I SA/Op 461/10

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu - Krzysztof Błasiak po rozpoznaniu 12 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi A. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z [...]. Nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Przedmiotem skargi A. K. jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z [...] Nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W związku z tym skarżący na etapie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu zobowiązany był - zgodnie z postanowieniami § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 221, 2193 ) – do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł i w związku z doręczeniem skarżącemu wezwania o uiszczenie wpisu w dniu 21 lipca 2010 r., terminie do 28 lipca 2010 r.. Na dalsze koszty jakie mogą mieć miejsce w przedmiotowej sprawie składają się opłata kancelaryjna za sporządzenie uzasadnienia wyroku – stosownie do zapisów § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych ( Dz. U. Nr 221, poz. 2192 ) - w kwocie 100 zł oraz wpis od skargi kasacyjnej w kwocie 100 zł ( § 3 rozporządzenia w sprawie wysokości oraz szczególnych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi ). Skarżący A. K. na złożonym 26 sierpnia 2010 r. ( wpływ w tut. Sądzie 30 sierpnia 2010 r. ) urzędowym formularzu, o którym mowa w art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz.1270 ) - zwanej dalej ustawą, zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienia radcy prawnego. Odnośnie swojej sytuacji rodzinnej, majątkowej i finansowej skarżący oświadczył, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, posiada dom mieszkalny o powierzchni 200 m², nieruchomość rolną o powierzchnia 10 ha oraz zasoby pieniężne w wysokości 100.000 zł ( wartość nominalna ) i ok. 40.000 zł ( wartość bieżąca ), uzyskując przy tym dochody ze stosunku pracy w kwocie 1.317 zł ( brutto ). Ponadto skarżący – wskutek wezwania tut. Sądu pismem z 1 września 2010 r. – przedłożył kserokopie zaświadczenie z BANK PEKAO S. A. i pokwitowania zapłaty podatku od nieruchomości, a także pismo z 4 października 2010 r., w którym oświadczył, że koszty zakupu wyżywienia, leków oraz wydatki związane z zapłatą podatku od nieruchomości (kwartalnie 1.446 zł ) i opłaty z tytułu użytkowania wieczystego ( rocznie 7.500 zł ) pokrywa z wynagrodzenia za pracę; zaś co do dochodów z prowadzonego gospodarstwa rolnego stwierdził, iż z uwagi na wykonywanie prac w tym gospodarstwie wynajmowanymi maszynami i braku ewidencji nie jest w stanie podać wielkości tych dochodów. Rozpatrując na podstawie art. 258 § 2, pkt 7 ustawy wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy zważył , co następuje: Stosownie bowiem do art. 245 ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, które obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, a także w zakresie częściowym, obejmującym m.in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków. Koszty sądowe obejmują opłaty sądowe i zwrot wydatków ( art. 211 ustawy ).Opłatami sądowymi są wpis i opłata kancelaryjna ( art. 212 § 1 ustawy ). Zatem wniosek skarżącego dotyczący prawa pomocy w całości należy rozpatrywać w kontekście przesłanki zawartej w art. 246 § 1, pkt 1 i 2 ustawy. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1, pkt 1 ustawy, następuje gdy osoba ta wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1, pkt 2 ustawy, następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Treść powołanych wyżej przepisów wskazuje, iż prawo pomocy w tym zakresie stanowi instytucję wyjątkową i dlatego udzielenie tego prawa może nastąpić jedynie w sytuacjach szczególnych. Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym ( art. 246 § 1, pkt 1 ustawy ) winno być bowiem stosowane do osób żyjących w skrajnym ubóstwie ( przykładowo do osób zaliczanych do bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub osób ze względu na okoliczności życiowe pozbawione całkowicie środków do życia ). Natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym ( art. 246 § 1, pkt 2 ustawy ) dotyczyć będzie osób charakteryzujących się ubóstwem w takim stopniu, że zapłata kosztów sądowych w określonej wysokości mogłaby spowodować utratę możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb egzystencji tych osób oraz ich rodzin. Oznacza to w tym przypadku, że przy rozpatrywaniu wniosku o prawo pomocy winno się uwzględniać, z jednej strony wysokość obciążeń finansowych jakie strona jest zobowiązana ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś strony jej możliwości finansowe. Jak bowiem zostało stwierdzone w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2004 r. ( GZ 71/04, ONSA i WSA 2005, nr 1, poz. 8 ) ,, udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe ". Mając na względzie informacje o stanie rodzinnym , majątkowym i finansowym zwarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy nie sposób uznać, iż skarżący nie w stanie uiścić wymaganych kosztów postępowania, przy ewentualnym złożeniu skargi kasacyjnej, wynoszących 100 zł ( przy uiszczeniu opłaty kancelaryjnej zwiększających się o kwotę 100 zł ), czy też pokryć kosztów ustanowienia radcy prawnego zawierających się w kwocie nieznacznie przekraczającej kwotę 300 zł ( zgodnie z rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu /Dz. U. Nr 163, poz. 1349 z późn. zm./). Takie stwierdzenie, przy uwzględnieniu elementarnych kosztów mieszkania, wyżywienia i innych niezbędnych jakie skarżący zmuszony jest ponieść w celu zaspokojenia podstawowych potrzeb egzystencji, uzasadnia: przede wszystkim fakt posiadania zasobów pieniężnych w wysokości 100.000 zł ( wartość nominalna ) i w wysokości 40.000 zł ( wartość bieżąca ), a także znaczny majątek (dom mieszkalny o powierzchni 200 m², nieruchomość rolna – 10 ha ), który umożliwia, poza wynagrodzeniem za pracę, wygenerowanie dodatkowych środków utrzymania jak też zmniejszenie kosztów utrzymania. Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 258 § 2, pkt 7 w/w ustawy, orzeczono o odmowie przyznania prawa pomocy.