I SA/Op 303/08

PostanowienieWSA w Opolu2009-05-26

Skład orzekający: Marzena Łozowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy strona została już zwolniona od kosztów sądowych w całości, ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych powinien zostać umorzony, a wniosek o ustanowienie adwokata rozpatrzony merytorycznie?
Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ strona została już wcześniej zwolniona od nich w całości, co stanowi podstawę do umorzenia na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 PPSA. Jednocześnie, sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, uznając, że dochody strony (emerytura w kwocie ok. 2000 zł miesięcznie na dwie osoby) są niewystarczające do pokrycia kosztów utrzymania oraz opłacenia zawodowego pełnomocnika, co uzasadnia przyznanie pomocy częściowej zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 PPSA.
Stan faktyczny
Strona A. Ś. złożyła ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Wcześniej została już zwolniona od kosztów sądowych w całości. Strona uzasadniała wniosek niskimi dochodami z emerytury, które musiała przeznaczyć na utrzymanie siebie i żony. Sąd rozpatrzył wniosek, umarzając postępowanie w części dotyczącej zwolnienia od kosztów i przyznając prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Rozstrzygnięcie
1) umorzyć postępowanie w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych, 2) przyznać prawo pomocy w pozostałej części (ustanowienie adwokata).

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Marzena Łozowska po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi A. Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego na 2006 r., postanawia: 1) umorzyć postępowanie w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych, 2) przyznać prawo pomocy w pozostałej części. Przedmiotem skargi A. Ś. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia [...] Nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję Wójta Gminy Ł. z [...] Nr [...] zmieniającą wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2006 Skarżący postanowieniem tut. Sądu z dnia 1 grudnia 2008 r. ( sygn. akt I SA/Op 303/08 ) został zwolniony od kosztów sądowych w całości. Skarżący A. Ś. po raz drugi na złożonym w tut. Sądzie urzędowym formularzu, o którym mowa w art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz.1270 ) - zwanej dalej ustawą, zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienia adwokata. Uzasadniając wniosek skarżący powołał się na okoliczność uzyskiwania dochodów z tytułu emerytury i konieczność zapewnienia utrzymania z tych dochodów również żonie nie posiadającej żadnych świadczeń pieniężnych. W części wniosku dotyczącej oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący wykazał, iż gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z żoną K. Ś. oraz że posiadają majątek w postaci domu mieszkalnego o powierzchni 120 m², nieruchomości rolnej ( powierzchnia 1,45 ha ), zaś dochody miesięczne uzyskiwane w ramach gospodarstwa domowego wynoszą 2.164 zł netto (w całości dochody skarżącego z tytułu emerytury ). Rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył , co następuje: Przepisy ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyróżniają dwa rodzaje zwolnień od kosztów sądowych ( zgodnie art. 211 – 213 ustawy opłat sądowych – wpisu i opłaty kancelaryjnej oraz zwrotu wydatków ) – zwolnienie z mocy ustawy i zwolnienie przyznane przez sąd. Jak zostało wskazane wyżej, WSA w Opolu postanowieniem z dnia 1 grudnia 2008 r. (sygn. akt I SA/Op 303/08 ) zwolnił skarżącego od kosztów sądowych w całości. W związku z tym, zgodnie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy, postępowanie zainicjowane ponownym wnioskiem strony w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych należało umorzyć. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1, pkt 1 ustawy, następuje gdy osoba ta wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1, pkt 2 ustawy, następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Treść powołanych wyżej przepisów art. 246 § 1 ustawy wskazuje bowiem, iż prawo pomocy zarówno w pełnym zakresie jak i w częściowym stanowi instytucję wyjątkową i dlatego udzielenie tego prawa może nastąpić jedynie w sytuacjach szczególnych. Podobnie jak to miało miejsce przy rozpatrywaniu pierwszego wniosku, sąd dokonując analizy sytuacji skarżącego uwzględnił aktualną rzeczywistość gospodarczą , z której w drodze zwykłej obserwacji można wyprowadzić wniosek, że utrzymanie za kwotę około 2.000 zł miesięcznie dwóch emerytowanych osób, które poza stałymi kosztami rachunków, odzieży i wyżywienia muszą ponosić również koszty zakupu leków, jest na tyle utrudnione, że nie pozwala na wygenerowanie środków w celu opłacenia zawodowego pełnomocnika. Mając na względzie powyższe Sąd, zgodnie z wnioskiem strony, ustanowił adwokata.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło