I SA/Op 37/07

PostanowienieWSA w Opolu2008-01-28

Skład orzekający: Tomasz Zborzyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który prowadzi trzy sprawy sądowoadministracyjne na etapie skarg kasacyjnych i którego miesięczne dochody brutto wynoszą 5.500 zł, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych), jeśli łączny koszt wpisów od skarg kasacyjnych wynosi 1.038 zł?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Łączny koszt wpisów od trzech skarg kasacyjnych, stanowiący 18% jego miesięcznych dochodów brutto, nie jest na tyle wysoki, aby uzasadniać przyznanie prawa pomocy, zwłaszcza w sytuacji, gdy skarżący uchylił się od bardziej szczegółowego wykazania swojej sytuacji majątkowej.
Stan faktyczny
Skarżący G. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację finansową związaną z utrzymaniem rodziny i prowadzoną działalnością gospodarczą. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżący jest w stanie ponieść koszty wpisu od skargi kasacyjnej. Skarżący złożył sprzeciw, argumentując, że odmowa narusza jego prawo do sądu i że jego sytuację należy oceniać w kontekście trzech toczących się postępowań sądowoadministracyjnych.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania skarżącemu prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący – sędzia WSA Tomasz Zborzyński po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie ustalenia zryczałtowanego podatku dochodowego za 2001 rok od przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodu postanawia: odmówić przyznania skarżącemu prawa pomocy. Wnioskiem z dnia 22 listopada 2007 r. skarżący G. G. wniósł o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Podniósł, że ma na utrzymaniu żonę i troje dzieci i że rodzina utrzymuje się z dochodów z prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, wynoszących 5.500 zł brutto miesięcznie. Wspomniał także, że spłaca zobowiązania wobec innych firm, nie precyzując jednak skali tych zobowiązań. Postanowieniem z dnia 3 stycznia 2008 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy. Wskazał w uzasadnieniu, że skarżący, pomimo wezwania, nie przedłożył dodatkowych dokumentów obrazujących jego sytuację finansową, że dnia 23 listopada 2007 r. otrzymał z Sądu zwrot nadpłaconego wpisu od skargi w sprawie I SA/Op 35/07 w kwocie 114 zł oraz że uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 672 zł leży w możliwościach płatniczych skarżącego. Skarżący złożył sprzeciw od tego postanowienia, domagając się przyznania mu prawa pomocy. Podniósł, że odmowa przyznania prawa pomocy narusza art. 6 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, gdyż może doprowadzić do ograniczenia mu dostępu do sądu. Wskazał także, że jego możliwości płatnicze należy rozpatrywać w świetle prowadzenia przez niego trzech sporów sądowoadministracyjnych, o łącznej wartości przedmiotu zaskarżenia w kwocie 72.707 zł. Ponadto wskazał, że wykonanie zaskarżonych decyzji organów podatkowych przed rozstrzygnięciem skargi przez sąd administracyjny będzie przedwczesne, spowoduje wystąpienie znacznej szkody oraz spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie. Jak stanowi art. 245 § 1 i § 3 w związku z art. 211 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) [dalej: P.p.s.a.] prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych, czyli od opłat sądowych i wydatków, jest prawem pomocy w zakresie częściowym. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie takiego prawa osobie fizycznej następuje wtedy, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na obecnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego, a więc po wydaniu w sprawie wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, kosztem, który musi ponieść skarżący by skorzystać z prawa do rozpoznania jego sprawy przez sąd administracyjny drugiej instancji, jest wpis od skargi kasacyjnej wynoszący 377 zł. Skarżący jest jednak stroną dalszych dwóch postępowań sądowoadministracyjnych, których przedmiotem jest podatek dochodowy od dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za inne lata podatkowe: 1999 (sygn. akt I SA/Op 35/07) i 2000 (sygn. akt I SA/Op 36/07) i które to sprawy również są na etapie skarg kasacyjnych od wyroków WSA w Opolu zapadłych dnia 21 września 2007 r. W sprawie I SA/Op 35/07 wpis od skargi kasacyjnej wynosi 100 zł, a w sprawie I SA/Op 36/07 – 672 zł. Łącznie zatem wpisy od wszystkich trzech skarg kasacyjnych, które wywiódł skarżący, wynoszą 1.149 zł. Ponieważ skarżący otrzymał w innej sprawie zwrot nadpłaconego wpisu od skargi w kwocie 114 zł jego efektywne obciążenie finansowe z racji prowadzenia wszystkich trzech sporów wynosi obecnie 1.038 zł. Biorąc pod uwagę, że jego miesięczne dochody brutto wynoszą 5.500 zł, obciążenie to stanowi 18% tych dochodów. Od bardziej szczegółowego wykazania swej sytuacji majątkowej skarżący uchylił się W tej sytuacji nie sposób przyjąć, że uiszczenie wpisu od skarg kasacyjnych, nawet jeżeli nastąpi w tym samym czasie w każdej ze spraw, spowoduje uszczerbek utrzymania koniecznego dla niego i jego rodziny. Tym samym brak przesłanki do uwzględnienia wniosku, o jakiej mowa w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Odmowa przyznania prawa pomocy nie narusza art 6 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, ponieważ nie stanowi rzeczywistego utrudnienia w dostępie skarżącego do sądu. Wywody dotyczące skutków wykonania decyzji przed rozstrzygnięciem sprawy przez sąd administracyjny są bezprzedmiotowe, ponieważ sprawa została już – w pierwszej instancji – przez sąd administracyjny rozstrzygnięta, a na etapie postępowania przed wydaniem wyroku przez ten sąd zagadnienie wstrzymania wykonania decyzji było rozstrzygane w dwóch instancjach sądowych.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło