I SA/Op 463/17
PostanowienieWSA w Opolu2018-01-31
Skład orzekający: Marta Wojciechowska, Krzysztof Bogusz, Grzegorz Gocki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dla skutecznego przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, zgodnie z art. 87 ust. 2 ustawy o VAT, wystarczające jest wydanie postanowienia o przedłużeniu terminu przed jego upływem, czy też konieczne jest jego doręczenie podatnikowi przed tym terminem?Ratio decidendi
Sąd zawiesił postępowanie, ponieważ rozstrzygnięcie sprawy zależało od wyniku postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, który rozpatrywał zagadnienie prawne dotyczące tego, czy do skutecznego przedłużenia terminu zwrotu VAT wystarczy wydanie postanowienia o przedłużeniu przed upływem terminu, czy też konieczne jest jego doręczenie. Stan faktyczny sprawy był zbieżny z zagadnieniem prawnym przedstawionym do rozpoznania przez NSA.Stan faktyczny
Spółka złożyła deklarację VAT-7 za styczeń 2016 r., wykazując nadwyżkę podatku naliczonego do zwrotu. Naczelnik Urzędu Skarbowego kilkukrotnie przedłużał termin zwrotu, powołując się na trwającą kontrolę podatkową. Spółka zaskarżyła ostatnie postanowienie o przedłużeniu terminu, zarzucając naruszenie art. 87 ust. 2 ustawy o VAT i kwestionując sposób oraz zasadność przedłużenia. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.Rozstrzygnięcie
Zawieszono postępowanie sądowe.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Wojciechowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Sędzia WSA Grzegorz Gocki po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 31 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi A J. P., D. M. Spółka jawna w [...] na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 13 września 2017 r., nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za styczeń 2016 r. postanawia: zawiesić postępowanie sądowe.
Postanowieniem z dnia 13 września 2017 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu, działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017r., poz. 201 ze zm.) - dalej określana jako "op", po rozpatrzeniu zażalenia złożonego przez A J. P., D. M. Spółkę Jawną w [...] – dalej jako "skarżąca, Spółka" - utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Nysie z dnia 14 czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za styczeń 2016 r. do dnia 30 września 2017 r.
Z uzasadnienia tego postanowienia wynika, że Spółka w dniu 25 lutego 2016 r. złożyła deklarację VAT-7 za styczeń 2016 r., w której wykazała nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy w terminie 60 dni. Termin do dokonania zwrotu przypadał na 25 kwietnia 2016 r.
Na podstawie upoważnienia z dnia 12 kwietnia 2016 r. została wszczęta wobec Spółki kontrola podatkowa w zakresie podatku od towarów i usług za grudzień 2015 i styczeń 2016 r., a jej przewidywany termin zakończenia został wyznaczony na dzień 30 września 2016 r. a następnie przedłużony do dnia 30 kwietnia 2017 r.
Postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2016 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Nysie przedłużył termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za styczeń 2016 r. do dnia 31 lipca 2016 r. Termin ten był następnie kilkukrotnie przedłużany postanowieniami z dnia 28.07.2016 r., 29.11.2016 r., 30.03.2017 r. i 14.06.2017 r. To ostatnie postanowienie z dnia 14 czerwca 2017 r. stało się przedmiotem zażalenia a następnie skargi do tut. Sądu.
We wniesionej skardze skarżąca zarzuciła m.in. naruszenie art. 87 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. poz. 1054 ze zm.; obecnie Dz. U. z 2017 r. poz. 1221 ze zm.) - dalej w skrócie "uptu" kwestionując w skardze zasadność i sposób przedłużenia przez Naczelnika Urzędu Skarbowego terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym. Zarzuciła przy tym, że przy wydaniu kolejnego postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu z dnia 30 marca 2016 r. organ naruszył wskazany przepis, uznając że do skutecznego przedłużenia terminu zwrotu wystarczające jest samo wydanie postanowienia w tym przedmiocie, a nie jego doręczenie.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Postępowanie sądowoadministracyjne należało zawiesić.
Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2017 r., poz. 1369 ze zm. – dalej: "ppsa"), sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Przepis ten określa przesłanki fakultatywnego zawieszenia postępowania sądowego, uwzględniając przede wszystkim względy celowościowe. Przesłankami zastosowania art. 125 § 1 pkt 1 ppsa musi być jednoczesność toczenia się obu postępowań oraz zależność rozstrzygnięcia jednego z nich od wyniku drugiego.
