I SA/Op 476/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: asesor sądowy WSA Remigiusz Mazur po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. O. na czynności Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie czynności organu egzekucyjnego postanawia: odrzucić skargę. Przedmiotem skargi wniesionej przez M. O. [dalej: skarżący, strona] są czynności egzekucyjne podjęte przez Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Opolu [dalej: Dyrektor, organ]. Jak wynika z akt sprawy Dyrektor podjął czynności egzekucji administracyjnej na podstawie zagranicznego tytułu wykonawczego. Przy piśmie z 20 lutego 2026 r. organ przekazał stronie odpis zagranicznego tytułu wykonawczego. W związku z tym, że skarżący nie posiadał składników majątkowych podlegających zajęciu na podstawie art. 19 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2026 r. poz. 268 ze zm.) [dalej: upea], pismem z 26 marca 2026 r. organ zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. o prowadzenie egzekucji ze środków, do których zastosowania nie jest uprawniony Dyrektor. Skarżący zakwestionował istnienie zadłużenia z tytułu nieopłaconych składek wobec instytucji niemieckiej. W ocenie organu pismo to wypełniało znamiona skargi określonej w art. 81 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz.U.UE.L. z 2009 r. Nr 284, str. 1 ze zm.) [dalej: rozporządzenie 987/2009]. Z tego powodu pismem z 20 maja 2026 r. skierował informację o zakwestionowaniu do instytucji zagranicznej celem zajęcia stanowiska w sprawie. Ponadto strona wniosła do Sądu skargę na czynności organu egzekucyjnego polegające na prowadzeniu egzekucji administracyjnej należności dochodzonych na rzecz niemieckiej instytucji ubezpieczeniowej, powołując przy tym art. 3 § 2 pkt 3 i 4, art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.) [dalej: upea] oraz art. 81 ust. 1 rozporządzenia 987/2009. Skarżący wniósł o: uchylenie zaskarżonych czynności egzekucyjnych, wstrzymanie postępowania egzekucyjnego do czasu prawomocnego rozpoznania sprawy, zobowiązanie organu do zbadania istnienia i zasadności obowiązku objętego zagranicznym tytułem wykonawczym, zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, a także na podstawie art. 61 § 3 ppsa – o wstrzymanie czynności egzekucyjnych do czasu zakończenia postępowania sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje. Skargę należało odrzucić. Zgodnie z art. 52 § 1-2 ppsa skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie [...]. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Przywołane przepisy wskazują, że dopóki stronie przysługuje prawo wniesienia jakiegokolwiek środka zaskarżenia, dopóty wniesienie skargi na ten akt lub czynność do sądu administracyjnego jest niedopuszczalne jako przedwczesne. W celu wypełnienia warunku wyczerpania środków zaskarżenia konieczne jest uprzednie rozpoznanie wniesionego środka zaskarżenia przez organ administracji publicznej drugiej instancji. W sytuacji zaś, gdy strona nie wyczerpie trybu zaskarżenia, skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ppsa, który stanowi, że sąd odrzuca skargę, jeżeli wniesienie skargi z innych przyczyn jest niedopuszczalne. Niedopuszczalność skargi z innych przyczyn wystąpi w szczególności, gdy skarga zostanie wniesiona bez wyczerpania środków zaskarżenia. Odrzucenie skargi jest następstwem jej niedopuszczalności, czyli niemożliwości przyjęcia skargi przez sąd do merytorycznego rozpoznania i rozstrzygnięcia na skutek niespełnienia określonych przez ustawodawcę wymagań, to jest przesłanek dopuszczalności zaskarżenia aktu lub czynności organu administracyjnego do sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 54 upea: (§ 1) zobowiązanemu przysługuje skarga na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego. Podstawą skargi jest: 1) dokonanie czynności egzekucyjnej z naruszeniem ustawy; 2) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, w ramach którego dokonano czynności egzekucyjnej. (§ 3) Skargę na czynność egzekucyjną wnosi się do organu egzekucyjnego, który dokonał tej czynności, niepóźniej niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu odpisu dokumentu stanowiącego podstawę dokonania zaskarżonej czynności egzekucyjnej. (§ 4) Organ egzekucyjny wydaje postanowienie, w którym: 1) oddala skargę na czynność egzekucyjną; 2) uwzględnia skargę na czynność egzekucyjną: a) w całości, b) w części i w pozostałym zakresie oddala skargę. (§ 5) Na postanowienie w sprawie skargi na czynność egzekucyjną przysługuje zażalenie. Z akt sprawy przedłożonych Sądowi wynika, że skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia, które mu przysługiwały w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, lecz wniósł skargę na czynności egzekucyjne do sądu administracyjnego, zamiast do organu egzekucyjnego. Skoro strona nie wyczerpała przysługujących jej środków zaskarżenia, a tym samym nie spełniła niezbędnych warunków wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego, to okoliczność ta uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu. Wobec niewyczerpania środków zaskarżenia, nie została spełniona przesłanka dopuszczalności skargi. Sąd wyjaśnia ponadto, że wniesienie skargi w trybie art. 81 rozporządzenia 987/2009, a więc w odrębnej procedurze uregulowanej przepisami przywołanego rozporządzenia, nie skutkuje wyczerpaniem środków zaskarżenia przysługujących skarżącemu w ramach postępowania egzekucyjnego w administracji. Mając powyższe na uwadze, Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ppsa.