I SA/Op 395/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Anna Wójcik po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżących E. Ś. i S. Ś. o sprostowanie i uzupełnienie postanowienia z dnia 21 listopada 2017 r. sygn. akt I SA/Op 395/17 w sprawie ze skargi E. Ś., S. Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 6 lipca 2017 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia i przekazania do ponownego rozpatrzenia decyzji określającej wysokość miesięcznej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za październik, listopad i grudzień 2013 r. postanawia : 1. odmówić uzupełnienia postanowienia, 2. odmówić sprostowania postanowienia. Skargą nadaną w dniu 29 sierpnia 2017 r. skarżący wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji SKO w Opolu oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza Brzegu z dnia 13 stycznia 2017 r. w przedmiocie ustalenia wysokości miesięcznych opłat za gospodarowanie opłatami komunalnymi. Zarządzeniem z dnia 29 września 2017 r., doręczonym każdemu ze skarżących w dniu 23 października 2017 r., zostali oni wezwani do uiszczenia solidarnie wpisu od skargi w kwocie 500,00 zł, stosownie do § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193). W odpowiedzi na to wezwanie skarżący w piśmie z dnia 29 października 2017 r. (wpływ do tut. Sądu w dniu 6 listopada 2017 r.), zawarli oświadczenie o cofnięciu skargi. Podnieśli, że nie stać ich na uiszczenie wpisu w łącznej wysokości 1.500 zł (także w sprawach o sygn. akt I SA/Op 397/17 i I SA/Op 397/17). Równocześnie nie będą wnioskować o zwolnienie od kosztów sądowych uwagi na dotychczasowe odmowy udzielenia im pomocy prawnej w postaci zwolnienia od wpisu w przypadku innych skarg wnoszonych przez nich do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu. Postanowieniem z dnia 21 listopada 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odrzucił skargę. W uzasadnieniu wyjaśnił, że pomimo złożenia przez skarżących oświadczenia o cofnięciu skargi, analiza przesłanek skuteczności cofnięcia skargi (art. 60 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, z późn. zm. – dalej określana jako "P.p.s.a.") może być przeprowadzona dopiero wówczas, gdy skarga zostanie skutecznie wniesiona. Jak bowiem stanowi przepis art. 220 § 1 tej ustawy, Sąd nie może podjąć w sprawie żadnej czynności od pisma, od którego nie została uiszczona należna opłata. Zgodnie z art. 60 tej ustawy, skarżący może cofnąć skargę, a czynność ta wiąże Sąd, o ile nie zostanie uznana za zmierzającą do obejścia prawa lub skutkującą utrzymaniem w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności. Zatem rozpoznanie wniosku o cofnięcie skargi jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy skarga nie zawiera braków uniemożliwiających nadanie jej dalszego biegu. Innymi słowy, strona może cofnąć skargę ze skutkiem w postaci umorzenia postępowania sądowoadministracyjnego, jeżeli skarga wszczęła takie postępowanie, tzn. skarga jest dopuszczalna i nie zawiera braków uniemożliwiających nadanie jej dalszego biegu. Dla zastosowania art. 161 § 1 pkt 1 p.p.s.a. i umorzenia postępowania sądowego konieczne jest, aby oświadczenie o cofnięciu skargi było prawnie skuteczne. Postanowienie z dnia 21 listopada 2017 r. zostało każdemu ze skarżących doręczone w dniu 13 grudnia 2017 r. Przesyłką poleconą nadaną w dniu 16 grudnia 2017 r. (k.32 akt sądowych) skarżący wnieśli do tut. Sądu wniosek o sprostowanie i uzupełnienie ww. postanowienia. W uzasadnieniu wskazali, że wnoszą, na podstawie art. 157 § 1 P.p.s.a., o sprostowanie i uzupełnienie sentencji tego postanowienia, ponieważ treść tej sentencji narusza art. 161 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania. Zatem użyte w sentencji wskazanego postanowienia sformułowanie o odrzuceniu skargi może wprowadzić w błąd nie tylko strony i inne osoby ale i organy. Sentencja nie zawiera informacji o tym, że odrzucenie skargi nastąpiło nie z powodu cofnięcia skargi przez skarżących (art. 60 P.p.s.a.), ale z powodu uznania przez Sąd, że nieuiszczenie opłaty przez stronę skarżącą jest podstawą prawną i przesłanką odrzucenia skargi. Skarżący wnieśli z tych przyczyn o uzupełnienie treści sentencji postanowienia poprzez dodanie drugiego członu zdania, tj. "odrzucić skargę z powodu nieuregulowania wpisu od skargi przez stronę skarżącą", lub dokonanie sprostowania sentencji postanowienia z dnia 21 listopada 2017 r. zgodnie z art. 161 § 1 P.p.s.a., tj. "umorzenie postępowania z powodu cofnięcia skargi przez stronę skarżącą". Podnieśli, że cofnięcie skargi jest suwerenną decyzją strony i wywołuje skutek prawny przerwania terminu wyznaczonego przez Sąd do uiszczenia wpisu od skargi i przerwania uprawomocnienia się zarządzenia Przewodniczącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Wniosek skarżących został sformułowany dwukierunkowo, tj. jako żądanie uzupełnienia postanowienia z dnia 21 listopada 2017 r. o odrzuceniu skargi i też jako sprostowanie sentencji tego postanowienia, a jako jego podstawę prawną wskazali przepis art. 157 P.p.s.a. Z treści tej regulacji prawnej wynika, że dotyczy on uzupełnienia wyroku, jednak z mocy art. 166 P.p.s.a. do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy o wyrokach, jeśli ustawa nie stanowi inaczej. W rozpoznawanym przypadku takich odmiennych postanowień ustawy brak, a zatem znajdzie on zastosowanie jako dotyczący postanowienia, podobnie jak przepis art. 156 § 1 P.p.s.a. stanowiący, że Sąd może z urzędu sprostować w wyroku niedokładności, błędy pisarskie albo rachunkowe lub inne oczywiste omyłki. Stosownie do brzmienia § 1 art. 157 P.p.s.a., strona może w ciągu 14 dni od doręczenia wyroku z urzędu – a gdy wyroku nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia – zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeśli Sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Wniosek, o którym mowa w § 1, zgłoszony po upływie terminu, podlega odrzuceniu, przy czym wniosek o uzupełnienie wyroku co do zwrotu kosztów sąd może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym. Orzeczenie uzupełniające wyrok zapada w formie wyroku, chyba że uzupełnienie dotyczy wyłącznie kosztów (§ 1a, 2 i 3 art. 157 P.p.s.a.). Akta sprawy wskazują, że wniosek został złożony w terminie. Jednakże, pomimo spełnienia wymogów formalnych, wniosek o uzupełnienie postanowienia nie jest uzasadniony merytorycznie. Otóż, jak wynika z treści art. 157 P.p.s.a., strona może domagać się uzupełnienia wyroku (tu: postanowienia) w dwóch przypadkach: 1) jeżeli Sąd nie orzekł o całości skargi, i 2) jeżeli nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Żaden z tych przypadków w analizowanej sprawie nie miał miejsca. Pierwszy z nich nie mógł być spełniony, skoro postanowienie Sądu objęte wnioskiem o uzupełnienie nie rozstrzygało sprawy co do istoty, było postanowieniem formalnym polegającym na odrzuceniu skargi. Mianowicie Sąd uznał, że mimo złożenia przez skarżących oświadczenia o cofnięciu skargi, w pierwszej kolejności należy zbadać dopuszczalność skargi. Jednym z warunków dopuszczalności skargi jest uiszczenie od każdego wnoszonego do Sądu pisma stosownej opłaty. Zgodnie bowiem z art. 220 § 1 P.p.s.a., Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona należna opłata, natomiast w myśl § 3 tego artykułu skarga (...), od której mimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez Sąd. To sformułowanie oznacza, że Sąd w przypadku nieuiszczenia opłaty mimo wezwania do jej zapłaty, obowiązany był skargę odrzucić. Jeśli skarżący z postanowieniem tym się nie zgadzali, mogli je zaskarżyć poprzez złożenie zażalenia. Ponadto Sąd, co wprost wynika z treści postanowienia z dnia 21 listopada 2017 r., orzekł o odrzuceniu skargi w całości. W sprawie nie wystąpił też przypadek braku zamieszczenia w opisywanym postanowieniu dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy Sąd powinien był zamieścić z urzędu. Dodatkowo Sąd wskazuje, że w realiach tej sprawy ocena zasadności wniosku o uzupełnienie postanowienia musi być też dokonana z uwzględnieniem treści żądania formułowanego przez skarżących, skoro uzupełnienie następuje na wniosek strony. Zatem to treść wniosku wytycza ocenę jego zasadności. Biorąc to pod uwagę Sąd stwierdza, że brak jest jakichkolwiek podstaw do uzupełnienia sentencji postanowienia w kierunku wskazywanym przez skarżących, a zatem w ten sposób, że odrzucenie skargi następuje z powodu nieuiszczenia przez nich wpisu od skargi. Przyczyna (motywy) każdego rozstrzygnięcia Sądu wskazywana jest bowiem w treści jego uzasadnienia, a nie w sentencji, która obejmuje samo rozstrzygnięcie. Całkowicie nieuzasadnione jest również żądanie dokonania sprostowania treści sentencji postanowienia z dnia 21 listopada 2017 r. poprzez stwierdzenie o "umorzeniu postępowania z powodu cofnięcia skargi przez stronę skarżącą". Jak bowiem wynika z art. 156 § 1 P.p.s.a., Sąd może z urzędu (i także na wniosek) sprostować w wyroku (tu: postanowieniu) niedokładności, błędy pisarskie lub inne oczywiste omyłki. Proponowana przez skarżących zmiana sentencji postanowienia w istocie prowadziłaby do merytorycznej zmiany rozstrzygnięcia, co w trybie prostowania orzeczenia jest niedopuszczalne. Ten tryb dotyczyć może bowiem wyłącznie sytuacji ściśle określonych w § 1 art. 156 P.p.s.a., a ponadto w żadnym przypadku nie może prowadzić do merytorycznej zmiany rozstrzygnięcia (por. postanowienia NSA: z dnia 16 stycznia 2015 r., sygn. akt II OZ 1120/14 i z dnia 13 stycznia 2015 r., sygn. akt II OZ 1401/14, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z przedstawionych powyżej przyczyn należało postanowić jak w sentencji.