I SA/Op 517/11

PostanowienieWSA w Opolu2012-01-31

Skład orzekający: Krzysztof Błasiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, przedstawiając swoją sytuację materialną i rodzinną, wykazała przesłanki uzasadniające przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego?
Ratio decidendi
Referendarz sądowy przyznał prawo pomocy w całości, uznając, że skarżąca, biorąc pod uwagę swoje dochody, stałe koszty utrzymania, wydatki związane z leczeniem oraz sytuację rodzinną, nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Przedstawione przez skarżącą okoliczności uzasadniają przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego.
Stan faktyczny
Skarżąca M. K. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie dotyczącej odmowy umorzenia zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych. Skarżąca przedstawiła swoją sytuację materialną, wskazując na niskie dochody, posiadanie gospodarstwa rolnego i domu, a także konieczność leczenia. Do wniosku załączyła szereg dokumentów potwierdzających jej wydatki i dochody.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w całości, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu: - Krzysztof Błasiak, po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego, w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 27 października 2011 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości, postanawia przyznać prawo pomocy w całości, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienie radcy prawnego. Przedmiotem skargi M. K. jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z 27 października 2011 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości. W związku z tym skarżąca na etapie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu zobowiązana jest - zgodnie z postanowieniami § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 221, 2193 ) – do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 500 zł. Na dalsze koszty jakie mogą mieć miejsce w przedmiotowej sprawie składają się opłata kancelaryjna za sporządzenie uzasadnienia wyroku – stosownie do zapisów § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych ( Dz. U. Nr 221, poz. 2192 ) - w kwocie 100 zł oraz wpis od skargi kasacyjnej w kwocie 250 zł ( § 3 rozporządzenia w sprawie wysokości oraz szczególnych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi ). Skarżąca na sporządzonym 28 grudnia 2011 r. urzędowym formularzu, o którym mowa w art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz.1270 ) –zwanej dalej p.p.s.a., zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego oraz zwolnienia od kosztów sądowych w całości. Odnośnie swojej sytuacji rodzinnej, majątku i dochodach skarżąca oświadczyła, że w gospodarstwie domowym pozostaje wspólnie z mężem i 2 dzieci, posiada gospodarstwo rolne, dom mieszkalny o powierzchni 100 m² oraz że źródłem utrzymania rodziny są miesięczne dochody ze stosunku pracy w wysokości 1.500 zł brutto, stypendium w kwocie 455 zł i zasiłek chorobowy na dzieci w kwocie 10 zł. Ponadto skarżąca oświadczyła, iż obecnie jest w trakcie leczenia po doznanym w wypadku urazie. W odpowiedzi na wezwanie z 4 stycznia 2012 r. skarżąca przedłożyła pismo, w którym oświadczyła, że zarówno ona jak i nie posiadają lokat bankowych, ponoszą dodatkowo koszty zakupu opału w wysokości około 2.000 zł, zaś budynek o powierzchni 100 m² nadaje się do rozbiórki. Jednocześnie skarżąca załączyła kserokopie: - dowodu zapłaty faktury wystawionej przez Telekomunikacja Polska S. A. na kwotę 126,33 zł, - imiennego biletu miesięcznego opiewającego na kwotę 82,81 zł, którego właścicielem jest syn skarżącej D. K., - zeznania o wysokości osiągniętego dochodu w roku podatkowym 2010, z którego wynika, że przychód i dochód w tym okresie osiągał jedynie mąż skarżącej ( przychód – 5.100 zł, dochód – 4.682,82 zł ), - dwóch decyzji ( nakazów płatniczych ) wystawionych przez Wójta Gminy T. w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2011 r., a dotyczące budynku mieszkalnego o powierzchni 133,70 m² znajdującego się w T. i budynków położonych na użytkach rolnych o powierzchni 2,7 ha znajdujących się w S., - dowodu zapłaty kwoty 113,71 zł za dostawę energii elektrycznej, - faktury dotyczącej usług dostarczania wody i odprowadzania ścieków, - faktury dotycząca usług dostawy gazu, wystawionej na siostrę męża skarżącej jako współwłaściciela domu ( wielkość płatności za grudzień 2011 r. – 300,68 zł ) - informacji z KRUS o wysokości ustalonej składki objętej ubezpieczeniem wypadkowym, chorobowym i macierzyńskim i emerytalno-rentowym. Rozpatrując na podstawie art. 258 § 2, pkt 7 ustawy wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy zważył , co następuje: Stosownie bowiem do art. 245 ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, które obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, a także w zakresie częściowym, obejmującym m.in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków. Koszty sądowe obejmują opłaty sądowe i zwrot wydatków ( art. 211 ustawy ). Opłatami sądowymi są wpis i opłata kancelaryjna ( art. 212 § 1 ustawy ). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1, pkt 1 ustawy, następuje gdy osoba ta wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1, pkt 2 ustawy, następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Treść powołanych wyżej przepisów art. 246 § 1 ustawy wskazuje bowiem, iż prawo pomocy zarówno w pełnym w zakresie jak i w częściowym stanowi instytucję wyjątkową i dlatego udzielenie tego prawa może nastąpić jedynie w sytuacjach szczególnych. Jak zostało bowiem stwierdzone w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2004 r. ( GZ 71/04, ONSA i WSA 2005, nr 1, poz. 8 ) "udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe ". W ocenie referendarza informacje zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy jak i wynikające z przedłożonych dodatkowo kserokopii dokumentów dają podstawę do uznania, iż w przypadku skarżącej zachodzi ustawowa przesłanka uzasadniająca przyznanie prawa pomocy w zakresie przez nią wnioskowaną, tj. w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. Uznano bowiem, że skarżąca z dochodów w wysokości 1.500 zł brutto ( uzyskiwane przez męża skarżącej ze stosunku pracy ) oraz ze stypendium i zasiłku chorobowego w wysokości 465 zł uzyskiwanych w ramach gospodarstwa domowego, po poniesieniu stałych miesięcznych kosztów utrzymania związanych dostawą energii elektrycznej, wody, usług telekomunikacyjnych ( telefon, abonament RTV ), wywozem nieczystości stałych, opłatą za transport publiczny i z obowiązkiem zapłaty podatku od nieruchomości, a także wydatków związanych z zakupem żywności, odzieży, gazu, opału na zimę, nie jest w stanie wygenerować środków pieniężnych, które umożliwiłyby mu poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Ponadto przy rozpatrywaniu wniosku wzięto pod uwagę wskazanie przez skarżącą na konieczność podjęcia leczenia, jako czynnik wpływający zarówno na ponoszenie przez nią dodatkowych kosztów jak i na jednoczesne ograniczenie jej możliwości zarobkowe. Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 258 § 2, pkt 7 w/w ustawy, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło