłką pocztową w tym samym dniu, wniosła na nie zażalenie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Jednocześnie uiściła wymagany wpis sądowy od skargi. W uzasadnieniu wskazała, że odebrała odpis odpowiedzi na skargę i wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi, które zawierało jeden brak w postaci niewskazania numeru PESEL. Wskazany brak został uzupełniony niezwłocznie pismem z dnia 7 lutego 2024 r. W wezwaniu nie było wzmianki o braku w postaci nieopłacenia skargi. Wezwanie do uzupełnienia braków skargi powinno obejmować wszystkie braki warunkujące nadanie skardze dalszego biegu. Zaniechanie wskazania w wezwaniu wszystkich braków nie może szkodzić stronie skarżącej.
Skarżąca wyjaśniła, że z postanowienia z dnia 28 lutego 2024 r., wynika, że wymagany jest wpis sądowy od skargi w kwocie 200 zł i, że była o tym informowana odrębnym pismem. Jednakże nie odnalazła innej korespondencji z Sądu niż ww. z wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez podanie numeru PESEL, które uznała za kompletne. Przyjęła do wiadomości, że skarga podlega opłacie 200 zł, w załączeniu przedłożyła potwierdzenie wniesienia opłaty i złożyła wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Stwierdziła, że wpłata nie została dokonana wcześniej, bowiem taki wymóg ten nie był wskazany w wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych skargi, które otrzymała i uznała za obejmujące wszystkie braki.
Skarżąca wniosła o uwzględnienie wszystkich wniosków realizujących prawo do sądu, jak to uczynił NSA w sprawie sygn. akt I GZ 457/19, postanowieniem z dnia 16 stycznia 202 r. rozstrzygając sprawę na korzyść strony, mając na uwadze przede wszystkim zagwarantowane konstytucyjnie prawo do Sądu – art. 45 Konstytucji RP (por. postanowienie NSA z dnia 5 stycznia 2010 r., sygn. akt II OZ 1150/09).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 195 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, z późn. zm.), dalej zwanej "p.p.s.a.", jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo. Od ponownie wydanego postanowienie przysługują środki odwoławcze na zasadach ogólnych.
Stosownie do treści art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Art. 87 § 1 p.p.s.a. stanowi, że pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.).
W pierwszej kolejności wskazać należy, że Sąd za zasadną uznał argumentację zażalenia dotyczącą, w którym skarżąca wyjaśniła powód uchybienia terminowi w dokonaniu uiszczenia wpisu sadowego od skargi.
W ocenie Sądu, skarżąca uprawdopodobniła, że uchybienie terminowi nastąpiło bez jej winy. Skarżąca wyjaśniła, że w przesyłce z Sądu otrzymała odpis odpowiedzi na skargę i wezwanie do uzupełnienia braku formalnego skargi, poprzez nadesłanie swojego numeru PESEL, co niezwłocznie uczyniła. Nie otrzymała natomiast odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. O obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł, dowiedziała się, gdy otrzymała w dniu 6 marca 2024 r. postanowienie z dnia 28 lutego 2024 r. o odrzuceniu jej skargi. Wówczas niezwłocznie w terminie 7 dni uiściła kwotę wymaganego wpisu sądowego od skargi na rachunek Sądu w dniu 13 marca 2024 r.
W rozpoznawanej sprawie nie ma wątpliwości, że skarżąca uchybiła terminowi do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Natomiast istotne jest ustalenie, czy uprawdopodobniła, że do uchybienia terminu doszło bez jej winy. W okolicznościach tej sprawy kwestią zasadniczą jest, zatem ustalenie, czy w jednej kopercie wraz z wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych skargi pismem przewodnim otrzymała również zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego. Wskazać należy, że podczas kwitowania odbioru przesyłek u listonosza nie ma powszechnej praktyki polegającej na konfrontowaniu treści poświadczenia z treścią pism znajdujących się wewnątrz koperty. Tym samym, jedynie z treści zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że w przesyłce sądowej (w kopercie) były wszystkie wskazane dokumenty (por. postanowienia NSA: z dnia 6 września 2022 r., sygn. akt I GZ 291/22, z 25 września 2018 r., sygn. akt II GZ 323/18; z 8 maja 2019 r., sygn. akt II GZ 68/19). Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru tej przesyłki wynika, że zawiera ona "wezw. o wp.". Wobec tego, nie ma pewności, czy skarżąca otrzymała dwa pisma czy jak twierdzi tylko pismo przewodnie.
Zdaniem Sądu, skoro dowodowo niemożliwe jest wykazanie, że przesyłka rzeczywiście zawierała wskazane na zwrotce pisma lub ich nie zawierała, należało uznać, że skarżąca uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminowi do uiszczenia wpisu sądowego od skargi.
Ponadto w ocenie Sądu na korzyść skarżącej przemawia w tym konkretnym przypadku, umożliwienie stronie zainteresowanej ochroną swych praw, skorzystanie w pełni z konstytucyjnego prawa do sądu oraz fakt, że skarżąca w terminie dopełniła obowiązku wynikającego z nadesłanej korespondencji, to jest nadesłała swój numer PESEL.
Skarżąca dopełniła również czynności, do dokonania, której uchybiono wcześniej terminowi, bowiem uiściła wpis sądowy od skargi.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 195 § 2 p.p.s.a. uwzględnił zażalenie w trybie autokontroli i uchylił postanowienie o odrzuceniu skargi, o czym orzekł w pkt 1 i 2 sentencji postanowienia. Jednocześnie, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., przywrócił termin do uiszczenia wpisu sądowego, o czym orzekł w pkt. 3 postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło