I SA/Op 22/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Wójcik Sędziowie Sędzia NSA Joanna Kuczyńska Asesor sądowy Marzena Łozowska (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Maria Żymańczyk po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 20 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi R. A. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Opolu z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie weryfikacji zgłoszeń celnych co do klasyfikacji taryfowej oddala skargę Pismem z dnia 18 września 2006 r. skarżący zwrócił się do Urzędu Celnego we Wrocławiu o przywrócenie terminów do wniesienia odwołań od pięciu wskazanych w tym wniosku decyzji Dyrektora Urzędu Celnego we Wrocławiu W uzasadnieniu wniosku skarżący przyznał, że przedmiotowe decyzje zostały doręczone na adres funkcjonującej w tamtym czasie spółki cywilnej A w Z. i odebrane zostały przez Panią M. K., to jest przez drugiego wspólnika tej Spółki. W dalszej części uzasadnienia wniosku zarzucił, że organ nie określił w treści decyzji strony, której te decyzje dotyczą, zamieszczając jedynie dane adresata - spółki cywilnej - wymieniając przy tym dwie osoby fizyczne, co - zdaniem skarżącego - sprawia, że nie można stwierdzić, czy decyzje dotyczyły spółki cywilnej, czy też odpowiedzialności osób fizycznych. Powołał się przy tym na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Lublinie z dnia 18 czerwca 2001 r., sygnatura akt I SA/Lu 672/2000. Ponadto podniósł, że nigdy przedmiotowych decyzji nie otrzymał ponieważ Pani M. K. (drugi wspólnik rzeczonej Spółki) zataiła przed nim fakt otrzymania tych decyzji. Wskazał, iż o istnieniu przedmiotowych decyzji Dyrektora Urzędu Celnego we Wrocławiu dowiedział się dopiero w dniu 11 września 2006 r., podczas zapoznania z materiałami prowadzonych postępowań podatkowych. Wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu złożył odwołania od wskazanych decyzji Dyrektora Urzędu Celnego we Wrocławiu. Dyrektor Izby Celnej w Opolu postanowieniem z dnia [...]., nr [...] działając na podstawie art. 163 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (j.t. Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 z późn. zm.) i art. 90 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622 z późn. zm.), połączył sprawy dotyczące przywrócenia terminu do wniesienia odwołań od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego we Wrocławiu z dnia [...] do ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia i odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołań od pięciu wskazanych wyżej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego we Wrocławiu z dnia [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podniesiono, iż do rozpatrzenia wniosku, na skutek zmian organizacyjnych w Służbie Celnej, właściwym jest Dyrektor Izby Celnej w Opolu. Uznano, iż w pierwszej kolejności należało, na mocy przepisu art. 90 Prawa celnego, połączyć do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia wszystkie sprawy o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania objęte wnioskiem Pana R. A., ponieważ sprawy te dotyczą tej samej osoby i pozostają ze sobą w ścisłym związku. Dyrektor Izby Celnej wskazał, że przedmiotowe decyzje zaadresowane zostały do strony, którą była A spółka cywilna M. K., R. A. ul. [...][...][...] i doręczono jej pod tym adresem w dniu 8 maja 2002 r. A zatem stosownie do treści przepisu art. 223 § 2 Ordynacji podatkowej (który podówczas znajdował zastosowanie w tej sprawie z racji odesłania zawartego w przepisie art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny - Dz. U. z 2001 r., Nr 75, poz. 802 z późn. zm.) strona miała prawo wnieść odwołania od tych decyzji w nieprzekraczalnym terminie czternastu dni od dnia ich doręczenia, to jest ostateczny termin do wniesienia odwołań od tych decyzji upłynął w dniu 22 maja 2002 r. Ponieważ strona tego nie uczyniła decyzje stały się ostateczne od dnia 23 maja 2002 r. Podniesiono, iż wbrew stanowisku skarżącego, organ wydający decyzję prawidłowo i precyzyjnie określił stronę wydanych przez siebie decyzji. Ponieważ rzeczone decyzje były konsekwencją uznania z urzędu za nieprawidłowe zgłoszeń celnych były one zaadresowane do podmiotu gospodarczego, który dokonał obrotu towarowego z zagranicą, a podmiotem tym każdorazowo była przedmiotowa Spółka występująca pod nazwą A spółka cywilna M. K., R. A. A zatem nie ulega wątpliwości, że stroną i adresatem przedmiotowych decyzji była spółka cywilna A, a nie osoby fizyczne. Przedmiotowe decyzje zostały, stosownie do postanowień art. 151 Ordynacji podatkowej, doręczone rzeczonej Spółce w lokalu jej siedziby mieszczącym się, według stanu na dzień wydania tych decyzji w Z. przy ul. [...], gdzie zostały one odebrane przez jednego ze wspólników. Decyzje te zostały zatem skutecznie doręczone stronie, czego skarżący nie kwestionuje. Okoliczność, że decyzje te Pani M. K. zataiła przed skarżącym może mieć znaczenie dla ewentualnej odpowiedzialności odszkodowawczej na gruncie prawa cywilnego, nie ma jednak znaczenia dla skuteczności doręczenia przedmiotowych decyzji stronie postępowania administracyjnego (celnego, podatkowego). Stosownie bowiem do treści przepisu art. 865 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 z późn. zm.) każdy wspólnik jest uprawniony i zobowiązany do prowadzenia spraw spółki, stosownie zaś do treści przepisu art. 866 Kodeksu cywilnego w braku odmiennej umowy lub uchwały wspólników każdy wspólnik jest umocowany do reprezentowania spółki. Ponieważ w niniejszej sprawie nie wykazano, aby Pani M. K., będąca jednym z dwóch wspólników spółki cywilnej A była w jakikolwiek sposób ograniczona w reprezentowaniu lub prowadzeniu spraw przedmiotowej Spółki, przeto doręczenie jej przywołanych wcześniej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego we Wrocławiu, których stroną była spółka cywilna A, było prawnie skuteczne. Zatem okoliczność, że decyzje te były nieznane drugiemu wspólnikowi, teraz wnioskującemu o przywrócenie terminu do wniesienia odwołań od tych decyzji, nie może stanowić, w ocenie organu, podstawy do uwzględnienia tego wniosku. Podstawa taka istniałaby, gdyby stroną postępowania był sam wnioskujący, a nie spółka cywilna, której był współudziałowcem. W odniesieniu do powalanego we wniosku o przywrócenie terminu wyroku NSA organ stwierdził, iż wyrok ten nie może znaleźć zastosowania w tej sprawie, albowiem dotyczy innego stanu faktycznego niż stan zaistniały w niniejszej sprawie. Równocześnie wskazano, iż nieprawdziwym twierdzeniem skarżącego jest, że o istnieniu przedmiotowych decyzji Dyrektora Urzędu Celnego we Wrocławiu dowiedział się dopiero w dniu 11 września 2006 r., podczas zapoznania z materiałami prowadzonych postępowań podatkowych. Każde z tych postępowań poprzedzone było bowiem postanowieniem o wszczęciu postępowania, które wszystkie zostały wydane w dniu 8 sierpnia 2006 r. i doręczone skarżącemu w dniu 10 sierpnia 2006 r. Zarówno z sentencji tych postanowień, jak i przede wszystkim z treści ich uzasadnienia bez żadnych wątpliwości wynika, czego te postępowania dotyczą, a zwłaszcza że pozostają one w związku z przedmiotowymi decyzjami Dyrektora Urzędu Celnego we Wrocławiu. O ile zatem wnioskujący faktycznie mógł dowiedzieć się o treści przedmiotowych decyzji Dyrektora Urzędu Celnego we Wrocławiu dopiero w chwili zapoznania z materiałami prowadzonych postępowań podatkowych, o tyle o istnieniu tych decyzji dowiedział już z chwilą doręczenia postanowień o wszczęciu postępowań podatkowych, co nastąpiło w dniu 10 sierpnia_2006 r. Tym samym Wnioskujący naruszył termin do wniesienia podania (wniosku) o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od przedmiotowych decyzji Dyrektora Urzędu Celnego we Wrocławiu. Termin ten - stosownie do treści przepisu art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej - wynosi siedem dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. W niniejszej sprawie przyczyną uchybienia, na którą wskazuje skarżący jest fakt, że nie wiedział on o istnieniu przedmiotowych decyzji. Jak to wyżej wykazano wiedzę taką skarżący posiadł z dniem doręczenia mu postanowień o wszczęciu postępowań podatkowych, to jest z dniem 10 sierpnia 2006 r. A zatem nieprzekraczalny termin do wniesienia podania (wniosku) o przywrócenie terminu do wniesienia odwołań od przedmiotowych decyzji Dyrektora Urzędu Celnego we Wrocławiu upłynął w dniu 17 sierpnia 2006 r. Tymczasem skarżący sporządził swój wniosek dopiero w dniu 18 września 2006 r. i w tym samym dniu nadał go przesyłką poleconą w Urzędzie Pocztowym. Naruszenie przez skarżącego siedmiodniowego terminu do wniesienia podania (wniosku) o przewrócenie terminu do wniesienia odwołań od wymienionych na wstępie decyzji Dyrektora Urzędu Celnego we Wrocławiu stanowi dodatkową, samoistną przyczynę odmowy przywrócenia tego terminu. Tym bardziej, że przywrócenie owego siedmiodniowego terminu do wniesienia podania (wniosku) jest - stosownie do treści art. 162 § 3 Ordynacji podatkowej - niedopuszczalne. Powyższe rozstrzygnięcie stało się przedmiotem skargi wniesionej do tutejszego Sądu w której skarżący zarzucił organowi celnemu, że organ ten błędnie przyjął, iż o treści pięciu decyzji, w stosunku do których złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania dowiedział się w dniu 10 sierpnia 2006 r. Skarżący podniósł, że faktyczne zapoznanie z treścią tych decyzji miało miejsce w dniu 11 września 2006 r. w wykonaniu postanowienia z dnia 16 sierpnia 2006 r. o wyznaczeniu stronie siedmiodniowego terminu do zapoznania się materiałami zgromadzonymi w sprawie i do wypowiedzenia się co do ich treści. A zatem - w ocenie Skarżącego - siedmiodniowy termin do złożenia rzeczonego wniosku biegnący od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi nie został naruszony. Skarżący podniósł także, że w przedmiotowej sprawie należało uznać, ze choć decyzje Dyrektora Urzędu Celnego we Wrocławiu zostały skutecznie doręczone, to jeden ze wspólników skutkiem zachowania się innego wspólnika został pozbawiony możliwości wniesienia odwołania od tych decyzji, co niewątpliwie nastąpiło bez jego winy, albowiem nic o wydanych decyzjach nie wiedział. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Opolu wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację faktyczną i prawną zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna. W art. 162 Ordynacji podatkowej zostały ustanowione cztery przesłanki przywrócenia terminu, które muszą wystąpić łącznie, co oznacza, że niespełnienie chociażby jednej z nich wyklucza możliwość przywrócenia stronie przez organ terminu do wniesienia odwołania. Należy do nich: wniesienie wniosku o przywrócenie terminu, uprawdopodobnienie braku winy, dochowanie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu, przy czym termin ten liczy się od dnia, w którym ustała przyczyna uchybienia terminowi oraz dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony przywracamy termin. W pierwszym rzędzie należy zwrócić uwagę na przepis § 2 art. 162 Ordynacji podatkowej, który stanowi, że podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin. W § 3 tego przepisu zawarto zapis, że przywrócenie terminu do złożenia podania przewidzianego w § 2 jest niedopuszczalne. W sprawie niniejszej spór pomiędzy Dyrektorem Izby Celnej w Opolu, a stroną skarżącą dotyczy określenia momentu, od którego rozpoczyna bieg 7-dniowy termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji. Zdaniem organu, datę tą wyznacza dzień doręczenia postanowień o wszczęciu postępowań podatkowych, w uzasadnieniu których znajduje się informacja o tym, czego te postępowania dotyczą, a zwłaszcza, że pozostają w związku z przedmiotowymi decyzjami Dyrektora Urzędu Celnego we Wrocławiu. Zdaniem strony skarżącej datę tą wyznacza dzień, w którym strona zapoznała się z materiałem dowodowym znajdującym się w aktach sprawy, a zatem moment rzeczywistego zapoznania się z treścią pięciu decyzji, w stosunku do których skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Jak bezspornie wynika z wniosku o przywrócenie terminu powodem, dla którego skarżący nie złożył i nie mógł złożyć odwołań od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego we Wrocławiu był fakt, że nic nie wiedział o istnieniu tych decyzji, albowiem drugi ze wspólników spółki cywilnej, w której funkcjonowaniu on uczestniczył zataił przed nim fakt doręczenia tych decyzji. Zgodnie z przepisem art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej termin do złożenia podania o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wynosi siedem dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Skoro przyczyną uchybienia, na którą wskazał sam skarżący jest fakt, że skarżący nie wiedział o istnieniu przedmiotowych decyzji, to ustanie przyczyny uchybienia terminowi nastąpiło w dniu, kiedy dowiedział się o istnieniu decyzji organu celnego. Słusznie organ w zaskarżonym rozstrzygnięciu uznał, iż wiedzę taką skarżący posiadł z dniem doręczenia mu postanowień o wszczęciu postępowań podatkowych będących konsekwencją owych decyzji, to jest z dniem 10 sierpnia 2006 r. Z uzasadnienia powyższych postanowień, jak też z ich sentencji bezspornie wynika, czego te postępowania dotyczą, a zwłaszcza że pozostają one w związku z przedmiotowymi decyzjami Dyrektora Urzędu Celnego we Wrocławiu. W związku z powyższym termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołań od przedmiotowych decyzji Dyrektora Urzędu Celnego we Wrocławiu upłynął w dniu 17 sierpnia 2006 r. Tymczasem skarżący sporządził swój wniosek dopiero w dniu 18 września 2006 r. i w tym samym dniu nadał go przesyłką poleconą w Urzędzie Pocztowym. Odnosząc opisane wyżej wymogi do stanu faktycznego w niniejszej sprawie zdecydowanie stwierdzić należy, że skarżący spóźnił się z podaniem o przywrócenie mu terminu do wniesienia odwołania. Bez znaczenia pozostaje okoliczność, że skarżący zapoznał się z treścią wspomnianych decyzji w dniu 11 września 2006 r., podczas zapoznawania się z materiałami prowadzonych postępowań podatkowych. Wbrew twierdzeniu strony skarżącej wyrażonemu w skardze, przyczyną uchybienia terminowi do wniesienia odwołań nie była okoliczność, iż skarżący nie znał treści decyzji, lecz jak już podkreślono wcześniej, a jak sam wskazał skarżący we wniosku z dnia 18.09.2006 r., brak wiedzy o istnieniu tych decyzji. W powyższej sytuacji należy stwierdzić, że strona skarżąca nie dochowała terminu przewidzianego powołanym wyżej przepisem i tym samym nie zachowany został warunek kumulatywnego spełnienia przesłanek, od których uzależnione jest pozytywne rozpatrzenie przez Dyrektora Izby Celnej w Opolu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołań. Organ dodatkowo analizował przesłankę uprawdopodobnienia przez skarżącego braku jego winy. Trafnie organ stwierdził, iż sporne decyzje zostały skutecznie doręczone stronie tj. spółce cywilnej A, co zresztą nie było kwestionowane przez skarżącego, a wskazywana przez niego okoliczność, iż drugi ze wspólników spółki, który je odebrał, zataił przed skarżącym fakt otrzymania owych decyzji, nie może mieć znaczenia w przedmiotowej sprawie, skoro stroną postępowania była spółka cywilna, a nie skarżący. Jednakże jeszcze raz należy podkreślić, iż w świetle postanowień zawartych w art. 162 Ordynacji podatkowej, uchybiony termin można przywrócić, jeżeli zostaną spełnione łącznie wszystkie cztery przesłanki warunkujące przywrócenie terminu i niespełnienie chociażby jednej z nich wyklucza możliwość przywrócenia stronie przez organ terminu do wniesienia odwołania. Zatem naruszenie przez skarżącego siedmiodniowego terminu do wniesienia podania o przewrócenie terminu do wniesienia odwołań od wymienionych na wstępie decyzji Dyrektora Urzędu Celnego we Wrocławiu stanowiło samoistną przyczynę odmowy przywrócenia tego terminu. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz.1270 ze zm.).