I SA/Op 311/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Gerard Czech po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K.G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku od towarów i usług p o s t a n a w i a zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w całości Skarżący K.G. wniósł do tut. Sądu skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia [...]. Nr [...] od której – na podstawie § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, 2193) – określono wpis w wysokości 500 zł. Następnie skarżący na urzędowym formularzu zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości, na które w przedmiotowej sprawie, poza wpisem od skargi w wymienionej kwocie, mogą składać się w dalszej kolejności: opłata kancelaryjna za sporządzenie uzasadnienia wyroku – stosownie do zapisów § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz. U. Nr 221, poz. 2192) - w kwocie 100 zł oraz wpis od skargi kasacyjnej w kwocie 250 zł (§ 3 rozporządzenia w sprawie wysokości oraz szczególnych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W wyniku przeprowadzenia analizy sytuacji finansowej, majątkowej i rodzinnej skarżącego referendarz sądowy postanowieniem z dnia 28 listopada 2007 r. oddalił przedmiotowy wniosek. W ustawowym terminie skarżący wniósł sprzeciw od w/w postanowienia, zarzucając mu błędne ustalenie stanu faktycznego przez przyjęcie, że uzyskuje on dochody w wysokości 1.000 zł (netto), zaś żona dochody w wysokości 3.000 zł. Skarżący stwierdził w tym względzie, iż we wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazał, że dochody w gospodarstwie domowym uzyskuje jedynie żona, które wynoszą 3.000 zł, a po obciążeniu z tytułu prowadzonej egzekucji 1.000 zł (netto). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) – zwanej dalej ustawą, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. W niniejszej sprawie stwierdzono, iż brak jest podstaw do odrzucenia sprzeciwu. W związku z tym wniosek skarżącego w żądanym przez niego zakresie (tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sadowych) podlega rozpoznaniu przez Sąd. Na mocy art. 245 ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, które obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, a także w zakresie częściowym, obejmującym m.in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków bądź od opłat sądowych i wydatków. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy, następuje gdy osoba ta wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1, pkt 2 ustawy, następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Treść powołanych wyżej przepisów art. 246 § 1 ustawy wskazuje, iż prawo pomocy zarówno w pełnym zakresie jak i w częściowym stanowi instytucję wyjątkową i dlatego udzielenie tego prawa może nastąpić jedynie w sytuacjach szczególnych. W związku ze złożeniem sprzeciwu nie przekazano żadnej informacji, z której wynikałoby, iż sytuacja materialna, majątkowa i rodzinna skarżącego uległa zmianom w stosunku do tej jaka miała miejsce w okresie rozpatrywania wniosku o przyznanie prawa pomocy przez referendarza sądowego. Zatem mając na względzie informacje zwarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy jak i wynikające ze wszystkich dokumentów i oświadczeń objętych analizą, a także wskazanych w samym sprzeciwie Sąd uznał, że zapłata kosztów sądowych przekracza obecnie możliwości skarżącego. Skarżący we wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazał, iż jedynymi dochodami stanowiącymi podstawę utrzymania jego i żony prowadzących wspólnie gospodarstwo domowe są dochody żony ze stosunku pracy w wysokości 3.000 zł (brutto), które w wyniku obciążenia będącego skutkiem prowadzonej egzekucji pieniężnej zostały ograniczone do kwoty 1.000 zł (netto). Mając zatem na względzie tę okoliczność oraz skalę kosztów koniecznego utrzymania związanych jedynie z wydatkami ponoszonymi na utrzymanie lokalu mieszkalnego w wysokości 493.50 zł (energia elektryczna – 92,37 zł, pozostałe wydatki mieszkaniowe – 401,13 zł) Sąd uznał, że uiszczenie kosztów sądowych mogłoby prowadzić do uszczerbku utrzymania koniecznego dla skarżącego i rodziny. Sąd przy rozpoznaniu sprawy wziął pod uwagę również i to, iż skarżący, co wynika z oświadczenia zawartego we wniosku, nie posiada żadnego majątku dającego mu możliwości pozyskania dodatkowych środków finansowych. W przedstawionym stanie faktycznym i prawnym należało orzec jak w sentencji.