I SA/Op 246/20

WyrokWSA w Opolu2020-11-04

Skład orzekający: Marta Wojciechowska, Marzena Łozowska, Aleksandra Sędkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółdzielnia mieszkaniowa, która zarządza nieruchomością wspólną w budynku wielolokalowym, w którym wyodrębniono odrębną własność lokali, jest podatnikiem opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w okresie przed nowelizacją ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach z dnia 28 listopada 2014 r. (obowiązującą od 1 lutego 2015 r.)?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że spółdzielnia mieszkaniowa, sprawująca zarząd nieruchomością wspólną w budynku wielolokalowym z wyodrębnionymi lokalami, była podatnikiem opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi również w okresie przed nowelizacją ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach z dnia 28 listopada 2014 r. (obowiązującą od 1 lutego 2015 r.). Nowelizacja miała charakter doprecyzowujący, a spółdzielnia, jako podmiot sprawujący zarząd nieruchomością wspólną na podstawie przepisów ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, była traktowana na równi z zarządcą powierzonym w rozumieniu ustawy o własności lokali, co uzasadniało jej status jako podatnika opłaty.
Stan faktyczny
Skarżąca, spółdzielnia mieszkaniowa A, wniosła o zwrot środków finansowych z tytułu opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od lutego 2014 r. do lutego 2015 r., twierdząc, że była jedynie pośrednikiem w pobieraniu opłat. Prezydent Miasta Opola odmówił zwrotu, uznając spółdzielnię za podatnika. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu utrzymało tę decyzję w mocy, argumentując, że spółdzielnia jako zarządca nieruchomości wspólnej była zobowiązana do ponoszenia opłaty. Spółdzielnia zaskarżyła decyzję SKO, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów dotyczących jej statusu jako podatnika i zakresu powierzonego zarządu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Wojciechowska Sędziowie Sędzia WSA Marzena Łozowska (spr.) Sędzia WSA Aleksandra Sędkowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 listopada 2020 r. sprawy ze skargi A w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 30 czerwca 2020 r., nr [...] w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od lutego 2014 r. do lutego 2015 r. oddala skargę. Przedmiotem skargi wniesionej przez A w [...] (dalej jako: skarżąca, strona, A) jest decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z 30 czerwca 2020 r., którą organ ten działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r. poz. 900 ze zm.) – dalej jako "op", utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Opola z 7 stycznia 2020 r. w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od lutego 2014 r. do lutego 2015 r. Zaskarżone rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. A w [...] zwróciła się, w piśmie z 24 października 2019 r., do Prezydenta Miasta Opola o zwrot środków finansowych z tytułu opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, poniesionych przez A na rzecz V. W., zam. w [...] przy ul. [...], w kwocie 338 zł, za okres od lutego 2014 do lutego 2015 r. A podniosła, że we wskazanym okresie dokonywała wpłat za gospodarowanie odpadami metodą kasową w formie przenoszenia daniny publicznej, która podlegała zwrotowi na rzecz Gminy. W związku z powyższym, A, będąca w tym okresie jedynie pośrednikiem przy pobieraniu opłat, poniosła stratę z tytułu braku wpłat V. W. Zapłata za deklarację została pokryta z nadpłat innych mieszkańców. Prezydent Miasta Opola decyzją z 7 stycznia 2020 r. odmówił A zwrotu kwoty 338 zł z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał m.in., że zgodnie z art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2019 r. poz. 2010 z późn. zm.), dalej "ucpg", jeżeli nieruchomość jest zabudowana budynkiem wielolokalowym, w którym ustanowiono odrębną własność lokalu, obowiązki właściciela nieruchomości wspólnej oraz właściciela lokalu obciążają wspólnotę mieszkaniową albo spółdzielnię mieszkaniową (treść obowiązująca od 1 lutego 2015 r.). W ocenie organu I instancji, zarówno przed dniem 1 lutego 2015 r., jak i po tej dacie, w przypadku wyodrębnienia lokali w budynkach wielolokalowych, podatnikiem jest spółdzielnia mieszkaniowa (lub wspólnota mieszkaniowa). Osoba sprawująca zarząd nieruchomością wspólną obciążona jest, na podstawie powołanego przepisu, obowiązkami podatnika, tj. złożeniem deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz zapłatą tej opłaty. Zatem to spółdzielnia mieszkaniowa jest podmiotem zobowiązanym do składania deklaracji i uiszczenia na rzecz gminy opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. I tak w przypadku nieruchomości, na których znajdują się tylko mieszkania lokatorskie, spółdzielcze własnościowe lub wynajmowane, gdyż jest - w rozumieniu ustawy - właścicielem nieruchomości, z mocy art. 6h w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 4 ucpg, a w przypadku nieruchomości, w których ustanowiono odrębną własność lokali, dlatego, że jest osobą sprawującą zarząd nieruchomością wspólną, o której mowa w art. 2 ust. 3 ucpg. Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie, zarzucając naruszenie art. 2 ust. 3 ucpg, poprzez uznanie A za podatnika w opłacie za gospodarowanie odpadami komunalnymi, oraz art. 26 ust. 1-2 oraz art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz.U. z 2018 r. poz. 845 z późn. zm.), dalej "usm", poprzez bezpodstawne uznanie, że A ponosi odpowiedzialność z tytułu obowiązków wykraczających ponad zakres powierzonego zarządu. Strona wniosła o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu wskazała m.in., że do 31 stycznia 2015 r. mamy do czynienia z innym reżimem prawnym, niż ten, na który powołał się organ - Prezydent Miasta Opola. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu, powołaną na wstępie decyzją z 30 czerwca 2020 r., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ podniósł, że w rozpatrywanej sprawie, kluczowe znaczenie ma problem odkodowania norm prawnych z treści przepisów obowiązujących w okresie od 1 lutego 2014 r. do 31 stycznia 2015 r., ustanawiających krąg podatników opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Zgodnie z art. 6h upcg, właściciele nieruchomości, o których mowa w art. 6c, są obowiązani ponosić na rzecz gminy, na terenie której są położone ich nieruchomości, opłatą za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Pojęcie "właścicieli nieruchomości" zostało zdefiniowane w art. 2 ust. 1 pkt 4 ucpg. Obejmuje ono właścicieli nieruchomości, a także współwłaścicieli, użytkowników wieczystych oraz jednostki organizacyjne i osoby posiadające nieruchomości w zarządzie lub użytkowaniu, a także inne podmioty władające nieruchomością. To na tych podmiotach zasadniczo ciążą obowiązki wskazane w ustawie, w tym złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz uiszczenia tej opłaty. Z mocy przepisów ustawy obowiązki właścicieli nieruchomości, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 4 ucpg mogą wykonywać także inne podmioty. Jak stanowi art. 2 ust. 3 ucpg, w brzmieniu obowiązującym do 31 stycznia 2015 r., jeżeli nieruchomość jest zabudowana budynkami wielolokalowymi, w których ustanowiono odrębną własność lokali, obowiązki właściciela nieruchomości obciążają osoby sprawujące zarząd nieruchomością wspólną, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz.U. z 2020 r. poz. 532 z późn. zm.), dalej "uwl", lub właścicieli lokali, jeżeli zarząd nie został wybrany. Przepis ten stanowi lex specialis w stosunku do przepisu art. 2 ust. 1 pkt 4 ucpg, który przewidzianymi w ustawie obowiązkami obciąża właścicieli nieruchomości. Zatem zdaniem organu, w sytuacji wskazanej w art. 2 ust. 3 ucpg, z woli ustawodawcy, obowiązki właścicieli lokali zostały przeniesione na inne podmioty - osoby sprawujące zarząd nieruchomością wspólną. W ocenie organu zastosowanie art. 2 ust. 3 ucpg uzależnione jest od ustalenia, czy mamy do czynienia z nieruchomością zabudowaną budynkami wielolokalowymi, w budynkach tych ustanowiono odrębną własność lokali, a konsekwencją wyodrębnienia własności lokali jest istnienie nieruchomości wspólnej w rozumieniu przepisów ustawy o własności lokali. Poszukując znaczenia pojęcia "budynek wielolokalowy" organ podniósł, że nie zostało ono zdefiniowane ani w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, ani też w ustawie o własności lokali. Można jednak posłużyć się definicją budynku zawartą w art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2019 r. poz. 1186 z późn. zm.), dalej "pb". Zatem budynkiem wielolokalowym będzie obiekt budowlany, który spełnia kryteria wskazane w art. 3 pkt 2 pb, w którym wyodrębniono więcej niż jeden samodzielny lokal mieszkalny albo niemieszkalny. Mienie spółdzielni mieszkaniowych mogą stanowić m.in. budynki wielolokalowe, w których ustanowiono odrębną własność lokali w rozumieniu ustawy o własności lokali. Zgodnie bowiem z art. 27 ust. 1 usm, w zakresie nieuregulowanym w ustawie do prawa odrębnej własności lokalu stosuje się odpowiednio przepisy ustawy o własności lokali, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3. Według art. 27 ust. 2 usm, zarząd nieruchomościami wspólnymi stanowiącymi współwłasność spółdzielni jest wykonywany przez spółdzielnię jak zarząd powierzony, o którym mowa w art. 18 ust. 1 uwl, choćby właściciele lokali nie byli członkami spółdzielni, z zastrzeżeniem art. 24 i art. 26 usm. Z kolei art. 3 ust. 1 uwl stanowi, że w razie wyodrębnienia własności lokali właścicielowi lokalu przysługuje udział w nieruchomości wspólnej jako prawo związane z własnością lokali. Nieruchomość wspólną stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali (art. 3 ust. 2 uwl). Powyższe zdaniem SKO prowadzi do wniosku, że - w przypadku spółdzielni mieszkaniowych - możemy mieć do czynienia z nieruchomościami zabudowanymi budynkami wielolokalowymi, w których ustanowiono odrębną własność lokali i w których istnieją części wspólne w rozumieniu ustawy o własności lokali. W takiej sytuacji, jak stanowi art. 2 ust. 3 ucpg, obowiązki właściciela nieruchomości obciążają osoby sprawujące zarząd nieruchomością wspólną w rozumieniu uwl, lub właścicieli lokali, jeżeli zarząd nie został wybrany. Zdaniem organu odwoławczego zarząd sprawowany przez osobę prawną, jaką jest spółdzielnia mieszkaniowa, na podstawie art. 27 ust. 1 usm należy uznać za zarząd, o którym mowa w art. 2 ust. 3 ucpg. Zarząd ten wynika z usm, ale zasady jego wykonywania są identyczne jak zarządu ustanowionego na podstawie art. 18 ust. 1 uwl. Taki zarząd powierzony wykonuje w zakresie nieruchomości wspólnych spółdzielnia mieszkaniowa, chociaż mamy tu do czynienia nie z rzeczywistym powierzeniem zarządu nieruchomością wspólną przez właścicieli lokali umową w formie aktu notarialnego, ale z formą sprawowania zarządu z mocy przepisu ustawy (bez wyrażania woli przez właścicieli lokali). Zatem spółdzielnia mieszkaniowa, sprawując zarząd nieruchomością wspólną powinna być traktowana jak każdy zarząd powołany na podstawie art. 18 ust. 1 uwl. Tego rodzaju zarząd uzasadnia zastosowanie art. 2 ust. 3 ucpg. Zarząd sprawowany przez spółdzielnię mieszkaniową nie posiada żadnych specyficznych cech, które uzasadniałyby jego odmienne traktowanie na gruncie art. 2 ust. 3 ucpg. Brak jest podstaw, aby uznać, że zarząd sprawowany przez spółdzielnię mieszkaniową nie uzasadnia uznania jej za podmiot, o którym mowa w powołanym przepisie. Za zrównaniem w obowiązkach osób sprawujących zarząd wykonywany przez spółdzielnię mieszkaniową z innymi rodzajami zarządu nieruchomościami wspólnymi przemawia także cel art. 2 ust. 3 ucpg. Jest nim ułatwienie wykonywania obowiązków wynikających z ucpg, w przypadku, gdy mamy do czynienia z budynkami wielolokalowymi, w których wydzielono odrębne lokale. Chodzi więc o sytuacje, w których tytuł do lokalu wiąże się z członkostwem w korporacji jaką jest "duża" wspólnota mieszkaniowa (liczba lokali większa niż 7, w stanie prawnym obowiązującym do 31 grudnia 2019 r.) czy spółdzielnia mieszkaniowa. W takich przypadkach obowiązki z indywidualnych podmiotów przechodzą - z mocy ustawy - na wspólnoty lub spółdzielnie reprezentowane przez swoje organy (zarządy). Obowiązki te, to nie tylko złożenie deklaracji i uiszczenie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, ale także inne, określone w rozdziale 3 ucpg pt. "Obowiązki właścicieli nieruchomości". Wskazane wyżej obowiązki, w przypadku spółdzielni mieszkaniowych, w tym takich, w których budynkach wyodrębniono lokale, są realizowane przez spółdzielnie mieszkaniowe jako zarządców nieruchomości wspólnych i wobec treści art. 2 ust. 3 ucpg, brak jest w ocenie organu II instancji podstaw do ich kwestionowania. W zakresie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi istnieje wyraźny przepis (art. 2 ust. 3 ucpg), który przenosi na spółdzielnie mieszkaniowe obowiązek uiszczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za właścicieli odrębnych lokali. Jest to obowiązek wykonywany za właścicieli lokali, gdyż opłata ta w (tym przypadku) związana jest z odrębnymi lokalami mieszkalnymi, od których jest naliczana. Na mocy art. 2 ust. 3 ucpg opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi obciąża spółdzielnię mieszkaniową, w której budynku wydzielono odrębne lokale. Organ dodał, że w przypadku, gdy w budynku wielolokalowym, którego właścicielem jest spółdzielnia mieszkaniowa, nie ustanowiono odrębnej własności lokali, zastosowanie znajduje wprost art. 6h ucpg w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 4 ucpg. Obowiązki właściciela nieruchomości obciążają zatem spółdzielnię mieszkaniową, a nie - mieszkańców, niezależnie od tego, czy przysługuje im spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, czy spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego. Organ odwołał się także do orzecznictwa sądów administracyjnych, w szczególności wyroku NSA z 17.10.2019 r., II FSK 3271/17, w którym stwierdzono, że zmiana art. 2 ust. 3 ucpg, jaka została wprowadzona od 1 lutego 2015 r. ustawą z dnia 28 listopada 2014 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2015 r. poz. 87), poprzez wyraźne wymienienie jako osoby, którą obciążają obowiązki właściciela nieruchomości zabudowanej budynkiem wielolokalowym, była, jak wynika z uzasadnienia projektu nowelizacji, jedynie zmianą doprecyzowującą a nie zmianą normatywną (patrz: wyroki NSA z 21.04.2016 r., II FSK 2722/14 i II FSK 936/15). Organ odwoławczy podał, że z akt niniejszej sprawy wynika, że A złożyła Prezydentowi Miasta Opola deklarację i korekty deklaracji o wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi dotyczącą mieszkań przy ul. [...] od nr [...] do nr [...]. Według oświadczenia B sp. z o.o., a także wyjaśnienia pracownika Urzędu Miasta Opola, z nieruchomości tej odbierano odpady komunalne. Dane zawarte w urządzeniach ewidencyjnych prowadzonych w Urzędzie Miasta Opola potwierdzają dokonywanie przez A wpłat należności z tytułu ww. opłaty. Okoliczności te nie były kwestionowane przez A. W ocenie Kolegium Odwoławczego, podatnikiem opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, w okresie od 1 lutego 2014 r. do 31 stycznia 2015 r., powstałymi w lokalu położonym w [...] była A, która złożyła deklarację zbiorczą dot. ul. [...] i uiszczała obliczoną opłatę. Nietrafnie więc w ocenie SKO, A neguje przysługujący jej status podatnika i żąda zwrotu kwoty, której nie uzyskała od Pani V. W. Okoliczność, iż A prowadziła, w przywołanym okresie, rozliczenia dotyczące "opłaty śmieciowej" stosując metodę kasową jest obojętna w stanie prawnym niniejszej sprawy. Odnosząc się do podstawy prawnej żądania A, Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że w sprawie nie znajduje zastosowania art. 76b § 1 op. Zgodnie z nim przepisy art. 76, art. 76a, art. 77b, art. 79 i art. 80 op stosuje się odpowiednio do zwrotu podatku. Przez zwrot podatku, o którym mowa w cyt. artykule, należy rozumieć, zgodnie z art. 3 pkt 7 op, zwrot