Skarżąca kwestionuje w skardze zasadność i sposób przedłużenia przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym twierdząc, że brak było ku temu podstaw faktycznych i prawnych oraz wskazuje na formalną wadliwość samego postanowienia organu I instancji. Nie ma jednak między stronami wątpliwości, że podstawą do działania organu podatkowego był przepis art. 87 ust. 2 uptu, który w zdaniu drugim przewiduje, iż jeżeli zasadność zwrotu podatku wymaga dodatkowego zweryfikowania, naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanego w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej.
Jak wynika z przytoczonych powyżej okoliczności, organ podatkowy w związku ze złożeniem przez Spółkę w dniu 25 lutego 2016 r. deklaracji za styczeń 2016 r., w której wykazano m.in. kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy, postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2016 r. dokonał przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za ten okres rozliczeniowy. Termin ów był jeszcze kilkukrotnie przedłużany, przy czym postanowienie wydane w dniu 30 marca 2017 r. zostało doręczone skarżącej, jak wynika z akt sprawy, w dniu 10 kwietnia 2017 r., podczas gdy wyznaczony w poprzednim postanowieniu z dnia 29 listopada 2016 r. planowany termin zakończenia weryfikacji mijał z dniem 31 marca 2017 r.
Na tle tych okoliczności faktycznych sprawy wskazać należy, że Sądowi z urzędu wiadomym jest, iż postanowieniem z dnia 16 listopada 2017 r. o sygn. akt I FSK 255/17 Naczelny Sąd Administracyjny przedstawił do rozpoznania składowi siedmiu sędziów zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości, a mianowicie: "Czy w stanie prawnym obowiązującym w 2015 r. dla zachowania terminu do przedłużenia zwrotu różnicy podatku w celu zweryfikowania zasadności tego zwrotu, określonego w art. 87 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. poz. 1054 ze zm.; obecnie Dz. U. z 2017 r. poz. 1221 ze zm.), konieczne było przed upływem tego terminu doręczenie podatnikowi postanowienia naczelnika urzędu skarbowego przedłużającego termin, czy też wystarczyło, jeśli przed upływem terminu do dokonania zwrotu to postanowienie zostało wydane (sporządzone i podpisane), ewentualnie, w przypadku doręczenia za pośrednictwem operatora pocztowego, także przekazane temu operatorowi w celu doręczenia?" (opubl. CBOSA na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Zaznaczyć należy, że przedstawione zagadnienie prawne wprawdzie dotyczy przepisów w 2015 r., niemniej jednak te same wątpliwości, dotyczą również stanu prawnego obowiązującego w 2016 r.
Stan faktyczny sprawy rozpatrywanej przez WSA w Opolu zbieżny jest z okolicznościami faktycznymi sprawy, w której zadano pytanie. Podkreślić przy tym należy, że stosownie do art. 134 ppsa, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
W orzecznictwie przyjmuje się, że zawieszenie postępowania sądowego powinno być uzasadnione ze względów celowości, sprawiedliwości jak również ekonomiki procesowej, przy czym celowość zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ppsa powinna być analizowana z punktu widzenia wystąpienia w przyszłości ewentualnej konieczności uruchomienia nadzwyczajnych środków wzruszania rozstrzygnięć ostatecznych np. przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego lub stwierdzenia nieważności decyzji (por. postanowienie NSA z dnia 13 czerwca 2008 r., sygn. akt: I FZ 221/08 i postanowienie WSA w Opolu z dnia 29 września 2017 r. sygn. akt. I SA/Op 325/17 – dostępne w CBOIS).
Jeżeli w sprawach sądowoadministracyjnych zjawiskiem wielce niepożądanym i utrudniającym praworządne działanie administracji jest odmienne stanowisko sądów co do wykładni i stosowania prawa w sprawach o analogicznym lub zbliżonym stanie prawnym i faktycznym, to jednolitość orzecznictwa - dając stan stałości, pewności i bezpieczeństwa prawnego - służy respektowaniu zasady równości wobec prawa. Równe traktowanie stron znajdujących się w takiej samej sytuacji faktycznej i prawnej oznacza, że wobec nich powinno zapaść takie samo rozstrzygnięcie, a przeciwdziałanie rozbieżnościom w orzecznictwie ma dodatkowe znaczenie w sferze prawa publicznego.
Skoro z zaistniałych w sprawie okoliczności wynika, że wyznaczony postanowieniem z dnia 29 listopada 2016 r. termin zadeklarowanego przez stronę zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym upływał z dniem 31 marca 2017 r., a kolejne postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Nysie o przedłużeniu terminu tego zwrotu zostało wydane w dniu 30 marca 2017 r. i doręczone dnia 10 kwietnia 2017 r., to treść uchwały 7 sędziów NSA będzie miała bezpośredni wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy.
Z tej przyczyny Sąd, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ppsa orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło