I SA/Op 125/11

PostanowienieWSA w Opolu2011-03-29

Skład orzekający: Gerard Czech

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może wstrzymać wykonanie decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny może wstrzymać wykonanie decyzji podatkowej, jeśli na podstawie przedstawionych dowodów i okoliczności istnieje niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków, takich jak utrata płynności finansowej, utrata potencjału produkcyjnego czy ryzyko ogłoszenia upadłości. Wykonanie decyzji w takich warunkach mogłoby spowodować skutki, których nie da się naprawić lub które wymagają znacznych nakładów czasu i środków, co uzasadnia zastosowanie ochrony tymczasowej na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a.
Stan faktyczny
A Spółka z o.o. w N. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z 28 października 2010 r. dotyczącą określenia zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2008 rok. Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania tej decyzji, argumentując, że jej natychmiastowe wykonanie spowoduje znaczne szkody, w tym utratę płynności finansowej, ryzyko upadłości oraz zwolnienia pracowników. Spółka przedstawiła dokumenty finansowe potwierdzające trudną sytuację ekonomiczną i wysokie zobowiązania podatkowe za lata 2004–2008.
Rozstrzygnięcie
Wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 28 października 2010 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Gerard Czech po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A Spółka z o.o. w N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 28 października 2010 r., nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2008 r. w związku z wnioskiem skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji W złożonej przez skarżącą A Sp. z o.o. w N. skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 28 października 2010 r., nr [...], w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2008 r., pełnomocnik strony skarżącej zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku wskazano, iż jednorazowe wykonanie zaskarżonej decyzji lub ewentualne jej przymusowe wyegzekwowanie spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie znacznej szkody i powstanie skutków trudnych do odwrócenia. Jako główne nieodwracalne skutki i znaczne szkody wynikające z wykonania decyzji wymieniono: realność utraty płynności finansowej, utratę możliwości produkcyjnych i współpracy gospodarczej z kontrahentami, a w konsekwencji możliwość wystąpienia przesłanek do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości i zwalnianie zatrudnionych pracowników. Nadto jako okoliczności uprawdopodobniające możliwość zaistnienia wskazanej sytuacji podano, iż wobec skarżącej zostały wydane decyzje określające jej zobowiązania podatkowe z tytułu podatku od nieruchomości za kolejne lata tj. za 2004 – 2008, oraz że wynik finansowy przedsiębiorstwa wykazuje stratę. Przytoczono nadto wyrażony w doktrynie pogląd, iż przesłanką wstrzymania wykonania decyzji podatkowej powinna być ocena zmiany sytuacji skarżącego wskutek przeprowadzonej egzekucji. Do wniosku skarżąca dołączyła kopię za rok 2010 oraz rachunek zysków i strat za okres I – XI 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Strona skarżąca jest przedsiębiorcą, który prowadzi działalność gospodarczą i z tego tytułu uiszcza podatek od nieruchomości, którego wysokość określona za 2008 r. wynosi 233 289,00 zł. Skarżąca jest średnim przedsiębiorcą zatrudniającym około 100 pracowników, przy czym bilans za 2010 r. - stan na listopad 2010 r. wskazuje na saldo ujemne Spółki. Skarżąca posiada także dalsze zobowiązania z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2004 – 2007 r., a łączna kwota określonych zobowiązań podatkowych wynosi ponad 1.180.000 zł (bez odsetek). Stosownie do art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – dalej jako: p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek strony wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części skarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przyznanie takiej ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi zatem odstępstwo od ogólnej reguły, iż ostateczna decyzja administracyjna podlega wykonaniu i objęte jest zakresem uznania Sądu, iż w sprawie zaistniały przesłanki do zastosowania takiej ochrony. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że w przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. post. NSA z 20.12.2004 r. w sprawie sygn. akt GZ 138/04, – dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA i WSA www.nsa.gov.pl). Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. post. WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r. sygn. akt II Sa/Bk 352/06, LEX nr 192964). Zatem przesłankami warunkującymi wstrzymanie aktu nie są jakiekolwiek skutki i jakakolwiek szkoda, ale szkoda i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu. Wnioskujący składając wniosek winien zatem wskazać na konkretne zdarzenia, czy też okoliczności świadczące o tym, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione oraz poprzeć je stosownymi dowodami. Zadaniem Sądu jest natomiast zbadanie, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają (lub nie) za uwzględnieniem jej wniosku, zaś w razie gdy niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w sposób niewątpliwy wynika z całości okoliczności sprawy, Sąd powinien te okoliczności wziąć pod uwagę (por. postanowienie NSA z dnia 26 marca 2008r., sygn. akt I OZ 181/08). Oceniając wniosek skarżącej Spółki, przy uwzględnieniu podniesionych w nim okoliczności, a także danych zawartych w dokumentach obrazujących jej sytuację finansową, Sąd stwierdził, iż skarżąca wykazała, że wykonanie zaskarżonej decyzji na obecnym etapie postępowania, może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia jej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżąca jako przedsiębiorca prowadzi działalność gospodarczą na własne ryzyko, musi więc też uwzględniać możliwość zaistnienia przyszłych zobowiązań. Jednakże nie sposób pominąć ewentualnych skutków, jakie może wywołać natychmiastowe zaspokojenie wierzyciela podatkowego z majątku skarżącej Spółki, w sytuacji gdy roszczenia wierzyciela są kwestionowane przez dłużnika w drodze dozwolonych środków ochrony prawnej, a sytuacja finansowa Spółki jest zła. Dane zawarte w bilansie oraz rachunku zysków i strat wskazują, że Spółka nie dysponuje środkami pieniężnymi pozwalającymi na natychmiastowe zaspokojenie wymaganych należności. Tym bardziej, iż jak wynika z przedstawionego rachunku zysków i strat, Spółka odnotowała stratę z prowadzonej działalności gospodarczej. Słusznie wskazuje więc strona skarżąca, iż postawienie w stan wymagalność jej zobowiązań z tytułu podatku od nieruchomości, może doprowadzić do zaistnienia sytuacji, w której zaistnieją przesłanki do ogłoszenia upadłości. Sytuacja taka wywołuje zaś negatywne, nieodwracalne skutki dla przedsiębiorcy, polegające w szczególności na osłabieniu jego pozycji na rynku oraz w relacjach z kontrahentami. Skutki te są odczuwalne dla Spółki w długim okresie czasu, i takie skutki miał na uwadze ustawodawca formułując treść art. 61 § 3 p.p.s.a. Należy też wskazać na uprawdopodobnioną przez stronę skarżącą możliwość utraty potencjału produkcyjnego i związana z nimi perspektywa rozwiązywania umów o pracę z zatrudnionymi pracownikami. Wynika to z realnej utraty płynności finansowej skarżącej Spółki jako konsekwencji wykonania zaskarżonej decyzji oraz zaspokojenia pozostałych zobowiązań. Sąd podziela stanowisko wyrażane w orzecznictwie, że jeżeli wykonanie orzeczenia administracyjnego mogłoby doprowadzić do utraty płynności finansowej spółki, a co za tym idzie pracę mogliby stracić zatrudnieni w niej pracownicy to uznać trzeba, że istnieje niebezpieczeństwo wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków (postanowienia: NSA z dnia 17.11.2008 r., sygn. akt I FSK 1243/08, WSA we Wrocławiu z dnia 14.10. 2008 r., sygn. akt III SA/Wr 536/08, NSA z dnia 17.06.2009 r., sygn. akt II FSK 980/09 dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA i WSA www.nsa.gov.pl). W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ppsa, orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło