I SA/Op 295/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu - Krzysztof Błasiak po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zmiany wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Przedmiotem skargi A. Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia [...] Nr [...], którą uchylono decyzję Wójta Gminy Ł. z [...] Nr [...] wydaną w trybie zmiany decyzji ostatecznej. W związku z tym skarżący na etapie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu zobowiązany jest - zgodnie z postanowieniami § 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 221, 2193 ) – do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 zł. Na dalsze koszty jakie mogą mieć miejsce w przedmiotowej sprawie składają się opłata kancelaryjna za sporządzenie uzasadnienia wyroku – stosownie do zapisów § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych ( Dz. U. Nr 221, poz. 2192 ) - w kwocie 100 zł oraz wpis od skargi kasacyjnej w kwocie 100 zł ( § 3 rozporządzenia w sprawie wysokości oraz szczególnych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi ). Skarżący A. Ś. na złożonym 26 czerwca 2009 r. w tut. Sądzie urzędowym formularzu, o którym mowa w art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz.1270 ) - zwanej dalej ustawą, zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości. Uzasadniając wniosek skarżący powołał się na okoliczność uzyskiwania dochodów z tytułu emerytury i konieczność zapewnienia utrzymania z tych dochodów również żony nie posiadającej żadnych świadczeń pieniężnych. W części wniosku dotyczącej oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący wykazał, iż gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z żoną K. Ś. oraz że posiadają majątek w postaci domu mieszkalnego o powierzchni 120 m², nieruchomości rolnej ( powierzchnia 1,42 ha ) i stodoły ( powierzchnia 82 m² ), zaś dochody miesięczne uzyskiwane w ramach gospodarstwa domowego wynoszą 2.164 zł netto ( w całości dochody skarżącego z tytułu emerytury ). Rozpatrując na podstawie art. 258 § 2, pkt 7 ustawy wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy zważył , co następuje: Stosownie bowiem do art. 245 ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, które obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, a także w zakresie częściowym, obejmującym m.in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków. Koszty sądowe obejmują opłaty sądowe i zwrot wydatków ( art. 211 ustawy ). Opłatami sądowymi są wpis i opłata kancelaryjna ( art. 212 § 1 ustawy ). Zatem wniosek skarżącego dotyczący częściowego prawa pomocy należy rozpatrywać w kontekście przesłanki zawartej w art. 246 § 1, pkt 2 ustawy. Zgodnie z tym przepisem przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Treść powołanego wyżej przepisu art. 246 § 1 pkt 2 ustawy wskazuje, iż prawo pomocy w tym zakresie stanowi instytucję wyjątkową i dlatego udzielenie tego prawa może nastąpić jedynie w sytuacjach szczególnych. Do takich sytuacji zliczyć należy przypadek osób charakteryzujących się ubóstwem w takim stopniu, że zapłata kosztów sądowych w określonej wysokości mogłaby spowodować utratę możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb egzystencji tych osób oraz ich rodzin. Oznacza to, że przy rozpatrywaniu wniosku o prawo pomocy winno się uwzględniać, z jednej strony wysokość obciążeń finansowych jakie strona jest zobowiązana ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś strony jej możliwości finansowe. Jak bowiem zostało stwierdzone w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2004 r. ( GZ 71/04, ONSA i WSA 2005, nr 1, poz. 8 ) "udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe ". Mając na względzie informacje o stanie rodzinnym, majątkowym i finansowym zwarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy nie sposób uznać, że pokrycie wymaganych kosztów postępowania wynoszących na etapie skargi 200 zł ( przy ewentualnym złożeniu skargi kasacyjnej wynoszących również 100 zł oraz przy uiszczeniu opłaty kancelaryjnej stanowiącej kwotę 100 zł ) może nastąpić z uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla niego i rodziny ( art. 246 § 1, pkt 2 ). Takie stwierdzenie uzasadnia skala dochodów uzyskiwanych miesięcznie z tytułu emerytury ( a więc dochodów pozyskiwanych w sposób stały, co również nie jest bez znaczenia dla oceny sytuacji finansowej skarżącego ) przez skarżącego zawierająca się w kwocie 2.164 zł netto jak też znaczny majątek w postaci domu mieszkalnego o powierzchni 120 m², nieruchomości rolnej ( powierzchnia 1,42 ha ) i stodoły (powierzchnia 82 m² ) umożliwiający wygenerowanie dodatkowych środków utrzymania jak też zmniejszających koszty utrzymania. Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w/w ustawy, orzeczono o odmowie przyznania prawa pomocy.