I SA/Op 346/07

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu - Krzysztof Błasiak po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A s.c., I.K., R.K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w O. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej określającej zobowiązanie w podatku akcyzowym, wskutek wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, p o s t a n a w i a zwolnić od kosztów sądowych. Przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu jest decyzja Dyrektora Izby Celnej w O. z dnia [...] o nr [...] o utrzymaniu w całości decyzji tegoż organu z dnia [...] o nr [...] o odmowie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną. W związku z tym strona skarżąca na etapie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu zobowiązana jest - zgodnie z postanowieniami § 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, 2193 ) – do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200. Na dalsze koszty jakie mogą zaistnieć w przedmiotowej sprawie składają się opłata kancelaryjna za sporządzenie uzasadnienia wyroku w kwocie 100 zł oraz wpis od skargi kasacyjnej również w kwocie 100 zł. Strona skarżąca na urzędowym formularzu, o którym mowa w art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ) - zwanej dalej ustawą, zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości. Uzasadniając wniosek strona skarżąca podniosła, iż obecnie działalność gospodarcza prowadzona przez nią w formie spółki cywilnej uległa likwidacji wskutek przeprowadzonej egzekucji należności z tytułu podatku VAT i podatku akcyzowego. Ponadto w uzasadnieniu wniosku wskazano, iż jedynym źródłem utrzymania wspólników skarżącej spółki, poza pomocą uzyskiwaną od dzieci, jest renta inwalidzka otrzymywana przez R. K. w wysokości 390 zł, który ponosi dodatkowe koszt leczenia po przebytej operacji pomostowania naczyń wieńcowych. Jednocześnie zaznaczyli, że z uwagi na wiek i stan zdrowia nie są w stanie podjąć jakiejkolwiek pracy. Natomiast w części wniosku dotyczącej oświadczenia o majątku i dochodach strona skarżąca wykazała brak środków trwałych oraz stratę za poprzedni rok obrotowy w wysokości 64.311,16 zł. W załączeniu do wniosku o przyznanie prawa pomocy strona skarżąca przedłożyła kserokopie informacji ( NIP-D ) o wystąpieniu R. K. i I.K. utworzonej przez nich spółki cywilnej oraz zgłoszenia o zaprzestaniu wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług ( VAT-Z ), które według zawartej informacji nastąpiło z dniem 31 marca 2007 r. Stosownie do art. 245 ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, które obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, a także w zakresie częściowym, obejmującym m.in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków. Koszty sądowe obejmują opłaty sądowe i zwrot wydatków ( art. 211 ustawy ). Opłatami sądowymi są wpis i opłata kancelaryjna ( art. 212 § 1 ustawy ). Ze względu na fakt, iż w przypadku podatku akcyzowego podmiotem jest spółka cywilna, nie zaś wspólnicy wniosek o przyznanie prawa pomocy należy traktować na równi z wnioskiem osoby prawnej. Przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 2, pkt 1 ustawy, następuje gdy osoba ta wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 2, pkt 2 ustawy, następuje gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Zatem działając na podstawie 258 § 2 pkt 7 ustawy należy rozważyć czy w świetle okoliczności wynikających z materiału dowodowego strona skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Oznacza to, iż przy rozpatrywaniu wniosku o prawo pomocy winno się uwzględniać, z jednej strony wysokość obciążeń finansowych jakie strona jest zobowiązana ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś strony jej możliwości finansowe. Jak zostało stwierdzone w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2004r. ( GZ 71/04, ONSA i WSA 2005, nr 1, poz. 8 ) ,, udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe ". Mając na względzie informacje zawarte we wniosku o prawo pomocy oraz wynikające z przedłożonych dokumentów należy stwierdzić, że zapłata wymaganych kosztów sądowych przekracza możliwości finansowe strony skarżącej. O takim uznaniu przesądził fakt posiadania przez wspólników skarżącej spółki niewielkich środków pochodzących z renty inwalidzkiej ( 390 zł ) i związku z tym uzależnienia się od pomocy własnych dzieci, a nade wszystko fakt zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej, co sprawia, że strona skarżąca nie ma możliwości pozyskania środków finansowych, które mogłaby przeznaczyć na pokrycie wymaganych kosztów sądowych. W przedstawionym stanie faktycznym i prawnym należało orzec jak w sentencji.