różnicy podatku lub zwrot podatku naliczonego w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług, a także inne formy zwrotu podatku przewidziane w przepisach prawa podatkowego. Poza podatkiem od towarów i usług zwrot podatku występuje w konstrukcji podatku akcyzowego, podatku od czynności cywilnoprawnych, podatku od środków transportowych i opłacie skarbowej. Jak z tego wynika, zgłoszone przez stronę żądanie zwrotu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie znajduje umocowania w cyt. przepisie. Zgodnie z art. 75 § 2 op, uprawnienie do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty przysługuje podatnikom, płatnikom i inkasentom oraz osobom, które były wspólnikami spółki cywilnej w momencie rozwiązania spółki w zakresie zobowiązań spółki. Na mocy art. 79 § 2 op, prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty oraz wniosku o zwrot nadpłaty wygasa po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, chyba że ustawy podatkowe przewidują inny tryb zwrotu podatku. Według art. 70 § 1 op, zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Jednak decyzję w sprawie stwierdzenia nadpłaty na wniosek złożony przed upływem terminu przedawnienia można wydać także po upływie tego terminu (art. 79 § 3 op). W ocenie Kolegium Odwoławczego, wniosek strony nie zawiera żądania stwierdzenia nadpłaty w rozumieniu art. 75 § 2 op, więc ten przepis również nie jest podstawą zgłoszonego przez stronę żądania. Organ zauważył też, że w opłacie za gospodarowanie odpadami komunalnymi, co do zasady, nie jest możliwe stwierdzenie nadpłaty, gdyż usługa odbioru odpadów komunalnych jest realizowana zgodnie z zapotrzebowaniem zgłoszonym przez właściciela nieruchomości. Natomiast okoliczność upływu terminu przedawnienia zobowiązań w opłacie za rok 2014 jest w sprawie obojętna, gdyż podanie wpłynęło do organu podatkowego w roku 2019. W takim stanie prawnym, Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że Prezydent Miasta Opola prawidłowo uznał za podstawę prawną orzekania w sprawie art. 74a op, zgodnie z którym w przypadkach niewymienionych w art. 73 § 2 i art. 74 op wysokość nadpłaty określa organ podatkowy. Bez rozważenia bowiem problemu istnienia nadpłaty w opłacie za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie byłoby możliwe merytoryczne odniesienie się do żądania zwrotu środków finansowych z tytułu opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, poniesionych przez A na rzecz V. W. w kwocie 338 zł za okres od lutego 2014 do lutego 2015 r. Jak już wyżej wyjaśniono, A w [...], wbrew zajętemu przez nią stanowisku, posiadała status podatnika w opłacie za gospodarowanie odpadami komunalnymi, a przekazywane środki należało kwalifikować jako wpłaty podmiotu zobowiązanego do uiszczenia opłaty. Nowelizacja ucpg, która weszła w życie 1 lutego 2015 r., i jednoznacznie wskazała spółdzielnie mieszkaniowe jako podatników w opłacie za gospodarowanie odpadami komunalnymi, miała, w istotnym dla sprawy zakresie, charakter jedynie doprecyzowujący i nie tworzyła nowego stanu prawnego. Merytoryczne orzekanie w sprawie było dopuszczalne, gdyż wniosek strony został złożony przed upływem terminu przedawnienia zobowiązań w opłacie za rok 2014. Na powyższą decyzję A wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, podnosząc zarzuty naruszenia prawa materialnego: 1) art. 2 ust. 3 ucpg, poprzez uznanie A za podatnika w okresie do 31 stycznia 2015 r., 2) art. 26 ust. 1 i 2 oraz art. 27 ust. 1 usm w zw. z art. 18 ust. 1 uwl, poprzez bezpodstawne uznanie, że A ponosi odpowiedzialność z tytułu obowiązków wykraczających poza zakres powierzonego zarządu. W uzasadnieniu skargi podniosła, że istotne znaczenie ma okres obowiązywania określonych wersji przepisu art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Zdaniem A z innym reżimem prawnym ma się do czynienia do daty 31.01.2015 r., o czym wydaje się organ pierwszej instancji zapomina. Przed tą datą istniały uzasadnione wątpliwości doktryny i orzecznictwa administracyjnego co do tego, czy do spółdzielni mieszkaniowych ma zastosowania norma art. 2 ust. 3 ucpg. W cyt. artykule mowa jest o osobach sprawujących zarząd nieruchomością wspólną w rozumieniu przepisów ustawy o własności lokali. Spółdzielnia mieszkaniowa nie jest osobą prawną sprawującą zarząd nieruchomością wspólną w rozumieniu tych przepisów. Spółdzielnia sprawuje zarząd nieruchomościami wspólnymi, jak zarząd powierzony na mocy art. 27 ust. 2 usm. Jako osoba prawna nie podlegająca ustawie o własności lokali, nie mogła być uznana podatnikiem opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Kryteria sądowej kontroli zaskarżonych aktów organów administracji publicznej zostały wyznaczone przepisem art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) – dalej jako: ppsa, zgodnie z którym decyzja lub postanowienie podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy jak też w razie stwierdzenia okoliczności uzasadniających stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji/postanowienia (pkt 2). Równocześnie w myśl art. 134 § 1 ppsa, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (z zastrzeżeniem niemającym tu zastosowania). Należy również wyjaśnić, że sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie przepisu art. 119 pkt 2 ppsa, zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 ppsa). Jak wynika z akt sprawy, zarówno skarżąca, jak i organ zgodnie wnieśli o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest to czy w okresie od 1 lutego 2014 r. do 1 stycznia 2015 r. A była podmiotem zobowiązanym do złożenia deklaracji oraz uiszczenia opłaty z tytułu gospodarowania odpadami komunalnymi. Problem ten był już przedmiotem analizy sądów administracyjnych, a kształtująca się na tym tle linia orzecznicza jest jednolita (zob. np. wyroki NSA: z 21 kwietnia 2014 r., II FSK 936/15, z 14 kwietnia 2016 r., II FSK 2663/15; z 23 lutego 2016 r., II FSK 2889/15; z 18 grudnia 2015 r., II FSK 1787/14 i II FSK 1940/14 – wszystkie dostępne na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Sąd w skaldzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela stanowisko wynikające powołanego wyżej orzecznictwa i przy analizie w niniejszej sprawie kwestii spornej posłuży się argumentacją przedstawioną we wskazanych wyrokach, w szczególności w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21.04.2016 r., II FSK 936/15. Pojęcie "właściciela nieruchomości" zostało uregulowane w art. 2 ucpg. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 4 ucpg, ilekroć w ustawie jest mowa o właścicielu nieruchomości, rozumie się przez to także współwłaścicieli, użytkowników wieczystych oraz jednostki organizacyjne i osoby posiadające nieruchomości w zarządzie lub użytkowaniu, a także inne podmioty władające nieruchomością. Dodatkowo, w myśl art. 2 ust 3 ucpg (w stanie prawnym obowiązującym do dnia 31 stycznia 2015 r.), jeżeli nieruchomość była zabudowana budynkami wielolokalowymi, w których ustanowiono odrębną własność lokali, obowiązki właściciela nieruchomości obciążały osoby sprawujące zarząd nieruchomością wspólną, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 oraz z 2004 r. Nr 141, poz. 1492), lub właścicieli lokali, jeżeli zarząd nie został wybrany. W wyniku nowelizacji ucpg ustawą z dnia 28 listopada 2014 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r., poz. 87), art. 2 ust. 3 ucpg otrzymał nowe brzmienie, zgodnie z którym jeżeli nieruchomość jest zabudowana budynkiem wielolokalowym, w którym ustanowiono odrębną własność lokalu, obowiązki właściciela nieruchomości wspólnej oraz właściciela lokalu obciążają wspólnotę mieszkaniową albo spółdzielnię mieszkaniową. Z porównania powyższych przepisów (tj. sprzed i po nowelizacji) wynika, jak zasadnie podniósł organ odwoławczy, że nowelizacja miała charakter wyłącznie doprecyzowujący, nie zaś normatywny. Pojęcie "osoby sprawującej zarząd nieruchomością wspólną", zastąpiono wskazaniem dwóch podmiotów, na których ciąży obowiązek - wspólnot mieszkaniowych i spółdzielni mieszkaniowych (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 6 października 2017 r., I SA/Wr 434/17; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z 4 października 2016 r., I SA/Bd 360/16). Z powołanych unormowań wynika także, że w konkretnej sprawie - co do zasady - kilka podmiotów jednocześnie może spełniać warunki do uznania ich za właścicieli nieruchomości w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 4 ucpg. Nie oznacza to jednak, że wszystkie wymienione podmioty mogą jednocześnie mieć taki status względem obowiązku związanego z konkretną nieruchomością. Z przepisów ustawy nie wynika też solidarna odpowiedzialność tych podmiotów w powyższej sytuacji. Z tego względu celem ustalenia, który podmiot w konkretnym przypadku powinien zostać uznany za zobowiązanego do złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi należy odwołać się również do innych aktów prawnych, w tym do przepisów ustawy o własności lokali. Jak wskazano w literaturze, tam gdzie jakikolwiek tytuł prawny do nieruchomości łączy się z członkostwem w określonej korporacji typu spółdzielnia mieszkaniowa, wspólnota mieszkaniowa (powyżej 7 członków) lub TBS, podmiotem zobowiązanym do złożenia deklaracji będzie zawsze podmiot posiadający nieruchomość w zarządzie (por. K. Sobieralski, Podmiot zobowiązany do złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, NZS 2013/3, s. 59). Tak więc właściciel nieruchomości był zobowiązany do złożenia deklaracji tylko wówczas, gdy występował autonomicznie, sam. Natomiast w przypadku, gdy jego tytuł prawny do nieruchomości wiązał się z obligatoryjnym (bądź fakultatywnym) członkostwem, podmiotem zobowiązanym do złożenia deklaracji będzie podmiot zarządzający nieruchomością wspólną. Ustawodawca w trosce o łatwość zarządzania systemem odpadów komunalnych przerzucił obowiązki właścicieli poszczególnych lokali na zarządców: wspólnoty mieszkaniowe, spółdzielnie mieszkaniowe, czy też TBS. W tym miejscu należy zwrócić uwagę na to, co również zasadnie podkreślił organ II instancji, iż celem art. 2 ust. 3 ucpg (w brzmieniu obowiązującym zarówno przed, jak i po nowelizacji), było ułatwienie wykonywania obowiązków, które wynikają z ucpg we wszystkich tych przypadkach, gdy do czynienia mamy z budynkami wielolokalowymi, w których zostały wyodrębnione lokale. Wówczas, z mocy samej ustawy, obowiązki właścicieli poszczególnych wyodrębnionych lokali w tych budynkach, przechodzą na spółdzielnie mieszkaniowe (bądź wspólnoty mieszkaniowe), reprezentowane przez swoje organy. Takie rozwiązanie pozwala na skuteczną realizację nie tylko obowiązku złożenia deklaracji i uiszczenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, ale także innych, wynikających z ucpg obowiązków (np. wyposażenia nieruchomości w odpowiednie pojemniki i utrzymywania ich w odpowiednim stanie). W ustawie o własności lokali nie uregulowano sytuacji, gdy odrębną własność lokali wyodrębniono w budynkach wielolokalowych, w których w stosunku do części lokali prawo własności przysługuje spółdzielni mieszkaniowej. Kwestię tę uregulowano w ustawie o spółdzielniach mieszkaniowych. Stosownie do art. 27 ust. 2 usm zarząd nieruchomościami wspólnymi, stanowiącymi współwłasność spółdzielni jest wykonywany przez spółdzielnię jak zarząd powierzony, o którym mowa w art. 18 ust. 1 uwl, choćby współwłaściciele nie byli członkami spółdzielni, z zastrzeżeniem art. 241 i art. 26. Przepisów ustawy o własności lokali o zarządzie wspólnym nie stosuje się, z zastrzeżeniem art. 18 ust. 1 oraz art. 29 ust. 1 i 1a, które stosuje się odpowiednio. Jeżeli zatem nie wystąpi sytuacja, określona w art. 241 i art. 26 (tj. podjęcia przez większość właścicieli lokali uchwały o stosowaniu do zarządu nieruchomością wspólną oraz ich praw i obowiązków ustawy o własności lokali lub wyodrębnienia własności wszystkich lokali), zarząd nieruchomością wspólną z mocy ustawy sprawuje spółdzielnia mieszkaniowa na mocy odesłania do określonych przepisów ustawy o własności lokali. Sposób ustanowienia tego zarządu różni się od sposobu ustanowienia zarządu określonego w art. 18 ust. 1 uwl tym, że nie powstaje on w wyniku porozumienia właścicieli lokali i spółdzielni, ale z mocy prawa, a przepisy art. 18 ust. 1 i art. 29 uwl stosuje się jedynie odpowiednio. Mimo tej różnicy zarząd ten wykonywany jest przez spółdzielnię, jak zarząd powierzony, o którym mowa w art. 18 ust. 1 uwl. Spójnik "jak" użyty został w tym przepisie jako wprowadzający wyrażenie porównawcze. Skoro spółdzielnia mieszkaniowa sprawować ma zarząd nieruchomością wspólną jak zarząd, o którym mowa w art. 18 ust. 1 uwl, to należy ją traktować tak samo, jak osobę sprawującą zarząd na podstawie porozumienia właścicieli lokali, o którym mowa w art. 18 ust. 1 uwl, choć nie została powołana do pełnienia tych czynności poprzez umowę, a w drodze ustawy. W orzecznictwie dotyczącym art. 27 ust. 2 usm podkreślano, że przyjęcie zasady, iż do czasu wyodrębnienia własności wszystkich lokali bądź podjęcia odmiennej uchwały przez większość właścicieli lokali, zarząd nieruchomością wspólną sprawuje spółdzielnia mieszkaniowa jest zrozumiałe, gdyż w przeciwnym wypadku dochodziłoby do stosowania dwóch odmiennych procedur dotyczących zarządzania tą samą nieruchomością - procedur właściwych dla spółdzielni i właściwych dla wspólnoty mieszkaniowej. To z kolei prowadziłoby do chaosu i mogłoby sparaliżować zarządzanie nieruchomością wspólną. Zarząd nieruchomością wspólną przez spółdzielnię mieszkaniową jest zasadą ustawową, na tle której wyjątkowy charakter mają przypadki, gdy spółdzielnia pozostaje współwłaścicielką nieruchomości wspólnej, a nie jest jej zarządcą (zob. uchwała SN z 26 listopada 2008 r., III CZP 100/08, OSNC z 2009 r., nr 10, poz. 140; wyrok TK z 28 października 2010 r., SK 19/09, OTK-A z 2010 r., nr 8, poz. 83). Odpowiednie stosowanie do spółdzielni mieszkaniowej art. 18 ust. 1 uwl musi zatem oznaczać, że mimo odmiennego sposobu powołania ma ona uprawnienia i obowiązki zarządcy nieruchomością wspólną takie jak zarządca ustanowiony na podstawie art. 18 ust. 1 tej ustawy przez właścicieli wyodrębnionych lokali (por. wyrok SN z 19 października 2012 r., V CSK 459/11, OSNC-ZD z 2013 r., nr 2, poz. 44). Jest ona zatem osobą, której powierzono (zlecono z mocy ustawy) zarząd w rozumieniu (choć nie na podstawie) ustawy o własności lokali. W przeciwnym razie cel przepisu art. 27 ust. 2 usm nie zostałby osiągnięty. Sąd podziela stanowisko wyrażone w wyroku WSA we Wrocławiu z 5 września 2017 r., I SA/Wr 543/17, że zawarte w treści art. 27 ust. 2 usm odesłanie do zarządu powierzonego w rozumieniu ustawy o własności lokali nie pozostawia wątpliwości co do tego, że spółdzielnia mieszkaniowa sprawuje zarząd nieruchomością wspólną w rozumieniu ustawy o własności lokali, a zatem jest to zarząd o jakim mowa w treści art. 2 ust. 3 ucpg. Powyższe przesądza o tym, że strona skarżąca spełnia ustawowy warunek statuowany tym przepisem, a zatem, zobowiązana jest, w myśl art. 6h ucpg, do ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Obowiązek ten realizuje się nie tylko poprzez składanie deklaracji i uiszczanie należnej opłaty za odpady komunalne generowane w obszarze tzw. części wspólnych, ale dotyczy analogicznych obowiązków w odniesieniu do wszystkich nieruchomości będących pod zarządem skarżącej. Taki zakres obowiązku wynika z treści art. 2 ust. 3 ucpg, który nawiązuje do nieruchomości zabudowanej budynkami wielolokalowymi w których ustanowiono odrębną własność lokali oraz do zarządu nieruchomością wspólną. Odnosząc się do argumentów skarżącej, która kwestionowała prawny charakter sprawowanego przez nią zarządu jako zarządu powierzonego w rozumieniu ustawy o własności lokali wymaga podkreślenia, że przyjęte w tej kwestii stanowisko Sądu, zbieżne w swej ocenie z poglądem prawnym wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 13 listopada 2012 r., sygn. akt II OPS 2/12, w którym Sąd ten wypowiedział się co do charakteru zarządu, o jakim mowa w art. 27 ust. 2 usm. Naczelny Sąd Administracyjny zaakcentował, że ze względu na formułę normatywną art. 27 ust. 2 usm należy przyjąć, że zrealizowanie zarządu "jak zarządu powierzonego" następuje nie na podstawie umowy, lecz wynika z ustawy (zarząd ex lege). Ustawowe źródło wykonywania zarządu nieruchomością wspólną powoduje, że nie zachodzi potrzeba zawierania umowy w przedmiocie zarządzania nieruchomością. Oznacza to, że omawiana formuła wyraża generalną zasadę wykonywania zarządu na podstawie ustawy po ustanowieniu odrębnej własności pierwszego lokalu w budynku należącym dotychczas w całości do spółdzielni mieszkaniowej. Stanowcze brzmienie tej formuły: "zarząd [...] jest wykonywany" wskazuje, że wykonywanie zarządu nieruchomością wspólną stanowi obowiązek spółdzielni mieszkaniowej. Istotą systemu zarządu uregulowanego w art. 27 ust. 2 usm jest więc sprawowanie ex lege przez spółdzielnię zarządu nieruchomością wspólną jak zarządu powierzonego. Podobne stanowisko wyrażone zostało w wyroku Sądu Najwyższego z 19 października 2012 r. sygn. V CSK 459/11(Lex nr 1243118), w którym sformułowano następującą tezę: "Odpowiednie stosowanie art. 18 ust. 1 ustawy o własności lokali, o którym mowa w art. 27 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, nie może być rozumiane jako przyznanie właścicielom lokali uprawnienia do pozbawienia spółdzielni wykonywania zarządu nieruchomością wspólną w inny sposób niż wynikający z zastosowania art. 241 albo art. 26 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych. Oznacza ono jedynie to, że zarząd nieruchomością wspólną jest wykonywany przez spółdzielnię jak zarząd powierzony w rozumieniu art. 18 ust. 1 ustawy o własności lokali. Jednakże zarząd przysługujący spółdzielni powstaje i jest wykonywany ex lege, podczas gdy zarząd powierzony według art. 18 ust. 1 ustawy o własności lokali powstaje i jest wykonywany na podstawie uchwały podjętej przez właścicieli lokali. W szczególności więc właściciele lokali w okresie wykonywania zarządu przez spółdzielnię nie mogą go powierzyć innej osobie dopóty, dopóki nie będą do nich stosowane przepisy ustawy o własności lokali na podstawie art. 241 albo art. 26 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych". W świetle powyższego chybiony był zarzut naruszenia 26 ust. 1 i 2 oraz art. 27 ust. 1 usm w zw. z art. 18 ust. 1 uwl. Jeszcze raz należy powtórzyć, że art. 2 ust. 3 ucpg wprowadzający zasadę jednego podmiotu wykonującego obowiązki związane z gospodarowaniem odpadami komunalnymi, powstającymi na nieruchomościach zamieszkałych przez mieszkańców wskazuje na to, że także w tym przypadku celem ustawodawcy było uniknięcie sytuacji, gdy wiele osób będzie odpowiedzialnych za wykonanie obowiązków związanych z nieruchomością wspólną, co powodować może stan niepewności co do zakresu obowiązków poszczególnych podmiotów. Rozłożenie tego obowiązku na właścicieli poszczególnych lokali dopuszczalne jest jedynie wówczas, gdy zarząd nieruchomością wspólną nie został ustanowiony. Jeżeli spółdzielnia mieszkaniowa wykonuje (sprawuje) zarząd jak zarząd powierzony w rozumieniu ustawy o własności lokali i stosuje się do niej odpowiednio przepisy ustawy o własności lokali, w tym przede wszystkim art. 18 ust. 1 uwl, to ona powinna być zgodnie z art. 2 ust. 3 ucpg traktowana jako właściciel nieruchomości. Sprawuje ona bowiem zarząd w rozumieniu ustawy o własności lokali. Zauważyć należy, że tak przepis art. 2 ust. 3 ucpg rozumiał również Trybunał Konstytucyjny, uznając w wyroku z 28 listopada 2013 r., K 17/12 (OTK-A z 2013 r., nr 8, poz. 125, Dz.U. z 2013 r., poz. 1399) art. 6h i art. 6m ust. 1 w związku z art. 2 ust. 3 uc.p.g. za zgodny z art. 2 Konstytucji RP. W punkcie III.1.3 uzasadnienia TK stwierdził, że pojęcie osoby sprawującej zarząd użyte w tym przepisie jest jasne i komunikatywne, gdyż jego treść wyznacza zakres odesłania, a tym samym jednoznacznie i precyzyjnie można wskazać podmiot obowiązany do ponoszenia opłaty oraz złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w przypadku budynków wielolokalowych, co do których zastosowanie znajdą przepisy ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych. Zarząd nieruchomościami wspólnymi, gdy w spółdzielczym budynku wielolokalowym ustanowiono odrębną własność przynajmniej jednego lokalu, sprawuje spółdzielnia mieszkaniowa i ona też jest podmiotem zobowiązanym do wykonywania obowiązków, o których mowa w art.6h i 6m upcg. Zmiana art. 2 ust. 3 ucpg, jaka została wprowadzona od dnia 1 lutego 2015 r. ustawą z dnia 28 listopada 2014 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. poz.87), poprzez wyraźne wymienienie jako osoby, którą obciążają obowiązki właściciela nieruchomości zabudowanej budynkiem wielolokalowym spółdzielni mieszkaniowej, była - jak można dowiedzieć się z uzasadnienia projektu - jedynie zmianą doprecyzowującą, a nie zmianą normatywną (druk sejmowy nr 2402 Sejmu VII kadencji). Wskazać ponadto należy, że art. 2 ust. 3 ucpg nie ulegał zmianie od uchwalenia ustawy o czystości i porządku w gminach do 31 stycznia 2015 r. Obowiązek usuwania odpadów komunalnych z nieruchomości zabudowanych budynkami wielolokalowymi - zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 3b ucpg, ciążył przed dniem 1 stycznia 2012 r. także na właścicielu nieruchomości w rozumieniu art. 2 ust. 3 ucpg i nie budziło wówczas wątpliwości, że w przypadku ustanowienia w budynku spółdzielczym przynajmniej w stosunku do jednego lokalu odrębnej własności, obowiązek taki spoczywał na spółdzielni mieszkaniowej. Ona była stroną umowy z podmiotem zajmującym się wywozem nieczystości i zobowiązanym do zapłaty za usługę, a kosztami tego wywozu obciążała nie tylko członków spółdzielni, ale i właścicieli lokali. Była także zobowiązana do ustalania wysokości kosztów z tym związanych i rozliczaniem pobieranych na te koszty zaliczek (art. 29 ust. 1 uwl w związku z art. 27 ust. 2 usm). Także w tym przypadku ponosiła ona ryzyko, że właściciele lokali będą się uchylali od ponoszenia kosztów zarządu nieruchomością wspólną i konieczne będzie dochodzenie tych należności na drodze sądowej, a niekiedy należności tych nie uda się wyegzekwować. W przypadku niepłacenia przez spółdzielnię za wywóz nieczystości, usługodawca dochodziłby należności od spółdzielni. Nie byłoby także wykluczone przymusowe - w drodze egzekucji prowadzonej na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r. poz. 101 ze zm.) -doprowadzenie do wykonania tego zobowiązania przez spółdzielnię. Zmiana wprowadzona od dnia 1 stycznia 2012 r. zwalnia spółdzielnię jako właściciela w rozumieniu art. 2 ust. 3 ucpg z obowiązku usuwania odpadów komunalnych, obowiązek ten obciąża obecnie gminę (art. 6c ust. 1 ucpg). Wysokość opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi i wybór metody ustalenia opłaty należy do rady gminy (art. 6k ust. 1 u.c.p.g.). Opłaty te są daninami publicznymi, ale niemającymi charakteru podatku (odróżnia je od podatku cecha odpłatności – por. ww. wyrok TK o sygn. K 7/12, pkt 3.4 uzasadnienia), do których stosuje się przepisy Ordynacji podatkowej i do których pobierania i określania właściwe są samorządowe organy podatkowe (prezydent, burmistrz i wójt - art.6q ucpg). Opłaty mogą być przymusowo ściągnięte w drodze egzekucji administracyjnej od właściciela nieruchomości, zobowiązanego do ich ponoszenia (art. 6b ucpg). Nie zmienia to jednak w istotny sposób sytuacji spółdzielni mieszkaniowej w stosunku do poprzednio obowiązującej regulacji, w której również spółdzielnia mieszkaniowa ponosiła ryzyko uchylania się przez właścicieli lokali od ponoszenia kosztów wywozu odpadów (zob. wyrok NSA z dnia 23 lutego 2016 r., II FSK 2889/15). Z tych powodów bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 2 ust. 3 ucpg. W stanie prawnym obowiązującym do 1 stycznia 2015 r. osobą sprawującą zarząd nieruchomością wspólną w rozumieniu art. 2 ust. 3 ucpg była również (jak od dnia nowelizacji – 1 stycznia 2015 r.) spółdzielnia mieszkaniowa. Dodać też należy sformułowanie "obciążają", użyte w art. 2 ust. 3 ucpg, nie czyni przy tym z osoby sprawującej zarząd nieruchomością wspólną płatnika opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Zgodnie z art. 8 op, płatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, obowiązana na podstawie przepisów prawa podatkowego do obliczania i pobrania od podatnika podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu. Na gruncie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, konstrukcja płatnika nie ma zastosowania (zob. wyrok NSA z 14 kwietnia 2016 r., II FSK 2663/15). Taki podmiot jest jednak podatnikiem tej opłaty. Zgodnie z art. 7 § 1 op, podatnikiem bowiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, podlegająca na mocy ustaw podatkowych obowiązkowi podatkowemu. Osoba sprawująca zarząd nieruchomością wspólną obciążona jest zatem, na mocy art. 2 ust. 3 uspg, obowiązkami podatnika, tj. złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz zapłaty tej opłaty. Przepis art. 2 ust 3 ucpg nie daje podstaw do przypisywania osobie sprawującej zarząd nieruchomością wspólną cech płatnika nie tylko dlatego, że nie używa wprost terminu "płatnik", ale przede wszystkim dlatego, że nie powierza danemu podmiotowi wykonania czynności, o których mowa w art. 8 o.p., to jest: obliczenia opłaty, jej poboru od podatnika oraz przekazania pobranej kwoty organowi gminy. Zasadnie uznał zatem organ odwoławczy, że na mocy art. 2 ust. 3 ucpg opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi obciąża spółdzielnię mieszkaniową, w której budynku wydzielono odrębne lokale (zob. wydruk z rejestru lokali). Nie budzi też wątpliwości Sądu stanowisko organu przyjęte w treści zaskarżonego rozstrzygnięcia, że w przypadku, gdy w budynku wielolokalowym, którego właścicielem jest spółdzielnia mieszkaniowa, nie ustanowiono odrębnej własności lokali, zastosowanie znajduje wprost art. 6h ucpg w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 4 ucpg. Obowiązki właściciela nieruchomości obciążają zatem spółdzielnię mieszkaniową, a nie - mieszkańców, niezależnie od tego, czy przysługuje im spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, czy spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego. W ocenie Sądu prawidłowo również stwierdził organ odwoławczy, że podstawę prawną orzekania w sprawie stanowił art. 74a op, zgodnie z którym w przypadkach niewymienionych w art. 73 § 2 i art. 74 op wysokość nadpłaty określa organ podatkowy, jak też, że merytoryczne orzekanie w sprawie było dopuszczalne, został złożony przed upływem terminu przedawnienia zobowiązań w opłacie za rok 2014. Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 151 ppsa, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło